+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.354.2025
Warszawa, 06 października 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 11892 Pana Posła Tomasza Zielińskiego
w sprawie nieskuteczności procesów windykacyjnych i egzekucyjnych.
Ad 1
Obecnie trwają prace mające na celu wprowadzenie regulacji usprawniających
postępowanie egzekucyjne, co w konsekwencji będzie miało bezpośrednie przełożenie na
skuteczność egzekucji.
Ponadto Zespół problemowy do spraw prawa cywilnego procesowego Komisji
Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego przygotował projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (UD261)1, dalej „projekt”,
w którym proponuje się wprowadzenie m.in. zmiany w przepisach ustawy z dnia 17
listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 1568 z zm.),
dalej „k.p.c.”, w zakresie egzekucji z ruchomości, elektronicznej licytacji ruchomości, czy
też egzekucji czynności zastępowalnych.
1 https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy--kodeks-postepowania-
cywilnego-oraz-niektorych-innych-ustaw14

-- 1 of 7 --

2
W projekcie proponuje się zniesienie nadmiernych ograniczeń na etapie zajęcia
ruchomości poprzez zmianę polegającą na uchyleniu w art. 845 § 2 zdania drugiego k.p.c.
oraz uchyleniu art. 845 § 22 k.p.c. Przepisy te zakładają – odpowiednio – że nie podlegają
zajęciu ruchomości, jeżeli z ujawnionych w sprawie okoliczności wynika, że nie stanowią
one własności dłużnika (art. 845 § 2 zdanie drugie k.p.c.) oraz, że komornik umarza
postępowanie w niezbędnym zakresie, jeżeli przedstawiono niebudzący wątpliwości
dowód na piśmie, że zajęte ruchomości nie stanowią własności dłużnika, co nie dotyczy
jednak sytuacji, w której sam dłużnik dokonał zbycia ruchomości na rzecz osoby trzeciej
(art. 845 § 22 k.p.c.).
Dodanie wskazanych przepisów z dniem 1 stycznia 2019 r. na mocy ustawy z dnia 22
marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1458 z późn. zm.)
spowodowało w praktyce bardzo poważne ograniczenie liczby prowadzonych egzekucji
z ruchomości, która stała się w istocie jednym z najrzadziej wykorzystywanych sposobów
egzekucji. Ograniczenia wprowadzone przez wskazane przepisy są zdecydowanie
nadmierne i prowadzą do zatarcia granic między kompetencją komornika, którego
działanie powinno się opierać na zewnętrznych znamionach własności, a kompetencją
sądu w postępowaniu z powództwa o zwolnienie od egzekucji (art. 841 k.p.c.).
Zmiana polegająca na uchyleniu ww. przepisów powinna pozwolić na przywrócenie
egzekucji z ruchomości statusu jednego z częściej wykorzystywanych sposobów egzekucji
i tym samym zwiększyć szanse wierzycieli na uzyskanie zaspokojenia w postępowaniu
egzekucyjnym, przy zachowaniu odpowiednich gwarancji procesowych dla osób trzecich,
które twierdzą, że skierowanie egzekucji do określonego przedmiotu narusza ich prawa
(art. 841 k.p.c.).
W projekcie proponuje się również zmianę brzmienia art. 8792 k.p.c. oraz uchylenie art.
8793 tej ustawy. Projektowane zmiany wprowadzają zasadę elektronicznej licytacji
ruchomości. W uzasadnieniu projektu ustawy wskazano, że propozycja ta zmierza do
odwrócenia dotychczasowej zasady i przyznania priorytetu licytacji elektronicznej.

-- 2 of 7 --

3
W takim ujęciu licytacja publiczna następowałaby jedynie na żądanie wierzyciela. Za taką
zmianą przemawia postępująca elektronizacja sądowego postępowania egzekucyjnego
oraz wzgląd na skuteczność egzekucji sądowej, bowiem zebrane w tym zakresie
doświadczenia wskazują na większą skuteczność licytacji elektronicznych.
Ponadto proponowane w projekcie zmiany mają na celu wprowadzenie nowego sposobu
uiszczania rękojmi poprzez zmianę art. 8795 § 1 k.p.c. Ze względu na postępujący rozwój
sposobów płatniczych zasadne jest bowiem dopuszczenie możliwości uiszczenia rękojmi
także w formie tzw. preautoryzacji na karcie kredytowej lub debetowej, a więc poprzez
tymczasowe zablokowanie określonej kwoty na rachunku karty płatniczej, jeżeli
umożliwia to system teleinformatyczny (w tym przypadku za datę złożenia rękojmi będzie
uznawać się dzień zablokowania rachunku).
Proponowane zmiany zakładają także określenie skutków zdarzającego się w praktyce
zakłócenia funkcjonowania (awarii) systemu teleinformatycznego obsługującego licytację
elektroniczną w trakcie trwania przetargu (m.in. dodanie art. 8796 § 11 k.p.c.). W projekcie
przewiduje się, że jeśli zakłócenie funkcjonowania systemu nie zostanie usunięte przed
upływem 24 godzin do zakończenia przetargu, termin zakończenia przetargu ulegać
będzie odroczeniu o jeden dzień roboczy.
Poza tym proponowane zmiany w zakresie licytacji elektronicznych ruchomości polegają
na określeniu w nowy sposób terminów przystąpienia do przetargu (zmiana przepisu art.
8795 § 4 k.p.c.). Mają one na celu ułatwić komornikowi ocenę spełnienia przez licytanta
warunków licytacji, decydujących o dopuszczeniu licytanta do udziału w przetargu.
W projekcie przewiduje się, że licytant, który ma obowiązek złożenia rękojmi,
zobowiązany jest przystąpić do przetargu najpóźniej na dwa dni robocze przed
rozpoczęciem przetargu, a jeśli nie ma on obowiązku składania rękojmi – aż do momentu
jego zakończenia.

-- 3 of 7 --

4
Proponowane przepisy dotyczące licytacji elektronicznych ruchomości wprowadzają
zasadę, że w przypadku, gdy do przetargu elektronicznego przystąpił tylko jeden licytant,
przetarg ulega zakończeniu po bezskutecznym upływie pięciu minut od chwili, w której
zaofiarowano cenę nabycia (zmiana art. 8796 § 2 k.p.c. i dodanie § 22 w art. 8796 k.p.c.).
Zgodnie z dodanym w art. 8796 k.p.c. § 22, w przypadku ruchomości wymienionych w art.
864 § 2 k.p.c. (ruchomości ulegających łatwo zepsuciu albo sprawowanie nad nimi dozoru
lub ich przechowywanie powodowałoby nadmierne koszty; gdy zajęto inwentarz żywy,
a dłużnik odmówił zgody na przyjęcie go pod dozór) czas trwania przetargu można skrócić
do co najmniej dwóch dni, z zachowaniem warunków, o których mowa w § 2.
Ponadto w projekcie proponuje się modyfikację dotychczasowych rozwiązań w zakresie
egzekucji świadczeń niepieniężnych. Zmiana art. 1049 § 1-16 k.p.c. prowadzi do
uelastycznienia wprowadzonej w 2023 r. nowej konstrukcji postępowania o egzekucję
czynności zastępowalnej, która opierała się na niekorzystnym z punktu widzenia
wierzyciela egzekwującego założeniu, że udzielenie wierzycielowi umocowania do
wykonania czynności zastępowalnej nie może nigdy wiązać się z przyznaniem mu środków
na jej wykonanie, przez co czynność tę wierzyciel powinien w istocie najpierw wykonać na
własny koszt, dopiero później może zaś wystąpić do sądu o przyznanie mu od dłużnika
zwrotu udokumentowanych i celowych kosztów jej wykonania. Regulacja ta pomijała
nierzadkie sytuacje, w których wierzyciel nie dysponuje środkami finansowymi
pozwalającymi na samodzielne wykonanie czynności na koszt dłużnika. W takim
przypadku dotychczasowe rozwiązania nie zapewniały wierzycielowi żadnych
efektywnych instrumentów pozwalających na wykonanie prawomocnego wyroku, czego
nie można akceptować. Natomiast art. 1049 § 1 k.p.c. w nowym brzmieniu przewiduje, że
już przy udzieleniu umocowania wierzycielowi, na jego żądanie, sąd przyzna mu sumę
potrzebną do wykonania czynności, jeżeli natomiast wierzyciel nie zażąda takiej sumy, sąd
po zgłoszeniu przez niego wykonania czynności, przyzna mu od dłużnika zwrot
wykazanych i celowych kosztów (art. 1049 § 11 k.p.c.).

-- 4 of 7 --

5
Prawomocne postanowienia wydane w przedmiocie przyznania sumy potrzebnej
wierzycielowi do wykonania czynności, zwrotu kosztów jej wykonania, zwrotu sumy
przyznanej wierzycielowi na wykonanie czynności, a także jej nadwyżki będą tytułami
wykonawczymi bez potrzeby nadawania im klauzuli wykonalności (art. 1049 § 16 k.p.c.).
Tym samym, opisane wyżej zmiany proponowane w projekcie UD261 mają w założeniu
usprawnić postępowanie egzekucyjne, w tym egzekucję z ruchomości, a zatem
ostatecznie przyczynić się do zwiększenia jej efektywności.
Ponadto należy wskazać, że w Sejmie jest aktualnie procedowany, przygotowany przez
Ministerstwo Sprawiedliwości, projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania
cywilnego (druk sejmowy nr 1442), który prowadzi do odwrócenia dotychczasowej zasady
i przyznania pierwszeństwa licytacji elektronicznej w egzekucji z nieruchomości.2
Ad 2
W kierowanych do Ministerstwa Sprawiedliwości wystąpieniach często podnoszony jest
postulat zmian umożliwiających prowadzenie egzekucji sądowej należności innych niż
alimentacyjne z minimalnego wynagrodzenia za pracę na analogicznych zasadach, jak
obowiązujące w odniesieniu do świadczeń emerytalnych i rentowych, tj. w wysokości 25%
wartości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wobec wnoszonych postulatów
Ministerstwo Sprawiedliwości nie pozostaje bierne i kieruje pisma do Ministerstwa
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczące zmiany przepisów ustawy z dnia 26 czerwca
1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r., poz. 277 ze zm.), dalej ,,Kodeks pracy”, w zakresie
kwoty wolnej od egzekucji z minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zgodnie bowiem
z treścią art. 833 § 1 k.p.c. wynagrodzenie ze stosunku pracy podlega egzekucji w zakresie
określonym w przepisach Kodeksu pracy, dlatego też ewentualna zmiana musiałaby
zostać poczyniona właśnie w tej ustawie, która zgodnie z treścią art. 21 ustawy z dnia 4
września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1370 ze zm.)
w zw. z § 1 pkt 1 ppkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r.
2 https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/druk.xsp?nr=1442

-- 5 of 7 --

6
w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
(Dz. U. poz. 2715) należy do zakresu działań Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Zgodnie z art. 871 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia
za pracę w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie
odrębnych przepisów, przysługującego pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze
czasu pracy, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, zaliczki na podatek
dochodowy od osób fizycznych oraz wpłat dokonywanych do pracowniczego planu
kapitałowego, jeżeli pracownik nie zrezygnował z ich dokonywania - przy potrącaniu sum
egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż
świadczenia alimentacyjne.
Kwestie dotyczące zmiany przepisów Kodeksu pracy leżą zatem w zakresie kompetencji
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które jest właściwe merytorycznie do
oceny zasadności zmiany przepisów regulujących ochronę minimalnego wynagrodzenia
za pracę oraz zakresu takiej zmiany. Resort ten jest również właściwy do oceny struktury
zatrudnienia i wpływu jej zmian na zakres ochrony minimalnego wynagrodzenia przed
egzekucją.
Niewątpliwie ewentualna zmiana pozostających w zakresie właściwości Ministra Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej ww. regulacji rzutowałaby na kształt egzekucji komorniczej
(a zasadniczo na zwolnienie od niej) świadczeń wymienionych w art. 833 § 11 -21 i § 4 k.p.c.
Ponadto, jak wskazano wyżej, proponowane w projekcie UD261 zmiany, w tym zmiany
polegające na zniesieniu nadmiernych ograniczeń na etapie zajęcia ruchomości, zawierają
propozycje mające na celu umocnienie pozycji wierzyciela w relacji z dłużnikiem,
zwiększając jednocześnie szanse wierzycieli na uzyskanie zaspokojenia w postępowaniu
egzekucyjnym.
Dodatkowo wskazuję, że Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego ma w swoich planach
dalsze prace nad Kodeksem postępowania cywilnego, które obejmą także postępowanie

-- 6 of 7 --

7
egzekucyjne. W uzasadnieniu ww. projektu ustawy o zmianie ustawy – Kodeks
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (UD261) wskazano, że
projektowana nowelizacja, ze względu na konieczność pilnego wprowadzenia w życie
znacznej części projektowanych zmian, w tym zwłaszcza wyeliminowania lub korekty
wadliwych regulacji, niekorzystnie oddziałujących na tok postępowań cywilnych,
z założenia nie odnosi się do wszystkich zagadnień, w odniesieniu do których Kodeks
postępowania cywilnego wymaga zmian. Kolejny etap zmian ma objąć m.in.
postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne (por. uzasadnienie projektu UD261).
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/

-- 7 of 7 --