Interpelacja w sprawie materiałów opakowaniowych w przemyśle farmaceutycznym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12762
do ministra klimatu i środowiska, ministra zdrowia
w sprawie materiałów opakowaniowych w przemyśle farmaceutycznym
Zgłaszający: Anita Kucharska-Dziedzic
Data wpływu: 07-10-2025
Szanowna Pani Minister,
Polska jest jednym z krajów, których obywatele przyjmują rocznie największą ilość produktów leczniczych. Zdecydowana większość zażywanych leków ma obecnie formę tabletek lub kapsułek. Jednym ze stosowanych opakowań na taką formę produktów farmaceutycznych jest kartonowe pudełeczko oraz blistry lekowe, w których zapakowane są tabletki/kapsułki w oddzielnych komorach.
Obecnie do produkcji blistrów lekowych używa się, w przeważającej większości, polichlorku winylu (PVC) oraz politereftalanu etylenu (PET). Tworzywa te generują znaczne obciążenie dla środowiska zarówno na etapie produkcji, jaki i procesu utylizacji.
Alternatywą dla zastosowania wymienionych wyżej tworzyw sztucznych przy produkcji blistrów lekowych mogłoby być użycie do tego celu polipropylenu (PP). Tworzywo to charakteryzuje się niższą emisją substancji toksycznych, w tym dioksyn i chlorowodoru. Polipropylen jest również łatwiejszy do przetworzenia, bowiem istnieje możliwość wykorzystania go do produkcji innych wyrobów plastikowych bez konieczności poddawania skomplikowanemu procesowi separacji i oczyszczania. W stosunku do PET produkcja polipropylenu wymaga mniejszej ilości energii, co skutkuje niższą emisją gazów cieplarnianych i ograniczeniem śladu węglowego. Wykorzystanie polipropylenu w produkcji opakowań farmaceutycznych mogłoby przyczynić się do zmniejszenia ilości odpadów trudnych do przetworzenia i bardziej obciążających środowisko takich jak PVC.
W tym miejscu podkreślić należy, że istnieje konieczność przeprowadzenia badań celem ustalenia możliwości zastosowania polipropylenu na cele opakowań leczniczych, tak aby opakowania te zapewniały tożsamy poziom bezpieczeństwa produktów leczniczych w stosunku do stosowanych obecnie.
Wobec powyższego zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważają promowanie bardziej ekologicznych rozwiązań w produkcji opakowań lekowych? Jeśli tak, to w jaki sposób?
Czy prowadzone są obecnie badania lub analizy dotyczące zastosowania polipropylenu w produkcji opakowań farmaceutycznych, w szczególności w produkcji blistrów lekowych?
Czy istnieją plany legislacyjne lub programy wspierające producentów leków w przejściu na materiały bardziej przyjazne dla środowiska?
Z poważaniem
dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Anna Kacperczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11352 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLPR.050.70.2025.WK
Warszawa, 28 października 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12762 złożoną 10 października 2025 r. przez Poseł na
Sejm RP – Panią Anitę Kucharską-Dziedzic w sprawie w sprawie materiałów
opakowaniowych w przemyśle farmaceutycznym, Minister Zdrowia w zakresie swojej
właściwości przedstawia następujące stanowisko.
Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2025/40 z dnia 19
grudnia 2024 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia
(UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE) 2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE,
wprowadzone zostały obostrzenia w zakresie stosowania opakowań z tworzyw sztucznych,
które mają na względzie ochronę środowiska.
Wskazane rozporządzenie wyłącza jednak obowiązkowe wymogi dotyczące recyklingu czy
minimalnej zawartości materiału pochodzącego z recyklingu dla opakowań stosowanych do
wytworzenia m.in. produktów leczniczych stosowanych u ludzi w przypadkach, w których
takie opakowania są niezbędne do zapewnienia zgodności ze szczególnymi wymogami w
celu zachowania jakości produktu leczniczego.
Podobnie wymagania dotyczące etykietowania opakowań określone w art. 12 ww.
rozporządzenia, zgodnie z jego ust. 11 nie mają zastosowania do opakowań bezpośrednich i
opakowań zewnętrznych zdefiniowanych w rozporządzeniach (UE) 2017/745, (UE)
2017/746, (UE) 2019/6 oraz w dyrektywie 2001/83/WE, jeżeli na opakowaniu nie ma
miejsca ze względu na inne wymogi w zakresie etykietowania zdefiniowane w tych unijnych
aktach ustawodawczych lub jeżeli etykietowanie opakowania mogłoby zagrozić
bezpiecznemu użyciu produktów leczniczych stosowanych u ludzi lub weterynaryjnych
produktów leczniczych.
Powyższe regulacje wynikają z faktu, że opakowanie bezpośrednie, jak i rzadziej
opakowanie zewnętrzne, stanowią ochronę przed warunkami atmosferycznymi,
mikrobiologią, a opcjonalnie załączone do zestawu urządzenia czy miarki umożliwiają
prawidłowe odmierzanie i podawanie produktu leczniczego warunkując odpowiednią
odtwarzalność i powtarzalność jego skuteczności. Powodem, dla którego niezbędne jest
stosowanie określonego materiału, może być również jego odpowiedni profil
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
fizykochemiczny, czy profil zanieczyszczeń mogących dyfundować lub migrować z
opakowania bezpośredniego do światła wnętrza opakowania, co ma również wpływ na
trwałość i kształtowanie się krytycznych atrybutów jakościowych do końca okresu
ważności produktu leczniczego. Kwestią nadrzędną jest zapewnienie odpowiedniej jakości,
skuteczności, a w konsekwencji odpowiedniego bezpieczeństwa stosowania produktu
leczniczego, który jeżeli jest nieodpowiednio przechowywany czy dozowany, może
stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia pacjenta. Rodzaj zastosowanego opakowania pełni
tu zatem rolę służebną w celu zapewnienia odpowiednich właściwości fizykochemicznych i
farmakologicznych produktu leczniczego do końca jego okresu ważności.
Należy również zauważyć, że zmiana rodzaju materiału opakowania nie może być
radykalna, szybka, bez wprowadzania okresów przejściowych. W celu zminimalizowania
trudnych do przewidzenia potencjalnych skutków ewentualnych zmian, dyskusja w zakresie
odchodzenia od PVC w opakowaniach produktów leczniczych powinna odbywać się z
udziałem wytwórców. Ze względu na obowiązujące wspólnotowe przepisy prawa zawarte
w Dyrektywie 2001/83/EC i ich implementację do prawa krajowego, w Polsce ustawą z dnia
6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 750, 905, 924.), a także
wspólnymi wymaganiami farmakopealnymi i wytycznymi EMA/ICH i CMDh dla regionu
EOG/UE, dyskusja nad zmianami w zakresie możliwych do stosowania materiałów w
opakowaniach produktów leczniczych powinna odbywać się również z udziałem
Europejskiej Sieci Regulacyjnej Leków (European Medicines Regulatory Network).
W celu zaadresowania opisanych powyżej wyzwań Forum Producentów Farmaceutycznych
(Pharmaceutical Manufacturing Forum - PMF) powołało międzybranżowy zespół firm,
którego zadaniem jest identyfikacja wyzwań technicznych i regulacyjnych oraz analiza
możliwości zainicjowania i przyspieszenia przejścia na alternatywne opakowania blistrowe.
We współpracy z Europejską Federacją Przemysłu Farmaceutycznego i Stowarzyszeń (The
European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations – EFPIA), zespół PMF
przedstawił w październiku 2024 r. na spotkaniu Quality Working Party (QWP), grupy
roboczej ds. jakości opiniującej dla Komitetu ds. Produktów Leczniczych Stosowanych u
Ludzi (The Committee for Medicinal Products for Human Use - CHMP) ogólny zarys
proponowanych działań. QWP poparło tę inicjatywę i zaproponowało doradztwo naukowe,
które zostało zwieńczone niedawno przekazanymi przez CHMP odpowiedziami na zadane
pytania w ww. zakresie.
Z uwagi na obowiązujące przepisy unijne Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi prac
legislacyjnych ani programów krajowych w zakresie promowania określonych materiałów
opakowaniowych. Działania dotyczące bardziej ekologicznych rozwiązań mogą być
podejmowane na poziomie legislacyjnym Unii Europejskiej, z uwzględnieniem wymogów
wynikających z dyrektywy w sprawie produktów leczniczych dla ludzi oraz rozporządzeń
dotyczących produktów weterynaryjnych i wyrobów medycznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.45.2025.JM
4026338.16206843.13126352
Warszawa, 28-10-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Anity Kucharskiej-Dziedzic, (K10INT12762)
Temat: w sprawie materiałów opakowaniowych w przemyśle farmaceutycznym.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT12762 Pani Poseł Anity Kucharskiej-Dziedzic przekazuję
odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa
promowanie bardziej ekologicznych rozwiązań w produkcji opakowań lekowych? Jeśli tak,
to w jaki sposób?
3. Czy istnieją plany legislacyjne lub programy wspierające producentów leków w przejściu
na materiały bardziej przyjazne dla środowiska?
W dniu 13 sierpnia 2025 r. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało do konsultacji
projekt ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (nr w wykazie prac UC100),
zwany dalej: „projektem ustawy”. Projekt ustawy służy stosowaniu rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z dnia 19 grudnia 2024 r. sprawie opakowań
i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia (UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE)
2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE, zwanego dalej: „PPWR” oraz ma na celu
dostosowanie systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta do wymagań PPWR
oraz art. 8 i 8a dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada
2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy.
Aktualnie trwa analiza zgłoszonych uwag. Ponadto ze względu na przekazywanie przez
wiele podmiotów tożsamych uwag i postulatów obecnie trwa również ich grupowanie,
dlatego też na obecnym etapie prac możliwe jest podanie przybliżonej ilości unikalnych
uwag zgłoszonych w konsultacjach, która wynosi ok. 1 400.
Zarówno projekt ustawy UC100, jak i rozporządzenie PPWR dotyczą wszystkich rodzajów
opakowań, w tym także opakowań leków. Jednak PPWR przewiduje zwolnienia z pewnych
obowiązków dla niektórych opakowań leków – ze względu na konieczność ochrony zdrowia
ludzi i zwierząt oraz specyfikę produktów leczniczych. Dotyczy to:
-- 1 of 3 --
opakowań bezpośrednich1, które mają kontakt z produktem leczniczym, zgodnie
z dyrektywą 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 listopada
2001 r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów
leczniczych stosowanych u ludzi oraz rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2019/6 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie weterynaryjnych
produktów leczniczych i uchylające dyrektywę 2001/82/WE,
opakowań zewnętrznych zdefiniowanych w ww. aktach2, jeśli takie opakowania są
niezbędne do zapewnienia zgodności ze szczególnymi wymogami w celu
zachowania jakości produktu leczniczego.
W związku z tym, ww. wymienione opakowania nie będą musiały:
spełniać wymogu z art. 6 PPWR, który nakłada obowiązek, aby wszystkie
opakowania nadawały się do recyklingu,
w przypadku opakowań z tworzyw sztucznych zawierać określonej ilości
materiałów pochodzących z recyklingu, jak przewiduje art. 7 PPWR.
Z kolei projekt ustawy przewiduje wdrożenie nowego modelu rozszerzonej
odpowiedzialności producenta opakowań. W ramach odpowiedzialności finansowej
producenci będą zobowiązani do uiszczania opłaty opakowaniowej za każdy kilogram
opakowania, w tym opakowania produktu w opakowaniu, które udostępnili po raz pierwszy
na terytorium państwa członkowskiego lub rozpakowali, nie będąc użytkownikiem
końcowym. Opłatą opakowaniową objęte będą również opakowania leków. Minister
właściwy do spraw klimatu w rozporządzeniu określi stawki opłaty opakowaniowej dla
poszczególnych kategorii materiałowych opakowań, przy uwzględnieniu opakowań
wielomateriałowych, kierując się kosztami zagospodarowania odpadów powstających
z tych opakowań i wartością pozyskiwanych z nich surowców wtórnych oraz koniecznością
osiągnięcia poziomów recyklingu. Stawki opłaty opakowaniowej będą mogły być
dodatkowo zróżnicowane dla poszczególnych rodzajów opakowań, w zależności od ich
trwałości, przydatności do naprawy, ponownego użycia i recyklingu, obecności substancji
niebezpiecznych oraz zawartości procentowej materiału pochodzącego z recyklingu
wykorzystanego w opakowaniu. Minister właściwy do spraw klimatu wydając
rozporządzenie, o którym mowa powyżej, będzie brał pod uwagę przepisy wykonawcze
i delegowane Unii Europejskiej dotyczące klas wydajności recyklingu, o ile zostaną wydane.
W związku z powyższym należy przyjąć, że modulacja opłaty opakowaniowej, będzie
stanowiła skuteczny instrument ekonomicznym zachęcający do projektowania opakowań
o bardziej zrównoważonym charakterze, niemniej jednak w przypadku opakowań
bezpośrednich i zewnętrznych, o których mowa powyżej, stawki opłaty opakowaniowej
będą musiały uwzględniać wyłączenia tych opakowań z ww. wymagań określonych
w PPWR.
1 art. 1 pkt 23 dyrektywy 2001/83/WE i w art. 4 pkt 25 rozporządzenia (UE) 2019/6
2 art. 1 pkt 24 dyrektywy 2001/83/WE i w art. 4 pkt 26 rozporządzenia (UE) 2019/6
-- 2 of 3 --
2. Czy prowadzone są obecnie badania lub analizy dotyczące zastosowania polipropylenu
w produkcji opakowań farmaceutycznych, w szczególności w produkcji blistrów
lekowych?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie prowadzi ww. badań i analiz, bowiem kwestie te
pozostają poza właściwością resortu.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 3 of 3 --