Interpelacja w sprawie publicznego rejestru sprzeciwu telekomunikacyjnego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12146
do ministra cyfryzacji
w sprawie publicznego rejestru sprzeciwu telekomunikacyjnego
Zgłaszający: Magdalena Łośko, Iwona Hartwich, Agnieszka Hanajczyk, Krzysztof Piątkowski, Mateusz Bochenek
Data wpływu: 08-09-2025
Szanowny Panie Premierze,
otrzymywanie niechcianych telefonów od telemarketerów lub akwizytorów to dla wielu osób codzienność, pomimo niepodawania swojego numeru telefonu wiele firm posiada informacje na nasz temat. Oprócz numeru telefonu wielu telemarketerów ma dostęp do takich informacji, jak: płeć, przedział wiekowy czy region zamieszkania osoby, do której dzwonią.
Informacje telemarketerzy uzyskują od brokerów danych, czyli firm zbierających, analizujących i sprzedających dane obywateli, które z roku na rok odnotowują wzrost zysków z przekazywania zewnętrznym firmom informacji na nasz temat.
Rząd Włoch, przeciwdziałając, wprowadził Registro Pubblico delleOpposizioni (RPO) - publiczny rejestr sprzeciwu, do którego obywatel chcący unieważnić dotychczasowe zgody marketingowe, a także zakazać używania swoich danych do celów telemarketingowych, wpisuje swój numer telefonu.
Do sierpnia 2025 r. w systemie zostało zarejestrowanych już 32 miliony numerów telefonicznych, taka popularność rejestru wynika m.in. z jego łatwej dostępności - wprowadzenie danych do rejestru odbywa się przez Internet, telefonicznie lub drogą poczty elektronicznej.
Rejestr spełnia swoje zadanie we Włoszech, ponieważ nakłada on na firmy łamiące przepisy kary finansowe, które skutecznie zniechęcają do nielegalnego wykorzystywania danych. Zgłoszenia naruszeń można złożyć za pomocą strony internetowej po podaniu kilku danych pozwalających na weryfikację połączenia.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Premiera z następującymi pytaniami:
Czy podległe Panu ministerstwo rozważa wprowadzenie podobnych rozwiązań w Polsce?
Jakie istnieją możliwości zmiany przepisów telekomunikacyjnych w wyżej wymienionym zakresie?
Z poważaniem
Poseł na Sejm RP
Magdalena Łośko
Sekretarz stanu Michał Gramatyka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8362 znakówadres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Michał Gramatyka
BM.WP.057.150.2025
Warszawa, 30 września 2025 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 10 września br. Posłanek i Posłów na Sejm RP Pani Magdaleny Łośko, Pani
Iwony Hartwich, Pani Agnieszki Hanajczyk, Pana Krzysztofa Piątkowskiego oraz Pana
Mateusza Bochenka w sprawie publicznego rejestru sprzeciwu telekomunikacyjnego
(interpelacja nr 12146)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posłów pytania.
Ad 1) Czy podległe Panu Ministerstwo rozważa wprowadzenie podobnych rozwiązań
w Polsce?
Obecnie nie jest planowane wprowadzenie rozwiązania opartego na podstawie rejestru
sprzeciwu co do przesyłania informacji handlowej, analogicznego do rozwiązania
włoskiego. W Polsce obecnie obowiązują przepisy zapewniające ochronę przed
przesyłaniem niezamówionej informacji handlowej. W ustawie – Prawo komunikacji
elektronicznej1 zawarto przepisy dotyczące ochrony przed przesyłaniem niezamówionych
informacji handlowych. Celem tej ustawy było ujednolicenie przepisów z zakresu ochrony
przed przesyłaniem niezamówionej informacji handlowej, które wcześniej usytuowane
były w dwóch innych ustawach, ustawie – Prawo telekomunikacyjne2 oraz ustawie o
świadczeniu usług drogą elektroniczną3. Podyktowane to było dążeniem do zwiększenia
pewności prawnej oraz usprawnienia ochrony obywateli przed niezamówioną informacją
handlową.
W 2024 r. wprowadzono zmiany, jednoznacznie wskazując w art. 398 ustawy – Prawo
komunikacji elektronicznej, że marketing bezpośredni zawiera się w pojęciu informacji
handlowej. Podkreślono także, że konieczne jest wyrażenie uprzedniej zgody w celu
umożliwienia przesyłania informacji handlowej. Do tego ochroną przed przesyłaniem
informacji handlowej bez zgody objęte zostały na równych prawach osoby fizyczne (w tym
jednoosobowe działalności gospodarcze) oraz jednostki organizacyjne (osoby prawne,
w tym np. spółki kapitałowe, fundacje czy uczelnie). Tym samym obecnie niezależnie od
statusu prawnego odbiorcy marketingu, podlega on takiej samej ochronie na podstawie
przepisów ustawy – Prawo komunikacji elektronicznej.
Aktualne przepisy przewidują, że przesyłanie informacji handlowej wymaga uprzedniej
zgody użytkownika. Nie ma znaczenia czy kontakt w celu przesłania informacji handlowej
wykonywany byłby mailowo czy telefonicznie. Nie jest również dozwolone proszenie
o zgodę na przedstawienie oferty handlowej w trakcie rozmowy telefonicznej, co
potwierdzone jest decyzjami Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej oraz Prezesa
Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Posiadanie wyrażonej uprzednio zgody
powinien także móc wykazać przedsiębiorca nawet jeżeli korzysta z bazy danych
umożliwiającej kontakt w sposób opisany w ustawie. Pozyskiwanie zgód na przesyłanie
informacji handlowej odnosi się do różnych kanałów komunikacji. Dotyczy to więc m.in.
1 Ustawa z dnia 12 lipca 2024 r. – Prawo komunikacji elektronicznej (Dz.U. 2024 poz. 1221)
2 ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. 2024 poz. 34)
3 ustawa z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz.U. 2024 poz. 1513)
-- 1 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
wiadomości wysyłanych poprzez pocztę elektroniczną, wykonywane do użytkowników
telefony czy wiadomości SMS lub MMS. Analogicznie zakazane jest również
wykorzystywanie automatycznych systemów wywołujących w celach marketingu bez
wyrażonej uprzednio zgody. Dodatkowo wymogi dotyczące zgody określa ogólne
rozporządzenie o ochronie danych (RODO), zgodnie z którym zgoda musi być dobrowolna,
świadoma, jednoznaczna i konkretna. Konkretność zgody oznacza wskazanie określonego
kanału komunikacji.
Niewywiązywanie się z przepisów dotyczących zakazu przesyłania informacji handlowej
bez zgody wiąże się z możliwymi sankcjami. Takie działanie stanowi także czyn
nieuczciwej konkurencji, a dodatkowo na żądanie pokrzywdzonego przesyłanie informacji
bez zgody podlega ściganiu jako wykroczenie podlegające karze grzywny.
Ad 2) Jakie istnieją możliwości zmiany prawa telekomunikacyjnego w wyżej
wymienionym zakresie?
Na kształt krajowych rozwiązań w zakresie ochrony użytkowników przed niezamówioną
informacją handlową mają znaczący wpływ unijne regulacje. Art. 398 oraz inne przepisy
ustawy – Prawo komunikacji elektronicznej dotyczące ochrony przed marketingiem
stanowią wdrożenie do polskiego porządku prawnego przepisów dyrektywy 2002/58/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 lipca 2002 r. dotyczącej przetwarzania danych
osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej (dyrektywa
o prywatności i łączności elektronicznej). Dyrektywa w art. 13 ust. 3 przewiduje, że
państwa członkowskie mogą wybrać sposób ochrony użytkowników przed marketingiem:
decydując się na zakaz przesyłania marketingu bez zgody abonentów lub użytkowników,
albo zakaz przesyłania marketingu do abonentów lub użytkowników, którzy nie życzą
sobie otrzymywania tego typu komunikatów. Tym samym państwa mogą wprowadzić w
kraju tzw. zasadę „opt-in” (użytkownik musi wyrazić uprzednią zgodę na przesyłanie
marketingu) bądź tzw. rejestr „do not call” („opt-out” - użytkownik może wpisać się na listę
osób, do których nie można wysyłać marketingu).
Warto nadmienić, że w lutym 2025 r. Komisja Europejska wycofała z prac procedowany
dotychczas projekt unijnego rozporządzenia w sprawie prywatności i łączności
elektronicznej, które miało zastąpić dyrektywę o prywatności i łączności elektronicznej
z 2002 r. Niezależnie od tego, w opinii Polski, w dalszym ciągu istnieje potrzeba wykonania
nowych analiz w zakresie ochrony prywatności, mając na uwadze upływ ponad 20 lat od
uchwalenia obecnej dyrektywy, a tym samym podjęcie adekwatnych działań przez
instytucje unijne.
Decydując się na wybór zasady „opt-in” w Polsce, projektodawca kierował się chęcią
zapewnienia najwyższego poziomu ochrony przed niezamówioną informacją handlową,
przy jednoczesnym zapewnieniu kontroli użytkowników nad ich danymi. Obecnie
użytkownicy mogą wycofać udzieloną zgodę w każdym momencie, lub zgłosić naruszenie
do odpowiednich organów – Prezesa UKE, Prezesa UODO lub Prezesa UOKiK. Aktualnie
Ministerstwo Cyfryzacji nie planuje wprowadzenia rozwiązań mających na celu utworzenie
rejestru sprzeciwu co do przesyłania informacji handlowej.
Mając to na uwadze, w Ministerstwie nieustannie monitorowane są trendy europejskie
w tym zakresie, w tym w zestawieniu ze stanem ochrony obywateli przed niezamówioną
informacją handlową w kraju, jak i w innych państwach. W ocenie Ministerstwa rejestry
posiadają ograniczoną skuteczność zapewniania praw użytkowników. Uzależniona jest ona
od rzetelności przedsiębiorców w weryfikowaniu baz numerów, a przy tym
obowiązywanie rejestrów potęguje ryzyko nadużyć przez podmiotów spoza UE.
Zastosowanie zasady „opt-in” gwarantuje, że każdy użytkownik jest automatycznie
chroniony i nie musi wykonywać dodatkowych działań w tym zakresie, tj. rejestrowania się
-- 2 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
na liście. „Opt-in” przekłada na przedsiębiorców ciężar dowodu, że posiadają oni zgodę na
kontakt. Obok tego, jak wynika z obserwacji regulacji z innych państw, coraz więcej z nich
odchodzi od rozwiązań opartych na listach „do not call”. W Niemczech obowiązują
przepisy analogiczne do polskich. W 2021 r. w Holandii zastąpiono rejestr „Bel-me-niet
Register” (rejestr „do not call”) zasadą „opt-in”, określając, że telemarketing możliwy jest
wyłącznie w przypadku, w którym wyrażona została na to wyraźna zgoda użytkownika. Do
podobnej zmiany doszło we Francji, gdzie w czerwcu 2025 r. przyjęto ustawę
wprowadzającą zasadę „opt-in” w miejscu obowiązującej dotychczas od 2016 r. listy
sprzeciwu „Bloctel”. Podyktowane to było francuskimi badaniami, z których wynikało, że
to rozwiązanie nie realizowało w pełni prawa do ochrony przed przesyłaniem
niezamówionej informacji handlowej.
Z wyrazami szacunku
Michał Gramatyka
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --