Interpelacja nr 12797
Interpelacja w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Interpelacja nr 12797
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Zgłaszający: Grzegorz Płaczek
Data wpływu: 09-10-2025
Tychy, 9 października 2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich miesiącach do biur poselskich oraz mediów trafiają liczne sygnały od rolników z całej Polski wskazujące na dramatycznie niskie ceny skupu ziemniaków i warzyw. W niektórych regionach kraju cena oferowana rolnikom sięga zaledwie 0,05 zł za kilogram, co sprawia, że zbiory stają się całkowicie nieopłacalne. W efekcie część producentów rezygnuje z wykopków lub pozostawia plony na polu, gdyż koszt transportu przewyższa potencjalny dochód.
Rolnicy podkreślają, że w tym samym czasie ceny detaliczne w sklepach sięgają 2-3 zł za kilogram, co oznacza, że ich udział w ostatecznej cenie produktu stanowi zaledwie kilka procent. Pomiędzy producentem a konsumentem funkcjonuje wiele ogniw pośrednich - skupy, hurtownie, sieci handlowe - które w praktyce przejmują znaczną część marży. Tym samym rolnik, będący faktycznym wytwórcą żywności, staje się najsłabszym uczestnikiem rynku.
Sytuacja ta rodzi pytanie o uczciwość i równowagę w łańcuchu dostaw żywności, a także o skuteczność działań państwa w zakresie ochrony krajowych producentów rolnych. W wielu krajach Unii Europejskiej funkcjonują rozwiązania, które lepiej chronią rolników przed drastycznymi spadkami cen - m.in. spółdzielnie producenckie, kontraktacja, dopłaty interwencyjne oraz przepisy ograniczające nadużycia ze strony sieci handlowych.
W krajach takich jak Francja, Dania czy Holandia rolnicy działają w ramach silnych organizacji producenckich, które negocjują ceny z sieciami handlowymi i mają realny wpływ na kształtowanie warunków sprzedaży. Dzięki temu ich udział w końcowej cenie produktu jest znacznie wyższy. W Polsce natomiast rolnicy są często pozostawieni sami sobie, pozbawieni narzędzi negocjacyjnych i wsparcia logistycznego.
Trudno uznać za sprawiedliwe, że w kraju o tak silnych tradycjach rolniczych praca rolnika jest wyceniana na grosze, podczas gdy pozostałe ogniwa łańcucha żywnościowego osiągają wielokrotnie wyższe zyski. Problem ten nie dotyczy wyłącznie indywidualnych gospodarstw – jest to kwestia bezpieczeństwa żywnościowego państwa i stabilności ekonomicznej polskiej wsi.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie działania podejmuje lub planuje podjąć Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu stabilizacji rynku warzyw i ziemniaków w Polsce?
Czy rząd planuje wprowadzenie mechanizmów interwencyjnego skupu lub dopłat rekompensacyjnych dla rolników w sytuacjach nadprodukcji i załamania cen?
Czy planowane są zmiany legislacyjne, które ograniczą nieuczciwe praktyki w łańcuchu dostaw żywności i wzmocnią pozycję producenta rolnego wobec dużych sieci handlowych?
Czy rząd zamierza wspierać rozwój spółdzielni producenckich i organizacji, które pozwoliłyby rolnikom skuteczniej negocjować warunki sprzedaży?
Czy ministerstwo dysponuje danymi porównawczymi dotyczącymi udziału rolnika w cenie końcowej produktów rolnych w Polsce i innych krajach UE?
Uprzejmie proszę o precyzyjne odpowiedzi na powyższe pytania, stosując się do nadanej przeze mnie numeracji.
Grzegorz Płaczek
Poseł na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej
Interpelacja nr 12797
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Zgłaszający: Grzegorz Płaczek
Data wpływu: 09-10-2025
Tychy, 9 października 2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich miesiącach do biur poselskich oraz mediów trafiają liczne sygnały od rolników z całej Polski wskazujące na dramatycznie niskie ceny skupu ziemniaków i warzyw. W niektórych regionach kraju cena oferowana rolnikom sięga zaledwie 0,05 zł za kilogram, co sprawia, że zbiory stają się całkowicie nieopłacalne. W efekcie część producentów rezygnuje z wykopków lub pozostawia plony na polu, gdyż koszt transportu przewyższa potencjalny dochód.
Rolnicy podkreślają, że w tym samym czasie ceny detaliczne w sklepach sięgają 2-3 zł za kilogram, co oznacza, że ich udział w ostatecznej cenie produktu stanowi zaledwie kilka procent. Pomiędzy producentem a konsumentem funkcjonuje wiele ogniw pośrednich - skupy, hurtownie, sieci handlowe - które w praktyce przejmują znaczną część marży. Tym samym rolnik, będący faktycznym wytwórcą żywności, staje się najsłabszym uczestnikiem rynku.
Sytuacja ta rodzi pytanie o uczciwość i równowagę w łańcuchu dostaw żywności, a także o skuteczność działań państwa w zakresie ochrony krajowych producentów rolnych. W wielu krajach Unii Europejskiej funkcjonują rozwiązania, które lepiej chronią rolników przed drastycznymi spadkami cen - m.in. spółdzielnie producenckie, kontraktacja, dopłaty interwencyjne oraz przepisy ograniczające nadużycia ze strony sieci handlowych.
W krajach takich jak Francja, Dania czy Holandia rolnicy działają w ramach silnych organizacji producenckich, które negocjują ceny z sieciami handlowymi i mają realny wpływ na kształtowanie warunków sprzedaży. Dzięki temu ich udział w końcowej cenie produktu jest znacznie wyższy. W Polsce natomiast rolnicy są często pozostawieni sami sobie, pozbawieni narzędzi negocjacyjnych i wsparcia logistycznego.
Trudno uznać za sprawiedliwe, że w kraju o tak silnych tradycjach rolniczych praca rolnika jest wyceniana na grosze, podczas gdy pozostałe ogniwa łańcucha żywnościowego osiągają wielokrotnie wyższe zyski. Problem ten nie dotyczy wyłącznie indywidualnych gospodarstw – jest to kwestia bezpieczeństwa żywnościowego państwa i stabilności ekonomicznej polskiej wsi.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie działania podejmuje lub planuje podjąć Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu stabilizacji rynku warzyw i ziemniaków w Polsce?
Czy rząd planuje wprowadzenie mechanizmów interwencyjnego skupu lub dopłat rekompensacyjnych dla rolników w sytuacjach nadprodukcji i załamania cen?
Czy planowane są zmiany legislacyjne, które ograniczą nieuczciwe praktyki w łańcuchu dostaw żywności i wzmocnią pozycję producenta rolnego wobec dużych sieci handlowych?
Czy rząd zamierza wspierać rozwój spółdzielni producenckich i organizacji, które pozwoliłyby rolnikom skuteczniej negocjować warunki sprzedaży?
Czy ministerstwo dysponuje danymi porównawczymi dotyczącymi udziału rolnika w cenie końcowej produktów rolnych w Polsce i innych krajach UE?
Uprzejmie proszę o precyzyjne odpowiedzi na powyższe pytania, stosując się do nadanej przeze mnie numeracji.
Grzegorz Płaczek
Poseł na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Minister Stefan Krajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
3 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
8.9 / 1k zn.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6266 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 05 listopada 2025 r.
znak sprawy: RRE.wpo.058.1.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 12797 w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków
i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązując do interpelacji nr 12797 Posła na Sejm RP, Pana Grzegorza Płaczka,
przekazuję, co następuje.
Wg danych GUS z 30 września 2025 r., w tym roku zbiory owoców z drzew w sadach
są szacowane na ponad 4,1 mln t, tj. o ok. 10% więcej od produkcji z roku
poprzedniego. Produkcję warzyw gruntowych szacuje się na ok. 4,1 mln t, tj. o ok. 6%
więcej niż w 2024 r. Zbiory ziemniaków będą o ok. 15% wyższe niż w roku ubiegłym.
Ograniczone możliwości zagospodarowania nadwyżki przez rolników wpływają
negatywnie na cenę skupu warzyw przeznaczanych do bezpośredniej konsumpcji, jak
i do przetwórstwa.
MRiRW od lat zachęca producentów do zrzeszania się w organizacje producentów
owoców i warzyw, które jako silne podmioty są szansą dla plantatorów, aby
wzmocnili swoją pozycję rynkową poprzez wzrost koncentracji podaży, planowanie
produkcji i dostosowywanie jej do popytu, a także skracanie łańcucha dostaw. Takie
organizacje odpowiednio koncentrując podaż, stają się silnymi partnerami mającymi
realny wpływ na relacje m.in. z sieciami sklepów detalicznych czy zakładami
przetwórczymi. Dodatkowo podmioty te mogą podejmować działania z zakresu
zarządzania kryzysowego i tym samym ograniczać negatywny wpływ kryzysu na
swoją sytuację ekonomiczną.
Producenci mogą skorzystać z form wsparcia takich, jak: preferencyjny kredyt
obrotowy; pożyczki 2%; dopłaty bezpośrednie, dopłaty do sadzeniaków, paliwa
rolniczego, czy wsparcia w ramach PS WPR (m.in. na inwestycje, modernizację
gospodarstw rolnych).
-- 1 of 3 --
Resort rolnictwa nie planuje wprowadzenia mechanizmów interwencyjnego skupu,
gdyż przepisy dotyczące wspólnej organizacji rynków produktów rolnych nie
przewidują takiej możliwości. Polska, podobnie jak i inne kraje członkowskie UE, nie
ma możliwości samodzielnego wdrażania mechanizmów interwencji na rynkach
rolnych. Ewentualna decyzja co do uruchomienia środków nadzwyczajnych
podejmowana jest przez Komisję Europejską.
Od dekady obowiązują w Polsce przepisy wzmacniające pozycję producentów
rolnych w łańcuchu dostaw produktów rolno-spożywczych1, 2.
W ramach prac polskiej prezydencji wprowadzono zmiany i uzgodniono wspólne
stanowisko z państwami członkowskimi w odniesieniu do dwóch projektów
rozporządzeń, których celem jest wzmocnienie pozycji producenta rolnego w
łańcuchu żywnościowym, m.in. obowiązek zawierania pisemnych umów z rolnikami
(w PL ten obowiązek już funkcjonuje od dekady), utrzymanie zasady swobodnego i
przejrzystego kształtowania cen, wprowadzenie klauzuli rewizyjnej dla umów
długoterminowych, ułatwienia przy uznawaniu organizacji producentów,
promowanie krótkich łańcuchów dostaw. Uzgodniono również nowe zasady
współpracy organów państw członkowskich (w Polsce – UOKiK) w zakresie
wzajemnej pomocy i skoordynowanych działań w sprawach transgranicznych
nieuczciwych praktyk handlowych.
Obecnie duńska prezydencja kontynuuje prace nad rozporządzeniami, prowadząc
negocjacje z Parlamentem Europejskim. Ostateczny kształt przepisów będzie zależał
od wyniku tych negocjacji.
Odnośnie do wsparcia zakładania i funkcjonowania spółdzielni, należy wskazać, że
spółdzielnie mogą korzystać ze wsparcia w ramach Planu Strategicznego dla
Wspólnej Polityki Rolnej 2023–2027 (PS WPR), m.in. w ramach interwencji I.13.2
„Tworzenie organizacji producentów i grup producentów rolnych”. Jednocześnie
warto dodać, że nadal realizowane są wypłaty środków finansowych dla grup
producentów rolnych, będących beneficjentami działania 9 „Tworzenie grup
producentów i organizacji producentów” objętego PROW na lata 2014-2020.
Wsparciem objęto 772 podmioty, którym wypłacono dotychczas ponad 930 mln zł, a
płatności będą realizowane do 2028 r.
Zorganizowane formy współpracy rolników będą mogły także korzystać ze wsparcia
w ramach Interwencji I.10.7.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości
(dotacja) – poza gospodarstwem. W ramach ww. interwencji, dotyczącej wsparcia
przetwarzania lub wprowadzania do obrotu (w przypadku form zorganizowanych),
przewidziano preferencje dla przedsięwzięć realizowanych przez: grupy producentów
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. 2023 poz.1502);
2 Ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi
kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz.U. 2023 poz. 1773).
-- 2 of 3 --
rolnych i ich związki, spółdzielnie, spółdzielnie rolników, uznane organizacje
producentów i ich zrzeszenia oraz organizacje międzybranżowe.
Rolnicy mogą także nieodpłatnie korzystać z oferty szkoleniowej w ramach
Interwencji I.14.1 - Doskonalenie zawodowe rolników, moduł 1 Szkolenia
podstawowe dla rolników objętej PS WPR. W ramach interwencji I.14.2 -
Kompleksowe doradztwo rolnicze, moduł 2 Doradztwo grupowe świadczone są
usługi doradcze dla grup rolników.
Ponadto, jednostki doradztwa rolniczego w swoich programach działalności na 2025
r. wśród priorytetowych tematów mają działanie „Współpraca i różne formy
wspólnego działania (formalne i nieformalne), w szczególności grupy i organizacje
producentów, spółdzielnie, grupy operacyjne EPI”.
Kwestią priorytetową resortu rolnictwa jest wzmocnienie pozycji rolników w
łańcuchu dostaw żywności i budowanie zaufania między wszystkimi
zaangażowanymi podmiotami, w tym kwestie udziału rolnika w cenie końcowej
produktów rolnych. W 2024 r. powołane zostało Obserwatorium Łańcucha Rolno-
Spożywczego UE (AFCO). Ma na celu zwiększenie przejrzystości, równowagi i
sprawiedliwości w funkcjonowaniu łańcucha dostaw żywności. Głównym celem
obserwatorium jest zwiększenie przejrzystości rynku – gromadzenie i publikacja
danych o cenach, kosztach produkcji, marżach i przepływie wartości w całym
łańcuchu.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 05 listopada 2025 r.
znak sprawy: RRE.wpo.058.1.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 12797 w sprawie drastycznie niskich cen skupu ziemniaków
i innych warzyw oraz trudnej sytuacji ekonomicznej polskich rolników
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązując do interpelacji nr 12797 Posła na Sejm RP, Pana Grzegorza Płaczka,
przekazuję, co następuje.
Wg danych GUS z 30 września 2025 r., w tym roku zbiory owoców z drzew w sadach
są szacowane na ponad 4,1 mln t, tj. o ok. 10% więcej od produkcji z roku
poprzedniego. Produkcję warzyw gruntowych szacuje się na ok. 4,1 mln t, tj. o ok. 6%
więcej niż w 2024 r. Zbiory ziemniaków będą o ok. 15% wyższe niż w roku ubiegłym.
Ograniczone możliwości zagospodarowania nadwyżki przez rolników wpływają
negatywnie na cenę skupu warzyw przeznaczanych do bezpośredniej konsumpcji, jak
i do przetwórstwa.
MRiRW od lat zachęca producentów do zrzeszania się w organizacje producentów
owoców i warzyw, które jako silne podmioty są szansą dla plantatorów, aby
wzmocnili swoją pozycję rynkową poprzez wzrost koncentracji podaży, planowanie
produkcji i dostosowywanie jej do popytu, a także skracanie łańcucha dostaw. Takie
organizacje odpowiednio koncentrując podaż, stają się silnymi partnerami mającymi
realny wpływ na relacje m.in. z sieciami sklepów detalicznych czy zakładami
przetwórczymi. Dodatkowo podmioty te mogą podejmować działania z zakresu
zarządzania kryzysowego i tym samym ograniczać negatywny wpływ kryzysu na
swoją sytuację ekonomiczną.
Producenci mogą skorzystać z form wsparcia takich, jak: preferencyjny kredyt
obrotowy; pożyczki 2%; dopłaty bezpośrednie, dopłaty do sadzeniaków, paliwa
rolniczego, czy wsparcia w ramach PS WPR (m.in. na inwestycje, modernizację
gospodarstw rolnych).
-- 1 of 3 --
Resort rolnictwa nie planuje wprowadzenia mechanizmów interwencyjnego skupu,
gdyż przepisy dotyczące wspólnej organizacji rynków produktów rolnych nie
przewidują takiej możliwości. Polska, podobnie jak i inne kraje członkowskie UE, nie
ma możliwości samodzielnego wdrażania mechanizmów interwencji na rynkach
rolnych. Ewentualna decyzja co do uruchomienia środków nadzwyczajnych
podejmowana jest przez Komisję Europejską.
Od dekady obowiązują w Polsce przepisy wzmacniające pozycję producentów
rolnych w łańcuchu dostaw produktów rolno-spożywczych1, 2.
W ramach prac polskiej prezydencji wprowadzono zmiany i uzgodniono wspólne
stanowisko z państwami członkowskimi w odniesieniu do dwóch projektów
rozporządzeń, których celem jest wzmocnienie pozycji producenta rolnego w
łańcuchu żywnościowym, m.in. obowiązek zawierania pisemnych umów z rolnikami
(w PL ten obowiązek już funkcjonuje od dekady), utrzymanie zasady swobodnego i
przejrzystego kształtowania cen, wprowadzenie klauzuli rewizyjnej dla umów
długoterminowych, ułatwienia przy uznawaniu organizacji producentów,
promowanie krótkich łańcuchów dostaw. Uzgodniono również nowe zasady
współpracy organów państw członkowskich (w Polsce – UOKiK) w zakresie
wzajemnej pomocy i skoordynowanych działań w sprawach transgranicznych
nieuczciwych praktyk handlowych.
Obecnie duńska prezydencja kontynuuje prace nad rozporządzeniami, prowadząc
negocjacje z Parlamentem Europejskim. Ostateczny kształt przepisów będzie zależał
od wyniku tych negocjacji.
Odnośnie do wsparcia zakładania i funkcjonowania spółdzielni, należy wskazać, że
spółdzielnie mogą korzystać ze wsparcia w ramach Planu Strategicznego dla
Wspólnej Polityki Rolnej 2023–2027 (PS WPR), m.in. w ramach interwencji I.13.2
„Tworzenie organizacji producentów i grup producentów rolnych”. Jednocześnie
warto dodać, że nadal realizowane są wypłaty środków finansowych dla grup
producentów rolnych, będących beneficjentami działania 9 „Tworzenie grup
producentów i organizacji producentów” objętego PROW na lata 2014-2020.
Wsparciem objęto 772 podmioty, którym wypłacono dotychczas ponad 930 mln zł, a
płatności będą realizowane do 2028 r.
Zorganizowane formy współpracy rolników będą mogły także korzystać ze wsparcia
w ramach Interwencji I.10.7.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości
(dotacja) – poza gospodarstwem. W ramach ww. interwencji, dotyczącej wsparcia
przetwarzania lub wprowadzania do obrotu (w przypadku form zorganizowanych),
przewidziano preferencje dla przedsięwzięć realizowanych przez: grupy producentów
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. 2023 poz.1502);
2 Ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi
kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz.U. 2023 poz. 1773).
-- 2 of 3 --
rolnych i ich związki, spółdzielnie, spółdzielnie rolników, uznane organizacje
producentów i ich zrzeszenia oraz organizacje międzybranżowe.
Rolnicy mogą także nieodpłatnie korzystać z oferty szkoleniowej w ramach
Interwencji I.14.1 - Doskonalenie zawodowe rolników, moduł 1 Szkolenia
podstawowe dla rolników objętej PS WPR. W ramach interwencji I.14.2 -
Kompleksowe doradztwo rolnicze, moduł 2 Doradztwo grupowe świadczone są
usługi doradcze dla grup rolników.
Ponadto, jednostki doradztwa rolniczego w swoich programach działalności na 2025
r. wśród priorytetowych tematów mają działanie „Współpraca i różne formy
wspólnego działania (formalne i nieformalne), w szczególności grupy i organizacje
producentów, spółdzielnie, grupy operacyjne EPI”.
Kwestią priorytetową resortu rolnictwa jest wzmocnienie pozycji rolników w
łańcuchu dostaw żywności i budowanie zaufania między wszystkimi
zaangażowanymi podmiotami, w tym kwestie udziału rolnika w cenie końcowej
produktów rolnych. W 2024 r. powołane zostało Obserwatorium Łańcucha Rolno-
Spożywczego UE (AFCO). Ma na celu zwiększenie przejrzystości, równowagi i
sprawiedliwości w funkcjonowaniu łańcucha dostaw żywności. Głównym celem
obserwatorium jest zwiększenie przejrzystości rynku – gromadzenie i publikacja
danych o cenach, kosztach produkcji, marżach i przepływie wartości w całym
łańcuchu.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --