Interpelacja w sprawie świadczenia wspierającego oraz terminowości i zasad przyznawania świadczenia
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12642
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie świadczenia wspierającego oraz terminowości i zasad przyznawania świadczenia
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa
Data wpływu: 02-10-2025
Pani Minister,
18 lipca 2025 r. przesłałam interwencję poselską do wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności w sprawie ich własnej decyzji o numerze: 14/023407/2024/1, a dotyczącej świadczenia wspierającego mieszkańca miasta Gostynin. Niestety do dnia dzisiejszego nie otrzymałam żadnej odpowiedzi na podjętą interwencję w bardzo ważnej sprawie schorowanego 95-latka. Rodzina tego pana próbowała również dodzwonić się do wojewódzkiego zespołu. Po kilkunastu dniach, przy końcu mojej obecności na dyżurze poselskim, udało się skontaktować z pracownikiem, który poinformował, że jest zatrudniona zbyt mała liczba pracowników i na rozpatrzenie odwołania rodzina musi czekać przynajmniej pół roku!!!
W decyzji o wspomnianym wyżej numerze z dnia 4.03.2025 r. określono poziom punktów uprawniający do przyznania świadczenia na poziomie 77, co oczywiście nie kwalifikuje tego pana do jego otrzymania, ponieważ minimalny poziom punktacji to 78.
95-letni pan ma orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane w 2023 roku. Od ostatniego wypisu ze szpitala jest osobą wyłącznie leżącą, wymaga całodobowej opieki, nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować ani spożywać posiłków, tym bardziej ich przygotowywać. Obecna sytuacja zdrowotna całkowicie wyklucza go z samodzielnego podejmowania decyzji i dbania o podstawowe potrzeby życiowe. Wymaga całodobowej opieki i wyręczenia w podstawowych czynnościach – dbaniu o higienę czy ubieraniu się.
Tymczasem w decyzji odmowy przyznania świadczenia wspomagającego na podstawie 32 punktów komisja stwierdziła:
- (punktacja 0-4, gdzie „4“ oznacza brak możliwości zaangażowania w wymieniane czynności) – pkt 17 dotyczy samodzielnego ubierania się – komisja stwierdziła, że pan w 2,7 pkt może się sam ubierać, co jest nieadekwatne do jego codziennych czynności,
- kupowanie artykułów codziennej potrzeby mamy zakwalifikowanie na poziomie 2,7 pkt – (Czy szanowna komisja uważa, że pan, który jest przykuty do łóżka i zacewnikowany od 2,5 roku, jest w stanie pójść do sklepu i zakupić sobie artykuły spożywcze lub chemiczne?),
- przygotowywanie posiłków to następny kuriozalny punkt podlegający ocenie, gdzie przyznano panu 3,6 pkt – Zatem pytam się, jak ten pan ma sam sobie przygotować posiłek, skoro nie rusza się z łóżka?
- dokonywanie transakcji finansowych – znów mamy magiczną liczbę 3,6 pkt – tymczasem pan nie dokonuje żadnych płatności, ma problem z własnym podpisem,
- załatwianie spraw urzędowych 2,7 pkt – pytam, gdzie i jak pan ma załatwić sprawy urzędowe, nawet nie może sam zadzwonić, a tym bardziej pójść, leży przykuty do łóżka,
- realizacja dziennego rozkładu zajęć, dbanie o dom i ubrania – nic sam nie przygotowuje, bo nie ma takich możliwości, a tym bardziej nie sprząta; jedzenie i picie – pan sam nie je i nie pije, rodzina nawet musi mu podtrzymywać kubek z napojem; mycie i osuszanie ciała 3,6 pkt – rodzina sama go myje, wyciera i przebiera,
- korzystanie z urządzeń i technologii informatyczno-komunikacyjnej na poziomie 2,7 pkt???
Najbardziej kuriozalne w tym wszystkim jest to, że podpisujące decyzję odmowną urzędniczki wskazały, że decyzję wydaje się na czas do dnia 22.05.2031 r.!!!
Jak rozumiem, panie nawet nie spojrzały na PESEL tego pana i żadna nie zastanowiła się, czy nie będzie to przypadkiem drwiące pismo skierowane do pana mającego 95 lat, że gdy osiągnie 101 lat i jego stan zdrowia się pogorszy, będzie mógł ponownie wnioskować o świadczenie wspomagające.
To irytujące i strasznie drwiące ze strony urzędu utrzymywanego ze środków publicznych, aby w ten sposób podejmować decyzję i bez empatii przekazywać to rodzinie.
1. Czy wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności nie obowiązuje K.p.a.? Po 4 miesiącach od napisania przez rodzinę odwołania od decyzji w rozmowie telefonicznej urzędniczka przekazuje informację, że z powodu braków kadrowych na rozpatrzenie odwołania rodzina ma czekać co najmniej pół roku. Moja interwencja poselska złożona ponad 2,5 miesiąca temu również nie doczekała się odpowiedzi, a poruszane sprawy są niezwykle ważne dla rodzin opiekujących się swoimi rodzicami potrzebującymi całodobowej opieki.
2. Czy ministerstwo zamierza sprawdzić sytuację kadrową w zespołach, aby zweryfikować, czy rzeczywiście nie powinny być zasilone kadry w tym obszarze, aby decyzyjność i sprawność podejmowanych działań i decyzji były zgodne z przepisami K.p.a.?
3. Czy ministerstwo może sprawdzić na przestrzeni czasu, kiedy uregulowano przepisy w zakresie ustawowego świadczenia wspierającego, czy decyzje są wydawane z opóźnieniem, a także po jakim średnio czasie są rozpatrywane odwołania od decyzji? Proszę o przedstawienie informacji: Jak wygląda to terminowo w poszczególnych latach?
4. Czy pracownicy ministerstwa mogą dokonać kontroli w zakresie wydanej decyzji, wskazanej wyżej w interpelacji, o numerze 14/023407/2024/1 w zakresie zasadności punktacji uprawniającej do przyznania świadczenia wspomagającego?
5. Założenia co do zasadności i konieczności wprowadzenia świadczenia wspierającego są jak najbardziej celowe i ważne dla Polaków, szczególnie tych, którzy nie mogą w ostatnich latach swojego życia funkcjonować samodzielnie, a rodzina nie podejmuje decyzji o przeniesieniu swoich rodziców czy dziadków do domu spokojnej starości, tylko chcą do końca opiekować się nimi w warunkach domowych, w związku z tym potrzebna jest przede wszystkim empatia i zaangażowanie pracowników odpowiedzialnych za każdy etap przy procedowaniu takiego świadczenia. Czy w związku z tym nie widzi Pani na poszczególnych etapach postępowania w zakresie przyznawania tego świadczenia konieczności kontroli wewnętrznej, aby wyeliminować takie działania, które powodują, że idea przyznawania świadczenia dla osób potrzebujących traci na wartości z racji niewłaściwego podejścia niektórych urzędników? Bo jak ma się odnieść rodzina do pisma, które otrzymała, iż ponownie mogą odwołać się od decyzji odmawiającej, gdy ich tata skończy 101 lat!!!
Proszę zatem o analizę zagadnienia podjętego w interpelacji i podejście do tej sprawy również indywidualnie w celu zweryfikowania zasadności podjętej odmownej decyzji przez zespół ds. orzekania o przyznaniu świadczenia wspierającego.
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8105 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.495.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12642 Pani Posłanki Wioletty Marii Kulpy, w sprawie
wniosków dotyczących świadczenia wspierającego dla osób z niepełnosprawnościami,
proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Zgodnie z art. 6b4 ust. 5 ustawy o rehabilitacji społecznej i zawodowej osób
niepełnosprawnych wnioski o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
rozpatrywane są w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia wpływu do wojewódzkiego
zespołu. Na podstawie art. 35 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r.,
poz. 572, z 2025 r., poz. 769) do terminów określonych w przepisach nie wlicza się terminów
przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów
doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7
ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 285,
1860 i 2699), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów
opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.
Odnośnie do sytuacji przekroczenia terminu rozpatrzenia przez wojewódzkie zespoły do
spraw orzekania o niepełnosprawności wniosku w postępowaniu o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia mają charakter wieloaspektowy.
Podkreślić przy tym trzeba, że większość osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów
ustawowych składa wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia za
pośrednictwem operatora pocztowego albo bezpośrednio do organu wydającego decyzję,
a nie drogą elektroniczną, co wpływa na czas przeprowadzania poszczególnych czynności
w postępowaniu.
Kolejnym czynnikiem wydłużającym w wielu przypadkach czas oczekiwania na wydanie
decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia jest fakt, że część nadesłanych wniosków nie
spełnia wymogów formalnych lub wniesione zostały przez osobę nieposiadającą legitymacji
procesowej do zainicjowania postępowania o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby
wsparcia. Powoduje to wydłużenie okresu oczekiwania przez osobę niepełnosprawną na
wydanie decyzji bez winy wojewódzkiego zespołu orzekającego, natomiast skutkuje
obowiązkiem skierowania do wnioskodawców wezwań o konieczności uzupełnienia braków
formalnych wniosku.
Nieustannie podejmowane są działania mające poprawić wydajność organów orzekających.
Zwiększane są zasoby kadrowe i podnoszona jest efektywność organizacyjna. Służy temu
zwiększanie zatrudnienia osób obsługujących prace administracyjnie związane
z obsługą wniosków i infolinii, powoływanie kolejnych członków ustalających poziom
potrzeby wsparcia, organizowanie dodatkowych posiedzeń składów ustalających poziom
potrzeby wsparcia, pozyskiwanie i wyposażanie kolejnych pomieszczeń do obsługi
administracyjnej oraz posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby wsparcia.
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W celu monitorowania procesu wydawania przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania
o niepełnosprawności decyzji w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia Kierownictwo
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na bieżąco współpracuje zarówno
z wojewodami, jak i przewodniczącymi wojewódzkich zespołów do spraw orzekania
o niepełnosprawności, udziela wyjaśnień w zakresie stosowania przepisów, koordynuje
organizację szkoleń i organizuje spotkania informacyjne. Podjęto ponadto stosowne
działania na rzecz zwiększenia zatrudnienia pracowników administracyjnych w urzędach
wojewódzkich, na których realizację w budżecie państwa na rok 2025 r. przewidziano
dodatkowe środki.
Sposób ustalania poziomu potrzeby wsparcia reguluje rozporządzenie z dnia 23 listopada
2023 roku w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia (Dz. U. z 2023, poz. 2581).
Zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia skład ustalający określa potrzebę wsparcia danej osoby
w 32 czynnościach związanych z obszarami codziennego jej funkcjonowania. Zdolność do
samodzielnego wykonywania tych czynności oceniana jest przez skład ustalający
w odniesieniu do niepełnosprawności: fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub
sensorycznej. Czynności związane z obszarami codziennego funkcjonowania, ich opis,
rodzaje wymaganego wsparcia i określenie jego częstotliwości, z przypisanymi wartościami
wag i współczynników, określa formularz stanowiący załącznik do rozporządzenia w sprawie
ustalania poziomu potrzeby wsparcia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie ustalenia
odpowiedniego poziomu potrzeby wsparcia osoby z niepełnosprawnościami nie może być
podjęte w oderwaniu od konstrukcji przytoczonych wyżej przepisów - bezwzględnie
obowiązujących - stanowiących normy prawne mające zastosowanie w omawianym
postępowaniu. W każdym przypadku rozpatrywania wniosku o ustalenie poziomu potrzeby
wsparcia osoby z niepełnosprawnościami powinny być uwzględniane te same kryteria
funkcjonalne, pozwalające ocenić jej samodzielność w wykonywaniu podstawowych
czynności oraz zakres i częstotliwość wymaganego przy tym wsparcia.
Na podstawie art. 6.b⁵ Ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 913 z późn. zm.) decyzję ustalającą poziom potrzeby
wsparcia wydaje się na okres, na który daną osobę zaliczono do grupy osób
niepełnosprawnych na podstawie: ostatecznego orzeczenia ustalającego stopień
niepełnosprawności, orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, zaliczenia do jednej z grup
inwalidów lub orzeczenia o stałej albo długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie
rolnym (wydanych przed 1 stycznia 1998), jednakże na okres nie dłuższy niż 7 lat.
W przypadku zmiany zdolności do samodzielnego wykonywania określonych czynności
związanych z codziennym funkcjonowaniem oraz rodzaju wymaganego wsparcia osoba,
w stosunku do której wydano decyzję ustalająca poziom potrzeby wsparcia, może w każdym
czasie wystąpić z wnioskiem o wydanie nowej decyzji.
Trzeba podkreślić, że osoby, których poziom potrzeby wsparcia ustalono w przedziale od 70
do 77 pkt mogą ubiegać się o wypłatę świadczenia wspierającego od 1 stycznia 2026 r.
Zapewnieniu prawidłowości ustalania poziomu potrzeby wsparcia służy mechanizm
instancyjnej kontroli wydawania decyzji. Jeżeli wartość poziomu potrzeby wsparcia ustalona
przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności nie spełnia oczekiwań
wnioskodawcy, może on w określonym terminie, tj. w ciągu 14 dni od dnia doręczenia decyzji,
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W tym miejscu należy również wskazać, że
w przypadku ponownego niekorzystnego rozstrzygnięcia wojewódzkiego zespołu do spraw
orzekania o niepełnosprawności, wnioskodawcy przysługuje prawo odwołania do sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem wojewódzkiego zespołu, który
wydał decyzję.
Niezależnie od tego pragnę podkreślić, że zgodnie z art. 69 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.
o świadczeniu wspierającym (Dz.U. poz. 1429) minister właściwy do spraw zabezpieczenia
społecznego zobowiązany jest, po roku od wejścia w życie przepisów wskazanego aktu, do
przygotowania przeglądu stosowania jej przepisów. Projekt skierowano pod obrady Rady
Ministrów 23 września br. i przyjęto w trybie obiegowym w 17 października 2025r.
Po zakończeniu trwających prac minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego
zaproponuje konkretne zmiany w systemie ustalania poziomu potrzeby wsparcia oraz
w systemie przyznawania świadczenia wspierającego.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --