Interpelacja w sprawie zagrożenia działalności organizacji pomocowej w Płocku oraz braku reakcji władz lokalnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12772
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie zagrożenia działalności organizacji pomocowej w Płocku oraz braku reakcji władz lokalnych
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa
Data wpływu: 07-10-2025
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie dramatycznej sytuacji Katolickiego Stowarzyszenia Pomocy im. św. Brata Alberta w Płocku, które od 1993 r. prowadzi działalność na rzecz dzieci, rodzin w kryzysie, osób starszych i bezdomnych. W chwili podejmowania decyzji w 2002 roku przez ówczesne władze samorządowe na wskazany lokal w Płocku została podpisana umowa na przeznaczenie go Stowarzyszeniu im. św. Brata Alberta do roku 2052, co wiązało się z wkładem finansowym NGO na dostosowanie lokalu.
Pomimo że już w 2019 roku miasto Płock posiadało wiedzę o konieczności relokacji placówki (zarządzenie nr 297/2019), do dzisiaj nie przedstawiono żadnej propozycji alternatywnej. Co więcej, we wrześniu 2025 r. stowarzyszenie otrzymało wypowiedzenie umowy najmu bez wskazania lokalu zastępczego.
Oznacza to realne zagrożenie dla działalności, w ramach której:
- wsparciem objętych jest 18 dzieci (docelowo 25),
- 20 seniorów korzysta z dziennej opieki,
- codziennie pomoc otrzymują osoby bezdomne,
- realizowane są cztery projekty społeczne o charakterze ciągłym.
Brak reakcji władz miasta stanowi przykład systemowego wypierania organizacji społecznych z przestrzeni publicznej i może skutkować przerwaniem usług kluczowych dla lokalnej społeczności.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na pytania:
1. Czy ministerstwo zamierza podjąć działania nadzorcze wobec władz Płocka w związku z zagrożeniem ciągłości usług społecznych?
2. Czy rozważane jest wsparcie finansowe lub lokalowe dla organizacji prowadzących zadania publiczne, które z przyczyn niezależnych tracą siedziby w ramach zasobów będących w dyspozycji administracji rządowej w terenie?
3. Czy w planowanych nowelizacjach ustawy o działalności pożytku publicznego przewiduje się mechanizmy ochrony takich organizacji przed arbitralnymi decyzjami samorządów?
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9007 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.512.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12772 Pani Posłanki Wioletty Marii Kulpy, w sprawie
zagrożenia działalności organizacji pomocowej w Płocku oraz braku reakcji władz lokalnych,
proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Uprzejmie informuję, że nadzór nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego
sprawuje wojewoda. Zgodnie z art. 6 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli
w administracji rządowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 224), minister, kierownik urzędu centralnego
lub przewodniczący komitetu wchodzącego w skład Rady Ministrów kontroluje:
podległe mu lub przez niego nadzorowane organy lub jednostki organizacyjne;
jednostki podległe organom, o których mowa w pkt 1, lub przez nie nadzorowane;
podmioty, które otrzymały środki budżetowe z części budżetu państwa, której jest
dysponentem.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej funkcjonuje Program współpracy
Ministra z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3
ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na lata
2024-2026. Głównym celem programu jest pogłębienie współpracy MRPiPS z organizacjami
pozarządowymi i podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 wspomnianej ustawy w zakresie
planowania i realizacji polityk publicznych w obszarze wspierania rodziny, zabezpieczenia
społecznego oraz pracy.
Aktualny Program współpracy Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z organizacjami
pozarządowymi, przedstawiający informacje na temat wdrażanych w MRPiPS programów,
można znaleźć w Biuletynie Informacji Publicznej pod adresem:
https://redakcja.www.gov.pl/web/rodzina/program-wspolpracy-ministra-rodziny-i-
polityki-spolecznej-z-organizacjami-pozarzadowymi-na-lata-2024-2026
lub na stronie Departamentu Ekonomii Społecznej:
https://www.ekonomiaspoleczna.gov.pl/corobimy/program-wspolpracy/
Realizacja działań w ramach programów następuje w trybie otwartego konkursu ofert,
o którym mowa w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego
i o wolontariacie, ale też w ramach trybów określonych w aktach prawnych regulujących
wdrażanie tych programów, m.in. w trybie naboru wniosków, o którym mowa w art. 33
ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej.
Szczegółowe informacje o aktualnych naborach wniosków o dofinansowanie działań
w ramach konkursów ofert organizowanych przez MRPiPS można śledzić na bieżąco na
stronie: https://www.gov.pl/web/rodzina/bip-biuletyn-ogloszenia-i-wykazy.
Istnieją również instrumenty zwrotne wsparcia finansowego w postaci pożyczek udzielanych
przez Bank Gospodarstwa Krajowego, dedykowanych podmiotom ekonomii społecznej.
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
Pożyczki mogą stanowić wsparcie dla podmiotu ekonomii społecznej na każdym etapie jego
rozwoju (więcej informacji na ten temat można uzyskać na stronie:
https://www.bgk.pl/programy-i-fundusze/programy/wsparcie-podmiotow-ekonomii-
spolecznej/).
Natomiast organizacje pozarządowe, które posiadają status przedsiębiorstwa społecznego
mogą korzystać z kilku instrumentów wsparcia przeznaczonych dla przedsiębiorstw
społecznych. Jednym z takich instrumentów jest obecnie realizowany program „Warto być
Przedsiębiorstwem Społecznym!” na lata 2023–2025. Nabór w Edycji 2025 został
zakończony i rozstrzygnięty. Planowane są kolejne edycje programu w następnych latach.
Informacje na temat warunków uzyskania statusu przedsiębiorstwa społecznego oraz
dostępnych dla przedsiębiorstw społecznych instrumentów wsparcia dostępne są pod
adresem: https://www.ekonomiaspoleczna.gov.pl/co-robimy/przedsiebiorstwa-
spoleczne/jak-uzyskac-status-ps/
Podmiotami, które wspierają działalność organizacji pozarządowych są także ośrodki
wsparcia ekonomii społecznej (OWES), akredytowane przez Ministra Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej i działające w każdym województwie. Do ich zadań należy m.in.
udzielanie wsparcia merytorycznego w zakresie działań podmiotów ekonomii społecznej
oraz świadczenie usług doradztwa w zakresie dostępnych instrumentów finansowych.
Na terenie Płocka podmioty ekonomii społecznej objęte są wsparciem OWES pn. OWES
Mazowsza Płockiego, które prowadzi Centrum Innowacji Społeczeństwa Informacyjnego
w Płocku (adres; ul. Górna 36 lok. 15, 09-401 Płock, e-mail: sekretariat@owes.eu, tel.: 605
044 419).
W ramach działań realizowanych przez OWES podmioty ekonomii społecznej, w tym
organizacje pozarządowe, mogą uzyskać wsparcie w zakresie rozpoczynania i prowadzenia
działalności oraz poszukiwania źródeł finansowania i ekonomizacji swoich działań.
Warto również wskazać, że organizacje pozarządowe mają także możliwość skorzystania
z programów dotacyjnych realizowanych przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum
Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, który opracowuje i wdraża programy wsparcia
merytorycznego i finansowego skierowane do organizacji pozarządowych np. Rządowy
program Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 (PROO), Rządowy Program
Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2021-2030 (NOWE FIO). W ramach tych
programów organizacje pozarządowe mogą uzyskać środki m.in. na rozwój instytucjonalny
organizacji oraz na realizację ich celów statutowych i promocję działalności społecznej,
aktywizację i formowanie postaw obywatelskich, rozwój wolontariatu systematycznego czy
zwiększanie zaangażowania młodzieży i młodzieżowych organizacji pozarządowych w życie
publiczne.
Szczegółowe informacje dotyczące realizowanych przez Narodowy Instytut Wolności
programów i ogłaszanych naborów dostępne są na stronie: https://niw.gov.pl/nasze-
programy/
Proszę przyjąć również informacje dotyczące mechanizmów ochrony organizacji
pozarządowych w planowanej nowelizacji ustawy o działalności pożytku publicznego
i o wolontariacie przekazane, zgodnie z właściwością, przez Departament Społeczeństwa
Obywatelskiego w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów:
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
(Dz. U. z 2025 r. poz. 1338, dalej jako: „ustawa pożytkowa”) przewiduje szereg rozwiązań
zabezpieczających interesy organizacji pozarządowych. Przede wszystkim wskazać należy
na procedurę wyboru organizacji pozarządowych realizujących zadania publiczne.
Podmiot realizujący zadanie publiczne, wyłoniony w ramach otwartego konkursu ofert bądź
na podstawie trybów pozakonkursowych, o których mowa w art. 11a–11c lub art. 19a
wskazanej ustawy, zobowiązuje się do działania określonego w treści zawieranej umowy
odpowiednio o wsparcie realizacji zadania publicznego lub o powierzenie realizacji zadania
publicznego (dalej jako: „umowa”), na co wskazuje art. 16. Umowa powinna zawierać
ustalenia dotyczące zakresu oraz zasad realizacji zadania publicznego - może zostać zawarta
na czas jego realizacji lub na czas określony, jednakże nie dłuższy niż 5 lat (art. 16 ust. 3).
Zawarcie umowy między jednostką samorządu terytorialnego, a organizacją pozarządową
wyznacza jasną konstrukcję stosunku prawnego między partnerami, pozwala na adekwatne
wykorzystanie środków finansowych oraz ewentualnych wkładów pozafinansowych,
którymi dysponuje realizator zadania publicznego.
W procedowanej obecnie przez Przewodniczącego Komitetu do spraw Pożytku Publicznego
nowelizacji ustawy pożytkowej (numer w Wykazie prac programowych i legislacyjnych Rady
Ministrów – UD240) przewidziano korzystne rozwiązania kierowane do organizacji
pozarządowych. Przygotowany projekt ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku
publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o grach hazardowych ma na celu przede wszystkim
uproszczenie i doprecyzowanie obowiązujących przepisów oraz zmniejszenie obciążeń
administracyjnych w obszarze współpracy organów administracji publicznej z organizacjami
pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego,
określonymi w art. 3 ust. 3 ustawy pożytkowej. W sierpniu br. projekt skierowano do
uzgodnień, konsultacji publicznych i opiniowania. W oparciu o analizę zgłoszonych do
projektu uwag, jak również innych sygnałów i postulatów zgłaszanych w toku prac nad
ustawą przez organizacje pozarządowe, przygotowane zostaną rozwiązania prawne
realizujące wskazane wyżej założenia.
Przewodniczący Komitetu do spraw Pożytku Publicznego nie wyklucza jednocześnie
podjęcia kolejnych prac mających na celu dalsze wzmacnianie współpracy administracji,
zarówno na szczeblu rządowym jak i samorządowym, z organizacjami pozarządowymi.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --