Interpelacja w sprawie dramatycznej sytuacji producentów papryki i konieczności działań rządu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12729
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie dramatycznej sytuacji producentów papryki i konieczności działań rządu
Zgłaszający: Michał Wójcik
Data wpływu: 06-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich tygodniach rolnicy alarmują o załamaniu się opłacalności uprawy. Cena skupu papryki w wielu punktach spadła do poziomu 0,40–0,60 zł za kilogram, podczas gdy w dużych sieciach handlowych konsumenci płacą od 8 do 10 zł za kilogram. Tak drastyczna dysproporcja między ceną producenta a ceną detaliczną wskazuje na poważne zaburzenia funkcjonowania rynku.
Rolnicy podkreślają, że przy tak niskich cenach skupu zbiór papryki przestaje być opłacalny. W wielu gospodarstwach plony pozostają na polach, a rolnicy, aby zminimalizować straty i ograniczyć marnowanie żywności, zachęcają konsumentów do tzw. samozbiorów. Jest to dowód na dramatyczny kryzys w łańcuchu dostaw i brak skutecznych narzędzi ochrony producentów przed nieuczciwą presją cenową.
Według organizacji rolniczych istotnym czynnikiem załamania rynku jest masowy import papryki z Hiszpanii i Holandii, sprzedawanej w dużych sieciach handlowych po cenach niższych niż koszty produkcji w Polsce. Pojawia się również pytanie o przejrzystość marż handlowych i czy dominująca pozycja sieci detalicznych nie jest wykorzystywana w sposób naruszający zasady uczciwej konkurencji.
Brak zdecydowanej reakcji państwa w tej sprawie powoduje rosnące niezadowolenie wśród rolników i rodzi obawy o przyszłość krajowego rolnictwa warzywniczego.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie działania planuje Pan Minister, aby chronić producentów papryki przed presją cenową i skutkami nadmiernego importu warzyw w sezonie krajowych zbiorów?
2. Czy resort rozważa wprowadzenie instrumentów wsparcia dla rolników, którzy w związku z obecnymi cenami skupu ponoszą straty i zmuszeni są do pozostawienia plonów na polach?
3. Jakie działania podejmie Pan Minister, aby zwiększyć przejrzystość marż w łańcuchu dostaw od rolnika do konsumenta?
Kryzys na rynku papryki stanowi poważne zagrożenie dla stabilności dochodów gospodarstw rolnych i bezpieczeństwa żywnościowego kraju. Wymaga pilnych działań interwencyjnych oraz opracowania skutecznej polityki chroniącej polskich producentów przed destabilizującym wpływem taniego importu i nieuczciwych praktyk handlowych.
Z poważaniem
Michał Wójcik
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Minister Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8344 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 23 października 2025 r.
znak sprawy: DRE.po.058.7.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 12729 Pana Posła Michała Wójcika w sprawie dramatycznej
sytuacji producentów papryki i konieczności działań rządu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12729 Pana Posła Michała Wójcika w sprawie
dramatycznej sytuacji producentów papryki i konieczności działań rządu
przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
1. Jakie działania planuje Pan Minister, aby chronić producentów papryki przed
presją cenową i skutkami nadmiernego importu warzyw w sezonie krajowych
zbiorów?
Jednym z już istniejących działań systemowych wspierających producentów na rynku
produktów ogrodniczych, w tym także papryki, jest wdrażanie instrumentów pomocy
przewidzianych w obecnej perspektywie finansowej UE w ramach Planu
Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (PS WPR 2023-
2027), tj. poprzez interwencje sektorowe. Beneficjentami tej pomocy mogą być
powstające z inicjatywy producentów organizacje producentów, które realizują tzw.
programy operacyjne.
Głównym celem działalności organizacji producentów jest równoważenie relacji
popytowo-podażowych na rynkach poszczególnych owoców i warzyw, stabilizacja
sytuacji, a także optymalizacja kosztów produkcji czy oferowanie pomocy
technicznej. Takie podmioty odpowiednio koncentrując podaż, stają się silnymi
-- 1 of 5 --
partnerami mającymi realny wpływ na ceny w relacjach m.in. z reprezentującymi
duży popyt sieciami sklepów detalicznych czy zakładami przetwórczymi. Co do
zasady, organizacje producentów są zobowiązane do zagospodarowania całości
produkcji dostarczonej przez swoich członków.
Członkostwo w organizacji producentów przyczynia się do poprawy sytuacji
finansowej i ekonomicznej producentów poprzez tworzenie powiązań rynkowych
(organizacja-przetwórca-handel) sprzyjających planowaniu produkcji członków,
stabilizacji podaży oraz cen i podnosi konkurencyjność na rynku. Sprzyja również
ograniczeniu liczby pośredników pomiędzy producentem i konsumentem.
Organizacje producentów, które realizują programy operacyjne, mogą otrzymać
pomoc finansową w wysokości 4,1% wartości produkcji sprzedanej przez daną
organizację producentów (4,6%, jeśli organizacja realizuje środki zarządzania
kryzysowego). Wsparcie to jest ograniczone do 50% założonego przez organizacje
funduszu operacyjnego.
Podmioty te mają również możliwość zastosowania działań z zakresu zarządzania
kryzysowego oraz zapobiegania kryzysom, obejmujących m. in. wycofanie produkcji z
rynku.
W obecnej perspektywie finansowej UE w ramach PS WPR 2023-2027 nabory
wniosków o zatwierdzenie programów operacyjnych odbyły się w czerwcu 2024 r. i
w lipcu 2025 r.
Odnosząc się natomiast do kwestii importu warzyw do Polski informuję, że zgodnie z
zasadami wspólnej polityki handlowej UE naczelną zasadą jest swobodny przepływ
towarów i możliwość ich wprowadzania do obrotu na terenie całej UE. Pomiędzy
państwami członkowskimi UE funkcjonuje swobodny przepływ towarów (także
rolnych), który nie podlega ograniczeniom ilościowym. Natomiast w imporcie z
krajów trzecich do Polski, analogicznie jak w imporcie do innych krajów
członkowskich UE, obowiązują wspólne regulacje, stanowione na poziomie UE.
Uwzględniają one zobowiązania międzynarodowe w ramach Światowej Organizacji
Handlu oraz dwustronnych/regionalnych umów o wolnym handlu zawartych przez
UE z krajami trzecimi.
-- 2 of 5 --
2. Czy resort rozważa wprowadzenie instrumentów wsparcia dla rolników, którzy w
związku z obecnymi cenami skupu ponoszą straty i zmuszenie są do pozostawienia
plonów na polach?
W świetle istniejących przepisów Polska, podobnie jak i inne kraje członkowskie UE,
nie ma możliwości ingerowania w mechanizm kształtowania się cen.
Współpraca podmiotów w łańcuchu dostaw żywności to kluczowy element
zapewniający efektywność, bezpieczeństwo, jakość i zrównoważony rozwój całego
systemu dostarczania żywności – od producenta do konsumenta. Stąd wysiłki jakie
podejmuje resort rolnictwa ukierunkowane są na wzmocnienie pozycji rolnika w
łańcuchu rynkowym.
Niezależnie od powyższego informuję, że w dniu 6 października 2025 r. zwróciłem
się m.in. do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) w
sprawie podejrzenia naruszenia zasad konkurencji w łańcuchach rynkowych
artykułów rolno-spożywczych, w szczególności na rynku owoców i warzyw oraz
mleka, w związku z dużą rozpiętością cen towarów w łańcuchach rynkowych ww.
artykułów rolno-spożywczych. W odpowiedzi Prezes UOKiK poinformował o braku
przesłanek do stwierdzenia, że na wskazanych rynkach dochodzi do nieuczciwych
praktyk ze strony przedsiębiorców uzasadniających interwencję UOKiK, tj.:
nadużywania pozycji dominującej, zawarcia porozumienia ograniczającego
konkurencję czy też nieuczciwego wykorzystywania przewagi kontraktowej.
3. Jakie działania podejmie Pan Minister, aby zwiększyć przejrzystość marż w
łańcuchu dostaw od rolnika do konsumenta?
Dla resortu rolnictwa wzmocnienie pozycji rolników w łańcuchu dostaw żywności i
budowanie zaufania między wszystkimi zaangażowanymi podmiotami jest kwestią
priorytetową.
Powołane w 2024 r. Obserwatorium Łańcucha Rolno-Spożywczego UE (AFCO), w
pracach którego Polska bierze udział, ma na celu zwiększenie przejrzystości,
równowagi i sprawiedliwości w funkcjonowaniu łańcucha dostaw żywności.
Głównym celem obserwatorium jest zwiększenie przejrzystości rynku – gromadzenie
i publikacja danych o cenach, kosztach produkcji, marżach i przepływie wartości w
całym łańcuchu.
-- 3 of 5 --
Wzmocnienie pozycji rolników w łańcuchu dostaw żywności było również
priorytetem Polskiej Prezydencji w Radzie w I półroczu 2025 r. W tym zakresie
w wyniku intensywnych prac udało się zrealizować ambitne założenia i uzgodnić
wspólne stanowisko z państwami członkowskimi w odniesieniu do 2 kluczowych
projektów rozporządzeń: istotnych zmian w rozporządzeniu Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 dotyczącym wspólnej organizacji rynków
rolnych oraz zasad transgranicznej współpracy organów odpowiedzialnych za
zwalczanie nieuczciwych praktyk handlowych. Uzgodniono m.in. potrzebę
wprowadzenia obowiązku zawierania pisemnych umów z rolnikami [w PL ten
obowiązek już funkcjonuje od dekady], utrzymanie zasady swobodnego i
przejrzystego kształtowania cen, wprowadzenie klauzuli rewizyjnej dla umów
długoterminowych, ułatwienia przy uznawaniu organizacji producentów,
promowanie krótkich łańcuchów dostaw jako jeden celów organizacji producentów
oraz nowe zasady współpracy organów państw członkowskich [w Polsce – UOKiK]
wprowadzając mechanizm wzajemnej pomocy i skoordynowanych działań w
sprawach transgranicznych nieuczciwych praktyk handlowych.
Obecnie duńska Prezydencja kontynuuje prace nad rozporządzeniami, prowadząc
negocjacje z Parlamentem Europejskim. Ostateczny kształt przepisów będzie zależał
od wyniku tych negocjacji.
Ponadto w trakcie Polskiej Prezydencji podczas debaty przeprowadzonej w dniu 16
czerwca 2025 r. dokonaliśmy przeglądu doświadczeń państw członkowskich
z wdrażania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/633 z dnia 17
kwietnia 2019 r. dotyczącej nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach między
przedsiębiorcami w łańcuchu dostaw produktów rolnych [Dyrektywa UTP] i
dokonaliśmy oceny obowiązujących przepisów. Uczestnicy debaty stwierdzili, że
dyrektywa stanowi kluczowe narzędzie w eliminacji nieuczciwych praktyk
handlowych, uwzględnia i zapewnia elastyczność specyfiki państw członkowskich.
Podkreślono konieczność utrzymania podziału na czarne i szare praktyki oraz
przedyskutowano możliwość rozszerzenia listy zakazanych praktyk. Zdiagnozowano
również nowej zjawisko jakim są sojusze zakupowe. Przygotowany
raport/podsumowanie z przeprowadzonej debaty został przekazany przez Polską
Prezydencję Komisji Europejskiej, która zobowiązana jest do przeprowadzenia
pierwszej oceny funkcjonowania Dyrektywy UTP i przedstawienia jej ustaleń –
-- 4 of 5 --
przedstawienie wyników tego przeglądu spodziewane jest na początku przyszłego
roku.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --