Interpelacja w sprawie obecnej i przyszłej sytuacji spółki Polregio
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11862
do ministra aktywów państwowych
w sprawie obecnej i przyszłej sytuacji spółki Polregio
Zgłaszający: Paweł Sałek, Maciej Małecki, Katarzyna Sójka
Data wpływu: 21-08-2025
Szanowny Panie Premierze,
w związku z niepokojami środowiska kolejarzy związanymi z nowymi regulacjami UE oraz licznymi zapytaniami kierowanymi do mojego biura poselskiego, zwracam się z uprzejmą prośbą o szczegółowe informacje o planowanych w najbliższym czasie przez rząd działaniach zmierzających do wsparcia rozwoju największego w Polsce kolejowego przewoźnika pasażerskiego – spółki Polregio SA. Z usług spółki każdego dnia korzysta miliony pasażerów a tysiące kolejarzy i ich rodzin związało swoje życie z przewoźnikiem. Proszę o wyjaśnienie, dlaczego spółka Polregio SA, która w skali roku przewozi ponad 100 milionów pasażerów od lat nie ma możliwości zakupu nowego taboru kolejowego. Wiemy o miliardowych inwestycjach w tabor w innych spółkach kolejowych, dlaczego spółka, która realizuje od dawna cel dotyczący liczby przewiezionych pasażerów nie otrzymuje wsparcia np. na zakup nowego taboru. Dlaczego została ona wykluczona ze wsparcia zewnętrznego?
W dobie zagrożeń spowodowanych wojną za naszymi granicami nie możemy godzić się na niszczenie i ograniczanie działania sprawnego przewoźnika operującego na terenie całego kraju. Polska kolej ma wystarczającą strukturę i zakres usług w skali całego kraju umożlwiający w bardzo krótkim czasie organizować transport pasażerski w tym również ewakuacji ludności lub przewozu żołnierzy. W okresie bezpośrednio po wybuchu wojny na Ukrainie mieliśmy okazję przekonać się jak olbrzymią rolę spełnia przewoźnik narodowy, którym jest spółka Polregio SA. Tysiące uchodźców wojennych zostało sprawnie przewiezionych w tym przy olbrzymim zaangażowaniu kolejarzy. Skuteczność usługi Polregio SA byłaby możliwa dzięki dobrej organizacji, efektywnej strukturze oraz profesjonalizmie całej załogi. Pracownik kolejowy w codziennej służbie ma świadomość, że jego praca ma ogromne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania państwa i gospodarki. Znamiennym przykładem misyjnej służby kolejarzy był również okres pandemii oraz stanu zagrożenia związanego z wojną za wschodnią granicą. Pracownicy spółki Polregio SA, każdego dnia z poświęceniem realizują swoje zadania.
W związku z powyższym proszę o informacje:
Jaka była wysokość wsparcia finansowego ze środków publicznych na zakup taboru kolejowego w przeliczeniu na przewiezionego pasażera dla poszczególnych polskich kolejowych przewoźników pasażerskich w ostatnich ośmiu latach?
Czy planowane są działania zmierzające do prywatyzacji spółki Polregio SA?
Dlaczego Polregio SA nie może uzyskać dofinansowania ze środków zewnętrznych, tak jak inne spółki kolejowe?
Jakie będą konsekwencje wejścia w życie tzw. IV pakietu kolejowego, ze szczególnym uwzględnieniem skutków dla Polregio SA?
Jakie działania planuje rząd w celu wzmocnienia i poprawy warunków rozwoju dla przewoźników kolejowych, takich m.in. jak Polregio SA?
Z poważaniem
Paweł Sałek
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Robert Kropiwnicki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15802 znakówwww.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.350.2025
IK: 1152638
Warszawa, 06 października 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT11862, Pana Pawła Sałka, Pana
Macieja Małeckiego i Pani Katarzyny Sójki, Posłów na Sejm RP z dnia 25 sierpnia 2025 r.
w sprawie obecnej i przyszłej sytuacji spółki Polregio.
Informuję , że odpowiedź na interpelację została przygotowana w porozumieniu z
Ministerstwem Infrastruktury. Ponadto z uwagi na to, że Skarb Państwa nie jest
akcjonariuszem POLREGIO S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej także jako: Spółka, Polregio),
Ministerstwo Aktywów Państwowych zwróciło się do Zarządu Agencji Rozwoju Przemysłu
S.A. (dalej: ARP), która posiada większościowy udział w kapitale zakładowym Polregio, z
prośbą o udzielenie dodatkowych informacji dotyczących kwestii poruszanych w pytaniu
2, 3 i 4 interpelacji.
W zakresie pytania pierwszego dotyczącego wysokości wsparcia finansowego ze środków
publicznych do zakupu taboru kolejowego w przeliczeniu na przewiezionego pasażera dla
poszczególnych polskich kolejowych przewoźników pasażerskich w ostatnich ośmiu latach,
Ministerstwo Infrastruktury przekazało, że nie dysponuje takimi informacjami.
Ministerstwo posiada jedynie informację o środkach Funduszu Kolejowego przekazanych
województwom na zakup, modernizację oraz naprawę pojazdów kolejowych
przeznaczonych do przewozów pasażerskich wykonywanych na podstawie umowy
o świadczenie usług publicznych. Inwestycje taborowe przewoźników kolejowych nie są
rozliczane bezpośrednio przez resort infrastruktury.
W odpowiedzi na pytanie dotyczące braku możliwości uzyskania przez Polregio
dofinansowania ze środków zewnętrznych, uprzejmie informuję, że według posiadanych
informacji, Polregio ma możliwość ubiegania się o takie dofinansowanie i podejmuje w tym
zakresie stałe działania.
W 2023 r. Spółka złożyła 10 wniosków w konkursie na zakup taboru kolejowego w ramach
Krajowego Programu Odbudowy. Przedsięwzięcia zostały ocenione pozytywnie i zostały
wybrane do dofinansowania przy obniżonym wsparciu (z pierwotnie planowanego poziomu
84% do 41%). Po ogłoszeniu wyników konkursu w marcu 2024 r. rozpoczęły się rozmowy
z Urzędami Marszałkowskimi, w wyniku których zgodę na realizację projektów wyraziły trzy
Urzędy. Zgodnie z regulaminem naboru okres kwalifikowalności wydatków określony został
pomiędzy 1 lutego 2020 a 30 czerwca 2026 r., co oznacza, że aby uzyskać dofinansowanie
tabor powinien zostać dostarczony przed upływem tego okresu. Uwzględniając możliwości
produkcyjne dostawców taboru, kwestie związane z łańcuchami dostaw oraz czas
niezbędny na wyprodukowanie pojazdów w ramach zamówienia może wynieść nawet 36
miesięcy. Zatem dostarczenie taboru mogło wykraczać poza ww. termin, co wiązało się z
ryzykiem utraty całości unijnego dofinansowania. Szereg zaniechań i błędnych decyzji
podjętych w latach 2022-2023 przez ówczesny Zarząd Polregio przekreślił jednak szanse
Spółki na unijne dofinansowanie planowanego zakupu nowego taboru, jeszcze zanim Spółka
rozpoczęła starania o ich uzyskanie. Rada UE w lipcu 2024 r. zaakceptowała drugą rewizję
-- 1 of 5 --
KPO, w której m.in. wydłużono termin realizacji przedsięwzięć związanych z zakupem
taboru kolejowego do końca sierpnia 2026 r. przy jednoczesnym rozliczeniu inwestycji do
końca września 2026 r. Zmiana ta, zaledwie dwumiesięczna, nie miała już wpływu na ocenę
sytuacji i ryzyk związanych z realizacją projektów, w szczególności biorąc po uwagę fakt, że
zgodnie z regulaminem konkursu wymagano od wybranego wnioskodawcy potwierdzenia
ukończenia projektu w pierwotnym czasie, co warunkowało możliwość podpisania umów o
dofinansowanie. Powołany w czerwca 2024 r. Zarząd Spółki – pomimo podjętych starań –
nie miał możliwości uratowania projektu. W związku z tym zdecydowano o nie podpisaniu
umów o dofinansowanie dla projektów z KPO.
Spółka podejmuje działania w celu pozyskania dotacji z innych źródeł, wszędzie tam gdzie
jest szansa wsparcia działań rozwojowych, w tym działań związanych z zakupem
nowoczesnego taboru. Polregio w lipcu 2025 r. podpisała umowę o dofinansowanie na
zakup 4 elektrycznych zespołów trakcyjnych (EZT) w ramach Funduszy Europejskich dla
Świętokrzyskiego 2021-2027. Pozytywnie został oceniony również wniosek złożony na
zakup 1 EZT w ramach Funduszy Europejskich dla Warmii i Mazur 2021-2027. Aktualnie
Spółka aktywnie przygotowuje się do konkursu w ramach programu FEnIKS, jak i aktywnie
uczestniczy w kreowaniu nowych źródeł finansowania zakupu taboru kolejowego takich jak
Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności oraz Społeczny Fundusz Klimatyczny. Dodatkowo,
Spółka na bieżąco identyfikuje możliwości pozyskania środków ze źródeł komercyjnych.
Ponadto Spółka podkreśliła, że w ramach wskazanych programów uczestniczy
w konkursach na równych zasadach z innymi przewoźnikami kolejowymi. Należy jednak
zwrócić uwagę na szereg czynników ograniczających swobodne uzyskanie środków
zewnętrznych przez Polregio:
strukturę właścicielską, w której skład wchodzą samorządy województw, będące
jednocześnie potencjalnym konkurentem w procesie pozyskania środków
w konkursach i nierówną dystrybucję środków przez województwa na działalność
kolejowych spółek samorządowych a Polregio w danym regionie. Pomimo posiadanych
udziałów w Polregio samorządy preferują własne spółki, dla których przeznaczają m.in.
środki unijne z programów regionalnych, a Polregio (mimo starań) dostało możliwość
skorzystania ze wsparcia w dwóch takich programach na lata 2021-2027,
konieczność pozyskania zgód Urzędów Marszałkowskich na realizację inwestycji
taborowych, które to finansują taki zakup w ramach umów o świadczenie usług
publicznych w zakresie kolejowego transportu pasażerskiego (dalej: PSC) przy
znaczących ograniczeniach budżetowych,
dofinansowanie zewnętrzne przyznane na zakup taboru jest traktowane jako pomoc
publiczna i jest udzielana zgodnie z rozporządzeniem 1370/2007, co oznacza, że
zakupione pojazdy muszą być przeznaczone do obsługi przewozów ujętych
w umowach PSC oraz należy rozliczyć w pełni korzyść wynikającą z dofinansowania
inwestycji taborowej,
wejście w życie tzw. IV pakietu kolejowego i konkurencyjne przetargi na zawarcie
umów PSC, które będą ogłaszane przez Urzędy Marszałkowskie w najbliższych latach
na kolejne okresy, a za tym idzie kwestia rozliczenia nadrekompensaty w przypadku
inwestycji taborowych. Sytuacja ta powoduje, że Urzędy Marszałkowskie stosują
podejście ostrożnościowe i z uwagi na zbliżające się przetargi wskazują na brak
możliwości wspólnej realizacji projektów taborowych.
W odpowiedzi na pytanie czwarte dotyczące konsekwencji wejścia w życie tzw. IV pakietu
kolejowego, że szczególnym uwzględnieniem skutków dla Polregio Ministerstwo
Infrastruktury przedstawiło informację, że implementacja tzw. rynkowego filaru IV Pakietu
Kolejowego została dokonana ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy o transporcie
kolejowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2020 poz. 400), która weszła w życie w dniu
12 maja 2020 r. Nowelizacja ta dostosowała krajowe normy prawne w zakresie transportu
kolejowego do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2370 z dnia
14 grudnia 2016 r. zmieniającej dyrektywę 2012/34/UE w odniesieniu do otwarcia rynku
krajowych kolejowych przewozów pasażerskich oraz zarządzania infrastrukturą kolejową
(Dz.Urz. UE L 352 z 23 grudnia 2016, str. 1), której termin wdrożenia upłynął w dniu 25
grudnia 2018 r.
-- 2 of 5 --
Dyrektywa ta kończy proces stopniowego otwierania rynku kolejowych przewozów
pasażerskich w UE na konkurencję i przyznaje przedsiębiorstwom kolejowym uprawnienie
do sprawiedliwego oraz niedyskryminacyjnego dostępu do infrastruktury kolejowej we
wszystkich państwach członkowskich w celu prowadzenia kolejowych przewozów
pasażerskich, kładąc szczególną uwagę na przejrzystość działań zarządcy infrastruktury
w procesie zarządzania i alokacji infrastruktury kolejowej.
Zdaniem Polregio daleko idąca liberalizacja rynku przewozów pasażerskich, wynikająca
z implementacji IV pakietu oznacza dla Spółki wprost rosnącą konkurencję na rynku
przewozów pasażerskich ze strony nowych podmiotów, zarówno krajowych jak też
i zagranicznych. Najistotniejszą zmianą z punktu widzenia operatora realizującego znaczną
część przewozów na podstawie umów o świadczenie usług publicznych jest zakończenie
możliwości zawierania tych umów w trybie bezprzetargowym, poprzez bezpośrednie
powierzenie usług przez organizatora przewoźnikowi. Ww. pakiet kolejowy wprowadza
domyślną zasadę organizowania konkurencyjnych przetargów w przypadku zawierania
umów o świadczenie usług publicznych w zakresie kolejowego transportu pasażerskiego.
Polregio w najbliższych latach stoi przed wieloma wyzwaniami, które wynikają z takich
czynników jak obowiązywanie IV pakietu kolejowego, wieku posiadanego taboru
kolejowego oraz okresu obowiązywania umów PSC.
Obecna struktura taborowa Spółki może prowadzić do braku możliwości uczestnictwa
w postępowaniach przetargowych w przypadku, gdy organizator wprowadzi ograniczenia
w zakresie wieku taboru posiadanego przez oferenta. Może doprowadzić do utraty przez
Polregio części (a w wypadku skrajnym nawet całości) rynku regionalnych przewozów
pasażerskich w Polsce.
Aspekt taborowy, a w szczególności sytuacje, w których potencjalni konkurenci
dysponować będą nowym taborem, w większości przypadków zakupionym ze znaczącym,
unijnym wsparciem finansowym w sposób bezpośredni wpływać będzie również na
obniżenie konkurencyjności cenowej Polregio w nadchodzących otwartych przetargach.
Podsumowując, Spółka zapewnia, że pozostaje w pełni świadoma rosnącej
konkurencyjności na rynku przewozów pasażerskich, wynikającej z implementacji prawa
unijnego. Jako przewoźnik uczestniczący w postępowaniach dotyczących świadczenia usług
publicznych w transporcie kolejowym, Polregio w miarę swoich możliwości dąży do
zachowania i umacniania swojej konkurencyjności.
Zdaniem Spółki brak wystarczającego wsparcia finansowego w zakresie zakupu nowego
taboru pozostaje istotnym wyzwaniem, prowadzącym do postępującego starzenia się
posiadanego parku taborowego. Mimo tego, jak wskazano powyżej, Polregio podejmuje
konsekwentne działania w kierunku zakupu nowego taboru kolejowego, w tym ze środków
unijnych, a także modernizacji istniejącego parku taborowego.
W przedmiocie pytania dotyczącego działań w zakresie wzmocnienia i poprawy warunków
rozwoju przewoźników kolejowych, Ministerstwo Infrastruktury poinformowało, że w celu
wsparcia samorządowych organizatorów publicznego transportu zbiorowego oraz
realizujących na ich zlecenie regionalnych przewoźników kolejowych, podejmuje działania
w zakresie poniższych inicjatyw:
Fundusz Kolejowy. Zainicjowane przez Ministra Infrastruktury zmiany prawne objęły
swoim zakresem ustawę z dnia 16 grudnia 2005 r. o Funduszu Kolejowym (Dz.U. z 2024
r. poz. 1133). W art. 3 tejże ustawy dodany został ust. 9 o treści: „Środki Funduszu mogą
być przeznaczone na finansowanie lub współfinansowanie przez województwa zadań
w zakresie zakupu, modernizacji oraz napraw pojazdów kolejowych przeznaczonych do
przewozów pasażerskich wykonywanych na podstawie umowy o świadczenie usług
publicznych.” Wysokość przyznawanych środków z Funduszu Kolejowego dla
poszczególnych województw na finansowanie lub współfinansowanie zakupu,
modernizacji oraz naprawy pojazdów kolejowych przeznaczonych do przewozów
pasażerskich wykonywanych na podstawie umowy o świadczenie usług publicznych
uzależniona została przez ministra właściwego do spraw transportu od poziomu
realizacji kryteriów przez poszczególne województwa związanych z przeciwdziałaniem
wykluczeniu komunikacyjnemu.
SFK – Społeczny Fundusz Klimatyczny. Resort Infrastruktury we współpracy
z Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej, podejmuje działania, w celu
-- 3 of 5 --
pozyskania dodatkowych środków w ramach Społecznego Funduszu Klimatycznego
(SFK) na finansowanie kolejowego transportu pasażerskiego w regionach.
Nowe źródło wsparcia finansowego zostało ustanowione na mocy Rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady 2023/955 z dnia 10 maja 2023 r. w sprawie
ustanowienia Społecznego Funduszu Klimatycznego. Łączny budżet funduszu, którego
okres kwalifikowalności przypada na lata 2026-2032, wynosi 65 mld EUR i będzie
w całości pochodził ze sprzedaży praw do emisji w ramach systemu ETS2.
Transformacja energetyczna (zmniejszenie zależności od paliw kopalnianych)
w perspektywie krótkoterminowej spowoduje wzrost kosztów m. in. na poziomie
użytkowników transportu, którzy wydają większą część swoich dochodów na transport
prywatny. Użytkownicy ci znajdują się w trudnej sytuacji ponieważ mają ograniczony
dostęp lub jego brak do przystępnego cenowo transportu publicznego w celu dojazdu
do pracy, szkoły, przychodni lekarskiej, itp. Dlatego też, w celu zmniejszenia tzw.
ubóstwa transportowego, w ramach SFK wspierane mogą być inwestycje zachęcające
do korzystania z transportu publicznego, który powinien być dostępny i przystępny
cenowo.
Inwestycje te polegają m.in. na budowie lub przebudowie przystanków i stacji
kolejowych na obszarach objętych ryzkiem wystąpienia ubóstwa transportowego.
Dodatkowo przy stacjach lub przystankach kolejowych budowane będą parkingi.
Ponadto, wsparciem SFK objęte będą inwestycje polegające na zakupie taboru
kolejowego. Inwestycja ta stanowić będzie niejako kontynuację inwestycji E2.1.2
Pasażerski tabor kolejowy, realizowanej w ramach Krajowego Planu Odbudowy
i Zwiększania Odporności (KPO).
Ponadto, resort infrastruktury proponuje, aby ze środków SFK wesprzeć samorządy
w celu rozwoju oferty publicznego transportu zbiorowego. Celem jest wsparcie oferty
transportu publicznego na obszarach objętych znacznym ryzykiem wystąpienia
zjawiska ubóstwa transportowego, poprzez rozwój kolejowych przewozów/połączeń
pasażerskich w ramach umów o świadczenie usług publicznych zawieranych przez
marszałków danych województw, jako organizatorów publicznego transportu
zbiorowego. Dostęp do nowoczesnego transportu kolejowego umożliwi mieszkańcom
takich obszarów sprawne przemieszczanie się celem realizacji własnych potrzeb
życiowych. Dodatkowo środek ten może zachęcić mieszkańców, dotychczas
niekorzystających z transportu publicznego, do skorzystania z oferty transportu
kolejowego. Lepszy dostęp do transportu publicznego oraz ograniczenie emisji
z transportu indywidualnego pozytywnie wpływają na realizację celów SFK,
wskazanych w art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/955.
Fundusz Modernizacyjny. Ministerstwo Infrastruktury podjęło także prace nad
przygotowaniem propozycji programu priorytetowego w pasażerski tabor kolejowy
finansowanego z Funduszu Modernizacyjnego. Propozycja projektu przekazana do
Ministerstwa Klimatu i Środowiska Programu Priorytetowego Funduszu
Modernizacyjnego zakłada wymianę elektrycznych i spalinowych zespołów
trakcyjnych wyprodukowanych przed końcem 2006 roku poprzez ich wycofanie oraz
zakup na ich miejsce nowych elektrycznych lub hybrydowych zespołów trakcyjnych.
Ma to na celu poprawę efektywności energetycznej, zmniejszenia emisji CO2 oraz
poprawę jakości powietrza.
W zakresie pytania dotyczącego planowanych działań zmierzających do prywatyzacji
Polregio, ARP wskazała, że jako podmiot posiadający 50% + 1 akcję w kapitale zakładowym
Spółki nie prowadzi żadnych czynności zmierzających do przeniesienia własności akcji
Spółki na rzecz podmiotu z sektora prywatnego.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1152638.4269256.3432233
-- 4 of 5 --
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --