tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.432.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12065 Pana Posła Krzysztofa Tchórzewskiego w sprawie
zmian zasad przyznawania renty wdowiej, proszę przyjąć poniższe informacje.
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1243) wprowadziła
od 1 stycznia 2025 r. nową regułę zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku
z prawem do własnego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym. Przepisy ustawy
przewidują, że w przypadku zbiegu prawa do tych świadczeń, począwszy od 1 lipca 2025 r.,
jedno świadczenie wypłacane jest wdowie lub wdowcowi w całości, a drugie w wysokości
25% (w okresie przejściowym, tj. od dnia 1 lipca 2025 r. do 31 grudnia 2026 r. będzie to 15%).
Przywołany akt wprowadza nową regułę zbiegu prawa do nabytej renty rodzinnej, którą
wnioskodawcy ustawy nazwali „rentą wdowią”.
Wdowy lub wdowcy ubiegający się o ustalenie nowej reguły zbiegu prawa do renty rodzinnej
po zmarłym małżonku oraz prawa do innego świadczenia emerytalno-rentowego muszą
spełnić warunki:
 osiągnięcia wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
 pozostawania we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka;
 nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed
osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
 niewstąpienia w nowy związek małżeński (wypłata świadczeń w zbiegu na zasadach
tzw. renty wdowiej będzie ustawała z dniem poprzedzającym dzień zawarcia nowego
związku małżeńskiego przez osobę uprawnioną).
Ustawa wprowadza limit pobieranych świadczeń w zbiegu w ramach tzw. renty wdowiej
do poziomu trzykrotności najniższej emerytury (wynoszącej od marca 2025 r. 1 878,91 zł)
tj. do wysokości 5 636,73 zł.
Wskazane warunki wynikają z konieczności skierowania renty wdowiej do osób najbardziej
potrzebujących, które w sposób dotkliwy finansowo odczuły stratę osoby bliskiej, a prawo
do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nabyły w końcowym okresie aktywności
zawodowej lub po jej ustaniu, praktycznie tracąc możliwość poprawy swojej sytuacji
majątkowej.
Wprowadzenie omawianych warunków jest potrzebą odpowiedzialnego wdrożenia
do systemu emerytalno-rentowego nowego rozwiązania, które uwzględnia zarówno
oczekiwania wnioskodawców projektu obywatelskiego, jak i możliwości Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych i budżetu państwa, z którego dotowany jest FUS.

-- 1 of 2 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Należy wyraźnie podkreślić, że renta wdowia nie jest odrębnym świadczeniem, ale stanowi
szczególną instytucję w systemie ubezpieczenia społecznego. Wprowadza prawo pobierania
dwóch świadczeń jednocześnie (jednego w całości, drugiego w części). Ze względu na różny
od renty rodzinnej charakter tego uprawnienia, ustawodawca odmiennie określił warunki
uzyskania prawa do pobierania tych dwóch świadczeń, uznając, że osobom, które utraciły
partnera na późnym etapie życia trudniej jest dostosować się do nowej sytuacji niż ludziom
młodszym. Uprawnienie do łączenia dwóch świadczeń stanowi inną konstrukcję prawną
niż samodzielne świadczenie, jakim jest renta rodzinna - z tego względu mogą podlegać
specyficznym regułom oraz ograniczeniom, jak w przypadku limitu wysokości pobieranych
świadczeń.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej brane są pod uwagę wszystkie
postulaty świadczeniobiorców, również te dotyczące zmiany przepisów emerytalno-
rentowych. Zgłaszane uwagi stanowią dla Ministra istotną wskazówkę przy podejmowaniu
działań zmierzających do doskonalenia systemu emerytalnego.
Jednocześnie, ze względu na fakt, że każda zmiana w systemie emerytalnym niesie ze sobą
poważne konsekwencje finansowe i obejmuje liczne grono świadczeniobiorców, wszelkie
nowe rozwiązania dotyczące tego obszaru winny być skrupulatnie analizowane. Dotyczy to
również rozszerzenia kręgu osób uprawnionych do renty wdowiej, które, biorąc pod uwagę
aktualną i prognozowaną sytuację Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, będzie się wiązało
z koniecznością zwiększenia dotacji z budżetu państwa do tego funduszu. Kluczowe w tej
sprawie pozostaje stanowisko Ministra Finansów i Gospodarki, który stoi na stanowisku, że
aktualne rozwiązania są adekwatne do możliwości budżetu państwa.
Przypominam, że odnośnie do weryfikacji i podwyższenia wskaźnika łączenia świadczeń
w zbiegu w ramach renty wdowiej, zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 26 lipca 2024 r., Rada
Ministrów dokona w 2028 roku weryfikacji wskaźnika wysokości świadczeń w zbiegu, celem
oceny zasadności jego podwyższenia, uwzględniając na tle sytuacji społeczno-gospodarczej
kraju położenie osób uprawnionych do wypłaty świadczeń w zbiegu. Będzie to również
okazja do całościowego przeglądu rozwiązań prawnych dotyczących renty wdowiej, w tym
kręgu osób uprawnionych do skorzystania z tego rozwiązania.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/

-- 2 of 2 --