Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.41.2025.AK
4013278.16127016.13053775
Warszawa, 16-10-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację K10INT12529
Pan
Szymon Hołownia,
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posła Bartłomieja Dorywalskiego oraz grupy Posłów
w sprawie problemów samorządów związanych z wprowadzeniem systemu kaucyjnego od
dnia 1 października 2025 r., znak: K10INT12529, poniżej przedstawiam stosowne
wyjaśnienia.
1. W jaki sposób Ministerstwo zapewni prawidłowe i przejrzyste rozliczenie poziomów
odzysku i recyklingu za rok 2025 w sytuacji, gdy system kaucyjny rozpocznie
funkcjonowanie od 1 października 2025 r.? Czy Ministerstwo przygotuje szczegółowe
wytyczne metodyczne dla samorządów (i jeśli tak — kiedy planuje ich publikację)?
Ministerstwo przyjęło zasadę komplementarności systemu kaucyjnego i systemów
gminnych. W praktyce działania obejmują:
 harmonizację metodyki raportowania tak, by uwzględniała fakt objęcia części
opakowań systemem kaucyjnym i aby uniknąć sztucznego zaniżenia wskaźników
gmin,
 dialog z operatorami i gminami w celu ustalenia praktycznych rozwiązań
raportowych oraz przepływu informacji,
 opracowanie interpretacji i wytycznych ujednolicających stosowanie przepisów
i procedur w obszarze ewidencji i raportowania,
 działania edukacyjne i informacyjne, w tym kampanię MKiŚ oraz współpracę
z operatorami systemu kaucyjnego, by zapewnić sprawne przekazywanie danych
i eliminowanie luk systemowych.
Wprowadzenie systemu kaucyjnego wpłynie na zwiększenie poziomów selektywnego
zbierania odpadów opakowaniowych i ich recyklingu. Według aktualnych danych
dotyczących gospodarowania odpadami komunalnymi wiele gmin nie osiągnęło
wymaganego poziomu recyklingu odpadów komunalnych. Dokonywane przez
mieszkańców zwroty odpadów opakowaniowych w ramach systemów kaucyjnych będą
zwiększać poziomy selektywnego zbierania, a w kolejnym kroku również recyklingu, który
będzie mógł zostać zaliczony do poziomów recyklingu odpadów komunalnych
zapewnianych przez gminy. Dane ze sprawozdań za 2025 r. przygotowywane przez
podmioty prowadzące systemy kaucyjne będą przekazywane do gmin, które będą mogły
uwzględnić wskazane poziomy recyklingu w swoich sprawozdaniach. Z uwagi na wysoką
skuteczność selektywnej zbiórki odpadów opakowaniowych w krajach europejskich
(wydajność ok. 90%), wdrożenie systemu kaucyjnego wpłynie pozytywnie na możliwość
osiągania przez gminy wymaganych poziomów recyklingu, a tym samym unikania
ewentualnych kar finansowych za niezrealizowane cele. Pozyskiwany będzie czysty
surowiec, który będzie mógł być stosowany do produkcji kolejnych opakowań, w tym do

-- 1 of 5 --

kontaktu z żywnością. Włączenie samorządu w działania wspomagające rozwój systemu
kaucyjnego będzie istotne dla zapewnienia powszechności systemu. Ministerstwo liczy na
współpracę gmin z operatorami systemu w zakresie organizacji punktów zbierania odpadów
opakowaniach, a także prowadzenia działań informacyjnych dla mieszkańców
i przedsiębiorców na swoim terenie.
2. Jakie konkretne działania informacyjno-edukacyjne (zakres, terminy, budżet, grupy
docelowe) Ministerstwo zamierza zrealizować przed i po uruchomieniu systemu, aby
zapewnić rzetelną informację dla konsumentów na temat zasad funkcjonowania systemu,
katalogu opakowań objętych kaucją oraz procedury zwrotu?
Do odniesienia pełnego sukcesu związanego ze startem systemu, niezbędne jest
zwiększenie świadomości społecznej na jego temat. Kampanie edukacyjne oraz
informacyjne mogą pomóc w zrozumieniu korzyści płynących z tego rozwiązania oraz
wzmocnić zaangażowanie społeczne.
Kampania przygotowana przez MKiŚ jest zaplanowana etapami i idzie zgodnie z planem.
Rozpoczęcie wiosną 2025 r., największa intensywność przewidziana w okresie październik-
grudzień 2025 r., w 2026 r. kontynuacja działań – uwzględnia bieżące reagowanie na
wyzwania pojawiające się w trakcie wdrażania systemu.
Prowadzona jest strona internetowa – https://www.gov.pl/web/klimat/system-kaucyjny
i kampania reklamowa w mediach społecznościowych.
Kampania w mediach ogólnopolskich od września: emisje w telewizji – spot zapowiadający
system kaucyjny (do końca września), spot informujący, że system ruszył (6-19.10.2025 r.).
Wkrótce będzie kolejna odsłona kampanii medialnej z udziałem znanych aktorów. Nowe
3 spoty TV i radio (emisja 27.10-23.11.2025 r.). oraz kampania internetowa, działania
z vlogerami i influencerami, kampania w kinach, działania do szkół oraz komunikacja
bezpośrednia do specjalne określonych grup docelowych m.in. Koła Gospodyń Wiejskich
i strażaków z OSP (wzmocnienie komunikacji dla terenów z mniejszych miast i wsi).
Działania MKiŚ są skupione na edukacji ogólnopolskiej, bo bezpośrednie działania
prowadzić będą operatorzy, których zadaniem jest organizacja systemu a przede wszystkim
zebranie opakowań wprowadzanych na rynek.
MKiŚ we współpracy z Rzecznikiem Małych i Średnich Przedsiębiorców, oraz m.in. PIH,
POHiD, Konfederacją Lewiatan ustalili na spotkaniu w dniu 14 lipca 2025 r., wspólną
realizację kampanii informacyjnej dla właścicieli jednostek handlowych. Przygotowano
dedykowane dla przedsiębiorców: materiały informacyjne – broszurę zawierającą
najważniejsze informacje istotne z punktu widzenia prowadzącego jednostkę handlową,
nagrano webinaria i opracowano postery informacyjne do pobrania i wydrukowania.
Webinarium dostępne jest na stronie internetowej Rzecznika Małych i Średnich
Przedsiębiorców oraz MKiŚ dedykowanej małym sklepom. Broszura oraz postery dostępne
są w zakładce z materiałami do pobrania
3. Czy Ministerstwo posiada informację, kiedy zostanie zawarta umowa współpracy między
operatorami przewidziana w przepisach ustawowych? W przypadku jej braku lub braku
integracji systemów IT operatorów i placówek handlowych — jakie ryzyka funkcjonowania
systemu zidentyfikowano i jakie scenariusze awaryjne oraz działania naprawcze
Ministerstwo przewiduje?
W dniu 9 października 2025 r. wpłynęła do MKiŚ podpisana przez wszystkich operatorów
umowa międzyoperatorska – niezbędna przed uruchomieniem systemów, gdyż określa
warunki rozliczania pobranej i zwróconej kaucji oraz rozliczania i wymiany opakowań lub
odpadów opakowaniowych zebranych w ramach każdego z prowadzonych systemów
kaucyjnych.

-- 2 of 5 --

4. Czy w aktach wykonawczych lub wytycznych przewidziano minimalne standardy
dostępności punktów zwrotu (np. minimalna liczba punktów na określoną liczbę
mieszkańców) ze szczególnym uwzględnieniem terenów wiejskich i małych miast? Jeśli tak,
proszę o przekazanie tych standardów; jeśli nie — czy Ministerstwo rozważa ich
wprowadzenie?
Minimalny wymóg to jeden stacjonarny punkt zbiórki w każdej gminie. Ze względu na duże
zainteresowanie sklepów dołączeniem do systemu kaucyjnego liczba ta rośnie z dnia na
dzień. Nawet operatorzy mają trudności z podaniem dokładnej liczby punktów, gdyż
każdego dnia rośnie liczba podpisanych umów. Operatorzy dużą liczbę umów podpisali lub
procedują właśnie w ciągu ostatnich 2 miesięcy, jeden z operatorów zadeklarował, że ma
obecnie w końcowej fazie negocjacji umowy na ok. 2 000 punktów zbiórki.
5. Czy Ministerstwo posiada aktualne dane i analizy dotyczące rozmieszczenia placówek
handlowych spełniających kryteria wskazane w przepisach (np. sklepy o powierzchni
powyżej 200 m²) w gminach wiejskich i małych miastach? Proszę o przedstawienie
kluczowych wniosków z tych analiz.
Ministerstwo nie posiada mapy rozmieszczenia jednostek handlowych powyżej 200 m2.
6. Na dzień dzisiejszy — według jakich danych — ile gmin będzie dysponować wyłącznie
jednym punktem odbioru, a w ilu gminach brak jest lokalizacji spełniających wymogi?
Proszę o wskazanie źródeł danych, zastosowanej metodologii oraz daty ich aktualizacji.
Deklarowane przez operatorów wartości objęcia systemem kaucyjnym całego kraju są
zróżnicowane – wahają się od 30-90% (do obliczeń przyjęto liczbę gmin 2479 = 100%).
Według szacunków operatorów umowami na prowadzenie systemu kaucyjnego objętych
jest ok. 45 tys. punktów handlowych. Większość jednostek handlu, niepewna co do
ostatecznego terminu startu, dopiero teraz rozpoczyna rozmowy dotyczące przystąpienia
do sytemu kaucyjnego.
7. Czy Ministerstwo identyfikuje ryzyko, że mieszkańcy będą musieli pokonywać znaczne
odległości (np. kilkunastu kilometrów) w celu zwrotu opakowań? Jakie konkretne środki
zaradcze (np. obowiązek zapewnienia mobilnych punktów zbiórki, wsparcie dla
operatorów, instrumenty kompensacyjne) Ministerstwo planuje wdrożyć, aby zapewnić
dostępność systemu na obszarach słabo zurbanizowanych?
Szacuje się, że mapa punktów handlowych biorących udział w systemie będzie stale rosła.
Operatorzy są zobowiązani przepisami ustawy do organizacji przynajmniej jednego
stacjonarnego punktu zbiórki opakowań i odpadów opakowaniowych w ramach systemu
kaucyjnego w każdej gminie. Punkty zbiórki docelowo będą dostępne:
 w dużych sklepach (o powierzchni > 200 m²) – obowiązkowo będą przyjmować
opakowania objęte kaucją,
 w mniejszych sklepach (o powierzchni < 200 m²) jeżeli sprzedają napoje
w opakowaniach szklanych wielokrotnego użycia będą prowadzić punkt zbiórki dla
takich opakowań,
 w mniejszych sklepach (o powierzchni < 200 m²) które dobrowolnie mogą
uczestniczyć w systemie i przyjmować opakowania,
 w innych punktach zbiórki organizowanych przez operatorów.
Również od działań informacyjnych prowadzonych przez gminy zależeć będzie rozwój sieci
punktów zbiórki. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców wraz z Ministerstwem
Klimatu i Środowiska przygotowali webinarium dot. systemu kaucyjnego oraz materiały
informacyjne w formie broszury. Zachęcamy do ich rozpropagowania wśród prowadzących

-- 3 of 5 --

jednostki handlowe – dostępne na stronie internetowej www.systemkaucyjny.gov.pl
w zakładce małe sklepy.
8. Jakie mechanizmy kontrolne i sankcje Ministerstwo przewiduje w celu zapobiegania
nadużyciom wynikającym ze zwolnienia operatorów z obowiązku posiadania zezwoleń na
zbieranie i magazynowanie odpadów? Które instytucje będą uprawnione do nadzoru
i kontroli przedsiębiorców prowadzących działalność w ramach systemu kaucyjnego?
W zakresie przepisów ustawy kontrole przeprowadzać będzie właściwy Wojewódzki
Inspektorat Ochrony Środowiska. Natomiast w zakresie niewłaściwego gospodarowania
odpadami zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U.
z 2023 r. poz. 1587, z późn. zm.). Zgodnie z art. 177 tej ustawy kto, nie mając zawartej
umowy, o której mowa w art. 45 ust. 2 lub 2b, zbiera odpady podlega karze aresztu albo
grzywny.
9. Czy Ministerstwo planuje wprowadzić regulacje, które zagwarantują, że środki
z niezwróconych kaucji będą przeznaczane na cele środowiskowe, edukacyjne lub rozwój
systemu? Jeśli tak — jakie zasady alokacji i mechanizmy rozliczania tych środków będą
obowiązywać?
Zgodnie z przepisami nieodebrana kaucja za opakowania w polskim systemie kaucyjnym
trafia do operatorów systemu kaucyjnego (działających w formule non-profit), którzy
przeznaczają te środki na finansowanie i rozwój całego systemu. Oznacza to, że środki te
nie przepadają, a są wykorzystywane na pokrycie kosztów zbierania, transportu, sortowania
opakowań i odpadów opakowaniowych oraz utrzymania infrastruktury systemu i edukacji.
10. Czy Ministerstwo zamierza monitorować wpływ systemu kaucyjnego na ceny detaliczne
produktów? Jeśli tak — w jakim zakresie i z jaką częstotliwością będą prowadzone takie
analizy oraz jakie wskaźniki będą brane pod uwagę?
Ministerstwo po dwóch latach działania systemu planuje ewaluację. Niemniej nie jest
planowane prowadzenie monitoringu wpływu systemu kaucyjnego na ceny detaliczne
produktów.
11. Jakie działania Ministerstwo planuje podjąć, aby zminimalizować ryzyko istotnego wzrostu
opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla mieszkańców (wskazywanego przez
ekspertów na poziomie 20–30%)? Czy przewidziano instrumenty wsparcia lub kompensacji
dla gospodarstw domowych o niższych dochodach?
Kwestia potencjalnego wzrostu opłat dla mieszkańców jest analizowana w gronie
ekspertów. Obecnie w resorcie prowadzone są prace legislacyjne, które również będą
oddziaływać na samorządy w tym zakresie:
Projekt ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach uzyskał
wpis do wykazu prac Rady Ministrów dnia 30 czerwca 2025 r. pod numerem UD252.
Zawiera on rozwiązania wspierające transformację w kierunku gospodarki o obiegu
zamkniętym. Proponowane przepisy mają na celu podniesienie jakości selektywnej zbiórki
odpadów poprzez nowe narzędzia kontroli i weryfikacji deklaracji odpadowych, w tym
możliwość wykorzystania danych o zużyciu wody, a także rozszerzenie systemu ulg
w opłatach dla mieszkańców kompostujących bioodpady – zarówno w zabudowie
wielolokalowej, jak i na terenach rekreacyjnych. Projektowane przepisy umożliwiają
różnicowanie opłat na podstawie masy i jakości segregacji, co ma zachęcić mieszkańców
do dokładniejszej segregacji odpadów oraz motywować do ograniczania ilości
wytwarzanych odpadów. Ważnym elementem nowelizacji jest także usprawnienie

-- 4 of 5 --

funkcjonowania PSZOK oraz możliwość stosowania alternatywnych form zbiórki w gminach
o szczególnych uwarunkowaniach. Istotnym elementem jest również uszczelnienie
obowiązków sprawozdawczych i kontrolnych wobec instalacji przyjmujących odpady, co
pozwoli na skuteczniejsze monitorowanie strumieni odpadowych i kierowanie ich do
recyklingu. Projekt dostosowuje krajowy system do unijnych celów w zakresie
przygotowania do ponownego użycia i recyklingu (60% do 2030 r. i 65% do 2035 r.),
tworząc tym samym warunki do zwiększenia efektywności gospodarki odpadami oraz
przyspieszenia transformacji w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym.
Nowy projekt ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (UC100) dot. zmian
w systemie ROP dla opakowań. W dniu 13 sierpnia 2025 r. projekt został przekazany do
konsultacji, opiniowania i uzgodnień, które zakończyły się 3 i 10 września 2025 r. Aktualnie
trwa analiza zgłoszonych uwag. Ponadto ze względu na przekazywanie przez wiele
podmiotów tożsamych uwag i postulatów obecnie trwa również ich grupowanie, dlatego
też na obecnym etapie prac możliwe jest podanie przybliżonej ilości unikalnych uwag
zgłoszonych w konsultacjach, która wynosi ok. 1400.
Konieczne jest podjęcie działań systemowych zapewniających stabilne finansowanie
gospodarki odpadami w gminach oraz sprawiedliwy podział kosztów systemu ROP,
zgodnie z zasadą „zanieczyszczający płaci”. Obecny system prawny nie motywuje
wprowadzających produkty w opakowaniach (producentów) do ekoprojektowania,
natomiast gminy mają poważne trudności z realizacją celów recyklingu. W rezultacie
mieszkańcy naszego kraju są obecnie nadmiernie obciążani opłatami za opakowania, gdyż
ponoszą koszty dotyczące opakowań przy zakupie produktów, a następnie wnoszą opłatę
za gospodarowanie odpadami komunalnymi do gmin oraz dodatkowo, w niektórych
przypadkach ponoszą dodatkowe koszty związane z karami nakładanymi na gminy za
niezrealizowane cele recyklingu.
12. Ile placówek handlowych w Polsce posiada zawarte umowy z operatorami systemu na dzień
dzisiejszy?
Według danych przekazanych przez operatorów podpisali oni umowy na prowadzenie
systemu kaucyjnego dla ok. 45 tys. punktów handlowych.
13. Na podstawie jakich danych Ministerstwo oszacowało obecny (dotyczący lat minionych)
poziom recyklingu butelki PET i puszki aluminiowej w Polsce na poziomie ok 45%?
Udzielenie precyzyjnej odpowiedzi na to pytanie ma fundamentalne znaczenia dla oceny
poprawności założeń leżących u podstaw wdrażanego systemu oraz oceny jego zasadności.
Oficjalne dane zbierane w BDO dot. między innymi opakowań z tworzyw sztucznych
i metali, w tym aluminium. Dane w podziale na rodzaj polimeru i dokładny rodzaj opakowań
(butelka, puszka itd.) nie są gromadzone. Recykling na poziomie 45% tworzywa PET
(zebranego do żółtego pojemnika) został oszacowany na podstawie informacji
przedstawianych publicznie przez organizacje branżowe.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM.

-- 5 of 5 --