Interpelacja w sprawie działalności zorganizowanych grup przestępczych wyłudzających pieniądze od osób starszych pod pretekstem wykonywania usług dekarskich
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12109
do ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra sprawiedliwości, ministra - członka Rady Ministrów, koordynatora służb specjalnych
w sprawie działalności zorganizowanych grup przestępczych wyłudzających pieniądze od osób starszych pod pretekstem wykonywania usług dekarskich
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Sebastian Kaleta, Anna Gembicka
Data wpływu: 04-09-2025
W 2024 roku opinię publiczną poruszyły doniesienia o działalności tzw. gangu dekarzy – grupy przestępczej, która metodą oszustwa, szantażu oraz gróźb wyłudzała od osób starszych ogromne sumy pieniędzy, pod pretekstem wykonywania prac remontowych, w szczególności związanych z dachami i rynnami.
Fałszywi „fachowcy” najczęściej oferowali swoje usługi za niewielką kwotę (kilkaset złotych), jednak po wykonaniu prac – często wątpliwej jakości – żądali zapłaty sięgającej nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Kluczowym elementem ich działania było zastraszanie – wiele ofiar to osoby starsze, mieszkające samotnie, pozbawione realnej pomocy najbliższych i lokalnych służb.
W grudniu 2024 roku udało się zatrzymać czterech obywateli Rumunii w związku z działalnością tego gangu na terenie województwa mazowieckiego, w szczególności w okolicach Otwocka. W marcu i czerwcu 2025 roku pojawiły się doniesienia o identycznym mechanizmie działania w województwie zachodniopomorskim, m.in. w okolicach Goleniowa. Tamtejsza Policja, mimo zgłoszeń, nie podjęła żadnych skutecznych działań prewencyjnych lub operacyjnych.
W mediach pojawiły się także informacje o tym, że wśród poszkodowanych znalazł się dziennikarz – pan Piotr Pytlakowski, który na łamach tygodnika „Polityka” opisał, jak został zastraszony i zmuszony do zapłaty 16 tysięcy złotych za usługę wartą zaledwie 2 tysiące złotych. Był to akt zastraszenia i wymuszenia, który miał miejsce w nocy, na odosobnionym terenie wiejskim. Podobne działania były realizowane przez grupę Mołdawian w czerwcu 2025 roku na terenie gminy Goleniów.
Pomimo medialnego rozgłosu, skala tego zjawiska wciąż jest niedoszacowana. Starsze osoby wstydzą się zgłaszać takie przypadki, a wiele z nich w obawie o swoje życie i zdrowie po prostu płaci – co prowadzi do bezkarności sprawców i rozrostu procederu.
W związku z powyższym proszę Panów Ministrów o odpowiedzi na następujące pytania:
PYTANIA:
Ile przypadków oszustw dokonywanych metodą tzw. na rynnę lub na dekarza zostało odnotowanych w Polsce od 1 stycznia 2024 roku, czyli od momentu objęcia władzy przez obecny rząd?
Ile zorganizowanych grup przestępczych posługujących się tym lub podobnym schematem działania zostało zidentyfikowanych i zatrzymanych w ciągu ostatnich 8 miesięcy?
Czy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji dysponuje aktualną mapą zagrożeń w zakresie przestępczości zorganizowanej wymierzonej w osoby starsze? Jeśli tak, jakie wnioski z niej płyną i jak wygląda dystrybucja tych zagrożeń w podziale na województwa?
Czy MSWiA i Policja prowadzą akcje prewencyjne i informacyjne, skierowane szczególnie do osób starszych, w związku z nasileniem się tego typu przestępstw? Jeżeli tak – proszę o szczegółowy opis działań zrealizowanych w latach 2024–2025.
Czy Minister Koordynator Służb Specjalnych włączył Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego do monitorowania zjawiska tego rodzaju zorganizowanej przestępczości, często realizowanej przez obywateli państw trzecich? Jeżeli nie – dlaczego?
Czy Prokuratura Krajowa prowadzi obecnie postępowania w sprawach obejmujących działania gangów, które w podobny sposób jak tzw. gang dekarzy oszukują i zastraszają obywateli Polski, głównie osoby starsze? Ile takich postępowań prowadzono i ile zakończyło się aktem oskarżenia?
Czy rząd planuje zaostrzenie przepisów karnych dla przestępstw, których ofiarami są osoby starsze, samotne, schorowane – w sytuacjach, w których działanie sprawcy obejmuje element szantażu, przemocy psychicznej i zastraszenia w celu uzyskania korzyści majątkowej?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości zamierza przeprowadzić kontrolę działań lokalnych jednostek Policji i prokuratur, które pomimo zgłoszeń – jak miało to miejsce w Goleniowie – nie podejmują żadnych skutecznych działań w obronie pokrzywdzonych obywateli?
Z uwagi na szczególną wrażliwość społeczną tej sprawy oraz zagrożenie dla zdrowia i życia osób starszych, oczekuję od Panów Ministrów rzetelnej i możliwie pilnej odpowiedzi, a także przedstawienia strategii zwalczania tego typu przestępczości w najbliższych miesiącach.
Minister Tomasz Siemoniak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4251 znakówsmk@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
gov.pl/premier
Tomasz Siemoniak
DBN.ZSPK.4510.18.2025
Warszawa, 26 września 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12109 Posła na Sejm RP Dariusza Mateckiego oraz grupy posłów
w sprawie działalności zorganizowanych grup przestępczych wyłudzających pieniądze od osób starszych
pod pretekstem wykonywania usług dekarskich, niniejszym przedstawiam następujące informacje
pozostające w zakresie kompetencji Ministra Koordynatora Służb Specjalnych.
Zgodnie z właściwością i zadaniami określonymi w ustawie z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji
Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2025 r. poz. 902) do zadań ABW
należy m.in. m.in. rozpoznawanie, zapobieganie oraz zwalczanie zagrożeń naruszających
bezpieczeństwo wewnętrzne państwa.
Zainteresowanie Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zorganizowanymi grupami
przestępczymi koncentruje się na tych aspektach ich działalności, które związane są
z ustawowym zakresem zadań służby. Obejmują one zwalczanie zagrożeń dla interesu
ekonomicznego państwa, działalność służb specjalnych oraz międzynarodowy obrót bronią
i narkotykami.
Zapewniam, że podległe mi służby nieprzerwanie monitorują i analizują wszelkie sygnały mogące
mieć istotne znaczenie dla ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego państwa i niezwłocznie
przekazują je właściwym organom administracji rządowej, zgodnie z trybem i zasadami
określonymi w obowiązujących przepisach.
Z wyrazami szacunku
Tomasz Siemoniak
Minister - Członek Rady Ministrów, Koordynator Służb Specjalnych
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 1 of 1 --
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.358.2025
Warszawa, 06 października 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 12109 skierowaną do Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji, Ministra Sprawiedliwości i Ministra Członka Rady Ministrów –
Koordynatora Służb Specjalnych przez Pana Posła Dariusza Mateckiego i grupę posłów
w sprawie:
działalności zorganizowanych grup przestępczych wyłudzających pieniądze od osób
starszych pod pretekstem wykonywania usług dekarskich
uprzejmie przedstawiam odpowiedź w zakresie właściwości Ministra Sprawiedliwości
Prokuratora Generalnego.
Poniższe informacje przygotowała Prokuratura Krajowa, zgodnie z właściwością.
Ad 1 i 2
Prokuratura Krajowa nie prowadzi monitoringu spraw objętych interpelacją,
nie przeprowadzała również ich zbiorczej analizy.
-- 1 of 2 --
2
Funkcjonalność ogólnokrajowego systemu teleinformatycznego „PROK-SYS” nie pozwala
na wygenerowanie danych według wskazanych w interpelacji kryteriów, dlatego też
pozyskanie informacji pozostających w zainteresowaniu Państwa Posłów wymagałoby
przeprowadzenia kwerendy spraw prowadzonych w kierunku art. 286 § 1 k.k. przez
wszystkie jednostki organizacyjne prokuratury w kraju.
Ad 6 i 8
W Wydziałach Zamiejscowych Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej
i Korupcji Prokuratury Krajowej nie są prowadzone postępowania przygotowawcze
dotyczące wskazanych w interpelacji grup przestępczych. Natomiast w kontekście zarzutu
dotyczącego braku skutecznych działań na rzecz pokrzywdzonych, trzeba podkreślić,
że prokuratura działa na podstawie i w granicach prawa, w szczególności mając
na względzie prawnie chronione interesy pokrzywdzonego przy jednoczesnym
poszanowaniu jego godności. Jest to standard postępowania karnego, który wynika z art.
2 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania karnego.
Ad 7
Zgodnie z art. 53 § 2a pkt 2 Kodeksu karnego, okolicznościami obciążającymi przy
wymiarze kary orzekanej przez sąd są: wykorzystanie bezradności, niepełnosprawności,
choroby lub podeszłego wieku pokrzywdzonego.
Wskazane okoliczności sąd bierze pod uwagę po ustaleniu stanu faktycznego
rozpoznawanej sprawy i rozstrzygnięciu, że zachowanie sprawcy zrealizowało znamiona
czynu zabronionego. Ministerstwo Sprawiedliwości nie pracuje obecnie nad zmianą tej
regulacji.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 2 of 2 --