+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DM-II.054.20.2025
Warszawa, 30 września 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 12168 w sprawie mieszkań wspomaganych
i treningowych dla osób w kryzysie bezdomności
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12168 Pani Poseł Marceliny Zawiszy w sprawie
zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych dla osób w kryzysie bezdomności, uprzejmie
proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Kluczowym kierunkiem polityki mieszkaniowej w Polsce pozostaje zapewnienie
systemowego wsparcia osób oraz rodzin niebędących w stanie samodzielnie zaspokoić
swoich potrzeb mieszkaniowych ze względu na osiągane dochody. Prowadzona polityka
mieszkaniowa koncentruje się przede wszystkim na sektorze mieszkań na wynajem,
a ponieważ podaż mieszkań nie nadąża za popytem, w ciągu ostatniej dekady wznowiono
działania na rzecz poprawy przystępności cenowej mieszkań w Polsce.
Podstawowymi celami polityki mieszkaniowej państwa są zatem zwiększanie dostępności
mieszkań (w szczególności mieszkań na wynajem o czynszu dostępnym dla osób
o średnich i niższych dochodach) oraz poprawa warunków mieszkaniowych. Choć cele tej
polityki odnoszą się do ogółu społeczeństwa, jej realizacja obejmuje również rozwiązania
ukierunkowane na grupy wymagające szczególnego wsparcia. W tym kontekście istotną
rolę odgrywa mieszkalnictwo treningowe i wspomagane, które stanowi element systemu
pomocy społecznej i jest jednym z instrumentów rządowego programu budownictwa
socjalnego i komunalnego1 (dalej: BSK).
Odnosząc się do zagadnień wskazanych w pytaniach wyjaśniam, że zakres wsparcia
dedykowany mieszkalnictwu treningowemu i wspomaganemu, realizowany przez
Ministerstwo Rozwoju i Technologii jest spójny z ustawą z dnia 12 marca 2004 r.
o pomocy społecznej Dz.U. z 2025 r. poz. 1214). Spójność ta dotyczy katalogu podmiotów
uprawnionych do aplikowania o środki z Funduszu Dopłat na tworzenie i modernizację
1 Program realizowany jest na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2006 o finansowym
wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 304 oraz z 2025
r. poz. 680 i 1077)

-- 1 of 4 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
mieszkań treningowych i wspomaganych. O bezzwrotne finansowe wsparcie
bezpośrednio, oprócz gmin, związków międzygminnych, jednoosobowych spółek
gminnych i powiatów, mogą ubiegać się organizacje pozarządowe oraz podmioty
działalności pożytku publicznego. Wyjaśniam w tym miejscu, że program BSK nie jest
przeznaczony do rozwoju mieszkalnictwa zapewniającego rozwój usług społecznych, lecz
wspierania realizacji zadań samorządów w tym zakresie. Zakres właściwości ministra do
spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa
koncentruje się zatem na tworzeniu zabezpieczania mieszkaniowego społeczności
lokalnych, nie na rozwoju i wsparciu usług społecznych. Dlatego też finansowanie
programu ogranicza się do tworzenia zasobu lokalowego adresowanego, zgodnie ze
zgłaszanym przez beneficjentów programów mieszkaniowych zapotrzebowaniem.
Ponadto istnieje możliwość zamiany, w każdym czasie, obowiązywania umowy
o finansowe wsparcie przeznaczenia sfinansowanego lokalu komunalnego na mieszkanie
treningowe lub wspomagane, jak również mieszkania treningowego lub wspomaganego na
lokal komunalny.
Zadaniem ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania
przestrzennego oraz mieszkalnictwa jest zagwarantowanie prawidłowego i efektywnego
funkcjonowania programu. Podkreślenia wymaga, że zmiany legislacyjne dokonane
w 2025 r., które zwiększyły limit wydatków budżetu państwa na realizację programu BSK
w kolejnych latach jego realizacji, taką rękojmię dają. Limit ten w stosunku do lat ubiegłych
został znacznie zwiększony, tj. w 2025 r. do prawie 5 mld zł, natomiast na lata od 2027 r.
do 2030 r. wynosi łącznie prawie 39,5 mld zł.
Odpowiadając wprost na wskazane pytania wyjaśniam, że pozostaję do dyspozycji
w zakresie konsultacji dotyczących nowych form wsparcia dla wszystkich osób
dotkniętych kryzysem bezdomności w Polsce. Podkreślam jednocześnie, że opracowanie
założeń polityki na rzecz dostępności cenowej mieszkań z uwzględnieniem holistycznego
podejścia do kwestii mieszkań dla grup wrażliwych leży poza kompetencjami Ministerstwa
Rozwoju i Technologii.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii

-- 2 of 4 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego
dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Finansów i
Gospodarki, którego obsługę zapewnia Ministerstwo Rozwoju i Technologii
z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail:
kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP:
/MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-68477-29007-
EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor Departamentu
Mieszkalnictwa.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych,
a także przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować
z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając informację na skrzynkę:
iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO
tj. w celu wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na
podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o
wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w
związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. -
Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie
poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne
lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa
(np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z
MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest
Minister Finansów i Gospodarki (np. podmioty świadczące usługi prawne,
dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do
realizacji celu ich przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały
one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają tego przepisy
ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.
U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu
decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do
organizacji międzynarodowych.

-- 3 of 4 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują
Pani/Panu następujące prawa:
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art.
15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub
nieaktualne, zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje
Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego właściwego w
sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych, ul. Moniuszki 1A 00-014 Warszawa.

-- 4 of 4 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.455.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12168 Pani Posłanki Marceliny Zawiszy, w sprawie
mieszkań wspomaganych i treningowych dla osób w kryzysie bezdomności, proszę przyjąć
wyjaśnienia pozostające we właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Zasady, formy i sposoby wsparcia osób w kryzysie bezdomności regulują przepisy ustawy
z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2025 r. poz. 1214, z późn. zm.),
w których sformułowano definicję osoby bezdomnej, wskazano bezdomność jako jedną
z przesłanek przyznawania świadczeń z pomocy społecznej, uregulowano formy pomocy
mające wspomóc osoby bezdomne w usamodzielnieniu się, zdefiniowano rodzaje
dedykowanych im placówek oraz określono zadania dla poszczególnych szczebli
administracji publicznej w zakresie przeciwdziałania zjawisku bezdomności.
Odnośnie do podejścia „Najpierw Mieszkanie” (ang. „Housing First”) należy zauważyć, że
z art. 17 ust. 1 punkt 12 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż do zadań własnych gminy
należy m. in. prowadzenie i zapewnienie miejsc w mieszkaniach treningowych lub
wspomaganych dla osób w kryzysie bezdomności.
Zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej osobie pełnoletniej, która ze względu na
trudną sytuację życiową, wiek, niepełnosprawność lub chorobę potrzebuje wsparcia
w codziennym funkcjonowaniu, ale nie wymaga usług w zakresie świadczonym przez
jednostkę całodobowej opieki, może być przyznana pomoc świadczona w mieszkaniu
treningowym lub wspomaganym.
W szczególności zapis ten odnosi się do osoby: z zaburzeniami psychicznymi; będącej
w kryzysie bezdomności; opuszczającej pieczę zastępczą w rozumieniu przepisów
o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej; opuszczającej młodzieżowy ośrodek
wychowawczy, okręgowy ośrodek wychowawczy, zakład poprawczy, schronisko dla
nieletnich, a także cudzoziemcowi, który uzyskał w Rzeczypospolitej Polskiej status
uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku
z okolicznością, o której mowa w art. 159 przesłanki obligatoryjnego udzielenia zezwolenia
na pobyt czasowy w celu połączenia się z rodziną ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia
12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.
Mieszkania treningowe i wspomagane, zgodnie z art. 53 ust 2 wskazanej ustawy, są formą
przygotowującą - przy wsparciu specjalistów - osoby tam przebywające do prowadzenia
niezależnego życia lub formą wspierającą je w codziennym funkcjonowaniu.
Trzeba podkreślić, że mieszkania treningowe i wspomagane nie są odrębną jednostką
organizacyjną pomocy społecznej, tylko stanowią jedną z form pomocy społecznej

-- 1 of 4 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
(mianowicie jedną z form świadczenia niepieniężnego, które określa w art. 36 pkt 2 lit. n
ustawy o pomocy społecznej).
Stosownie do art. 53 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej mieszkania treningowe
i wspomagane mogą być prowadzone przez każdą jednostkę organizacyjną pomocy
społecznej lub organizację pozarządową, o której mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia
24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz podmiot,
o którym mowa w art. 3 ust. 3 tej ustawy, prowadzące działalność w zakresie pomocy
społecznej, pieczy zastępczej lub integracji oraz reintegracji zawodowej i społecznej osób
zagrożonych wykluczeniem społecznym (na zasadach określonych w art. 25 ustawy
o pomocy społecznej). Oznacza to, że art. 25 określa zasady zlecenia realizacji zadania
publicznego z zakresu pomocy społecznej, a dokładnie tryb zlecenia prowadzenia mieszkania
wskazanym wyżej podmiotom.
Rolą usług treningowych jest przygotowanie osoby - w trakcie jej relatywnie krótkiego
pobytu w mieszkaniu treningowym - do prowadzenia niezależnego życia. Usługa ma
charakter okresowy i służy osiągnięciu częściowej lub całkowitej samodzielności m.in.
poprzez trening samodzielności, poradnictwo, pracę socjalną lub inne usługi aktywnej
integracji.
Z kolei zakres usług wsparcia w mieszkaniu wspomaganym obejmuje pomoc w wykonywaniu
codziennych czynności, jednak nie zapewnia tak szerokiego wsparcia (np. profesjonalnych
usług specjalistycznych), jak jednostki świadczące całodobową opiekę. W mieszkaniu
wspomaganym świadczone są usługi mogące stanowić alternatywę dla pobytu w palcówce
o charakterze instytucjonalnym. Pobyt ma charakter stały lub okresowy. Usługa ta
adresowana jest do osób niesamodzielnych, w szczególności starszych
i z niepełnosprawnościami.
Wyjaśniam, że w ramach programu budownictwa socjalnego i komunalnego, realizowanego
na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu niektórych
przedsięwzięć mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 304 z późn.zm.) - której interpretacja
należy do właściwości Ministra Finansów i Gospodarki - zgodnie z art. 6, beneficjenci
wsparcia mogą ubiegać się o bezzwrotne granty na dofinansowane tworzenia i modernizacji
lokali mieszkalnych, które będą służyć wykonywaniu zadań z zakresu pomocy społecznej
w formie mieszkań treningowych lub wspomaganych. Bank Gospodarstwa Krajowego jest
operatorem rządowych programów Budownictwa Socjalnego i Komunalnego, działającego
w ramach Funduszu Dopłat oraz Społecznego Budownictwa Czynszowego,
koordynowanego w Ministerstwie Rozwoju i Technologii i nadzorowanego przez Ministra
Finansów i Gospodarki.
W celu wsparcia jednostek samorządu terytorialnego w realizacji ich zadania własnego (art.
17 ust. 1 pkt 12 oraz art. 19 pkt 11 ustawy o pomocy społecznej) - w ramach programu
kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem”, który ustanowiono uchwałą nr 160 Rady
Ministrów 20 grudnia 2016 r. (M.P. poz. 1250) zmienioną uchwałą nr 189 Rady Ministrów
z dnia 27 grudnia 2021 r. (M.P. z 2022 r. poz. 64) - w zadaniu 4.4 przewidziano wsparcie
finansowe z rezerwy budżetu państwa (poz. 33).
Samorządy lokalne szczebla gminnego i powiatowego są wspierane w prowadzeniu mieszkań
treningowych i wspomaganych. Wsparcie odbywa się w ramach zadania „Tworzenie nowych
mieszkań treningowych i wspomaganych dla osób ze znacznym lub umiarkowanym

-- 2 of 4 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
stopniem niepełnosprawności”. Kwota w programie corocznie planowana na ten cel to
24 mln zł.
W roku 2025 na realizację zadania uruchomiono środki rezerwy celowej budżetu państwa
w wysokości ponad 20,5 mln zł. W ramach przyznanych środków zakłada się utworzenie 96
nowych mieszkań treningowych i wspomaganych, a tym samym utworzenie 220 nowych
miejsc, w tym: 33 mieszkań treningowych dla 81 osób oraz 63 mieszkań wspomaganych dla
139 osób.
Planowana jest kontynuacja zadania w kolejnych latach. Dotychczasowe doświadczenia
pokazują, że dofinansowanie samorządów w procesie tworzenia mieszkań dla osób
z niepełnoprawnościami ma ogromną wartość społeczną - nie tylko zwiększa dostępność
mieszkań treningowych i wspomaganych, ale przede wszystkim wzmacnia niezależność osób
z niepełnosprawnościami, wspiera ich włączenie społeczne oraz odciąża ich rodziny
i opiekunów.
Ze środków Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego realizowane będą dwa
projekty koncentrujące się na deinstytucjonalizacji, wspierające tworzenie mieszkań
treningowych i wspomaganych oraz aktualizację Ogólnopolskiego Badania Liczby Osób
Bezdomnych. Ich wartość to w sumie 44 mln zł. Oba zakładają współpracę z doświadczonymi
organizacjami pozarządowymi działającymi w obszarze wsparcia osób w kryzysie
bezdomności.
Pierwszy z programów pn. „Wsparcie instytucji zajmujących się pomocą i integracją
społeczną” jest już wdrażany. W ramach jednego z zadań realizowanych na gruncie tego
przedsięwzięcia zostanie opracowany ogólnopolski model świadczenia
zdeinstytucjonalizowanych usług wsparcia osobom w kryzysie bezdomności i zagrożonym
bezdomnością z uwzględnieniem metody „Najpierw mieszkanie”. Zakończenie projektu
planowane jest w 2027 r.
Drugi projekt pn. „Opracowanie skutecznego systemu wsparcia dla osób w kryzysie
bezdomności oraz osób nią zagrożonych” zakłada m.in. przeprowadzenie pilotażu modelu
świadczenia usług osobom w kryzysie bezdomności i zagrożonym bezdomnością również
poprzez wsparcie, które ma być udzielane w mieszkaniach treningowych i wspomaganych
należących do jednostek samorządu terytorialnego. W ramach projektu zakłada się też
aktualizację kwestionariusza Ogólnopolskiego Badania Liczby Osób Bezdomnych, a także
zaproponowanie rozszerzonej formy jego realizacji i analizy wyników, co ma być
przeprowadzone we współpracy z uczelnią lub instytutem badawczym. Zakończenie
projektu przewidziano na 2029 r.
Informuję, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej złożył wniosek o wpisanie
projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw do
wykazu prac legislacyjnych. Projektowane zmiany w zakresie uporządkowania oraz rozwoju
mieszkalnictwa wspomaganego i treningowego dotyczą m.in. możliwości prowadzenia przez
organizacje pozarządowe, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r.
o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a także przez podmiot, o którym mowa
w art. 3 ust. 3 wspomnianego aktu, działalności w zakresie pomocy społecznej, pieczy
zastępczej lub integracji oraz reintegracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych
wykluczeniem społecznym (z wyłączeniem trybu zlecania zadania z pomocy społecznej,
o którym mowa w art. 25 ustawy).

-- 3 of 4 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
Ewentualne propozycje kolejnych rozwiązań dotyczących rozwijania tej formy wsparcia
podlegać będą analizie w toku prac Zespołu do spraw reformy systemu pomocy społecznej,
będącego organem opiniodawczo-doradczym Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej,
powołanego Zarządzeniem nr 24 Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia
27 czerwca 2024 r. Celem prac zespołu jest zwiększenie skuteczności działań pomocowych
poprzez integrację różnych form wsparcia oraz zacieśnienie współpracy między instytucjami
państwowymi, samorządami, organizacjami pozarządowymi i lokalnymi społecznościami.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/

-- 4 of 4 --