Interpelacja nr 1231
Interpelacja w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Podatki i Finanse (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie
Interpelacja nr 1231
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie
Zgłaszający: Łukasz Horbatowski
Data wpływu: 30-01-2024
Szanowna Pani Minister,
Ministerstwo Klimatu i Środowiska odpowiada m.in. za kształtowanie przepisów regulujących funkcjonowanie rynku energii elektrycznej i gazu ziemnego, prowadzenie spraw związanych z ponoszoną przez odbiorców opłatą mocową oraz regulacjami dotyczącymi rynku mocy, czy prowadzenie prac związanych z wdrażaniem jednolitego rynku energii elektrycznej w Polsce.
Mieszkańcy Głogowa (woj. dolnośląskie) od przeszło 2 lat ponoszą jedną z najwyższych opłat za ciepło w regionie. W ciągu ostatnich dwóch lat stawki za ciepło dla mieszkańców wzrosły o blisko 300%.
Na przełomie lipca i sierpnia 2023 r. mieszkańcy Głogowa złożyli ponad 5000 podpisów, aby zwrócić uwagę na ten problem i wyrazić swój sprzeciw. Sytuacja Głogowa jest specyficzna. Rynek ciepła systemowego w Głogowie jest zmonopolizowany przez Kombinat Górniczo-Hutniczy i spółki zależne od KGHM. Ciepło dla mieszkańców miasta jest produkowane w Hucie Miedzi Głogów, skąd sprzedawane jest do spółki „Energetyka“, a dalej do kolejnej spółki „córki“ - „WPEC“, która docelowo określa stawki dla mieszkańców.
Już sama logika wskazuje, że obecność takiego zakładu na terenie miasta i ciepło produkowane w wyniku pracy tego zakładu, powinny działać na korzyść mieszkańców. Mimo to, mieszkańcy mają jedną z najdroższych stawek w regionie i w kraju, na co nie reagują ani ww. przedsiębiorstwa energetyczne, ani Urząd Regulacji Energetyki we Wrocławiu, ani nawet poprzedni rzecznik prawo obywatelskich. Wszelkie próby negocjowania stawek podejmowane przez miasto Głogów i spółdzielnie mieszkaniowe kończyły się niepowodzeniem.
Proszę Panią Minister o zajęcie stanowiska w powyższej sprawie i odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest świadome sytuacji mieszkańców Głogowa związanej z nagłym i znacznym wzrostem stawek za ciepło w ciągu ostatnich dwóch lat?
2. Czy ministerstwo planuje podjąć jakiekolwiek kroki w celu zbadania przyczyn tego wzrostu cen i zidentyfikowania ewentualnych nieprawidłowości w procesie ustalania stawek?
3. Jakie konkretnie regulacje i przepisy ministerstwo może zastosować w celu ochrony mieszkańców przed nadmiernymi podwyżkami cen za ciepło?
4. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa współpracę z lokalnymi władzami, spółdzielcami mieszkaniowymi i innymi zainteresowanymi stronami w celu znalezienia skutecznych rozwiązań dla problemu wysokich stawek w Głogowie?
5. Czy ministerstwo posiada plan działania w przypadku stwierdzenia, że monopole na rynku ciepła mogą prowadzić do nadużyć i niekorzystnych warunków dla mieszkańców?
6. Jakie konkretne kroki ministerstwo może podjąć w celu zwiększenia przejrzystości procesu kształtowania cen za ciepło i zapewnienia, że są one sprawiedliwie ustalane?
7. Czy ministerstwo ma środki, aby monitorować i egzekwować przestrzeganie regulacji dotyczących cen za ciepło przez przedsiębiorstwa energetyczne, zwłaszcza w sytuacjach, gdy mieszkańcy doświadczają drastycznych wzrostów kosztów?
8. Czy ministerstwo zamierza zainicjować dialog między przedstawicielami mieszkańców Głogowa a przedsiębiorstwami energetycznymi w celu znalezienia trwałego rozwiązania dla tej trudnej sytuacji?
9. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmie działania mające na celu zwiększenie konkurencji na lokalnym rynku ciepła, aby ograniczyć ewentualne nadużycia monopolistyczne?
10. Jakie środki ministerstwo może zastosować w celu wsparcia mieszkańców Głogowa w ograniczeniu skutków finansowych związanych z wysokimi kosztami za dostarczane ciepło?
Z poważaniem
Łukasz Horbatowski
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 1231
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie
Zgłaszający: Łukasz Horbatowski
Data wpływu: 30-01-2024
Szanowna Pani Minister,
Ministerstwo Klimatu i Środowiska odpowiada m.in. za kształtowanie przepisów regulujących funkcjonowanie rynku energii elektrycznej i gazu ziemnego, prowadzenie spraw związanych z ponoszoną przez odbiorców opłatą mocową oraz regulacjami dotyczącymi rynku mocy, czy prowadzenie prac związanych z wdrażaniem jednolitego rynku energii elektrycznej w Polsce.
Mieszkańcy Głogowa (woj. dolnośląskie) od przeszło 2 lat ponoszą jedną z najwyższych opłat za ciepło w regionie. W ciągu ostatnich dwóch lat stawki za ciepło dla mieszkańców wzrosły o blisko 300%.
Na przełomie lipca i sierpnia 2023 r. mieszkańcy Głogowa złożyli ponad 5000 podpisów, aby zwrócić uwagę na ten problem i wyrazić swój sprzeciw. Sytuacja Głogowa jest specyficzna. Rynek ciepła systemowego w Głogowie jest zmonopolizowany przez Kombinat Górniczo-Hutniczy i spółki zależne od KGHM. Ciepło dla mieszkańców miasta jest produkowane w Hucie Miedzi Głogów, skąd sprzedawane jest do spółki „Energetyka“, a dalej do kolejnej spółki „córki“ - „WPEC“, która docelowo określa stawki dla mieszkańców.
Już sama logika wskazuje, że obecność takiego zakładu na terenie miasta i ciepło produkowane w wyniku pracy tego zakładu, powinny działać na korzyść mieszkańców. Mimo to, mieszkańcy mają jedną z najdroższych stawek w regionie i w kraju, na co nie reagują ani ww. przedsiębiorstwa energetyczne, ani Urząd Regulacji Energetyki we Wrocławiu, ani nawet poprzedni rzecznik prawo obywatelskich. Wszelkie próby negocjowania stawek podejmowane przez miasto Głogów i spółdzielnie mieszkaniowe kończyły się niepowodzeniem.
Proszę Panią Minister o zajęcie stanowiska w powyższej sprawie i odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest świadome sytuacji mieszkańców Głogowa związanej z nagłym i znacznym wzrostem stawek za ciepło w ciągu ostatnich dwóch lat?
2. Czy ministerstwo planuje podjąć jakiekolwiek kroki w celu zbadania przyczyn tego wzrostu cen i zidentyfikowania ewentualnych nieprawidłowości w procesie ustalania stawek?
3. Jakie konkretnie regulacje i przepisy ministerstwo może zastosować w celu ochrony mieszkańców przed nadmiernymi podwyżkami cen za ciepło?
4. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa współpracę z lokalnymi władzami, spółdzielcami mieszkaniowymi i innymi zainteresowanymi stronami w celu znalezienia skutecznych rozwiązań dla problemu wysokich stawek w Głogowie?
5. Czy ministerstwo posiada plan działania w przypadku stwierdzenia, że monopole na rynku ciepła mogą prowadzić do nadużyć i niekorzystnych warunków dla mieszkańców?
6. Jakie konkretne kroki ministerstwo może podjąć w celu zwiększenia przejrzystości procesu kształtowania cen za ciepło i zapewnienia, że są one sprawiedliwie ustalane?
7. Czy ministerstwo ma środki, aby monitorować i egzekwować przestrzeganie regulacji dotyczących cen za ciepło przez przedsiębiorstwa energetyczne, zwłaszcza w sytuacjach, gdy mieszkańcy doświadczają drastycznych wzrostów kosztów?
8. Czy ministerstwo zamierza zainicjować dialog między przedstawicielami mieszkańców Głogowa a przedsiębiorstwami energetycznymi w celu znalezienia trwałego rozwiązania dla tej trudnej sytuacji?
9. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmie działania mające na celu zwiększenie konkurencji na lokalnym rynku ciepła, aby ograniczyć ewentualne nadużycia monopolistyczne?
10. Jakie środki ministerstwo może zastosować w celu wsparcia mieszkańców Głogowa w ograniczeniu skutków finansowych związanych z wysokimi kosztami za dostarczane ciepło?
Z poważaniem
Łukasz Horbatowski
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Urszula Zielińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
16%
Konkretność
84%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
24
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.8 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (24)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11450 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Urszula Sara Zielińska
DC-WKiC.050.5.2024.PB
3032027.11988444.9680746
Warszawa, 15-03-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
W odpowiedzi na Interpelację K10INT1231 Pana Posła Łukasza Horbatowskiego z dnia
7 lutego 2024 r. w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie, po uzyskaniu
wyjaśnień od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (Prezesa URE), informuję, co następuje.
Proces zatwierdzania taryf uregulowany jest w ustawie – Prawo energetyczne1 oraz
rozporządzeniu taryfowym2. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy – Prawo energetyczne,
przedsiębiorstwo energetyczne posiadające koncesje ustala taryfę. Natomiast Prezes URE
na podstawie art. 23 ust. 2 pkt 2 tej ustawy ma kompetencje do zatwierdzania poziomu cen
i stawek opłat zawartych w taryfie oraz kontrolowania jej stosowania pod względem
zgodności z zasadami określonymi w art. 44, 45 i 46 ustawy – Prawo energetyczne, w tym
do analizowania i weryfikowania kosztów przyjmowanych przez przedsiębiorstwa
energetyczne jako uzasadnione do kalkulacji cen i stawek opłat w przedstawionych do
zatwierdzenia taryfach. W przypadku braku stosowania zasad określonych w
przepisach, Prezes URE odmawia zatwierdzenia taryfy na podstawie art. 47 ust. 2 ww.
ustawy.
Wobec powyższego, ani minister właściwy do spraw energii, ani Prezes URE, nie mają
możliwości kształtowania cen ciepła dla odbiorców, w oparciu o ich negocjacje
podejmowane przez Miasto Głogów i spółdzielnie mieszkaniowe.
W zakresie ustalania cen i stawek opłat za ciepło, ww. przepisy prawa określają dwa
sposoby ich kalkulacji:
metodę uproszczoną (§ 13 rozporządzenia taryfowego) stosowaną dla jednostek
kogeneracji (jednostki eksploatowane przez przedsiębiorstwo „Energetyka” Sp. z o.o.
i KGHM Polska Miedź S.A.), w której planowane przychody ze sprzedaży ciepła
przyjmowane do kalkulacji cen i stawek opłat, oblicza się na podstawie
publikowanych średnich cen ciepła z jednostek niebędących jednostkami kogeneracji
z uwzględnieniem wskaźnika referencyjnego ustalanego przez Prezesa URE;
metodę kosztową (§ 11 i 12 rozporządzenia taryfowego) stosowaną dla jednostek
innych niż kogeneracyjne (jednostki eksploatowane przez przedsiębiorstwo
„Energetyka” Sp. z o.o.), w której podstawą ustalenia planowanych przychodów
1 Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 206).
2 Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 7 kwietnia 2020 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania
i kalkulacji taryf oraz rozliczeń z tytułu zaopatrzenia w ciepło (Dz. U. z 2020 r. poz. 718, z późn. zm.).
-- 1 of 4 --
przyjętych do kalkulacji cen i stawek opłat za ciepło są koszty uzasadnione wraz
z uzasadnionym poziomem kwoty zwrotu z kapitału.
Odnosząc się do poziomu cen i stawek opłat zawartych w taryfach dla ciepła z terenu
Głogowa, należy wskazać, że Miasto Głogów zaopatrywane jest w ciepło wytwarzane
w dwóch źródłach: KGHM Polska Miedź S.A. z siedzibą w Lubinie (dalej: „KGHM”) oraz
przedsiębiorstwa „Energetyka” Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie (dalej: „Energetyka”)
i w związku z tym, ceny ciepła dla odbiorców obliczane są w oparciu o algorytm zawarty
w taryfie Energetyki, uwzględniający udział ciepła z poszczególnych jednostek
wytwórczych. Aktualnie obowiązująca taryfa Energetyki została zatwierdzona decyzją
Prezesa URE z 30 marca 2023 r. nr OWR.4210.99.2022.141.XIX.DB, ze zmianami: z 29
maja 2023 r. nr OWR.4210.29.2023.141.XIX.DB oraz z 19 października 2023 r.
nr OWR.4210.60.2023.141.XIX.DBD. Obecnie trwa postępowanie administracyjne
w sprawie zatwierdzenia nowej taryfy dla Energetyki. Natomiast aktualnie stosowana taryfa
KGHM została zatwierdzona decyzją Prezesa URE z 14 kwietnia 2023 r.
nr OWR.4210.92.2022.2678.XVI.MRK.
Z kolei stawki opłat za przesyłanie i dystrybucję ciepła dla mieszkańców Głogowa zostały
ustalone w taryfie Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej S.A. z siedzibą
w Legnicy (dalej: „WPEC”). Aktualnie obowiązująca taryfa WPEC została zatwierdzona
decyzją Prezesa URE z 28 kwietnia 2023 r. nr OWR.4210.96.2022.157.XX.MK, ze zmianą
z 24 października 2023 r.
nr OWR.4210.59.2023.157.XX.SK oraz z 22 lutego 2024 r. nr OWR.4210.3.2024.157.XX.SK.
Odnosząc się do pytania Pana Posła dotyczącego przyczyn wzrostu opłat za ciepło
wyjaśniam, że głównymi czynnikami są rosnące koszty uprawnień do emisji CO2, potrzeba
modernizacji majątku wytwórczego (w szczególności w związku z obowiązkami
wynikającymi z dyrektywy w sprawie emisji przemysłowych3 − zintegrowane zapobieganie
zanieczyszczeniom i ich kontrola), a także niezbędne koszty związane z rozwojem
i modernizacją sieci ciepłowniczych, co jest niezbędne do utrzymywania zdolność urządzeń,
instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w ciepło w sposób ciągły i niezawodny, przy
zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych.
Wskazać również należy, że Prezes URE podejmuje działania, mające na celu ochronę
interesu odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat, do czego
zobowiązują go przepisy art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy − Prawo energetyczne, jednocześnie
zmierzając do równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców ciepła,
do czego zobowiązuje go art. 23 ust. 1 ustawy – Prawo energetyczne. Ma to szczególne
znaczenie w czasie tak dynamicznych zmian na rynku paliw jakie miały miejsce od 2022 r.
Regulator oceniając poziom kosztów przedstawianych przez przedsiębiorstwa do
zatwierdzenia, obowiązany jest wziąć pod uwagę nie tylko aktualne trendy na rynkach paliw,
ale także uwzględnić zawarte umowy i kontrakty dotyczące m.in. zakupu paliw.
Obserwowane obecnie tendencje spadkowe cen paliw znajdą niewątpliwie odbicie w
zmianach taryf, jednak nie odbywa się to automatycznie, a w oparciu o zasady określone w
przepisach prawa. Z tego względu proces zatwierdzania taryf jest skomplikowany i
czasochłonny, bowiem obejmuje analizę techniczną, prawną i ekonomiczną.
Odnosząc się do stwierdzenia, że w ciągu ostatnich dwóch lat ceny ciepła dla mieszkańców
Głogowa wzrosły o blisko 300%, zwracam uwagę na fakt, że dokonując oceny poziomu
opłat należy je rozpatrywać uwzględniając dane dotyczące rocznych zakupów ciepła. W
celu przybliżenia zmian średniej ceny ciepła poniżej przedstawiam obliczenia
3 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/U z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji
przemysłowych.
-- 2 of 4 --
przeprowadzone przez Prezesa URE w oparciu o średnie roczne zużycie ciepła, na
ogrzewanie i pobór ciepła do przygotowania ciepłej wody użytkowej dla lokalu
mieszkalnego, w wysokości 70 GJ, przy mocy zamówionej 0,02 MW.
Ceny ciepła w Głogowie na podstawie algorytmu zawartego w taryfie Energetyki4
Data
zatwierdzenia
taryfy lub jej
zmiany
Cena za moc
zamówioną
(zł/MW/rok)
Cena ciepła
(zł/GJ) MW GJ
Średnia
cena
(zł/GJ)
1 2 3 4 5 6 =(2*4+3*5)/5
1.02.2022 93 321,27 75,97 0,02 70 102,63
24.06.2022 95 564,34 83,45 0,02 70 110,75
30.03.2023 114 209,28 116,54 0,02 70 149,17
29.05.2023 140 893,48 158,79 0,02 70 199,05
19.10.2023 140 777,23 123,44 0,02 70 163,66
Z powyższego zestawienia wynika zatem, że wzrost średniej ceny ciepła w okresie od lutego
2022 r. do października 2023 r. wyniósł poniżej 60%. Wzrost cen ciepła był wynikiem długo
utrzymujących się cen na stosunkowo niskim poziomie, co wiązało się z koniecznością
urealnienia ich w kolejnych taryfach lub ich zmianach.
Należy przy tym wskazać, że WPEC w całym 2022 r. stosowało rozwiązania wprowadzone
przez ustawodawcę w Tarczy Inflacyjnej polegające na obniżeniu stawek VAT. Natomiast
w okresie od 1 października 2022 r. do 28 lutego 2023 r. oraz od 1 maja 2023 r. stosowało
instrumenty osłonowe dostępne w ramach mechanizmu tzw. średnich cen wytwarzania
ciepła z rekompensatą oraz cen maksymalnych dostawy ciepła, zgodnie z przepisami ustawy
z dnia 15 września 2022 r.5. Działania te były wdrożone w ramach Rządowej Tarczy
Energetycznej i miały na celu ochronę zarówno mieszkańców, jak i innych podmiotów
wrażliwych przed negatywnymi skutkami kryzysu energetycznego.
Co istotne, uwarunkowania towarzyszące prowadzeniu działalności gospodarczej w
obszarze ciepłownictwa systemowego poddawane są stałej obserwacji. Rozważane są
dostępne rozwiązania w zakresie mechanizmów osłonowych, które są poddawane
kompleksowym analizom z uwzględnieniem możliwości prawnych oraz konsekwencji
finansowych ewentualnego wdrożenia.
W okresie ostatnich dwóch lat sytuacja na rynku nośników energii uległa poprawie, a ceny
paliw stosowanych do wytwarzania ciepła są obecnie zdecydowanie niższe niż ceny
obserwowane w 2022 r., kiedy był opracowywany aktualny mechanizm wsparcia dotyczący
odbiorców ciepła, zapewniających jego dostawy do lokali mieszkalnych na potrzeby zużycia
przez gospodarstwa domowe, a także wspierający podmioty użyteczności publicznej.
4 Taryfa zatwierdzona decyzją Prezesa URE z dnia 19 października 2023 r., znak: OWR.4210.60.2023.141.XIX.BDB
dostępna na stronie internetowej URE pod linkiem:
https://bip.ure.gov.pl/bip/taryfy-i-inne-decyzje-b/cieplo/4366,Taryfy-opublikowane-w-2023-r.html#page
5 Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku
z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1772 z późn. zm.).
-- 3 of 4 --
W lutym 2023 r. dokonano nowelizacji ustawy poprzez objęcie wsparciem wszystkich
elementów składowych opłat za ciepło i wydłużenie okresu wsparcia do końca 2023 r.
Zgodnie z kolejną zmianą tej ustawy dokonaną w grudniu 2023 r., wsparcie dla odbiorców
ciepła jest kontynuowane do końca czerwca 2024 r.6.
Decyzja o ewentualnym wydłużeniu funkcjonowania systemu wsparcia wobec odbiorców
ciepła będzie wynikała z wnikliwej oceny sytuacji rynkowej oraz wynikających z niej
kosztów wytwarzania i dystrybucji ciepła.
Aktualnie podejmowane działania koncentrują się na zaprojektowaniu narzędzi, które
również w dłuższej perspektywie ustanowią efektywną ochronę odbiorców ciepła. Będzie
to realizowane zarówno poprzez przyspieszenie transformacji energetycznej,
uwzględniającej wspieranie przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej,
ale także poprzez transparentny, celowy i zabezpieczony właściwymi źródłami finansowania
mechanizm wspierający osoby dotknięte zjawiskiem ubóstwa energetycznego.
Niezależnie od powyższego, podejmowane będą wszelkie działania zmierzające do
urealnienia cen i stawek opłat za dostarczane ciepło. Zmiana uwarunkowań rynkowych
obserwowana w obszarze cen paliw, stanowi w ocenie Ministerstwa Klimatu i Środowiska
przesłankę, zarówno dla przedsiębiorstw energetycznych dostarczających ciepło, jak i dla
Prezesa URE, do ograniczeń wzrostów cen i stawek opłat w taryfach dla ciepła stosowanych
w rozliczeniach z odbiorcami, a nawet do ich zmiany, w celu ich obniżenia.
Na zakończenie uprzejmie wskazuję, że sprawa opłat za ciepło w Głogowie była już
przedmiotem wyjaśnień Prezesa URE kierowanych m.in. do Prezydenta Miasta Głogowa
oraz do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich w czerwcu i lipcu ub. roku.
Z wyrazami szacunku
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
6 Ustawa z dnia 7 grudnia 2023 r. o zmianie ustaw w celu wsparcia odbiorców energii elektrycznej, paliw gazowych
i ciepła (Dz. U. z 2023 r. poz. 2760).
-- 4 of 4 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Urszula Sara Zielińska
DC-WKiC.050.5.2024.PB
3032027.11988444.9680746
Warszawa, 15-03-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
W odpowiedzi na Interpelację K10INT1231 Pana Posła Łukasza Horbatowskiego z dnia
7 lutego 2024 r. w sprawie obniżek cen i stawek opłat za ciepło w Głogowie, po uzyskaniu
wyjaśnień od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (Prezesa URE), informuję, co następuje.
Proces zatwierdzania taryf uregulowany jest w ustawie – Prawo energetyczne1 oraz
rozporządzeniu taryfowym2. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy – Prawo energetyczne,
przedsiębiorstwo energetyczne posiadające koncesje ustala taryfę. Natomiast Prezes URE
na podstawie art. 23 ust. 2 pkt 2 tej ustawy ma kompetencje do zatwierdzania poziomu cen
i stawek opłat zawartych w taryfie oraz kontrolowania jej stosowania pod względem
zgodności z zasadami określonymi w art. 44, 45 i 46 ustawy – Prawo energetyczne, w tym
do analizowania i weryfikowania kosztów przyjmowanych przez przedsiębiorstwa
energetyczne jako uzasadnione do kalkulacji cen i stawek opłat w przedstawionych do
zatwierdzenia taryfach. W przypadku braku stosowania zasad określonych w
przepisach, Prezes URE odmawia zatwierdzenia taryfy na podstawie art. 47 ust. 2 ww.
ustawy.
Wobec powyższego, ani minister właściwy do spraw energii, ani Prezes URE, nie mają
możliwości kształtowania cen ciepła dla odbiorców, w oparciu o ich negocjacje
podejmowane przez Miasto Głogów i spółdzielnie mieszkaniowe.
W zakresie ustalania cen i stawek opłat za ciepło, ww. przepisy prawa określają dwa
sposoby ich kalkulacji:
metodę uproszczoną (§ 13 rozporządzenia taryfowego) stosowaną dla jednostek
kogeneracji (jednostki eksploatowane przez przedsiębiorstwo „Energetyka” Sp. z o.o.
i KGHM Polska Miedź S.A.), w której planowane przychody ze sprzedaży ciepła
przyjmowane do kalkulacji cen i stawek opłat, oblicza się na podstawie
publikowanych średnich cen ciepła z jednostek niebędących jednostkami kogeneracji
z uwzględnieniem wskaźnika referencyjnego ustalanego przez Prezesa URE;
metodę kosztową (§ 11 i 12 rozporządzenia taryfowego) stosowaną dla jednostek
innych niż kogeneracyjne (jednostki eksploatowane przez przedsiębiorstwo
„Energetyka” Sp. z o.o.), w której podstawą ustalenia planowanych przychodów
1 Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 206).
2 Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 7 kwietnia 2020 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania
i kalkulacji taryf oraz rozliczeń z tytułu zaopatrzenia w ciepło (Dz. U. z 2020 r. poz. 718, z późn. zm.).
-- 1 of 4 --
przyjętych do kalkulacji cen i stawek opłat za ciepło są koszty uzasadnione wraz
z uzasadnionym poziomem kwoty zwrotu z kapitału.
Odnosząc się do poziomu cen i stawek opłat zawartych w taryfach dla ciepła z terenu
Głogowa, należy wskazać, że Miasto Głogów zaopatrywane jest w ciepło wytwarzane
w dwóch źródłach: KGHM Polska Miedź S.A. z siedzibą w Lubinie (dalej: „KGHM”) oraz
przedsiębiorstwa „Energetyka” Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie (dalej: „Energetyka”)
i w związku z tym, ceny ciepła dla odbiorców obliczane są w oparciu o algorytm zawarty
w taryfie Energetyki, uwzględniający udział ciepła z poszczególnych jednostek
wytwórczych. Aktualnie obowiązująca taryfa Energetyki została zatwierdzona decyzją
Prezesa URE z 30 marca 2023 r. nr OWR.4210.99.2022.141.XIX.DB, ze zmianami: z 29
maja 2023 r. nr OWR.4210.29.2023.141.XIX.DB oraz z 19 października 2023 r.
nr OWR.4210.60.2023.141.XIX.DBD. Obecnie trwa postępowanie administracyjne
w sprawie zatwierdzenia nowej taryfy dla Energetyki. Natomiast aktualnie stosowana taryfa
KGHM została zatwierdzona decyzją Prezesa URE z 14 kwietnia 2023 r.
nr OWR.4210.92.2022.2678.XVI.MRK.
Z kolei stawki opłat za przesyłanie i dystrybucję ciepła dla mieszkańców Głogowa zostały
ustalone w taryfie Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej S.A. z siedzibą
w Legnicy (dalej: „WPEC”). Aktualnie obowiązująca taryfa WPEC została zatwierdzona
decyzją Prezesa URE z 28 kwietnia 2023 r. nr OWR.4210.96.2022.157.XX.MK, ze zmianą
z 24 października 2023 r.
nr OWR.4210.59.2023.157.XX.SK oraz z 22 lutego 2024 r. nr OWR.4210.3.2024.157.XX.SK.
Odnosząc się do pytania Pana Posła dotyczącego przyczyn wzrostu opłat za ciepło
wyjaśniam, że głównymi czynnikami są rosnące koszty uprawnień do emisji CO2, potrzeba
modernizacji majątku wytwórczego (w szczególności w związku z obowiązkami
wynikającymi z dyrektywy w sprawie emisji przemysłowych3 − zintegrowane zapobieganie
zanieczyszczeniom i ich kontrola), a także niezbędne koszty związane z rozwojem
i modernizacją sieci ciepłowniczych, co jest niezbędne do utrzymywania zdolność urządzeń,
instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w ciepło w sposób ciągły i niezawodny, przy
zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych.
Wskazać również należy, że Prezes URE podejmuje działania, mające na celu ochronę
interesu odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat, do czego
zobowiązują go przepisy art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy − Prawo energetyczne, jednocześnie
zmierzając do równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców ciepła,
do czego zobowiązuje go art. 23 ust. 1 ustawy – Prawo energetyczne. Ma to szczególne
znaczenie w czasie tak dynamicznych zmian na rynku paliw jakie miały miejsce od 2022 r.
Regulator oceniając poziom kosztów przedstawianych przez przedsiębiorstwa do
zatwierdzenia, obowiązany jest wziąć pod uwagę nie tylko aktualne trendy na rynkach paliw,
ale także uwzględnić zawarte umowy i kontrakty dotyczące m.in. zakupu paliw.
Obserwowane obecnie tendencje spadkowe cen paliw znajdą niewątpliwie odbicie w
zmianach taryf, jednak nie odbywa się to automatycznie, a w oparciu o zasady określone w
przepisach prawa. Z tego względu proces zatwierdzania taryf jest skomplikowany i
czasochłonny, bowiem obejmuje analizę techniczną, prawną i ekonomiczną.
Odnosząc się do stwierdzenia, że w ciągu ostatnich dwóch lat ceny ciepła dla mieszkańców
Głogowa wzrosły o blisko 300%, zwracam uwagę na fakt, że dokonując oceny poziomu
opłat należy je rozpatrywać uwzględniając dane dotyczące rocznych zakupów ciepła. W
celu przybliżenia zmian średniej ceny ciepła poniżej przedstawiam obliczenia
3 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/U z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji
przemysłowych.
-- 2 of 4 --
przeprowadzone przez Prezesa URE w oparciu o średnie roczne zużycie ciepła, na
ogrzewanie i pobór ciepła do przygotowania ciepłej wody użytkowej dla lokalu
mieszkalnego, w wysokości 70 GJ, przy mocy zamówionej 0,02 MW.
Ceny ciepła w Głogowie na podstawie algorytmu zawartego w taryfie Energetyki4
Data
zatwierdzenia
taryfy lub jej
zmiany
Cena za moc
zamówioną
(zł/MW/rok)
Cena ciepła
(zł/GJ) MW GJ
Średnia
cena
(zł/GJ)
1 2 3 4 5 6 =(2*4+3*5)/5
1.02.2022 93 321,27 75,97 0,02 70 102,63
24.06.2022 95 564,34 83,45 0,02 70 110,75
30.03.2023 114 209,28 116,54 0,02 70 149,17
29.05.2023 140 893,48 158,79 0,02 70 199,05
19.10.2023 140 777,23 123,44 0,02 70 163,66
Z powyższego zestawienia wynika zatem, że wzrost średniej ceny ciepła w okresie od lutego
2022 r. do października 2023 r. wyniósł poniżej 60%. Wzrost cen ciepła był wynikiem długo
utrzymujących się cen na stosunkowo niskim poziomie, co wiązało się z koniecznością
urealnienia ich w kolejnych taryfach lub ich zmianach.
Należy przy tym wskazać, że WPEC w całym 2022 r. stosowało rozwiązania wprowadzone
przez ustawodawcę w Tarczy Inflacyjnej polegające na obniżeniu stawek VAT. Natomiast
w okresie od 1 października 2022 r. do 28 lutego 2023 r. oraz od 1 maja 2023 r. stosowało
instrumenty osłonowe dostępne w ramach mechanizmu tzw. średnich cen wytwarzania
ciepła z rekompensatą oraz cen maksymalnych dostawy ciepła, zgodnie z przepisami ustawy
z dnia 15 września 2022 r.5. Działania te były wdrożone w ramach Rządowej Tarczy
Energetycznej i miały na celu ochronę zarówno mieszkańców, jak i innych podmiotów
wrażliwych przed negatywnymi skutkami kryzysu energetycznego.
Co istotne, uwarunkowania towarzyszące prowadzeniu działalności gospodarczej w
obszarze ciepłownictwa systemowego poddawane są stałej obserwacji. Rozważane są
dostępne rozwiązania w zakresie mechanizmów osłonowych, które są poddawane
kompleksowym analizom z uwzględnieniem możliwości prawnych oraz konsekwencji
finansowych ewentualnego wdrożenia.
W okresie ostatnich dwóch lat sytuacja na rynku nośników energii uległa poprawie, a ceny
paliw stosowanych do wytwarzania ciepła są obecnie zdecydowanie niższe niż ceny
obserwowane w 2022 r., kiedy był opracowywany aktualny mechanizm wsparcia dotyczący
odbiorców ciepła, zapewniających jego dostawy do lokali mieszkalnych na potrzeby zużycia
przez gospodarstwa domowe, a także wspierający podmioty użyteczności publicznej.
4 Taryfa zatwierdzona decyzją Prezesa URE z dnia 19 października 2023 r., znak: OWR.4210.60.2023.141.XIX.BDB
dostępna na stronie internetowej URE pod linkiem:
https://bip.ure.gov.pl/bip/taryfy-i-inne-decyzje-b/cieplo/4366,Taryfy-opublikowane-w-2023-r.html#page
5 Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku
z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1772 z późn. zm.).
-- 3 of 4 --
W lutym 2023 r. dokonano nowelizacji ustawy poprzez objęcie wsparciem wszystkich
elementów składowych opłat za ciepło i wydłużenie okresu wsparcia do końca 2023 r.
Zgodnie z kolejną zmianą tej ustawy dokonaną w grudniu 2023 r., wsparcie dla odbiorców
ciepła jest kontynuowane do końca czerwca 2024 r.6.
Decyzja o ewentualnym wydłużeniu funkcjonowania systemu wsparcia wobec odbiorców
ciepła będzie wynikała z wnikliwej oceny sytuacji rynkowej oraz wynikających z niej
kosztów wytwarzania i dystrybucji ciepła.
Aktualnie podejmowane działania koncentrują się na zaprojektowaniu narzędzi, które
również w dłuższej perspektywie ustanowią efektywną ochronę odbiorców ciepła. Będzie
to realizowane zarówno poprzez przyspieszenie transformacji energetycznej,
uwzględniającej wspieranie przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej,
ale także poprzez transparentny, celowy i zabezpieczony właściwymi źródłami finansowania
mechanizm wspierający osoby dotknięte zjawiskiem ubóstwa energetycznego.
Niezależnie od powyższego, podejmowane będą wszelkie działania zmierzające do
urealnienia cen i stawek opłat za dostarczane ciepło. Zmiana uwarunkowań rynkowych
obserwowana w obszarze cen paliw, stanowi w ocenie Ministerstwa Klimatu i Środowiska
przesłankę, zarówno dla przedsiębiorstw energetycznych dostarczających ciepło, jak i dla
Prezesa URE, do ograniczeń wzrostów cen i stawek opłat w taryfach dla ciepła stosowanych
w rozliczeniach z odbiorcami, a nawet do ich zmiany, w celu ich obniżenia.
Na zakończenie uprzejmie wskazuję, że sprawa opłat za ciepło w Głogowie była już
przedmiotem wyjaśnień Prezesa URE kierowanych m.in. do Prezydenta Miasta Głogowa
oraz do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich w czerwcu i lipcu ub. roku.
Z wyrazami szacunku
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
6 Ustawa z dnia 7 grudnia 2023 r. o zmianie ustaw w celu wsparcia odbiorców energii elektrycznej, paliw gazowych
i ciepła (Dz. U. z 2023 r. poz. 2760).
-- 4 of 4 --