Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 11783 posłanek Darii Gosek-Popiołek i Doroty Olko
z 10 października 2025 roku w sprawie ochrony zabytków i nadzoru konserwatorskiego
w Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
W pierwszej kolejności, również w ślad za wcześniejszym pismem1 skierowanym do Pana
Marszałka w tej sprawie, informuję, że na przedmiotowym terenie ochronę konserwatorską
oraz nadzór konserwatorski sprawuje Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków
[MWKZ]. Ponadto ww. organ posiada uprawnienia do przeprowadzenia kontroli stanu
zachowania zabytków i zweryfikowania, czy badania, prace konserwatorskie i roboty
budowlane prowadzone przy zabytku są realizowane zgodnie z wydanymi pozwoleniami.
Mając to na uwadze, pismem z 17 października 2025 r. dyrektor Departamentu Ochrony
Zabytków MKiDN wystąpił do MWKZ z prośbą o przedstawienie stanowiska
w przedmiotowej sprawie, w zakresie właściwości merytorycznej MWKZ. Pismem z 22
października 2025 r. znak WKD.5180.204.2025.JB organ konserwatorski udzielił
niezbędnych wyjaśnień w tej sprawie.
Ad 1.
1 lipca 2025 r. upoważnieni pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków
w Warszawie [WUOZ] przeprowadzili kontrolę założenia pałacowo-ogrodowego w
Wilanowie w zakresie oceny stanu zachowania ogrodów pałacowych oraz zgodności
realizowanych działań w obrębie ogrodów pałacowych z wydanymi pozwoleniami
konserwatorskimi. W trakcie kontroli w obrębie parku północnego krajobrazowego
stwierdzono rozstawienie instalacji pod wydarzenie kulturalne pn. „Szekspir w Parku”, na
której realizację Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie [Muzeum] nie występowało z
wnioskiem o wydanie pozwolenia konserwatorskiego.
Następnie w związku z otrzymanym 18 lipca 2025 r. wnioskiem o przeprowadzenie pilnej
kontroli interwencyjnej w Muzeum dotyczącej planowanego ustawienia trybuny
i zadaszenia wraz z systemem nagłaśniającym na osi głównej ogrodu barokowego bez
wymaganego pozwolenia konserwatorskiego, MWKZ 21 lipca 2025 r. wystosował pismo do
dyrektora Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie [dyrektor Muzeum]. Nawiązując do
wcześniejszej korespondencji z 27 czerwca 2024 r. znak WZWL.5183.744.2024.KMR oraz
przeprowadzonej 1 lipca 2025 r. kontroli w piśmie tym podkreślono, że „zamieszczanie
reklam komercyjnych czy urządzeń technicznych, tablic reklamowych lub urządzeń
reklamowych i tym podobnych na lub przy pałacu w Wilanowie, jak również na obszarze
1 Odpowiedź na interpelację nr 10031 posłanek Doroty Olko i Darii Gosek-Popiołek z 3 czerwca 2025 r.

-- 1 of 4 --

2
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie nie powinno się odbywać bez uprzedniego
uzyskania pozwolenia MWKZ. To samo dotyczy także podejmowania innych działań, które
mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do
rejestru na terenie założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie, w szczególności
umieszczania tymczasowych konstrukcji, takich jak budowle modułowe, namioty
imprezowe/wystawiennicze, sceny, ogrodzenia itp. w związku z planowaną organizacją przez
Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie wydarzeń, w tym imprez kulturalnych.” W piśmie
tym dokonano interpretacji przepisów prawa (art. 36 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy z dnia 23 lipca
2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami), które w ocenie MWKZ stanowią
podstawę do występowania przez Muzeum z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia
konserwatorskiego na realizację ww. działań w obrębie wpisanego do rejestru zabytków
założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie.
W odpowiedzi (pismo z 5 sierpnia 2025 r.) dyrektor Muzeum co do zasady zakwestionował
stanowisko MWKZ co do konieczności występowania z wnioskiem o wydanie pozwolenia
konserwatorskiego na umieszczanie w przestrzeni założenia pałacowo-ogrodowego w
Wilanowie tymczasowych konstrukcji, takich jak budowle modułowe, namioty
imprezowe/wystawiennicze, sceny, ogrodzenia itp. w związku z organizowanymi
wydarzeniami własnymi Muzeum lub jego partnerów. Zwrócono przy tym uwagę na
nadmierną uznaniowość administracyjną w sytuacji braku jasnych kryteriów oceny i braku
katalogu sytuacji wyłączających obowiązek uzyskiwania pozwolenia. Jednocześnie dyrektor
Muzeum jako rozwiązanie wskazanego problemu zaproponował powierzenie dyrektorowi
Muzeum, w trybie porozumienia, prowadzenia niektórych spraw z zakresu właściwości
Wojewody Mazowieckiego, prowadzonych w jego imieniu przez MWKZ, na obszarze i w
odniesieniu do zasobów kultury i natury należących do Muzeum oraz przyległych
nieruchomości.
Równolegle, 26 sierpnia 2025 r. upoważnieni pracownicy WUOZ przeprowadzili kontrolę
założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie w zakresie oceny stanu zachowania
fragmentu Północnego Parku, znajdującego się na terenie zespołu pałacowo-parkowego
w Wilanowie, na którego obszarze odbywało się wydarzenie plenerowe „Szekspir w Parku”.
W trakcie ww. kontroli na skarpie zaobserwowano odsłoniętą glebę z ubytkami pokrywy
trawiastej, na całości ubytków została naniesiona ziemia i na nowo wysiano trawę w ramach
procesu rekultywacji. Nie stwierdzono zniekształcenia profilu skarpy. Stwierdzono
natomiast usunięcie wszystkich elementów instalacji pod wydarzenie „Szekspir w Parku”
i wydeptanie/wyschnięcie trawy w miejscach, w których zlokalizowana była scena
i tymczasowe namioty.
W następstwie przeprowadzonej kontroli MWKZ – w związku ze stwierdzeniem
zaawansowanego etapu prac rekultywacyjnych prowadzonych pod nadzorem Działu
Ogrodowego Muzeum – nie dostrzegł konieczności wydania zaleceń pokontrolnych,
o których mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece
nad zabytkami. Jednocześnie w piśmie z 5 września 2025 r. znak WKD.5180.204.2025 JBR,
zalecono rozważenie organizacji wydarzenia „Szekspir w Parku” w przyszłym roku
w alternatywnej lokalizacji w obrębie zespołu pałacowo-ogrodowego w Wilanowie, tak by
fragment Północnego Parku, objęty ww. kontrolą, mógł przejść proces pełnej rekultywacji
i by nie był on regularnie poddawany ingerencji związanej z organizacją przedmiotowego
wydarzenia. W piśmie tym ponownie pouczono kontrolowanego o konieczności uzyskiwania
pozwolenia konserwatorskiego na podejmowanie innych działań, które mogłyby prowadzić
do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie,
w szczególności umieszczania tymczasowych konstrukcji, takich jak budowle modułowe,
namioty imprezowe/wystawiennicze, sceny, ogrodzenia itp. w związku z planowaną
organizacją przez Muzeum wydarzeń, w tym imprez kulturalnych.

-- 2 of 4 --

3
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Ad 2.
Pragnę podkreślić, że przeprowadzone 1 lipca 2025 r. i 26 sierpnia 2025 r. kontrole założenia
pałacowo-ogrodowego w Wilanowie potwierdziły brak w obrębie ww. założenia
jakichkolwiek elementów związanych z instalacją „Królewskiego ogrodu Światła” lub Aukcji
Charytatywnej Top Charity. Obszar założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie,
w którym instalacje te były uprzednio zlokalizowane, został przywrócony do stanu
poprzedniego, wobec czego z obecnej perspektywy brak jest podstaw do wszczynania
postępowania w sprawie wydania nakazu przywrócenia zabytku do poprzedniego stanu lub
uporządkowanie terenu, albo zobowiązania do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego
stanu we wskazany sposób i w określonym terminie, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ustawy
z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. MWKZ w swych
działaniach koncentruje się przede wszystkim na doprowadzeniu do tego, by zaistniałe
w przeszłości sytuacje związane z umieszczaniem, bez pozwolenia MWKZ, w obrębie
założenia pałacowo-ogrodowego w Wilanowie tymczasowych konstrukcji, takich jak
budowle modułowe, namioty imprezowe/wystawiennicze, sceny, ogrodzenia itp. w ramach
organizowanych przez Muzeum wydarzeń, w tym imprez kulturalnych, już się nie
powtarzały.
Powyższemu służyły przeprowadzone działania kontrolne, jak również związana z nimi
korespondencja. Jednocześnie warto wskazać, że prowadzone przez MWKZ działania
z zakresu nadzoru konserwatorskiego przynoszą już wymierne skutki. Muzeum wystąpiło
bowiem do WUOZ z wnioskiem o wydanie pozwolenia na działania polegające
na tegorocznej organizacji czasowej wystawy plenerowej „Królewski Ogród Świateł”
na terenie pałacowo-parkowym Muzeum, na które to działanie MWKZ udzielił pozwolenia
na podstawie skorygowanego programu prac decyzją z 26 września 2025 r. Ponadto w
ostatnich dniach Muzeum zwróciło się również z wnioskiem o wydanie pozwolenia na
działania polegające na czasowej ekspozycji instalacji kinetycznej „Kosmos” autorstwa
artystki Beaty Konarskiej oraz na czasowej lokalizacji wystawy plenerowej „Z Krakowa,
Wilna i Warszawy do Białowieży. Podróże i łowy królów Polski i wielkich książąt litewskich”.
Należy także podkreślić, że korespondencja kierowana przez organ konserwatorski
do Muzeum, w tym do wiadomości ministerstwa, wskazuje na głębokie zaangażowanie
MWKZ w sprawę właściwej ochrony konserwatorskiej substancji zabytkowej tego
bezcennego dla polskiego dziedzictwa zespołu rezydencjonalnego.
Ponadto Departament Dziedzictwa Kulturowego MKiDN, prowadzący i koordynujący
sprawy wynikające z nadzoru ministra nad muzeami, wyjaśnił, że procedował udzielenie
odpowiedzi na skargę, w której zarzucono dyrektorowi Muzeum nieprzestrzeganie
przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Skarga – w zakresie
wskazanych w niej zarzutów – została uznana za bezzasadną.
Ad 3.
Dyrektor Departamentu Ochrony Zabytków w skierowanym do MWKZ piśmie z 20
października 2025 r. znak DOZ-KiNK.6521.8.2025.MK przekazał stanowisko departamentu
w przedmiocie wykładni wynikającego z art. 36 ust. 1 pkt 11 ustawy z 23 lipca 2003 r.
o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami obowiązku uzyskania pozwolenia
na podejmowanie innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji
lub zmiany wyglądu zabytku, w kontekście działań prowadzonych na terenie założenia
pałacowo-ogrodowego w Wilanowie. Jednocześnie dyrektor Departamentu Dziedzictwa
Kulturowego MKiDN w piśmie z 10 września 2025 r. skierowanym do Muzeum wyjaśnił
i przypomniał dyrekcji Muzeum spoczywające na niej obowiązki.
Pragnę podkreślić, że zarówno Departament Ochrony Zabytków, Mazowiecki Wojewódzki
Konserwator Zabytków, jak również Departament Dziedzictwa Kulturowego w ostatnich

-- 3 of 4 --

4
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
miesiącach były mocno zaangażowane w sprawę ochrony zabytków i nadzoru
konserwatorskiego w Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie w ramach posiadanych
kompetencji.
Na zakończenie należy także wyjaśnić, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, jako
organ ochrony zabytków wyższego stopnia, jest zobowiązany do przestrzegania swojej
właściwości instancyjnej. Oznacza to, że Minister może dokonać interpretacji przepisu
prawa w sprawach indywidualnych jedynie w toku postępowania odwoławczego
prowadzonego na zasadach opisanych w kodeksie postępowania administracyjnego2. Poza
trybem odwoławczym Generalny Konserwator Zabytków działający z upoważnienia
Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego3 nie może zająć stanowiska w przedmiotowej
sprawie w związku z zasadą dwuinstancyjności opisaną w art. 15 k.p.a. Ocena wpływu działań
na zabytki to wyłączne zadanie wojewódzkiego konserwatora zabytków, a przyjęte kryteria
i konkluzje powinny być możliwe do zweryfikowania na podstawie przeprowadzonego
postępowania administracyjnego i wydanych przez ten organ rozstrzygnięć.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
Załączniki:
1. Kopia protokołu z 1 lipca 2025 r.
2. Pismo MWKZ z 21 lipca 2025 r., znak: WKD.5180.275.2025
3. Kopia protokołu z 26 sierpnia 2025 r.
4. Pismo MWKZ z 5 września 2025 r., znak: WKD.5180.204.2025.JBR
5. Pismo DDK MKiDN z 10 września 2025 r., znak DDK-WM.6002.106.2025.MK
6. Pismo DOZ MKiDN z 20 października 2025 r., znak DOZ-KiNK.6521.8.2025.MK
2 ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej:
k.p.a.).
3 zgodnie z art. 89 pkt 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

-- 4 of 4 --