Interpelacja w sprawie działalności Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) w latach 2023-2025
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11600
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie działalności Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) w latach 2023-2025
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 05-08-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z licznymi sygnałami napływającymi od środowisk osób z niepełnosprawnościami oraz instruktorów terapii zajęciowej zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania i przedstawienie stosownych informacji dotyczących działalności Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) w latach 2023–2025:
Budżet PFRON
Proszę o przedstawienie danych w rozbiciu na poszczególne lata: 2023, 2024 oraz planowany na rok 2025:
Jaka była całkowita wysokość budżetu PFRON w danym roku?
Jaka część tego budżetu pochodziła z obowiązkowych składek wnoszonych przez pracodawców?
Jaką kwotę przekazano z budżetu państwa na rzecz PFRON?
Wydatki PFRON
Proszę o podanie, ile środków w danym roku (2023, 2024, 2025 – przy czym w przypadku roku 2025 dane mogą być planowane) przeznaczono na:
1) warsztaty terapii zajęciowej (WTZ);
2) zakłady aktywności zawodowej (ZAZ);
3) realizację programu wyrównywania różnic między regionami – w ujęciu łącznym.
Niewykorzystane środki
Jakie kwoty (w rozbiciu na lata 2023, 2024, 2025) PFRON zwrócił do budżetu państwa jako niewykorzystane lub niewykonane środki?
Plany zwiększenia finansowania
Czy w roku 2025 oraz od roku 2026 przewiduje się zwiększenie finansowania:
- warsztatów terapii zajęciowej (WTZ),
- zakładów aktywności zawodowej (ZAZ)?
Jeśli tak, proszę o wskazanie planowanych lub prognozowanych kwot zwiększenia finansowania.
Z przykrością zauważam, że dane dotyczące budżetu PFRON – zarówno bieżące, jak i archiwalne – są bardzo trudne do odnalezienia w oficjalnych źródłach. Utrudnia to obywatelski nadzór, analizę potrzeb środowisk osób z niepełnosprawnościami oraz skuteczne planowanie działań przez organizacje pozarządowe i samorządy.
Z poważaniem
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7306 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.419.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją numer 11600 Pani Posłanki Bożeny Lisowskiej, dotyczącą działalności
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) w latach 2023- 2025
przedstawiam następujące informacje.
Tabela nr 1 Budżet PFRON w latach 2023 – 2025.
Wykonanie
w 2023 roku
Wykonanie
w 2024 roku Plan na 2025 rok
L.p. Treść
w zł
1 Przychody PFRON 8 471 489 083,65 9 137 996 558,15 9 901 965 000,00
3 Składki i opłaty (wpłaty
zakładów pracy) 6 741 073 685,89 7 516 024 558,02 8 100 000 000,00
4
Dotacje z budżetu państwa
dla państwowego funduszu
celowego
1 105 963 964,56 1 093 044 988,44 1 152 500 000,00
4.1
-zrekompensowanie
gminom dochodów
utraconych z tytułu
zastosowania ustawowych
zwolnień dla
prowadzących zakłady
pracy chronionej lub
zakłady aktywności
zawodowej z podatku od
nieruchomości, rolnego,
leśnego i od czynności
cywilnoprawnych - art. 46a
ust. 1 pkt 2
20 358 331,50 20 892 991,00 22 500 000,00
4.2
-dofinansowanie do
wynagrodzeń
pracowników
niepełnosprawnych - art.
46a ust.1 pkt 1
1 044 524 236,29 1 046 433 667,94 1 080 000 000,00
4.3
-środki dla dysponentów
zakładowego funduszu
aktywności albo funduszu
rehabilitacji
41 081 396,77 25 718 329,50 50 000 000,00
Źródło: PFRON
-- 1 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Źródło: PFRON
Tabela nr 3 Środki algorytmowe PFRON wykorzystane przez samorządy wojewódzkie w latach 2023-2025 I kw. na Zakłady
Aktywności Zawodowej
w tym
Wykorzystane
środki ogółem środki na
działanie ZAZ
Koszt rocznego
pobytu jednego
zatrudnionego
wZAZ wg algorytmu
liczba osób
niepełnosprawnych
zatrudnionych w ZAZ
Rok
w zł
2023 332 763 360 237 624 302 32 000 6 471
2024 472 118 633 330 520 216 37 000 6 915
2025
I półrocze 208 975 259 192 985 145 38 000 7 376
Źródło: PFRON
Tabela nr 4 Wydatki na Realizację Programu „Wyrównywania różnic między regionami” w latach 2023 – 2025 – w ujęciu
łącznym.
Źródło: PFRON
Tabela nr 2 Środki algorytmowe PFRON wykorzystane przez samorządy powiatowe w latach 2023-2025 I kw. na Warsztaty
Terapii Zajęciowej
w tym
Wykorzystane
środki ogółem środki na działanie
WTZ
Kwota na
uczestnika WTZ
liczba
uczestników
WTZ
Rok
w zł
2023 1 524 662 471 852 245 656 29 496 28 911
2024 1 845 809 976 985 175 133 33 696 29 261
2025
I półrocze 901 403 188 521 384 928 35 196 29 636
Wykonanie w
2023 roku
Wykonanie w
2024 roku Plan na 2025 rok
L.p. Treść
w zł
1 Wydatki PFRON 7 574 898 517,05 8 634 681 015,55 9 654 115 000,00
2
Wydatki na Realizację
Programu „Wyrównywania
różnic między regionami”
105 700 897,08 108 570 154,02 168 200 000,00
-- 2 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W odniesieniu do pytania dot. zwrotu przez PFRON do budżetu państwa niewykorzystanych
środków informuję, że PFRON otrzymuje dotacje na realizację następujących zadań:
1. dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (art. 26a ustawy
o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, zwanej
dalej „ustawą o rehabilitacji”) w wysokości nie więcej niż 30% wydatków na zadanie.
2. przekazywanie środków Funduszu na wniosek dysponenta zakładowego funduszu
aktywności lub zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (art. 33b
ustawy o rehabilitacji) w wysokości 100% wydatków na zadanie.
3. przekazywanie gminom dochodów utraconych na skutek zastosowania ustawowych
zwolnień z podatków od nieruchomości, rolnego i leśnego oraz podatku od czynności
cywilnoprawnych (art. 47 ust. 2 ustawy o rehabilitacji) w wysokości 30% wydatków na
zadanie.
Konieczność zwrotu wynikała z konieczności zachowania proporcji, o których mowa w pkt. 1 -3.
Wykonanie w
2023 roku
Wykonanie w 2024
roku
L.p. Treść
w zł
1
Zwrot dotacji wynikający z
konieczności zachowania proporcji o
których mowa w pkt 1 – 3
43 536 042,72 51 654 505,78
Źródło: PFRON
Odpowiadając na kwestie dotyczące finansowania działalności warsztatów terapii zajęciowej
(WTZ) warto wskazać, że w ostatnich latach kilkukrotnie zwiększano kwotę środków na
dofinansowanie rocznego pobytu jednego uczestnika w WTZ z kwoty 14 796 zł w 2015 r. do
kwoty w wysokości 33 696 zł w 2024 r. Natomiast rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia
30 grudnia 2024 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie algorytmu przekazywania środków
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych samorządom wojewódzkim
i powiatowym (Dz. U. poz. 1984) zwiększono kwotę dofinansowania kosztów rocznego pobytu
jednego uczestnika w warsztacie terapii zajęciowej z 33 696 zł w 2024 r. do 35 196 zł w 2025 r.
i w latach następnych (wzrost o 1 500 zł).
Aktualnie trwają analizy w zakresie możliwości kolejnego podwyższenia kwot dofinansowania
ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych m.in. dla
warsztatów terapii zajęciowej, przy uwzględnieniu możliwości finansowych Funduszu oraz
konieczności realizacji innych zadań wynikających z ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.
o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025
r. poz. 913) i programów Rady Nadzorczej PFRON.
Jeżeli zaś chodzi o Zakłady Aktywności Zawodowej (ZAZ), informuję, że w 2024 r. wzrosła
kwota dofinansowania kosztów rocznego pobytu jednej osoby niepełnosprawnej zaliczonej do
znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności zatrudnionej w ZAZ o 5 000 zł do
kwoty 37 000 zł. (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2024 r. zmieniające
rozporządzenie w sprawie algorytmu przekazywania środków Państwowego Funduszu
Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych samorządom wojewódzkim i powiatowym (Dz.U. z 2024
r. poz. 1984).
-- 3 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ponadto, ustawą z dnia 5 grudnia 2024 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1961)
podwyższono stawki miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników
niepełnosprawnych w następującej wysokości:
znaczny stopień niepełnosprawności - 2760 zł (wcześniej 2400 zł);
umiarkowany stopień niepełnosprawności - 1550 zł (wcześniej 1350 zł);
lekki stopień niepełnosprawności - 575 zł (wcześniej 500 zł).
Podwyższono również dodatkowe dofinansowania do wynagrodzeń osób
z niepełnosprawnościami, które mają tzw. schorzenia szczególne (m.in. osoby niewidome, osoby
z niepełnosprawnością intelektualną, całościowymi zaburzeniami rozwojowymi czy z epilepsją):
znaczny stopień - 1380 zł (wcześniej 1200 zł);
umiarkowany stopień - 1035 zł (wcześniej 900 zł);
lekki stopień - 690 zł (wcześniej 600 zł).
Informuję również, że dane dotyczące budżetu PFRON są dostępne pod adresem:
https://bip.pfron.org.pl/pfron/budzet-funduszu/, a także
https://bip.pfron.org.pl/pfron/wykorzystanie-srodkow/.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 4 of 4 --