Interpelacja w sprawie nieprawidłowości w nadzorze nad funkcjonowaniem Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej, w zakresie realizacji inwestycji "Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji" (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00), w ramach realizacji Krajowego Programu Odbudowy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11714
do ministra infrastruktury
w sprawie nieprawidłowości w nadzorze nad funkcjonowaniem Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej, w zakresie realizacji inwestycji "Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji" (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00), w ramach realizacji Krajowego Programu Odbudowy
Zgłaszający: Jerzy Polaczek, Jarosław Krajewski, Piotr Król, Paulina Matysiak, Michał Połuboczek, Grzegorz Puda
Data wpływu: 12-08-2025
Szanowny Panie Premierze,
w związku z informacjami, jakie przekazywane są do grupy posłów przez wieloletnich byłych i obecnych pracowników Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej, w sprawie nieprawidłowości w realizacji inwestycji „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00), prosimy o odpowiedź na pytania zawarte w niniejszej interpelacji.
Jak zapewne Pan Premier wie, bezzałogowe statki powietrzne czyli drony są technologią, która rozwija się w sposób wykładniczy i stają się motorem napędowym wielu dziedzin nowoczesnych technologii i rynkowych. W latach 2020-2021 w polskiej przestrzeni powietrznej odbyło się odpowiednio ponad 300 tys. i 542 tys. legalnie zarejestrowanych operacji lotniczych bezzałogowych statków powietrznych, a w 2024 roku odbyło się już ponad 740 tys. takich operacji. Ten obszar rozwoju technologicznego jest nie tylko bardzo obiecujący dla rozwoju polskiej gospodarki ale jest także integralną częścią wojskowych operacji lotniczych oraz obrony powietrznej Państwa Polskiego.
Wojna w Ukrainie udowodniła, że drony stały się podstawowym narzędziem walki taktycznej zarówno po stronie ukraińskiej ale także ze strony Federacji Rosyjskiej. Każdego dnia, z doniesień prasowych uzyskujemy informacje jak wielka liczba bezzałogowców jest wykorzystywana do ataków przez stronę rosyjską na cele cywilne i wojskowe na terytorium Ukrainy.
Polska od 2018 roku była liderem w rozwoju systemów zarządzania ruchem bezzałogowych statków powietrznych w Europie, czego dowodem była operacyjna implementacja pierwszego certyfikowanego systemu o nazwie PansaUTM (w 2021 roku system ten uzyskał główną nagrodę podczas światowych targów, najlepszego systemu zarządzania ruchem lotniczym na świecie). Tym bardziej niepokojące są informacje o potencjalnych nieprawidłowościach w nadzorze i realizacji inwestycji pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00).
Panie Premierze,
zgodnie z informacją zawartą na stronie PAŻP (https://www.pansa.pl/kpo/), umowa na realizację przedsięwzięcia pn. „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00)”, została zawarta w dniu 10.03.2025 r., z terminem realizacji inwestycji do dnia 30.06.2026 r. na kwotę wydatków kwalifikowanych w wysokości 173 605 464,00 PLN. Jak również zgodnie z kolejnymi informacjami zamieszczonymi na stronie https://drony.gov.pl/nrp/competition, do dnia 27.08.2025 r. rozstrzygnięty ma zostać ogłoszony przez PAŻP konkurs na wybór 9 lokalizacji „Centrów Kompetencji”, na terenie, których utworzone zostaną co najmniej 4 Ośrodki Szkoleniowe (Załącznik nr 8 - Informacja dodatkowa dot. organizacji Ośrodków w ramach CK, pkt „13. PAŻP przewiduje utworzenie Ośrodków co najmniej w czterech lokalizacjach, które zdobyły najwięcej punktów z zastrzeżeniem punktów 15, 16 oraz 21”).
W związku z powyższym prosimy jako Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej o odpowiedź na następują pytania:
Czy prawdą jest, że PAŻP planuje odstąpić od realizacji 5 centrów kompetencji, przez co nie zrealizuje wymogów Decyzji Wykonawczej Rady Unii Europejskiej z dnia 17 czerwca 2025 r. (dalej „Decyzja Rady”)? Jeśli tak, to z jakich dokumentów i analiz wynika ww. zmiana i w jaki sposób zostanie zrealizowany cel inwestycji oraz kamienie milowe w postaci utworzenia 9 Centrów Kompetencji wskazany w treści Decyzji Rady?
Proszę o przedstawienie informacji na temat postępu prac w zakresie przedmiotowej inwestycji, ze szczególnym uwzględnieniem realizacji kamieni milowych A36G, A34G, A35G. Czy kamień milowy A36G został osiągnięty w terminie określonym w Decyzji Rady?
Czy przedmiotowa inwestycja jest realizowana przy wykorzystaniu zewnętrznych wykonawców?
i. Jakie kluczowe postępowania o udzielenie zamówienia publicznego zostały zaplanowane do realizacji przedmiotowej inwestycji?
ii. Które postępowania ujęte w Planie postępowań o udzielenie zamówień publicznych opublikowanym w dniu 26.05.2025 r. dotyczą inwestycji KPO (https://bip.pansa.pl/plan-postepowan-o-udzielenie-zamowien-na-rok-2025/)? Czy są to postępowania:
Poz. 2.2.43 „Zakup i instalacja infrastruktury trackingowej w uzgodnionych lokalizacjach – antena mobilna” (wartość 1 260 000 PLN);
Poz. 2.2.44 „Zakup i instalacja infrastruktury trackingowej w uzgodnionych lokalizacjach (wartość 20 720 000 000 PLN);
Poz. 2.2.45 „Organizacja infrastruktury poligonowej – Ośrodek Szkoleniowy” (wartość 9 700 000 PLN)?
iii. Jeśli tak, kiedy nastąpi ogłoszenie i rozstrzygnięcie ww. postępowań? Wg przedstawionego Planu zamówień, ogłoszenie miało nastąpić w II kw. 2025 r. Wg stanu na dzień 05.08.2025 ww. ogłoszenia nie zostały opublikowane na Platformie zakupowej PAŻP (https://pansa.ezamawiajacy.pl/)
iv. W jaki sposób PAŻP planuje zmitygować obserwowane opóźnienie w kontekście:
terminu rozstrzygnięcia konkursu na wybór partnerów do realizacji 9 lokalnych centrów wyznaczonego na dzień 27.08.2025 r.
braku ogłoszenia postępowań na zakup i instalację infrastruktury trackingowej oraz postępowania na organizację infrastruktury poligonowej
terminu osiągnięcia kamienia milowego nr A34G (Lokalne centra w 2 lokalizacjach) wyznaczonego na III kw. 2025 r.
terminu osiągnięcia kamienia milowego nr A35G (Lokalne centra w 7 lokalizacjach) wyznaczonego na II kw. 2026 r.
Czy przedmiotowa inwestycja jest realizowana przy wykorzystaniu zasobów własnych PAŻP?
i. Czy PAŻP dysponuje wystarczającymi zasobami kadrowymi do realizacji tak dużego przedsięwzięcia?
ii. Jeśli niezbędne było pozyskanie dodatkowego personelu, czy PAŻP przeprowadziła otwarte nabory specjalistów do realizacji projektu KPO? Proszę o wskazanie/ potwierdzenie przeprowadzenia ww. naborów.
iii. Czy prawdą jest, że PAŻP zleciła przeprowadzenie rekrutacji części personelu zewnętrznemu podmiotowi? Jeśli tak, w jakim trybie zostało zlecone przedmiotowe zamówienie?
Panie Premierze,
uwzględniając wagę KPO oraz zawartych w nim projektów, w tym projektów rozwojowych dotyczących nowoczesnych technologii, prosimy o odpowiedź na kolejne pytania w zakresie realizacji zadań PAŻP w obszarze bezzałogowych statków powietrznych.
Mając na uwadze niezaprzeczalne fakty:
a) zaangażowania PAŻP w realizację inwestycji „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji”,
b) obowiązku ustawowego wykonywania zadań publicznych w obszarze bezzałogowych statków powietrznych określonych w art. 3a ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej
c) obowiązku ustawowego utrzymania, prowadzenia i rozwoju systemów teleinformatycznych określonych w art. 3b. ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej;
1. Czy prawdą jest, że PAŻP planuje znacząco ograniczyć działalność lub całkowicie zlikwidować Ośrodek Rozwoju Systemów UTM (systemów do zarządzania i integracji ruchem bezzałogowych statków powietrznych) i Operacji Bezzałogowych Statków Powietrznych PAŻP, który odpowiada za realizację ww. zadań? Jeśli tak, to jakie jest merytoryczne uzasadnienie decyzji w tej sprawie? W jaki sposób zrealizowane zostaną obowiązki nałożone na PAŻP ustawą prawo lotnicze i finansowane ze środków publicznych?
Czy prawdą jest, że na stanowisku kierownika projektu realizacji projektu oraz zadania inwestycyjnego pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” w ramach środków z KPO, został powołany Pan Michał Caban, który jest bezpośrednio skoligacony z Panem Jakubem Cabanem, byłym wiceprzewodniczącym Związku Zawodowego Kontrolerów Ruchu Lotniczego, który w latach 2020 i 2021 upubliczniał w stacji TVN24, programie „Czarno na białym” informacje operacyjne z funkcjonowania PAŻP? Jeśli tak, to prosimy o informacje i odpowiedź na pytanie na jakiej podstawie i zgodnie z jaką procedurą został zatrudniony Pan Michał Caban? Czy Pan Michał Caban został zatrudniony na podstawie otwartego konkursu? Jeśli tak, prosimy o przedstawienie kopii ogłoszenia i warunków tam zawartych.
Czy PAŻP w ramach realizacji projektu pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” planował lub planuje nawiązać współpracę z Ministerstwem Obrony Narodowej?
Czy PAŻP w ramach realizacji projektu pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” planował lub planuje nawiązać współpracę z Dowództwem Operacyjnym Rodzaju Sił Zbrojnych? Jeśli tak, to prosimy o opisanie zakresu potencjalnej współpracy.
Czy PAŻP w ramach realizacji projektu pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” planował lub planuje nawiązać współpracę z Dowództwem Generalnym Rodzaju Sił Zbrojnych? Jeśli tak, to prosimy o opisanie zakresu potencjalnej współpracy.
Czy PAŻP w ramach realizacji projektu pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” planował lub planuje nawiązać współpracę ze Sztabem Generalnym? Jeśli tak, to prosimy o opisanie zakresu potencjalnej współpracy.
W jakim zakresie, mając na uwadze pozyskane i zagwarantowane, a także zatwierdzone przez ministra infrastruktury Pana Dariusza Klimczaka środki finansowe w wysokości 173 605 464,00 PLN, przeznaczyć na realizację zadań oraz usług zawartych i opisanych w rozporządzeniu unijnym UE 2021/664?
Czy PAŻP planuje ustanowić przestrzenie U-space w Polskiej Przestrzeni Powietrznej lub Rejonie Informacji Powietrznej Warszawa, zgodnie z rozporządzeniem unijnym UE 2021/664? Jeśli tak, to ile takich przestrzeni ma być ustanowionych i certyfikowanych? I do którego roku PAŻP zamierza ustanowić takie przestrzenie?
Czy PAŻP w ramach realizacji projektu pod nazwą „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako Ekosystem Innowacji” planuje ustanowić przestrzenie U-space w Polskiej Przestrzeni Powietrznej lub Rejonie Informacji Powietrznej Warszawa, zgodnie z rozporządzeniem unijnym UE 2021/664? Jeśli tak, to ile takich przestrzeni ma być ustanowionych i certyfikowanych? I do którego roku PAŻP zamierza ustanowić takie przestrzenie?
Sekretarz stanu Maciej Lasek
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6999 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DL-1-1.054.4.2025
Warszawa, 02 października 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11714 grupy posłów: Pana Jerzego Polaczka, Pana
Jarosława Krajewskiego, Pana Piotra Króla, Pani Pauliny Matysiak, Pana Michała Połuboczka
i Pana Grzegorza Pudy w sprawie Inwestycji A2.3.1 "Rozbudowa i wyposażenie centrów
kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra
monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania ruchem pojazdów bezzałogowych, jako
Ekosystem Innowacji" (nr KPOD.01.15-IW.02-0001/24-00), realizowanej w ramach
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, uprzejmie przedstawiam
następujące informacje przygotowane we współpracy z Polską Agencją Żeglugi Powietrznej,
będącą wykonawcą ww. Inwestycji (Ostateczny Odbiorca Wsparcia – OOW).
W odniesieniu do kwestii ilości planowanych do realizacji centrów kompetencji (CK), według
otrzymanych z PAŻP informacji, nie jest planowane odstąpienie od realizacji 5 centrów
kompetencji, aktualnie zakres Inwestycji w odniesieniu do liczby CK pozostaje bez zmian
(10 CK). W odniesieniu do wskaźnika A36G zakładającego powstanie pierwszego CK, należy
wskazać, iż według przekazanych przez PAŻP informacji zakończona została
w dn. 21.08.2025 r. realizacja zadań wynikających z planu naprawczego dotyczącego
wskaźnika A36G r. W dniach 01-08.09. br. Centrum Unijnych Projektów Transportowych
(CUPT) w ramach realizowanych przez siebie zadań kontrolnych przeprowadziło wizytę
monitoringową w siedzibie PAŻP oraz w miejscu utworzonego w ramach wskaźnika A36G
pierwszego CK (Kąkolewo), stwierdzając, iż niezbędne prace zostały przeprowadzone.
Realizacja pozostałych wskaźników A34G i A35G przewidziana jest do końca
funkcjonowania Programu KPO.
Ponadto, według przekazanych przez PAŻP informacji, realizacja przedmiotowej Inwestycji
przewiduje współpracę z zewnętrznymi wykonawcami. Kluczowe postępowania
o udzielenie zamówienia publicznego dla przedmiotowej Inwestycji dotyczą dostawy
i instalacji infrastruktury trackingowej/odbiorników oraz organizacji ośrodków poligonowo-
szkoleniowych. Są to postępowania ujęte w opublikowanym przez PAŻP w dn. 26.05.2025
r. Planie postępowań o udzielenie zamówień publicznych pod poz. 2.2.44 „Zakup i instalacja
infrastruktury trackingowej w uzgodnionych lokalizacjach” oraz pod poz. 2.2.45
„Organizacja infrastruktury poligonowej – Ośrodek Szkoleniowy”.
-- 1 of 3 --
2
W odniesieniu do poruszonej w treści Interpelacji kwestii ew. opóźnienia w realizacji
Inwestycji w kontekście terminu zakończenia konkursu na wybór partnerów do realizacji
centrów kompetencji, należy wskazać, iż zgodnie z informacją przekazaną przez PAŻP
zakończony w dn. 12.09.2025 r. konkurs na wybór partnerów nie wpłynie na terminową
realizację centrów kompetencji mając na uwadze, że realizacja inwestycji zdefiniowanych
w KPO ma być wydłużona do 31.08.2025 r. Odnośnie zaplanowanych w Planie zamówień
postępowań, według informacji uzyskanych z PAŻP, są one w trakcie przygotowywania do
ogłoszenia. W kwestii terminu osiągnięcia wskaźnika A34G, zgodnie z przygotowanym
przez PAŻP planem naprawczym nowy termin realizacji tego wskaźnika określono na II kw.
2026 r., natomiast termin realizacji wskaźnika A35G nie ulega zmianie, czyli wskazuje na II
kw. 2026 r. Według informacji przekazanych przez PAŻP dopuszczalne wydłużenie realizacji
inwestycji do 31.08.2025 r. zmityguje ewentualne opóźnienia w realizacji wskaźników.
W odniesieniu do kwestii zasobów kadrowych w PAŻP zajmujących się realizacją Inwestycji
A2.3.1, należy wskazać, iż według przekazanych przez PAŻP informacji, Inwestycja A2.3.1
realizowana jest przede wszystkim przy wykorzystaniu wewnętrznych zasobów kadrowych
PAŻP, przy czym planowane jest także pozyskanie zasobów kadrowych z rynku. W kwestii
procesu pozyskiwania dodatkowych zasobów kadrowych, PAŻP na ten moment
zainicjowała procesy rekrutacyjne na 4 stanowiska dedykowane do realizacji Inwestycji
(ogłoszono nabory w okresie kwiecień-maj 2025 r.). Ostatecznie tylko w wyniku jednego
z przeprowadzonych procesów rekrutacyjnych nawiązano współpracę z osobą, która
aktualnie realizuje zadania w ramach przedmiotowego projektu. Nie jest prawdą, że PAŻP
zleciła przeprowadzenie rekrutacji części personelu zewnętrznemu podmiotowi.
Ponadto, według otrzymanych przez Ministerstwo informacji, PAŻP nie planuje ograniczyć
działalności ani likwidować Ośrodka Rozwoju Systemów UTM i Operacji Bezzałogowych
Statków Powietrznych. PAŻP zaprzecza również informacjom dotyczącym powiązań Pana
Michała Cabana z byłym Wiceprzewodniczącym Związku Zawodowego Kontrolerów Ruchu
Lotniczego, sugerowanych w treści interpelacji. Natomiast, w odniesieniu do kwestii zasad
i procedur dotyczących zatrudniania personelu operacyjnego Agencji, należy podkreślić, iż
jest to obszar za który odpowiada bezpośrednio Prezes Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej.
W kwestii poruszonej w interpelacji ewentualnej współpracy z podmiotami zewnętrznymi
przy realizacji Inwestycji A2.3.1, należy wskazać, iż zasady współpracy z partnerami przy
realizacji Inwestycji A2.3.1 określają postanowienia przygotowanego przez PAŻP konkursu
do naboru podmiotów do współpracy przy realizacji centrów kompetencji. Zgodnie
z informacjami dostępnymi na stronie PAŻP konkurs został skierowany do gminy oraz
związków gmin, konsorcji gmin oraz konsorcji gmin z podmiotami publicznymi lub
prywatnymi. Celem konkursu był wybór lokalizacji najbardziej perspektywicznych pod
kątem popytu na usługi dronowe w obszarze objętym działaniem centrum kompetencji.
Należy podkreślić, że przedmiotowy projekt ma charakter cywilny i w związku z tym wśród
podmiotów, do których został skierowany konkurs nie ma wskazanych w interpelacji
podmiotów wojskowych. Lista laureatów ww. konkursu została opublikowana na stronie
PAŻP w dn. 12.09.2025 r.
W odniesieniu do kwestii ewentualnego powiazania Inwestycji A2.3.1 z zagadnieniem
U-Space, należy podkreślić, iż zgodnie z informacjami przekazanymi przez PAŻP, wdrażane
w ramach realizowanego przez PAŻP projektu rozwiązania mogą stanowić element
wspierający, ale nie niezbędny do realizacji przez Polskę zadań i usług wynikających
z rozporządzenia UE 2021/664 dotyczącego koncepcji U-Space. W ramach przedmiotowego
projektu PAŻP planuje w obszarach centrów kompetencji wyznaczać strefy geograficzne
DRA-R lub DRA-T, co jest wystarczające do ochrony i koordynacji lotów BSP w ww.
-- 2 of 3 --
3
obszarach. Należy wskazać, iż w obecnym stanie prawnym PAŻP nie jest podmiotem
uprawnionym do ustanowienia przestrzeni U-Space, aktualnie trwają prace nad
przygotowaniem regulacji dostosowujących krajowy porządek prawny do postanowień ww.
rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/664.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Maciej Lasek
-- 3 of 3 --