Interpelacja nr 11649
Interpelacja w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii
Interpelacja nr 11649
do ministra energii
w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii
Zgłaszający: Piotr Głowski, Maria Małgorzata Janyska, Michał Kołodziejczak, Alicja Łuczak, Bartosz Zawieja, Ewa Schädler, Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 07-08-2025
Szanowna Pani Minister,
w imieniu własnym oraz grupy posłów Wielkopolskiego Zespołu Parlamentarnego zwracam się do Pani z interpelacją dotyczącą zasad redysponowania energii elektrycznej pochodzącej z odnawialnych źródeł energii (OZE).
W ostatnim czasie do naszych biur coraz częściej zgłaszają się przedstawiciele branży OZE oraz samorządów lokalnych – szczególnie z terenu Wielkopolski – sygnalizując narastający problem ograniczania produkcji energii elektrycznej z OZE w sytuacjach nadpodaży.
Jak wiadomo, działania redysponujące są podejmowane na polecenie operatora systemu przesyłowego (PSE) i mają na celu utrzymanie równowagi w krajowym systemie elektroenergetycznym. Jednak – jak wskazują zarówno lokalni wytwórcy, jak i operatorzy systemów dystrybucyjnych – skutki tych działań nie są równomiernie rozłożone. Z obserwacji wynika, że w największym stopniu dotykają one producentów energii działających na obszarze zachodniej Polski, zwłaszcza w Wielkopolsce, gdzie funkcjonuje wiele nowoczesnych, w pełni zautomatyzowanych instalacji.
To właśnie ich automatyzacja sprawia, że są pierwszym wyborem przy konieczności ograniczenia produkcji – co w praktyce oznacza częstsze wyłączanie i większe straty finansowe, bez proporcjonalnych rekompensat.
Z informacji przekazywanych przez przedsiębiorców wynika, że ponoszą oni realne koszty funkcjonowania w obecnym systemie – mimo że działają zgodnie z wymaganiami, inwestując w nowoczesne technologie. Część z nich podkreśla, że gdyby prowadzili działalność w innym regionie kraju, mogliby unikać tak częstych wyłączeń i zachować rentowność inwestycji.
Z kolei samorządy, które aktywnie wspierały rozwój OZE i przyciągały inwestorów, z niepokojem obserwują wpływ ograniczeń na lokalne dochody, stabilność miejsc pracy i rozwój gospodarczy gmin.
W związku z powyższym zwracamy się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest aktualne stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z OZE, realizowanych przez PSE w sytuacji niezbilansowania krajowego systemu?
Czy resort dostrzega potrzebę zwiększenia transparentności i proporcjonalności tych zasad pomiędzy operatorami systemów dystrybucyjnych i regionami?
Czy ministerstwo prowadzi lub planuje działania, których celem byłoby bardziej równomierne rozłożenie obciążeń redysponowania między producentami energii z OZE w różnych częściach kraju? Jeśli tak, na jakim etapie są te prace?
Z pełnym zrozumieniem dla konieczności zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju, chcemy podkreślić, że coraz więcej sygnałów z terenu wskazuje na potrzebę wprowadzenia bardziej przejrzystych i sprawiedliwych zasad działania systemu, który ma przecież wspierać – a nie zniechęcać do – transformacji energetycznej.
Interpelacja nr 11649
do ministra energii
w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii
Zgłaszający: Piotr Głowski, Maria Małgorzata Janyska, Michał Kołodziejczak, Alicja Łuczak, Bartosz Zawieja, Ewa Schädler, Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 07-08-2025
Szanowna Pani Minister,
w imieniu własnym oraz grupy posłów Wielkopolskiego Zespołu Parlamentarnego zwracam się do Pani z interpelacją dotyczącą zasad redysponowania energii elektrycznej pochodzącej z odnawialnych źródeł energii (OZE).
W ostatnim czasie do naszych biur coraz częściej zgłaszają się przedstawiciele branży OZE oraz samorządów lokalnych – szczególnie z terenu Wielkopolski – sygnalizując narastający problem ograniczania produkcji energii elektrycznej z OZE w sytuacjach nadpodaży.
Jak wiadomo, działania redysponujące są podejmowane na polecenie operatora systemu przesyłowego (PSE) i mają na celu utrzymanie równowagi w krajowym systemie elektroenergetycznym. Jednak – jak wskazują zarówno lokalni wytwórcy, jak i operatorzy systemów dystrybucyjnych – skutki tych działań nie są równomiernie rozłożone. Z obserwacji wynika, że w największym stopniu dotykają one producentów energii działających na obszarze zachodniej Polski, zwłaszcza w Wielkopolsce, gdzie funkcjonuje wiele nowoczesnych, w pełni zautomatyzowanych instalacji.
To właśnie ich automatyzacja sprawia, że są pierwszym wyborem przy konieczności ograniczenia produkcji – co w praktyce oznacza częstsze wyłączanie i większe straty finansowe, bez proporcjonalnych rekompensat.
Z informacji przekazywanych przez przedsiębiorców wynika, że ponoszą oni realne koszty funkcjonowania w obecnym systemie – mimo że działają zgodnie z wymaganiami, inwestując w nowoczesne technologie. Część z nich podkreśla, że gdyby prowadzili działalność w innym regionie kraju, mogliby unikać tak częstych wyłączeń i zachować rentowność inwestycji.
Z kolei samorządy, które aktywnie wspierały rozwój OZE i przyciągały inwestorów, z niepokojem obserwują wpływ ograniczeń na lokalne dochody, stabilność miejsc pracy i rozwój gospodarczy gmin.
W związku z powyższym zwracamy się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest aktualne stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z OZE, realizowanych przez PSE w sytuacji niezbilansowania krajowego systemu?
Czy resort dostrzega potrzebę zwiększenia transparentności i proporcjonalności tych zasad pomiędzy operatorami systemów dystrybucyjnych i regionami?
Czy ministerstwo prowadzi lub planuje działania, których celem byłoby bardziej równomierne rozłożenie obciążeń redysponowania między producentami energii z OZE w różnych częściach kraju? Jeśli tak, na jakim etapie są te prace?
Z pełnym zrozumieniem dla konieczności zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju, chcemy podkreślić, że coraz więcej sygnałów z terenu wskazuje na potrzebę wprowadzenia bardziej przejrzystych i sprawiedliwych zasad działania systemu, który ma przecież wspierać – a nie zniechęcać do – transformacji energetycznej.
Odpowiedź urzędowa
Minister Miłosz Motyka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10753 znaków
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Miłosz Motyka
BM-I.053.86.2025.TŚ
Warszawa, 2025-10-01
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11649 w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z
odnawialnych źródeł energii, uprzejmie informuję:
Ad 1. Jakie jest aktualne stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska w sprawie zasad
redysponowania energii elektrycznej z OZE, realizowanych przez PSE w sytuacji
niezbilansowania krajowego systemu?
Podmiotem odpowiedzialnym za bezpieczeństwo pracy sieci przesyłowej oraz bilansowanie
handlowo-techniczne Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (dalej KSE) jest operator
systemu przesyłowego (dalej OSP). Realizując te zdania, OSP podejmuje niezbędne działania
celem równoważenia podaży i popytu na energię elektryczną, uwzględniając
uwarunkowania pracy sieci, jednostek wytwórczych oraz wymagań dotyczących
bezpieczeństwa pracy systemu.
Postępujący przyrost mocy OZE w KSE powoduje, że coraz częściej dochodzi do szybkich
zmian podaży energii elektrycznej wytwarzanej ze źródeł OZE. Jednocześnie, bezpieczna
praca KSE wymaga pracy określonej liczby sterowalnych i dyspozycyjnych jednostek
wytwórczych pracujących niezależnie od warunków pogodowych. W rezultacie,
wytwarzanie energii elektrycznej w jednostkach OZE oraz w jednostkach konwencjonalnych
okresowo może przewyższać zapotrzebowanie na energię elektryczną krajowych odbiorców
i jej eksport do innych państw. Skutkiem tego jest niezbilansowanie KSE, które w przypadku
jego niewyeliminowania zakłóciłoby bezpieczną pracę systemu elektroenergetycznego.
Należy podkreślić, że podstawowym środkiem równoważenia bilansu powinny być środki
rynkowe, tj. zasoby dostępne na rynku bilansującym (dalej RB). RB jest to administrowany
przez OSP segment rynku służący do ostatecznego równoważenia podaży i popytu na
energię elektryczną. Obecnie tymi zasobami są przede wszystkim jednostki wytwórcze
centralnie dysponowane (dalej JWCD), które są źródłami dyspozycyjnymi i sterowalnymi
przez OSP. W praktyce JWCD to głównie źródła wytwórcze konwencjonalne, o dużych
mocach zainstalowanych, zlokalizowane w elektrowniach systemowych. W RB mogą
-- 1 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 2 z 4
również uczestniczyć jednostki OZE, magazyny energii elektrycznej oraz podmioty
świadczące usługi DSR.
W przypadku, gdy środki rynkowe są niewystarczające do zbilansowania KSE, OSP stosuje
środki interwencyjne bilansowania KSE. Jednym z nich jest nierynkowe redysponowanie
źródeł OZE. Polega ono na zmniejszaniu generacji tych źródeł do poziomu określonego przez
OSP poziomu. Spośród dostępnych dla OSP środków interwencyjnych, redysponowanie
nierynkowe jest środkiem „ostatniej szansy” (ang. „last resort”) i jest stosowane przez
operatora w sytuacji, w której operator wykorzystał wszystkie inne możliwe sposoby
zbilansowania pracy KSE takie jak: zmniejszenie wytwarzania energii elektrycznej w
krajowych elektrowniach systemowych czy międzyoperatorski eksport nadwyżek energii
elektrycznej do sąsiednich systemów. Na zakres stosowania nierynkowego redysponowania
ma wpływ bezpieczeństwo pracy sieci elektroenergetycznej oraz wymagany czas reakcji
instalacji OZE do zaniżenia generacji energii elektrycznej. W praktyce, redysponowanie
nierynkowe jest stosowane w okresach wysokiego potencjału produkcji energii elektrycznej
przez źródła OZE, w związku ze sprzyjającymi warunkami pogodowymi, przy jednocześnie
niskim zapotrzebowaniu na energię elektryczną ze strony odbiorców. Redukcją nierynkową
objęte są jednostki wytwórcze tych wytwórców, którzy jeszcze nie zdecydowali się
uczestniczyć w mechanizmach rynkowych.
Zasady stosowania redysponowania nieopartego na zasadach rynkowych określa art. 13
Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/9431 (dalej rozporządzenie
2019/943). Zgodnie z powyższym artykułem redysponowanie opiera się na obiektywnych,
przejrzystych i niedyskryminacyjnych kryteriach doboru jednostek, które podlegają
redysponowaniu. W prawodawstwie krajowym zasady redysponowania doprecyzowane są
art. 9c ust. 7a-7f ustawy – Prawo energetyczne2 oraz w Warunkach Dotyczących
Bilansowania (dalej WDB) i Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej (dalej IRiESP).
WDB oraz IRiESP są opracowywane przez OSP i zatwierdzane przez Prezesa Urzędu
Regulacji Energetyki w drodze postępowania administracyjnego.
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 23 ust. 11 ustawy – Prawo Energetyczne organem, który
posiada kompetencje do kontrolowania realizacji przez OSP obowiązków wynikających
z przepisów rozporządzenia 2019/943, w tym również z zakresu stosowania
redysponowania, jest Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (dalej Prezes URE). Zgodnie
z informacjami otrzymanymi od Prezesa URE, w związku ze zgłaszanymi skargami na
nadmierne ograniczanie mocy elektrowni fotowoltaicznych, podjął on decyzję o
przeanalizowaniu zjawiska redysponowania nierynkowego. W ramach prowadzonej analizy
pozyskiwane są obecnie dane na ten temat od operatorów sieci elektroenergetycznych.
Reasumując, w ocenie Ministerstwa Energii (dalej ME) występowanie zjawiska nierynkowej
redukcji nie jest pożądanym elementem funkcjonowania rynku energii elektrycznej,
jednakże w obecnej sytuacji rynkowej stanowi ono niezbędny element w procesie
bilansowania i zapewnienia bezpiecznej pracy KSE. Odnośnie do oceny szczegółowych zasad
stosowania redysponowania nierynkowego, należy podkreślić, zostały one zatwierdzone
przez niezależny organ administracji publicznej jakim jest Prezes Urzędu Regulacji
Energetyki.
1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/943 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie
rynku wewnętrznego energii elektrycznej (Dz.U. L 158 z 14.6.2019, str. 54–124).
2 Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. 2024 r. poz. 266 z późn. zm.).
-- 2 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 3 z 4
Ad 2 i 3. Czy resort dostrzega potrzebę zwiększenia transparentności i proporcjonalności tych
zasad pomiędzy operatorami systemów dystrybucyjnych i regionami?
Czy Ministerstwo prowadzi lub planuje działania, których celem byłoby bardziej równomierne
rozłożenie obciążeń redysponowania między producentami energii z OZE w różnych częściach
kraju? Jeśli tak, na jakim etapie są te prace?
Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie pierwsze, redysponowanie nierynkowe jest środkiem
stosowanym przez OSP w ostateczności, a podstawowym środkiem bilansowania KSE są
środki rynkowe. Dodatkowo rozporządzenie 2019/943 w art. 13 jasno precyzuje jakimi
kryteriami powinien kierować się OSP przy wydawaniu poleceń nierynkowego
redysponowania. Biorąc pod uwagę powyższe, w ME nie są prowadzone obecnie prace
w zakresach wskazanych w pytaniach nr 2 i 3.
W ocenie ME skala stosowania redysponowania nierynkowego powinna maleć wraz
z rozwojem środków rynkowych oraz zwiększenia współpracy instalacji OZE z magazynami
energii (w tym instalacji hybrydowych), a przede wszystkim wskutek zwiększania
elastyczności KSE, w szczególności poprzez rozwój możliwości zagospodarowania nadwyżek
energii elektrycznej w wyniku odpowiedniego kształtowania zużycia energii elektrycznej
oraz rozwoju magazynowania energii.
Ponadto w ramach procedowanego projektu UC84 przygotowywana jest szeroka reforma w
zakresie przyłączeń do sieci elektroenergetycznych. Projektowane zmiany są rozwiązaniem
m.in. problemu spekulacyjnego blokowania mocy przyłączeniowych. Wśród rozwiązań
przewidziano m.in. wprowadzenie do umów o przyłączenie obowiązku realizacji kamieni
milowych realizacji inwestycji (brak realizacji skutkować będzie rozwiązaniem umowy), czy
też racjonalizacja i modyfikacja opłat w zakresie przyłączeń. Proponowane w UC84 zmiany
przyczynią się do przyspieszenia procesu transformacji energetycznej i zwiększenia
bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej. Proces przyłączeniowy będzie sprawniejszy,
bardziej przejrzysty i mniej podatny na działania spekulacyjne. Pozwoli to na wykorzystanie
istniejącej sieci elektroenergetycznej w bardziej optymalny sposób, co pozwoli na
zwiększenie wykorzystania energii generowanej z OZE w KSE.
Kolejnym działaniem mającym na celu poprawę zdolności systemu elektroenergetycznego
do integracji energii elektrycznej z OZE i lepszego funkcjonowania systemu jest rozbudowa
i modernizacja sieci elektroenergetycznych (przesyłowych i dystrybucyjnych). W tym
obszarze OSP przyjął Plan rozwoju w zakresie zaspokojenia obecnego i przyszłego
zapotrzebowania na energię elektryczną na lata 2025-20341, który zakłada budowę wielu
linii przesyłowych dostosowujących system do lokalizacji nowych źródeł wytwórczych,
w tym farm wiatrowych na morzu oraz elektrowni jądrowej. Proces modernizacji
i rozbudowy obejmuje także inwestycje dotyczące udziału Polski w wewnętrznym rynku
energii elektrycznej UE.
Ponadto, zgodnie z informacjami przedstawionymi przez OSP na spotkaniu3 on-line w dniu
23 maja 2025 r. dotyczącym nierynkowego redysponowania źródeł OZE dla potrzeb
bilansowania KSE, wynika, że OSP deklarował wprowadzenie modyfikacji reguł
nierynkowego redysponowania oraz zasad ustalania i rozliczeń rekompensat za nierynkowe
3 Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A., Nierynkowe redysponowanie źródłami OZE dla potrzeb
bilansowania KSE – nagranie i prezentacja, dostęp:[22.09.2025 r.].
-- 3 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 4 z 4
redysponowanie. Wprowadzone zmiany mają zwiększyć stopień proporcjonalności
mechanizmów nierynkowego redysponowania poprzez zastosowanie nadążnego
monitorowania historii wydawania poleceń redukcji dla danego obiektu redukcji. Oznacza to,
że w procesie doboru jednostek wytwórczych do redysponowania będą uwzględniane
wydane wcześniej polecenia redukcji dla danej jednostki wytwórczej. W zakresie
rekompensat za nierynkowe redysponowanie OSP planuje wprowadzić zmiany mające na
celu uproszczenie i zwiększenie dokładności oraz rozwój narzędzi informatycznych
wspierających rozliczanie nierynkowego redysponowania.
Pragnę podkreślić, że ME na bieżąco analizuje sytuację na rynku energii elektrycznej
i pozostaje w kontakcie z przedstawicielami sektora energetyki w celu wypracowania
kolejnych zmian prawa służących zwiększeniu integracji OZE z KSE, co pozwoli na
zwiększenie wykorzystania energii elektrycznej generowanej przez OZE, a tym samym
pozwoli na zmniejszenie negatywnych skutków nierynkowej redukcji OZE.
Z wyrazami szacunku
Miłosz Motyka
Minister
2025-10-01 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Miłosz Motyka
BM-I.053.86.2025.TŚ
Warszawa, 2025-10-01
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11649 w sprawie zasad redysponowania energii elektrycznej z
odnawialnych źródeł energii, uprzejmie informuję:
Ad 1. Jakie jest aktualne stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska w sprawie zasad
redysponowania energii elektrycznej z OZE, realizowanych przez PSE w sytuacji
niezbilansowania krajowego systemu?
Podmiotem odpowiedzialnym za bezpieczeństwo pracy sieci przesyłowej oraz bilansowanie
handlowo-techniczne Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (dalej KSE) jest operator
systemu przesyłowego (dalej OSP). Realizując te zdania, OSP podejmuje niezbędne działania
celem równoważenia podaży i popytu na energię elektryczną, uwzględniając
uwarunkowania pracy sieci, jednostek wytwórczych oraz wymagań dotyczących
bezpieczeństwa pracy systemu.
Postępujący przyrost mocy OZE w KSE powoduje, że coraz częściej dochodzi do szybkich
zmian podaży energii elektrycznej wytwarzanej ze źródeł OZE. Jednocześnie, bezpieczna
praca KSE wymaga pracy określonej liczby sterowalnych i dyspozycyjnych jednostek
wytwórczych pracujących niezależnie od warunków pogodowych. W rezultacie,
wytwarzanie energii elektrycznej w jednostkach OZE oraz w jednostkach konwencjonalnych
okresowo może przewyższać zapotrzebowanie na energię elektryczną krajowych odbiorców
i jej eksport do innych państw. Skutkiem tego jest niezbilansowanie KSE, które w przypadku
jego niewyeliminowania zakłóciłoby bezpieczną pracę systemu elektroenergetycznego.
Należy podkreślić, że podstawowym środkiem równoważenia bilansu powinny być środki
rynkowe, tj. zasoby dostępne na rynku bilansującym (dalej RB). RB jest to administrowany
przez OSP segment rynku służący do ostatecznego równoważenia podaży i popytu na
energię elektryczną. Obecnie tymi zasobami są przede wszystkim jednostki wytwórcze
centralnie dysponowane (dalej JWCD), które są źródłami dyspozycyjnymi i sterowalnymi
przez OSP. W praktyce JWCD to głównie źródła wytwórcze konwencjonalne, o dużych
mocach zainstalowanych, zlokalizowane w elektrowniach systemowych. W RB mogą
-- 1 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 2 z 4
również uczestniczyć jednostki OZE, magazyny energii elektrycznej oraz podmioty
świadczące usługi DSR.
W przypadku, gdy środki rynkowe są niewystarczające do zbilansowania KSE, OSP stosuje
środki interwencyjne bilansowania KSE. Jednym z nich jest nierynkowe redysponowanie
źródeł OZE. Polega ono na zmniejszaniu generacji tych źródeł do poziomu określonego przez
OSP poziomu. Spośród dostępnych dla OSP środków interwencyjnych, redysponowanie
nierynkowe jest środkiem „ostatniej szansy” (ang. „last resort”) i jest stosowane przez
operatora w sytuacji, w której operator wykorzystał wszystkie inne możliwe sposoby
zbilansowania pracy KSE takie jak: zmniejszenie wytwarzania energii elektrycznej w
krajowych elektrowniach systemowych czy międzyoperatorski eksport nadwyżek energii
elektrycznej do sąsiednich systemów. Na zakres stosowania nierynkowego redysponowania
ma wpływ bezpieczeństwo pracy sieci elektroenergetycznej oraz wymagany czas reakcji
instalacji OZE do zaniżenia generacji energii elektrycznej. W praktyce, redysponowanie
nierynkowe jest stosowane w okresach wysokiego potencjału produkcji energii elektrycznej
przez źródła OZE, w związku ze sprzyjającymi warunkami pogodowymi, przy jednocześnie
niskim zapotrzebowaniu na energię elektryczną ze strony odbiorców. Redukcją nierynkową
objęte są jednostki wytwórcze tych wytwórców, którzy jeszcze nie zdecydowali się
uczestniczyć w mechanizmach rynkowych.
Zasady stosowania redysponowania nieopartego na zasadach rynkowych określa art. 13
Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/9431 (dalej rozporządzenie
2019/943). Zgodnie z powyższym artykułem redysponowanie opiera się na obiektywnych,
przejrzystych i niedyskryminacyjnych kryteriach doboru jednostek, które podlegają
redysponowaniu. W prawodawstwie krajowym zasady redysponowania doprecyzowane są
art. 9c ust. 7a-7f ustawy – Prawo energetyczne2 oraz w Warunkach Dotyczących
Bilansowania (dalej WDB) i Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej (dalej IRiESP).
WDB oraz IRiESP są opracowywane przez OSP i zatwierdzane przez Prezesa Urzędu
Regulacji Energetyki w drodze postępowania administracyjnego.
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 23 ust. 11 ustawy – Prawo Energetyczne organem, który
posiada kompetencje do kontrolowania realizacji przez OSP obowiązków wynikających
z przepisów rozporządzenia 2019/943, w tym również z zakresu stosowania
redysponowania, jest Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (dalej Prezes URE). Zgodnie
z informacjami otrzymanymi od Prezesa URE, w związku ze zgłaszanymi skargami na
nadmierne ograniczanie mocy elektrowni fotowoltaicznych, podjął on decyzję o
przeanalizowaniu zjawiska redysponowania nierynkowego. W ramach prowadzonej analizy
pozyskiwane są obecnie dane na ten temat od operatorów sieci elektroenergetycznych.
Reasumując, w ocenie Ministerstwa Energii (dalej ME) występowanie zjawiska nierynkowej
redukcji nie jest pożądanym elementem funkcjonowania rynku energii elektrycznej,
jednakże w obecnej sytuacji rynkowej stanowi ono niezbędny element w procesie
bilansowania i zapewnienia bezpiecznej pracy KSE. Odnośnie do oceny szczegółowych zasad
stosowania redysponowania nierynkowego, należy podkreślić, zostały one zatwierdzone
przez niezależny organ administracji publicznej jakim jest Prezes Urzędu Regulacji
Energetyki.
1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/943 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie
rynku wewnętrznego energii elektrycznej (Dz.U. L 158 z 14.6.2019, str. 54–124).
2 Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. 2024 r. poz. 266 z późn. zm.).
-- 2 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 3 z 4
Ad 2 i 3. Czy resort dostrzega potrzebę zwiększenia transparentności i proporcjonalności tych
zasad pomiędzy operatorami systemów dystrybucyjnych i regionami?
Czy Ministerstwo prowadzi lub planuje działania, których celem byłoby bardziej równomierne
rozłożenie obciążeń redysponowania między producentami energii z OZE w różnych częściach
kraju? Jeśli tak, na jakim etapie są te prace?
Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie pierwsze, redysponowanie nierynkowe jest środkiem
stosowanym przez OSP w ostateczności, a podstawowym środkiem bilansowania KSE są
środki rynkowe. Dodatkowo rozporządzenie 2019/943 w art. 13 jasno precyzuje jakimi
kryteriami powinien kierować się OSP przy wydawaniu poleceń nierynkowego
redysponowania. Biorąc pod uwagę powyższe, w ME nie są prowadzone obecnie prace
w zakresach wskazanych w pytaniach nr 2 i 3.
W ocenie ME skala stosowania redysponowania nierynkowego powinna maleć wraz
z rozwojem środków rynkowych oraz zwiększenia współpracy instalacji OZE z magazynami
energii (w tym instalacji hybrydowych), a przede wszystkim wskutek zwiększania
elastyczności KSE, w szczególności poprzez rozwój możliwości zagospodarowania nadwyżek
energii elektrycznej w wyniku odpowiedniego kształtowania zużycia energii elektrycznej
oraz rozwoju magazynowania energii.
Ponadto w ramach procedowanego projektu UC84 przygotowywana jest szeroka reforma w
zakresie przyłączeń do sieci elektroenergetycznych. Projektowane zmiany są rozwiązaniem
m.in. problemu spekulacyjnego blokowania mocy przyłączeniowych. Wśród rozwiązań
przewidziano m.in. wprowadzenie do umów o przyłączenie obowiązku realizacji kamieni
milowych realizacji inwestycji (brak realizacji skutkować będzie rozwiązaniem umowy), czy
też racjonalizacja i modyfikacja opłat w zakresie przyłączeń. Proponowane w UC84 zmiany
przyczynią się do przyspieszenia procesu transformacji energetycznej i zwiększenia
bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej. Proces przyłączeniowy będzie sprawniejszy,
bardziej przejrzysty i mniej podatny na działania spekulacyjne. Pozwoli to na wykorzystanie
istniejącej sieci elektroenergetycznej w bardziej optymalny sposób, co pozwoli na
zwiększenie wykorzystania energii generowanej z OZE w KSE.
Kolejnym działaniem mającym na celu poprawę zdolności systemu elektroenergetycznego
do integracji energii elektrycznej z OZE i lepszego funkcjonowania systemu jest rozbudowa
i modernizacja sieci elektroenergetycznych (przesyłowych i dystrybucyjnych). W tym
obszarze OSP przyjął Plan rozwoju w zakresie zaspokojenia obecnego i przyszłego
zapotrzebowania na energię elektryczną na lata 2025-20341, który zakłada budowę wielu
linii przesyłowych dostosowujących system do lokalizacji nowych źródeł wytwórczych,
w tym farm wiatrowych na morzu oraz elektrowni jądrowej. Proces modernizacji
i rozbudowy obejmuje także inwestycje dotyczące udziału Polski w wewnętrznym rynku
energii elektrycznej UE.
Ponadto, zgodnie z informacjami przedstawionymi przez OSP na spotkaniu3 on-line w dniu
23 maja 2025 r. dotyczącym nierynkowego redysponowania źródeł OZE dla potrzeb
bilansowania KSE, wynika, że OSP deklarował wprowadzenie modyfikacji reguł
nierynkowego redysponowania oraz zasad ustalania i rozliczeń rekompensat za nierynkowe
3 Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A., Nierynkowe redysponowanie źródłami OZE dla potrzeb
bilansowania KSE – nagranie i prezentacja, dostęp:[22.09.2025 r.].
-- 3 of 4 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Książęca 4
me@me.gov.pl 00-498 Warszawa
Strona 4 z 4
redysponowanie. Wprowadzone zmiany mają zwiększyć stopień proporcjonalności
mechanizmów nierynkowego redysponowania poprzez zastosowanie nadążnego
monitorowania historii wydawania poleceń redukcji dla danego obiektu redukcji. Oznacza to,
że w procesie doboru jednostek wytwórczych do redysponowania będą uwzględniane
wydane wcześniej polecenia redukcji dla danej jednostki wytwórczej. W zakresie
rekompensat za nierynkowe redysponowanie OSP planuje wprowadzić zmiany mające na
celu uproszczenie i zwiększenie dokładności oraz rozwój narzędzi informatycznych
wspierających rozliczanie nierynkowego redysponowania.
Pragnę podkreślić, że ME na bieżąco analizuje sytuację na rynku energii elektrycznej
i pozostaje w kontakcie z przedstawicielami sektora energetyki w celu wypracowania
kolejnych zmian prawa służących zwiększeniu integracji OZE z KSE, co pozwoli na
zwiększenie wykorzystania energii elektrycznej generowanej przez OZE, a tym samym
pozwoli na zmniejszenie negatywnych skutków nierynkowej redukcji OZE.
Z wyrazami szacunku
Miłosz Motyka
Minister
2025-10-01 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --