Interpelacja nr 11678
Interpelacja w sprawie wpływu systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (95%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wpływu systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców
Interpelacja nr 11678
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wpływu systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 10-08-2025
Wprowadzenie systemu ETS2, który nakłada dodatkowe opłaty na emisję dwutlenku węgla powstającą przy ogrzewaniu i transporcie, stanowi poważne zagrożenie dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w Polsce. W praktyce oznacza to wzrost kosztów działalności firm, które już teraz działają w trudnych warunkach gospodarczych i muszą mierzyć się z rosnącą inflacją, drożejącą energią oraz wysokimi podatkami. Szczególnie dotkliwe będzie to dla branż takich jak transport, handel detaliczny oraz gastronomia, które ze względu na specyfikę działalności nie mają możliwości łatwego ograniczenia zużycia paliw i energii. Wprowadzenie systemu ETS2 bez odpowiednich mechanizmów ochronnych może doprowadzić do upadku wielu przedsiębiorstw, utraty miejsc pracy oraz osłabienia konkurencyjności polskiej gospodarki na rynku europejskim i światowym. Nie można dopuścić, by polityka klimatyczna stała się kolejnym ciężarem dla przedsiębiorców, którzy są fundamentem polskiej gospodarki i odpowiedzialni za tworzenie miejsc pracy.
Wobec powyższego konieczne jest jednostronne wyjście Polski z systemu ETS albo w sytuacji bojaźliwości i bezczynności rządu Donalda Tuska w relacjach z UE pilne wprowadzenie jasnych, skutecznych i dostosowanych do realiów rynkowych mechanizmów wsparcia dla przedsiębiorców, które pozwolą zminimalizować negatywne skutki systemu ETS2. W szczególności należy rozważyć preferencyjne warunki finansowania, zwolnienia podatkowe lub rekompensaty dla firm najbardziej narażonych na wzrost kosztów – finansowane oczywiście z budżetu UE, a nie z polskiego budżetu. Równie istotne jest monitorowanie sytuacji na rynku oraz szybka reakcja państwa na ewentualne negatywne konsekwencje wprowadzenia nowych regulacji.
W związku z tym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje jednostronne wyjście Polski z systemu ETS?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie konkretnych form wsparcia finansowego dla małych i średnich przedsiębiorstw dotkniętych systemem ETS2? Jakie rozwiązania są obecnie rozważane?
Czy ministerstwo zamierza opracować kryteria identyfikacji przedsiębiorstw szczególnie narażonych na negatywne skutki ETS2, które będą mogły liczyć na preferencyjne traktowanie?
Jakie działania są przewidziane w celu ochrony branż najbardziej energochłonnych i paliwochłonnych, w szczególności transportu, handlu i gastronomii?
Interpelacja nr 11678
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wpływu systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 10-08-2025
Wprowadzenie systemu ETS2, który nakłada dodatkowe opłaty na emisję dwutlenku węgla powstającą przy ogrzewaniu i transporcie, stanowi poważne zagrożenie dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w Polsce. W praktyce oznacza to wzrost kosztów działalności firm, które już teraz działają w trudnych warunkach gospodarczych i muszą mierzyć się z rosnącą inflacją, drożejącą energią oraz wysokimi podatkami. Szczególnie dotkliwe będzie to dla branż takich jak transport, handel detaliczny oraz gastronomia, które ze względu na specyfikę działalności nie mają możliwości łatwego ograniczenia zużycia paliw i energii. Wprowadzenie systemu ETS2 bez odpowiednich mechanizmów ochronnych może doprowadzić do upadku wielu przedsiębiorstw, utraty miejsc pracy oraz osłabienia konkurencyjności polskiej gospodarki na rynku europejskim i światowym. Nie można dopuścić, by polityka klimatyczna stała się kolejnym ciężarem dla przedsiębiorców, którzy są fundamentem polskiej gospodarki i odpowiedzialni za tworzenie miejsc pracy.
Wobec powyższego konieczne jest jednostronne wyjście Polski z systemu ETS albo w sytuacji bojaźliwości i bezczynności rządu Donalda Tuska w relacjach z UE pilne wprowadzenie jasnych, skutecznych i dostosowanych do realiów rynkowych mechanizmów wsparcia dla przedsiębiorców, które pozwolą zminimalizować negatywne skutki systemu ETS2. W szczególności należy rozważyć preferencyjne warunki finansowania, zwolnienia podatkowe lub rekompensaty dla firm najbardziej narażonych na wzrost kosztów – finansowane oczywiście z budżetu UE, a nie z polskiego budżetu. Równie istotne jest monitorowanie sytuacji na rynku oraz szybka reakcja państwa na ewentualne negatywne konsekwencje wprowadzenia nowych regulacji.
W związku z tym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje jednostronne wyjście Polski z systemu ETS?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie konkretnych form wsparcia finansowego dla małych i średnich przedsiębiorstw dotkniętych systemem ETS2? Jakie rozwiązania są obecnie rozważane?
Czy ministerstwo zamierza opracować kryteria identyfikacji przedsiębiorstw szczególnie narażonych na negatywne skutki ETS2, które będą mogły liczyć na preferencyjne traktowanie?
Jakie działania są przewidziane w celu ochrony branż najbardziej energochłonnych i paliwochłonnych, w szczególności transportu, handlu i gastronomii?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
12%
Konkretność
88%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.8 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5550 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WZE.050.33.2025.SS
3958075.15898934.12812450
Warszawa, 04-09-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Janusza Kowalskiego, K10INT11678.
Temat: wpływ systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczność
wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją K10INT11678 Posła Janusza Kowalskiego dotyczącej wpływu
systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia
skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców, poniżej przekazuję stosowne
informacje.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje jednostronne wyjście Polski z systemu
ETS?
Prawo nie przewiduje możliwości jednostronnej rezygnacji przez państwo członkowskie z
uczestnictwa w systemie EU ETS, nie reguluje ono również procedury wyłączenia państwa
członkowskiego z tego systemu. W praktyce nie było również takiego przypadku.
W obowiązującym stanie prawnym nie istnieje możliwość odrzucenia przez Polskę systemu
handlu przydziałami uprawnień do emisji gazów cieplarnianych w UE, a także nie ma
możliwości częściowego wyłączenia stosowania przepisów dyrektywy 2003/87/WE1 (dalej:
dyrektywa ETS), bez narażania się na konsekwencje prawne i ekonomiczne. Wyjście z
systemu wiązałoby się m.in. z wszczęciem postępowania naruszeniowego przez Komisję
przeciwko Polsce, skierowaniem skargi do TSUE i skutkowałoby nałożeniem na Polskę kar
finansowych, które obowiązywałyby do momentu usunięcia przedmiotu naruszenia.
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie konkretnych form
wsparcia finansowego dla małych i średnich przedsiębiorstw dotkniętych systemem
ETS2? Jakie rozwiązania są obecnie rozważane?
Polski Rząd pracuje nad wymuszeniem zmian w uzgodnionej w maju 2023 r. regulacji
wprowadzającej ETS2. Celem wysiłków Rządu jest m.in. obniżenie wpływu na sektor
małych i średnich przedsiębiorstw. Równolegle w kontekście ETS2 ważnym elementem jest
Społeczny Fundusz Klimatyczny. Jest to główne narzędzie, które ma zapewnić państwom
członkowskim specjalne środki finansowe na wsparcie grup najbardziej narażonych na tzw.
1Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 13 października 2003 r.
ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz
zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz. Urz. UE L 275 z 25.10.2003 str. 32 ze zm.);
-- 1 of 3 --
ubóstwo energetyczne. Warunkiem uzyskania wsparcia ze środków Społecznego Funduszu
Klimatycznego (SFK) jest przygotowanie Planu Społeczno-Klimatycznego (PSK)
zawierającego wykaz działań, które państwa zamierzają objąć finansowaniem w ramach
Funduszu, którego Polska będzie największym beneficjentem i może otrzymać ok. 11,4 mld
euro.
W ramach SFK planowane są działania mające na celu ograniczenie zużycia paliw kopalnych
poprzez wsparcie mikroprzedsiębiorstw zagrożonych trudną sytuacją w związku z
planowanym wprowadzeniem ETS2. Inwestycje w środki na rzecz efektywności
energetycznej budynków, a także w systemy ogrzewania oparte na energii odnawialnej,
takie jak ogrzewanie za pomocą elektrycznych pomp ciepła, lokalne systemy ciepłownicze i
chłodnicze oraz udział w społecznościach energetycznych działających w zakresie energii
odnawialnej, są skuteczną metodą zmniejszenia zależności mikroprzedsiębiorców od
wykorzystywania paliw kopalnych, aby w konsekwencji w dłuższej perspektywie
neutralizować skutki wprowadzenia nowego systemu oraz przyczyniać się do sprawiedliwej
społecznie transformacji w kierunku neutralności klimatycznej.
Konkretnym przykładem planowanych działań jest Program Wsparcia
Mikroprzedsiębiorstw – efektywność energetyczna budynków. Powyższy program
skierowany będzie do mikroprzedsiębiorstw i polega na wsparciu renowacji budynków
wykorzystywanych do prowadzenia działalności. Zakres renowacji obejmie wszelkiego
rodzaju renowację budynków związaną z energią, która ma na celu poprawę charakterystyki
energetycznej budynków, taką jak izolacja przegród zewnętrznych, tj. ścian, dachu, podłogi
i wymiana okien, oraz instalację systemów technicznych budynku, zgodną z odpowiednimi
krajowymi normami bezpieczeństwa. Docelowo podniesiona zostanie efektywność
energetyczna budynków, a wymiana wysokoemisyjnych źródeł ciepła lub chłodzenia
wykorzystujących paliwa kopalne na źródła bezemisyjne lub niskoemisyjne uchroni przed
skutkami wzrostu cen paliw na skutek wprowadzenia systemu ETS2. Pomoc finansowa
będzie udzielana w postaci pożyczki na preferencyjnych warunkach z dotacją w formie
umorzenia. Inwestycja podniesie trwale odporność mikroprzedsiębiorstw na wzrost
kosztów paliw kopalnych i ułatwi im funkcjonowanie, a nawet rozwój i wzrost
konkurencyjności na rynku. Będzie to miało duży wpływ z uwagi na strategiczne znaczenie
mikroprzedsiębiorstw dla polskiej gospodarki.
Z projektem Planu i szczegółowymi informacjami dot. specjalnych środków finansowych na
wsparcie grup najbardziej narażonych na tzw. ubóstwo energetyczne można zapoznać się
na poniższej stronie:
https://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/strony/o-funduszach/spoleczny-fundusz-
klimatyczny/plan/
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 2 of 3 --
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WZE.050.33.2025.SS
3958075.15898934.12812450
Warszawa, 04-09-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Janusza Kowalskiego, K10INT11678.
Temat: wpływ systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczność
wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją K10INT11678 Posła Janusza Kowalskiego dotyczącej wpływu
systemu ETS2 na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz konieczności wprowadzenia
skutecznych mechanizmów ochrony przedsiębiorców, poniżej przekazuję stosowne
informacje.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje jednostronne wyjście Polski z systemu
ETS?
Prawo nie przewiduje możliwości jednostronnej rezygnacji przez państwo członkowskie z
uczestnictwa w systemie EU ETS, nie reguluje ono również procedury wyłączenia państwa
członkowskiego z tego systemu. W praktyce nie było również takiego przypadku.
W obowiązującym stanie prawnym nie istnieje możliwość odrzucenia przez Polskę systemu
handlu przydziałami uprawnień do emisji gazów cieplarnianych w UE, a także nie ma
możliwości częściowego wyłączenia stosowania przepisów dyrektywy 2003/87/WE1 (dalej:
dyrektywa ETS), bez narażania się na konsekwencje prawne i ekonomiczne. Wyjście z
systemu wiązałoby się m.in. z wszczęciem postępowania naruszeniowego przez Komisję
przeciwko Polsce, skierowaniem skargi do TSUE i skutkowałoby nałożeniem na Polskę kar
finansowych, które obowiązywałyby do momentu usunięcia przedmiotu naruszenia.
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie konkretnych form
wsparcia finansowego dla małych i średnich przedsiębiorstw dotkniętych systemem
ETS2? Jakie rozwiązania są obecnie rozważane?
Polski Rząd pracuje nad wymuszeniem zmian w uzgodnionej w maju 2023 r. regulacji
wprowadzającej ETS2. Celem wysiłków Rządu jest m.in. obniżenie wpływu na sektor
małych i średnich przedsiębiorstw. Równolegle w kontekście ETS2 ważnym elementem jest
Społeczny Fundusz Klimatyczny. Jest to główne narzędzie, które ma zapewnić państwom
członkowskim specjalne środki finansowe na wsparcie grup najbardziej narażonych na tzw.
1Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 13 października 2003 r.
ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz
zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz. Urz. UE L 275 z 25.10.2003 str. 32 ze zm.);
-- 1 of 3 --
ubóstwo energetyczne. Warunkiem uzyskania wsparcia ze środków Społecznego Funduszu
Klimatycznego (SFK) jest przygotowanie Planu Społeczno-Klimatycznego (PSK)
zawierającego wykaz działań, które państwa zamierzają objąć finansowaniem w ramach
Funduszu, którego Polska będzie największym beneficjentem i może otrzymać ok. 11,4 mld
euro.
W ramach SFK planowane są działania mające na celu ograniczenie zużycia paliw kopalnych
poprzez wsparcie mikroprzedsiębiorstw zagrożonych trudną sytuacją w związku z
planowanym wprowadzeniem ETS2. Inwestycje w środki na rzecz efektywności
energetycznej budynków, a także w systemy ogrzewania oparte na energii odnawialnej,
takie jak ogrzewanie za pomocą elektrycznych pomp ciepła, lokalne systemy ciepłownicze i
chłodnicze oraz udział w społecznościach energetycznych działających w zakresie energii
odnawialnej, są skuteczną metodą zmniejszenia zależności mikroprzedsiębiorców od
wykorzystywania paliw kopalnych, aby w konsekwencji w dłuższej perspektywie
neutralizować skutki wprowadzenia nowego systemu oraz przyczyniać się do sprawiedliwej
społecznie transformacji w kierunku neutralności klimatycznej.
Konkretnym przykładem planowanych działań jest Program Wsparcia
Mikroprzedsiębiorstw – efektywność energetyczna budynków. Powyższy program
skierowany będzie do mikroprzedsiębiorstw i polega na wsparciu renowacji budynków
wykorzystywanych do prowadzenia działalności. Zakres renowacji obejmie wszelkiego
rodzaju renowację budynków związaną z energią, która ma na celu poprawę charakterystyki
energetycznej budynków, taką jak izolacja przegród zewnętrznych, tj. ścian, dachu, podłogi
i wymiana okien, oraz instalację systemów technicznych budynku, zgodną z odpowiednimi
krajowymi normami bezpieczeństwa. Docelowo podniesiona zostanie efektywność
energetyczna budynków, a wymiana wysokoemisyjnych źródeł ciepła lub chłodzenia
wykorzystujących paliwa kopalne na źródła bezemisyjne lub niskoemisyjne uchroni przed
skutkami wzrostu cen paliw na skutek wprowadzenia systemu ETS2. Pomoc finansowa
będzie udzielana w postaci pożyczki na preferencyjnych warunkach z dotacją w formie
umorzenia. Inwestycja podniesie trwale odporność mikroprzedsiębiorstw na wzrost
kosztów paliw kopalnych i ułatwi im funkcjonowanie, a nawet rozwój i wzrost
konkurencyjności na rynku. Będzie to miało duży wpływ z uwagi na strategiczne znaczenie
mikroprzedsiębiorstw dla polskiej gospodarki.
Z projektem Planu i szczegółowymi informacjami dot. specjalnych środków finansowych na
wsparcie grup najbardziej narażonych na tzw. ubóstwo energetyczne można zapoznać się
na poniższej stronie:
https://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/strony/o-funduszach/spoleczny-fundusz-
klimatyczny/plan/
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 2 of 3 --
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 3 of 3 --