Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WWM.050.58.2025.BK
4002082.16250124.13337900
Warszawa, 07-11-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Piotra Górnikiewicza (znak: K10INT12351)
Temat: skierowania dodatkowych, skoncentrowanych działań zarówno prewencyjnych,
jak i inwestycyjnych w zakresie stężenia pyłów zawieszonych
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT12351 Posła Piotra Górnikiewicza przekazuję
odpowiedź w zakresie Ministerstwa Klimatu i Środowiska
1. Czy Ministerstwo przewiduje mechanizm priorytetyzacji wsparcia (dodatkowe punkty,
większe dofinansowanie, szybsze nabory) w programach centralnych dla gmin i obszarów
położonych w kotlinach/dolinach (takich jak Tarnów), gdzie warunki meteorologiczno-
topograficzne sprzyjają kumulacji zanieczyszczeń?
W ramach naborów centralnych gminy mają zapewniony równy dostęp do środków
finansowych, zgodnie z jednolitymi kryteriami określonymi dla danego naboru. Każda JST
może aplikować o dofinansowanie na takich samych zasadach, bez względu na lokalizację,
wielkość czy status administracyjny.
2. Jakie środki finansowe i instrumenty (krajowe/środki UE/NFOŚiGW/EIB) są aktualnie
dostępne lub przewidziane na lata 2024–2026 na: wymianę źródeł ciepła w budynkach
jednorodzinnych i wielorodzinnych, termomodernizację budynków publicznych (szkoły,
przedszkola, placówki ochrony zdrowia) w subregionie tarnowskim oraz
rozwój/modernizację lokalnych systemów ciepłowniczych?
Poprawa jakości powietrza została wskazana we „Wspólnej Strategii Działania
Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i wojewódzkich funduszy ochrony środowiska
i gospodarki wodnej na lata 2025-2028” jako jeden z głównych dziedzinowych priorytetów
środowiskowych, obok innych pośrednio wpływających na ten obszar, czyli transformacji
energetycznej czy gospodarki o obiegu zamkniętym. Analogicznie określono priorytet
w „Strategii działania NFOŚiGW na lata 2025-2028”. Obie strategie są spójne z „Krajowym
Programem Ograniczania Zanieczyszczeń Powietrza (KPOZP) – aktualizacja”
i „Aktualizacją Krajowego Programu Ochrony Powietrza do 2025 r. (z perspektywą do
2040 r.)”.
Wśród programów, które mają na celu poprawę jakości powietrza, są:
 Mój Prąd;
 Czyste Powietrze;
 Wsparcie budowy lub rozbudowy ogólnodostępnej stacji ładowania dla transportu

-- 1 of 4 --

ciężkiego;
 Wsparcie zakupu lub leasingu pojazdów zeroemisyjnych kategorii N2 i N3;
 Wsparcie budowy lub rozbudowy ogólnodostępnej stacji ładowania dla transportu
ciężkiego;
 NaszEauto.
Nabory w ramach programów priorytetowych, umieszczonych na liście na 2025 r.
i planowane na 2026 r., są finansowane:
 ze środków własnych NFOŚiGW;
 ze środków zgromadzonych na rachunku Funduszu Modernizacyjnego;
 ze środków europejskich otrzymanych na realizację instrumentu finansowego
w perspektywie finansowej 2021-2027, tj. ze środków Funduszu Spójności
w ramach Programu Operacyjnego Fundusze Europejskie na Infrastrukturę,
Klimat, Środowisko 2021 – 2027;
 z Krajowego Programu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
W zakresie wsparcia wymiany źródeł ciepła i termomodernizacji budynków w budynkach
mieszkalnych jednorodzinnych najważniejszym mechanizmem wsparcia jest Program
Priorytetowy Czyste Powietrze (PPCP). Nabór nowych wniosków w PPCP, który ruszył 31
marca br. Program ma zapewnione finansowanie z Funduszu Modernizacyjnego w kwocie
10 miliardów złotych. W kolejnych latach planowane jest pozyskanie środków finansowych
na realizację PPCP ze Społecznego Funduszu Klimatycznego, co umożliwi dalsze wsparcie
działań na rzecz poprawy jakości powietrza oraz zwiększenia efektywności energetycznej
budynków mieszkalnych.
W zakresie wymiany źródeł ciepła w budynkach wielorodzinnych:
 w 2024 r. ogłoszono nabór na program priorytetowy współfinansowany ze środków
unijnych oraz własnych NFOŚiGW nr 8.6.3 Część 3) Poprawa efektywności energetycznej
w budynkach mieszkalnych (wraz z instalacją OZE) - budynki wielorodzinne, którego
elementem może być wymiana źródła ciepła, zgodnie z określoną hierarchią źródeł.
Budżet naboru wynosi do 579 272 000 zł. Złożono 118 wniosków o dofinansowanie.
Obecnie trwa ocena wniosków.
W zakresie budynków użyteczności publicznej:
 w październiku 2024 r., ogłoszono nabór wniosków o dofinansowanie w ramach
Krajowego Planu Odbudowy dla inwestycji B1.1.3 Termomodernizacja instytucji
edukacyjnych. W naborze złożono ponad 600 wniosków. Budżet naboru po zwiększeniu
dofinansowania wynosi 1,7 mld zł. Program obecnie jest realizowany, rozliczenie musi
nastąpić do końca 2026 r.
 w 2024 r. uruchomiono nabór w programie FEnIKS, działanie 01.01 Poprawa
efektywności energetycznej w budynkach użyteczności publicznej (wraz z instalacją OZE): w
budynkach zabytkowych (projekty realizowane przez państwowe jednostki budżetowe
i podmioty nie stanowiące państwowych jednostek budżetowych) oraz w budynkach
niezabytkowych i mieszanych (projekty realizowane tylko przez państwowe jednostki
budżetowe). Budżet naboru wynosi 500 mln zł. Obecnie zawierane są umowy o
dofinansowanie.
W zakresie rozwoju/modernizacji lokalnych systemów ciepłowniczych:
 w ramach programu FEnIKS 2021-2027, działanie FENX.02.01 „Infrastruktura
ciepłownicza” wsparcie za środków UE będą mogły otrzymać projekty z zakresu
nieefektywnych systemów ciepłowniczych (nabór nr. 2 - alokacja 500 mln zł,
planowany nabór nr. 3 - alokacja 500 mln zł),

-- 2 of 4 --

 w ramach programu Współfinansowanie projektów realizowanych w ramach Programu
Fundusze Europejskie na infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS Część 4)
Sieć ciepłownicza/chłodnicza efektywny system ciepłowniczy alokacja środków wsparcia
przewidziana na pierwszy nabór wynosi: 1 027,5 mln zł. Aktualnie trwa ocena
złożonych wniosków.
 w ramach programu Współfinansowanie projektów realizowanych w ramach Programu
Fundusze Europejskie na infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS Część 5)
Źródła wysokosprawnej kogeneracji, dedykowanego przedsięwzięciom dotyczącym
budowy/rozbudowy jednostek wytwórczych pracujących w warunkach
wysokosprawnej kogeneracji, w tym także produkcji energii elektrycznej, ciepła i
chłodu w procesie trigeneracji alokacja dofinansowania wynosi 1 380 mln zł (nabór
wkrótce zostanie ogłoszony). W ramach kogeneracji nie będą wspierane jednostki
wytwórcze wykorzystujące paliwa kopalne.
Wszystkie programy dofinansowujące działania na rzecz poprawy jakości powietrza są
ogólnie dostępne dla różnych grup beneficjentów. Oznacza to, że zarówno gminy, powiaty
czy województwa, jak i mieszkańcy mogą skorzystać z dostępnych form wsparcia
finansowego, dostosowanych do ich potrzeb i możliwości.
Dostępność programów dla różnych grup odbiorców ma kluczowe znaczenie dla skutecznej
poprawy jakości powietrza w Polsce, ponieważ umożliwia równoległe działania na poziomie
instytucjonalnym i indywidualnym.
3. Ile wyniosła wartość dotychczasowych dofinansowań w powiecie tarnowskim?
Wysokość dofinansowań udzielonych w powiecie tarnowskim wynosi 27 327 184 zł
i dotyczy dwóch projektów dofinansowanych w ramach POIiŚ 2014-2020 I oś Zmniejszenie
emisyjności gospodarki.
Gmina Tuchów zrealizowała 98 przedsięwzięć w ramach Programu Stop Smog.
Dofinansowanie z Funduszu Termomodernizacji i Remontów wyniosło 3 352 718,63 zł.
W powiecie tarnowskim wszystkie gminy podpisały porozumienie z WFOŚiGW w Krakowie
i prowadzą Gminne Punkty Konsultacyjno–Informacyjne (PKI) programu „Czyste
Powietrze”.
4. Jak ministerstwo ocenia dotychczasowe efekty programów krajowych w obszarach o
niekorzystnej topografii (np. czy następuje realne zmniejszenie stężeń PM2,5/PM10) i czy
przewidziane są pilotaże (np. szybkie wymiany kotłów + termomodernizacja + wsparcie
systemów ciepła sieciowego) dedykowane takim obszarom jak Tarnów? Proszę o kopię
ewaluacji/monitoringu skuteczności programów (ostatnie 3 lata) dla subregionu
tarnowskiego lub województwa małopolskiego.
NFOŚiGW prowadzi monitoring oraz ewaluację realizowanych programów, w tym tych
ukierunkowanych na poprawę jakości powietrza oraz transformację energetyczną oraz
weryfikuje, czy w ramach każdego realizowanego instrumentu efekt ekologiczny został
osiągnięty. Ma to szczególne znaczenie w obszarze ochrony powietrza, gdzie efektywność
mechanizmów wsparcia bezpośrednio przekłada się na realizację celów środowiskowych i
poprawę jakości życia obywateli.
Efekty ekologiczne PPCP są monitorowane i gromadzone na poziomie wojewódzkim i
krajowym, a nie na poziomie poszczególnych gmin. Podsumowanie dotyczące realizacji

-- 3 of 4 --

programu dostępne są na stronach internetowych właściwych wfośigw. Dla powiatu
tarnowskiego dane znajdują się na stronie internetowej1 WFOŚiGW w Krakowie.
Nie są przewidywane dedykowane pilotaże w zakresie wymiany kotłów i
termomodernizacji. Natomiast od 31 marca br. wraz z nową odsłoną programu PPCP,
wdrożony został Ogólnopolski System Operatorów PPCP. Operatorzy pomagają
beneficjentom na każdym etapie realizacji przedsięwzięcia – od decyzji o modernizacji,
przez realizację inwestycji, aż po jej rozliczenie. Do ich zadań należy także identyfikacja
gospodarstw domowych, dotkniętych ubóstwem energetycznym, osób starszych czy
wymagających pomocy w przeprowadzeniu termomodernizacji. W powiecie tarnowskim
niestety nie wszystkie gminy2 zdecydowały się na przystąpienie do Ogólnopolskiego
Systemu Operatorów PPCP, co może stanowić istotną barierę dla rozwoju liczby
realizowanych przedsięwzięć związanych z wymianą źródeł ciepła oraz poprawą
efektywności energetycznej budynków.
5. W jaki sposób ministerstwo wspiera rozwój nowych technologii związanych z walką z
zanieczyszczeniem powietrza?
MKiŚ aktywnie angażuje się w działania na rzecz rozwoju i promocji innowacyjnych
technologii. Jednym z przykładów takich inicjatyw jest program GreenEvo – Akcelerator
Zielonych Technologii.
Program ma na celu wsparcie polskich przedsiębiorców w promocji polskich technologii
środowiskowych w kraju i za granicą. Jego głównym zadaniem jest pomoc polskim małym i
średnim firmom w nawiązywaniu kontaktów międzynarodowych, a także dostarczenie im
wiedzy i narzędzi umożliwiających dynamiczny rozwój. Wśród obszarów wsparcia
GreenEVO znajdują się m.in.: ochrona powietrza, oszczędność energii, budownictwo
ekologiczne oraz odnawialne źródła energii.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
1 https://www.wfos.krakow.pl/czyste-powietrze/zestawienie-gminy/
2 https://www.wfos.krakow.pl/operatorzy/

-- 4 of 4 --