Interpelacja w sprawie chaosu organizacyjnego i braku przygotowania do wdrożenia systemu kaucyjnego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12742
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie chaosu organizacyjnego i braku przygotowania do wdrożenia systemu kaucyjnego
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 06-10-2025
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z nowelizacją ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, system kaucyjny w Polsce rozpoczął funkcjonowanie 1 października 2025 roku. Jest to rozwiązanie długo oczekiwane przez branżę i opinię publiczną - miało przyczynić się do zwiększenia poziomu recyklingu oraz ograniczenia ilości odpadów trafiających na wysypiska. Niestety, coraz więcej sygnałów z rynku wskazuje, że wdrożenie systemu przebiega w sposób chaotyczny i nieprzygotowany, co może doprowadzić do poważnych zakłóceń po jego uruchomieniu.
Przedstawiciele sektora handlowego, producenci napojów i organizacje samorządowe alarmują, że do tej pory:
nie wydano wszystkich aktów wykonawczych określających szczegółowe zasady działania systemu,
nie wyłoniono w sposób przejrzysty operatorów systemów kaucyjnych,
małe sklepy nie otrzymały żadnego wsparcia finansowego ani logistycznego w zakresie instalacji punktów zwrotu,
brak jest krajowej kampanii informacyjnej dla obywateli, którzy nie wiedzą, jak, gdzie i za ile będą mogli oddawać butelki i puszki.
Wielu przedsiębiorców wskazuje, że ustawa została uchwalona bez wystarczających konsultacji, a obowiązki administracyjne i finansowe nałożone na sklepy oraz producentów są nieproporcjonalne do ich możliwości. Obecne tempo przygotowań i niejasne procedury powodują, że Polska może wejść w 2026 rok z systemem, który będzie działał jedynie „na papierze”, generując więcej kosztów niż korzyści środowiskowych.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada ocenę gotowości rynku do uruchomionego systemu kaucyjnego z dniem 1 października 2025 roku?
Ilu operatorów systemów kaucyjnych uzyskało już formalne zezwolenia na prowadzenie działalności i jaka część terytorium kraju została objęta ich działaniem?
Jakie wsparcie techniczne i finansowe przewidziano dla małych i średnich sklepów, które będą zobowiązane do przyjmowania opakowań objętych kaucją?
Czy resort planuje uruchomienie kampanii informacyjnej skierowanej do obywateli, a jeśli tak, kiedy i w jakim zakresie?
Jakie mechanizmy kontrolne zostały wdrożone, aby zapobiec nadużyciom i nieprawidłowościom w rozliczaniu pobranych kaucji?
System kaucyjny, który miał być symbolem nowoczesnej, proekologicznej polityki, może stać się przykładem błędu legislacyjnego i braku koordynacji między resortami. Polacy zasługują na rozwiązania, które będą działały w sposób przejrzysty, prosty i korzystny dla środowiska, a nie na kolejną reformę przeprowadzoną w pośpiechu i bez przygotowania.
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6974 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.50.2025.AK
4044938.16373507.13324195
Warszawa, 05-11-2025
Dot.: odpowiedzi na interpelację posłanki Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej w sprawie
chaosu organizacyjnego i braku przygotowania do wdrożenia systemu kaucyjnego.
Pan
Szymon Hołownia,
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację pani poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej z dnia
23 października 2025 r., znak: K10INT12742, poniżej przedstawiam wyjaśnienia.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada ocenę gotowości rynku do
uruchomionego systemu kaucyjnego z dniem 1 października 2025 roku?
Miesiąc po starcie systemu kaucyjnego proces gotowości rynku oceniam pozytywnie.
Według szacunków operatorów umowami na prowadzenie systemu kaucyjnego objętych
jest ok. 45 tys. punktów handlowych. Dużą liczbę z tych umów operatorzy podpisali lub
procedują w ciągu ostatnich 2 miesięcy, jeden z operatorów zadeklarował, że ma obecnie
w końcowej fazie negocjacji umowy na ok. 2 000 punktów zbiórki. Tak więc, pomimo
pewnych niepewności handlu co do startu systemu, sieć punktów, w których będzie można
zwrócić opakowania objęte systemem cały czas rośnie. Większość jednostek handlu,
dopiero teraz rozpoczyna rozmowy dotyczące przystąpienia do sytemu kaucyjnego, planuje
inwestycje i zmiany dostosowujące.
Podobnie sprawa ma się z pojawianiem się na rynku opakowań objętych systemem. Obecnie
na rynku jest blisko 100 tys. opakowań ze znakiem kaucji. To jeszcze symboliczna liczba,
ale wciąż jesteśmy w „okresie przejściowym” jeśli chodzi o system kaucyjny i taki stan
najprawdopodobniej będzie trwał do końca roku. Coraz więcej przedsiębiorców przystępuje
do systemu – zgodnie z posiadanymi informacjami 12 producentów wprowadziło
opakowania ze znakiem kaucji. Producenci wprowadzają stopniowo opakowania
z oznaczeniem „kaucja”, a sklepy wyprzedają stare zapasy. Pełne wdrożenie systemu nastąpi
etapowo w kolejnych miesiącach.
System będzie się rozwijał – zarówno pod kątem asortymentu opakowań, jak i liczby
punktów zbiórki opakowań. Pełną efektywność systemu będziemy mogli ocenić dopiero po
2026 r.
2. Ilu operatorów systemów kaucyjnych uzyskało już formalne zezwolenia na
prowadzenie działalności i jaka część terytorium kraju została objęta ich działaniem?
Zezwolenie na prowadzenie systemu kaucyjnego posiada 7 podmiotów reprezentujących
(operatorów systemu). Aktualna lista operatorów dostępna jest w zakładce operatorzy na
-- 1 of 3 --
stronie systemkaucyjny.gov.pl. Część zezwoleń wydana została w zeszłym roku,
co zapewniło operatorom więcej czasu na zaplanowanie swojego systemu i rozpoczęcie
podpisywania umów zarówno z wprowadzającymi jak i prowadzącymi jednostki handlowe.
Zgodnie z ustawą z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami
opakowaniowymi (Dz.U. z 2025 r. poz. 870) każdy z operatorów zobowiązany jest tak
zaplanować swój system aby objąć nim terytorium całego kraju.
3. Jakie wsparcie techniczne i finansowe przewidziano dla małych i średnich sklepów,
które będą zobowiązane do przyjmowania opakowań objętych kaucją?
Wsparcie techniczne zapewniają operatorzy, którzy np. wypracowali wspólny dokument
określający minimalne zalecenia w zakresie automatycznej zbiórki w maszynach typu RVM
dla systemu kaucyjnego w Polsce. Standardy wskazują, jakie wymagania bezpieczeństwa,
techniczne i prawne powinny spełniać zamawiane urządzenia. Jak podkreślają w swoim
dokumencie operatorzy istotne jest, aby urządzenia zapewniały wiarygodne dane
rozliczeniowe i działały bezpiecznie, także w kontekście ochrony przed nadużyciami.
MKiŚ we współpracy z Rzecznikiem Małych i Średnich Przedsiębiorców, oraz m.in. PIH,
POHiD, Konfederacją Lewiatan ustalili na spotkaniu w dniu 14 lipca 2025 r., wspólną
realizację kampanii informacyjnej dla właścicieli jednostek handlowych. Przygotowano
dedykowane dla przedsiębiorców: materiały informacyjne – broszurę zawierającą
najważniejsze informacje istotne z punktu widzenia prowadzącego jednostkę handlową,
nagrano webinaria i opracowano postery informacyjne do pobrania i wydrukowania.
Webinarium dostępne jest na stronie internetowej Rzecznika Małych i Średnich
Przedsiębiorców oraz MKiŚ dedykowanej małym sklepom. Broszura oraz postery dostępne
są w zakładce z materiałami do pobrania.
4. Czy resort planuje uruchomienie kampanii informacyjnej skierowanej do obywateli,
a jeśli tak – kiedy i w jakim zakresie?
Działania komunikacje Ministerstwa Klimatu i Środowiska na temat systemu kaucyjnego
rozpoczęły się wiosną 2025 r. Główne działania przewidziane zostały w okresie
październik/listopad/grudzień 2025 r., a więc w miesiącach, w których na półkach pojawiać
się będą napoje w opakowaniach objętych systemem, a następnie w kolejnym roku
z możliwością dostosowania działań i reagowania na wyzwania pojawiające się przy
wdrażaniu systemu.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska skupia swoje działania na edukacji ogólnopolskiej, bo
bezpośrednie działania prowadzić będą operatorzy, których zadaniem jest organizacja
systemu, a przede wszystkim zebranie opakowań wprowadzanych na rynek.
Działania komunikacyjne MKiŚ podzielone są na kilka faz. W maju wystartował specjalny
serwis www z bieżącymi Q&A oraz materiałami do pobrania. MKiŚ prowadzi stałe działania
media relations, organizując konferencje prasowe oraz spotkania w regionach z mediami
lokalnymi. W lipcu rozpoczęła się kampania w mediach społecznościowych. We wrześniu
wystartowała kampania w telewizjach TVN i Polsat ze spotem zapowiadającym wejście
systemu, a w październiku w TVP i TVN – ze spotem informującym, że system działa od
października.
Od października br. nastąpiła także intensyfikacja podjętych już działań w nowej odsłonie
z kolejnymi formami komunikacji (kolejna faza komunikacji). Wśród nich 3 nowe spoty TV
i radiowy (emitowane w telewizji TVN i TVP i Radio RMF w terminie 27.10 -23.11. 2025 r.).
Spot 1: https://youtu.be/IkAUWCrEBQc, Spot 2: https://youtu.be/k1NvJaexszs, Spot 3:
https://youtu.be/lzyAWs99zNY.
-- 2 of 3 --
Planowane są także emisje spotów w kinach i VOD, w tym reklamy na portalach, kampanie
w social mediach oraz działania skierowane m.in. do szkół podstawowych
i ponadpodstawowych, do strażaków z OSP i kół gospodyń wiejskich (jako ambasadorów
lokalnych społeczności).
5. Jakie mechanizmy kontrolne zostały wdrożone, aby zapobiec nadużyciom
i nieprawidłowościom w rozliczaniu pobranych kaucji?
Za kontrolę podmiotów w zakresie przepisów kaucyjnych odpowiadają wojewódzkie
inspektoraty ochrony środowiska. Kary pieniężne wymierza, w drodze decyzji, właściwy
wojewódzki inspektor ochrony środowiska.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM.
-- 3 of 3 --