Interpelacja nr 12825
Interpelacja w sprawie funkcjonowania programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie funkcjonowania programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej
Interpelacja nr 12825
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie funkcjonowania programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej
Zgłaszający: Tomasz Głogowski
Data wpływu: 10-10-2025
Warszawa, dnia 10.10.2025 r.
Szanowna Pani Minister,
program „Czyste Powietrze” stanowi jeden z kluczowych elementów polityki państwa w zakresie poprawy jakości powietrza i ograniczenia emisji zanieczyszczeń z gospodarstw domowych. Jego założenia i cel - wspieranie termomodernizacji budynków jednorodzinnych oraz wymiany źródeł ciepła – cieszą się dużym poparciem społecznym.
Decyzja o wstrzymaniu programu „Czyste Powietrze”, jak również wstrzymanie wypłaty środków w listopadzie 2024 – choć uzasadniona potrzebą przeprowadzenia kontroli wobec wielu nieprawidłowości w realizacji programu w minionych latach – doprowadziła do tego, że wielu wykonawców znalazło się obecnie w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Niektóre firmy są na granicy bankructwa, mimo że nie dopuściły się żadnych uchybień i prawidłowo realizowały inwestycje.
Dodatkowo zawieszenie programu i długotrwałe wstrzymanie wypłat środków znacząco obniżyły zainteresowanie obywateli udziałem w programie „Czyste Powietrze”. Jest to niepokojące zjawisko, bowiem spadek aktywności w tym obszarze może w dłuższej perspektywie zahamować poprawę jakości powietrza i utrudnić realizację kluczowych celów programu.
Dalsze opóźnienia w wypłacie środków mogą doprowadzić do bankructwa wielu uczciwych przedsiębiorstw, które od lat współpracują z samorządami i wspierają transformację energetyczną kraju. Dlatego apeluję o sprawne, transparentne i priorytetowe przeprowadzenie niezbędnych kontroli, szybkie rozliczenie uczciwych firm oraz przywrócenie zaufania do programu „Czyste Powietrze” – kluczowego dla poprawy efektywności energetycznej budynków w Polsce.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
Czy ministerstwo planuje szybkie wznowienie wypłat środków dla firm, które udokumentowały prawidłowe wykonanie inwestycji i nie są objęte postępowaniami kontrolnymi?
Jakie rozwiązania systemowe są obecnie rozważane, aby zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości – w szczególności w zakresie certyfikacji wykonawców?
Czy ministerstwo przewiduje wprowadzenie szybkiej ścieżki kontroli i rozliczeń dla przedsiębiorstw działających zgodnie z prawem, aby uniknąć ich upadłości i destabilizacji rynku instalacyjnego?
Z poważaniem
Tomasz Głogowski
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 12825
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie funkcjonowania programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej
Zgłaszający: Tomasz Głogowski
Data wpływu: 10-10-2025
Warszawa, dnia 10.10.2025 r.
Szanowna Pani Minister,
program „Czyste Powietrze” stanowi jeden z kluczowych elementów polityki państwa w zakresie poprawy jakości powietrza i ograniczenia emisji zanieczyszczeń z gospodarstw domowych. Jego założenia i cel - wspieranie termomodernizacji budynków jednorodzinnych oraz wymiany źródeł ciepła – cieszą się dużym poparciem społecznym.
Decyzja o wstrzymaniu programu „Czyste Powietrze”, jak również wstrzymanie wypłaty środków w listopadzie 2024 – choć uzasadniona potrzebą przeprowadzenia kontroli wobec wielu nieprawidłowości w realizacji programu w minionych latach – doprowadziła do tego, że wielu wykonawców znalazło się obecnie w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Niektóre firmy są na granicy bankructwa, mimo że nie dopuściły się żadnych uchybień i prawidłowo realizowały inwestycje.
Dodatkowo zawieszenie programu i długotrwałe wstrzymanie wypłat środków znacząco obniżyły zainteresowanie obywateli udziałem w programie „Czyste Powietrze”. Jest to niepokojące zjawisko, bowiem spadek aktywności w tym obszarze może w dłuższej perspektywie zahamować poprawę jakości powietrza i utrudnić realizację kluczowych celów programu.
Dalsze opóźnienia w wypłacie środków mogą doprowadzić do bankructwa wielu uczciwych przedsiębiorstw, które od lat współpracują z samorządami i wspierają transformację energetyczną kraju. Dlatego apeluję o sprawne, transparentne i priorytetowe przeprowadzenie niezbędnych kontroli, szybkie rozliczenie uczciwych firm oraz przywrócenie zaufania do programu „Czyste Powietrze” – kluczowego dla poprawy efektywności energetycznej budynków w Polsce.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
Czy ministerstwo planuje szybkie wznowienie wypłat środków dla firm, które udokumentowały prawidłowe wykonanie inwestycji i nie są objęte postępowaniami kontrolnymi?
Jakie rozwiązania systemowe są obecnie rozważane, aby zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości – w szczególności w zakresie certyfikacji wykonawców?
Czy ministerstwo przewiduje wprowadzenie szybkiej ścieżki kontroli i rozliczeń dla przedsiębiorstw działających zgodnie z prawem, aby uniknąć ich upadłości i destabilizacji rynku instalacyjnego?
Z poważaniem
Tomasz Głogowski
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
12%
Konkretność
88%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.5 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6853 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WWM.050.60.2025.MM
4032314.16321906.13333502
Warszawa, 06-11-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Tomasza Głogowskiego (K10INT12825)
Temat: Funkcjonowanie programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli
oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT12825 Posła Tomasza Głogowskiego przekazuję
poniżej odpowiedzi:
1. Czy Ministerstwo planuje szybkie wznowienie wypłat środków dla firm, które
udokumentowały prawidłowe wykonanie inwestycji i nie są objęte postępowaniami
kontrolnymi?
Wypłaty środków w ramach programu „Czyste Powietrze” (dalej również: Program) nie
były wstrzymywane i są sukcesywnie realizowane w miarę zakończenia weryfikacji
formalno-merytorycznej wniosków o płatność. W odpowiedzi na postulaty beneficjentów
i wykonawców, Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (dalej:
NFÓŚiGW) przekazał do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej
(dalej: WFOŚiGW) wytyczne zobowiązujące je do nadania najwyższego priorytetu
rozpatrywaniu zaległych wniosków o płatność. WFOŚiGW, jako dysponent środków
publicznych, jest zobowiązany do zachowania szczególnej staranności w odniesieniu do
dokumentów przedłożonych przez beneficjentów Programu w ramach rozliczenia wniosku
o płatność. Składane wnioski poddawane są szczegółowej analizie, a każdy projekt w
ramach Programu oceniany jest indywidualnie, z uwzględnieniem jego specyfiki, zakresu
rzeczowego oraz przedstawionych dokumentów.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) z pełnym zrozumieniem odnosi się do
oczekiwań firm, które zrealizowały inwestycje zgodnie z obowiązującymi zasadami.
Dofinansowanie przedsięwzięć realizowanych przez beneficjentów jako główne narzędzie
w osiąganiu celu Programu „Czyste Powietrze” traktowane jest przez MKiŚ oraz
NFOŚiGW jako priorytet. Umowy o dofinansowanie zawierane są bezpośrednio z
beneficjentami (osobami fizycznymi), a nie z wykonawcami inwestycji. Obsługa wniosków
oraz realizacja wypłat należą do kompetencji właściwych WFOŚiGW. Zgodnie z
obowiązującą strukturą Programu „Czyste Powietrze”, wojewódzkie fundusze
samodzielnie organizują proces rozpatrywania wniosków i podejmowania decyzji o
przyznaniu dofinansowania.
-- 1 of 3 --
Wszystkie wnioski złożone w Programie w 2024 r. zostały już ocenione przez
wojewódzkie fundusze. Ich rozliczenie zakończyło się wypłatą dotacji, a jedynie niewielka
liczba została skierowana do uzupełnienia przez beneficjentów (na dzień 30.09.2025 r.
było to 5875 wniosków na łączną kwotę 197,5 mln zł). Pozostałe do rozliczenia wnioski są
na bieżąco weryfikowane i rozliczane. NFOŚiGW oraz wfośigw podejmują intensywne
działania, aby zredukować zaległości w rozpatrywaniu wniosków o płatność.
Sytuacja w poszczególnych województwach jest zróżnicowana – przykładowo WFOŚiGW
w Szczecinie i WFOŚiGW w Zielonej Górze nie posiadają już żadnych zaległości, natomiast
największe opóźnienia odnotowano w wojewódzkich funduszach w Rzeszowie i Gdańsku.
Procedury oceny wniosków i wypłat są systematycznie usprawniane w trosce o
beneficjentów Programu. W WFOŚiGW zwiększono liczbę pracowników zajmujących się
oceną dokumentów, uruchomiono punkty konsultacyjne oraz umożliwiono umawianie
spotkań online. Beneficjenci mogą również sprawdzać status swojego wniosku w
wyszukiwarce internetowej Programu, a w niektórych WFOŚiGW (np. WFOŚiGW
w Poznaniu) działa system powiadomień SMS informujący o kluczowych etapach
rozpatrywania wniosków.
2. Jakie rozwiązania systemowe są obecnie rozważane, aby zapobiec podobnym
sytuacjom w przyszłości – w szczególności w zakresie certyfikacji wykonawców?
W celu wsparcia beneficjentów w wyborze wykonawców realizujących prace związane z
poprawą efektywności energetycznej budynków oraz wymianą nieefektywnych źródeł
ciepła w ramach Programu, trwają prace nad wprowadzeniem listy rekomendowanych
wykonawców. Wpis na listę nie będzie warunkiem koniecznym do realizacji przedsięwzięć
w ramach Programu, lecz będzie miał charakter doradczy, ułatwiający beneficjentom
wybór rzetelnych i sprawdzonych firm.
Planuje się, że wykonawcy wpisani na ww. listę będą weryfikowani pod kątem kryteriów
formalnych i merytorycznych, potwierdzających m.in. posiadanie odpowiednich uprawnień
technicznych do wykonywania prac, doświadczenie w realizacji inwestycji w ramach
Programu oraz brak formalno-prawnych zastrzeżeń do prowadzenia działalności
gospodarczej.
Obecnie trwają prace nad opracowaniem regulaminu, który przed publikacją zostanie
poddany konsultacjom branżowym. Zawarta została już umowa między NFOŚiGW a
Instytutem Ochrony Środowiska – Państwowym Instytutem Badawczym (IOŚ-PIB) w
zakresie wdrożenia i prowadzenia systemu zgłoszeniowego dla wykonawców.
Harmonogram przewiduje, że w bieżącym roku powstanie dokumentacja merytoryczna
systemu, a następnie zostanie opracowana i uruchomiona jego część informatyczna.
Udostępnienie systemu planowane jest na koniec I kwartału 2026 r., zarówno dla
wykonawców (w zakresie rejestracji i weryfikacji), jak i dla beneficjentów (w zakresie
wyszukiwania rekomendowanych firm).
3. Czy Ministerstwo przewiduje wprowadzenie szybkiej ścieżki kontroli i rozliczeń dla
przedsiębiorstw działających zgodnie z prawem, aby uniknąć ich upadłości i
destabilizacji rynku instalacyjnego?
NFOŚiGW i WFOŚiGW koncentrują się na ocenie prawidłowości realizowanych
inwestycji, jakości składanej dokumentacji oraz zgodności wydatkowania środków
publicznych z obowiązującymi zasadami.
-- 2 of 3 --
Również we współpracy z przedsiębiorcami, NFOŚiGW przygotował wytyczne dla
WFOŚiGW w celu usprawnienia obsługi wniosków i przyspieszenie wypłat środków.
Opracowano również tabelę kosztów jednostkowych w ramach środków z KPO i FEnIKS,
która wspiera beneficjentów w racjonalnym szacowaniu wydatków objętych dotacją oraz
przyspiesza ocenę wniosków. Działania te przynoszą efekty, a tempo rozliczeń rośnie.
MKiŚ oraz NFOŚiGW prowadzą również regularny dialog z przedstawicielami branży
wykonawczej, samorządów oraz wojewódzkich funduszy, analizując ich doświadczenia
i propozycje dotyczące dalszego usprawnienia procedur. Poszukiwane są rozwiązania,
które pozwolą lepiej dostosować Program do potrzeb rynku oraz oczekiwań
beneficjentów. Celem jest, aby każdy beneficjent otrzymał należne środki możliwie
najszybciej – zgodnie z warunkami umowy i po pozytywnej weryfikacji dokumentów.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WWM.050.60.2025.MM
4032314.16321906.13333502
Warszawa, 06-11-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Tomasza Głogowskiego (K10INT12825)
Temat: Funkcjonowanie programu "Czyste Powietrze" i konieczności usprawnienia kontroli
oraz wsparcia uczciwych przedsiębiorców branży instalacyjnej.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT12825 Posła Tomasza Głogowskiego przekazuję
poniżej odpowiedzi:
1. Czy Ministerstwo planuje szybkie wznowienie wypłat środków dla firm, które
udokumentowały prawidłowe wykonanie inwestycji i nie są objęte postępowaniami
kontrolnymi?
Wypłaty środków w ramach programu „Czyste Powietrze” (dalej również: Program) nie
były wstrzymywane i są sukcesywnie realizowane w miarę zakończenia weryfikacji
formalno-merytorycznej wniosków o płatność. W odpowiedzi na postulaty beneficjentów
i wykonawców, Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (dalej:
NFÓŚiGW) przekazał do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej
(dalej: WFOŚiGW) wytyczne zobowiązujące je do nadania najwyższego priorytetu
rozpatrywaniu zaległych wniosków o płatność. WFOŚiGW, jako dysponent środków
publicznych, jest zobowiązany do zachowania szczególnej staranności w odniesieniu do
dokumentów przedłożonych przez beneficjentów Programu w ramach rozliczenia wniosku
o płatność. Składane wnioski poddawane są szczegółowej analizie, a każdy projekt w
ramach Programu oceniany jest indywidualnie, z uwzględnieniem jego specyfiki, zakresu
rzeczowego oraz przedstawionych dokumentów.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) z pełnym zrozumieniem odnosi się do
oczekiwań firm, które zrealizowały inwestycje zgodnie z obowiązującymi zasadami.
Dofinansowanie przedsięwzięć realizowanych przez beneficjentów jako główne narzędzie
w osiąganiu celu Programu „Czyste Powietrze” traktowane jest przez MKiŚ oraz
NFOŚiGW jako priorytet. Umowy o dofinansowanie zawierane są bezpośrednio z
beneficjentami (osobami fizycznymi), a nie z wykonawcami inwestycji. Obsługa wniosków
oraz realizacja wypłat należą do kompetencji właściwych WFOŚiGW. Zgodnie z
obowiązującą strukturą Programu „Czyste Powietrze”, wojewódzkie fundusze
samodzielnie organizują proces rozpatrywania wniosków i podejmowania decyzji o
przyznaniu dofinansowania.
-- 1 of 3 --
Wszystkie wnioski złożone w Programie w 2024 r. zostały już ocenione przez
wojewódzkie fundusze. Ich rozliczenie zakończyło się wypłatą dotacji, a jedynie niewielka
liczba została skierowana do uzupełnienia przez beneficjentów (na dzień 30.09.2025 r.
było to 5875 wniosków na łączną kwotę 197,5 mln zł). Pozostałe do rozliczenia wnioski są
na bieżąco weryfikowane i rozliczane. NFOŚiGW oraz wfośigw podejmują intensywne
działania, aby zredukować zaległości w rozpatrywaniu wniosków o płatność.
Sytuacja w poszczególnych województwach jest zróżnicowana – przykładowo WFOŚiGW
w Szczecinie i WFOŚiGW w Zielonej Górze nie posiadają już żadnych zaległości, natomiast
największe opóźnienia odnotowano w wojewódzkich funduszach w Rzeszowie i Gdańsku.
Procedury oceny wniosków i wypłat są systematycznie usprawniane w trosce o
beneficjentów Programu. W WFOŚiGW zwiększono liczbę pracowników zajmujących się
oceną dokumentów, uruchomiono punkty konsultacyjne oraz umożliwiono umawianie
spotkań online. Beneficjenci mogą również sprawdzać status swojego wniosku w
wyszukiwarce internetowej Programu, a w niektórych WFOŚiGW (np. WFOŚiGW
w Poznaniu) działa system powiadomień SMS informujący o kluczowych etapach
rozpatrywania wniosków.
2. Jakie rozwiązania systemowe są obecnie rozważane, aby zapobiec podobnym
sytuacjom w przyszłości – w szczególności w zakresie certyfikacji wykonawców?
W celu wsparcia beneficjentów w wyborze wykonawców realizujących prace związane z
poprawą efektywności energetycznej budynków oraz wymianą nieefektywnych źródeł
ciepła w ramach Programu, trwają prace nad wprowadzeniem listy rekomendowanych
wykonawców. Wpis na listę nie będzie warunkiem koniecznym do realizacji przedsięwzięć
w ramach Programu, lecz będzie miał charakter doradczy, ułatwiający beneficjentom
wybór rzetelnych i sprawdzonych firm.
Planuje się, że wykonawcy wpisani na ww. listę będą weryfikowani pod kątem kryteriów
formalnych i merytorycznych, potwierdzających m.in. posiadanie odpowiednich uprawnień
technicznych do wykonywania prac, doświadczenie w realizacji inwestycji w ramach
Programu oraz brak formalno-prawnych zastrzeżeń do prowadzenia działalności
gospodarczej.
Obecnie trwają prace nad opracowaniem regulaminu, który przed publikacją zostanie
poddany konsultacjom branżowym. Zawarta została już umowa między NFOŚiGW a
Instytutem Ochrony Środowiska – Państwowym Instytutem Badawczym (IOŚ-PIB) w
zakresie wdrożenia i prowadzenia systemu zgłoszeniowego dla wykonawców.
Harmonogram przewiduje, że w bieżącym roku powstanie dokumentacja merytoryczna
systemu, a następnie zostanie opracowana i uruchomiona jego część informatyczna.
Udostępnienie systemu planowane jest na koniec I kwartału 2026 r., zarówno dla
wykonawców (w zakresie rejestracji i weryfikacji), jak i dla beneficjentów (w zakresie
wyszukiwania rekomendowanych firm).
3. Czy Ministerstwo przewiduje wprowadzenie szybkiej ścieżki kontroli i rozliczeń dla
przedsiębiorstw działających zgodnie z prawem, aby uniknąć ich upadłości i
destabilizacji rynku instalacyjnego?
NFOŚiGW i WFOŚiGW koncentrują się na ocenie prawidłowości realizowanych
inwestycji, jakości składanej dokumentacji oraz zgodności wydatkowania środków
publicznych z obowiązującymi zasadami.
-- 2 of 3 --
Również we współpracy z przedsiębiorcami, NFOŚiGW przygotował wytyczne dla
WFOŚiGW w celu usprawnienia obsługi wniosków i przyspieszenie wypłat środków.
Opracowano również tabelę kosztów jednostkowych w ramach środków z KPO i FEnIKS,
która wspiera beneficjentów w racjonalnym szacowaniu wydatków objętych dotacją oraz
przyspiesza ocenę wniosków. Działania te przynoszą efekty, a tempo rozliczeń rośnie.
MKiŚ oraz NFOŚiGW prowadzą również regularny dialog z przedstawicielami branży
wykonawczej, samorządów oraz wojewódzkich funduszy, analizując ich doświadczenia
i propozycje dotyczące dalszego usprawnienia procedur. Poszukiwane są rozwiązania,
które pozwolą lepiej dostosować Program do potrzeb rynku oraz oczekiwań
beneficjentów. Celem jest, aby każdy beneficjent otrzymał należne środki możliwie
najszybciej – zgodnie z warunkami umowy i po pozytywnej weryfikacji dokumentów.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 3 of 3 --