Interpelacja nr 11588
Interpelacja w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Interpelacja nr 11588
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 05-08-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z deklaracjami składanymi przez przedstawicieli rządu w pierwszej połowie 2025 roku Polska zgłaszała stanowczy sprzeciw wobec przyjęcia umowy handlowej UE–Mercosur w jej obecnym kształcie. Pana poprzednik Czesław Siekierski - minister rolnictwa i rozwoju wsi - w marcu 2025 roku jednoznacznie podkreślił:
„Nie ma żadnej zmiany stanowiska wobec umowy Mercosur. Nadal uważamy, że jest ona szkodliwa dla europejskiego i polskiego rolnictwa” (komunikat MRiRW z 21 marca 2025 r.).
W innym wystąpieniu minister Siekierski wskazał:
„Produkty rolnicze, które będą sprowadzane w ramach tej umowy, pochodzą z krajów, które nie stosują się do unijnych norm środowiskowych, sanitarnych i dobrostanu zwierząt. To stawia naszych rolników w nierównej pozycji konkurencyjnej”.
„Polska oczekuje, że do umowy zostaną dodane realne klauzule ochronne dla sektora rolnego. W przeciwnym razie nie możemy zgodzić się na jej przyjęcie”.
Także inni przedstawiciele rządu, jak i eksperci, wielokrotnie wskazywali, że brak odpowiednich mechanizmów ochronnych w umowie UE–Mercosur stanowi poważne zagrożenie dla konkurencyjności europejskiego, w tym polskiego, rolnictwa. Ryzyko wypchnięcia lokalnych producentów z rynku przez towary pochodzące z państw, które nie spełniają unijnych standardów środowiskowych, sanitarnych i socjalnych, pozostaje realne i potwierdzane przez analizy niezależnych instytutów rolnych.
W tym kontekście szczególne znaczenie miało objęcie przez Polskę prezydencji w Radzie Unii Europejskiej w I półroczu 2025 roku. Była to istotna okazja do wywarcia wpływu politycznego i proceduralnego na agendę unijną, w tym na kształt i tempo prac nad ratyfikacją umowy UE–Mercosur. Polska, jako kraj przewodniczący pracom Rady UE, dysponowała instrumentami pozwalającymi na:
- inicjowanie debat sektorowych na poziomie Rady AGRIFISH (ds. rolnictwa),
- zwoływanie nieformalnych konsultacji państw członkowskich,
- koordynowanie wysiłków zmierzających do utworzenia mniejszości blokującej, która mogłaby powstrzymać przyjęcie umowy w jej obecnym brzmieniu.
Dotychczas jednak brak jest publicznie dostępnych informacji świadczących o tym, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi skutecznie wykorzystało ten okres do budowy szerokiej koalicji państw członkowskich sceptycznych wobec porozumienia. Brakuje również danych o sformalizowanych działaniach politycznych lub dyplomatycznych w ramach prezydencji, które miałby doprowadzić do zbudowania odpowiedniej mniejszości blokującej umowę UE–Mercosur.
Panie Ministrze, niestety wniosek nasuwa się sam: polski rząd przespał czas prezydencji w Radzie UE!
Pojawiające się w lipcu 2025 roku doniesienia medialne sugerują złamanie medialnych zapowiedzi – podpisanie wspólnego stanowiska z Francją przez ministra ds. UE Adama Szłapkę odbyło się bez jednoznacznej deklaracji blokowania ratyfikacji umowy.
Brak oficjalnej deklaracji o gotowości do utworzenia mniejszości blokującej w Radzie UE oraz brak transparentności w zakresie negocjowanych zapisów budzą uzasadnione obawy ze strony rolników oraz opinii publicznej.
W związku z powyższym, w trosce o interesy polskich rolników i polskiej wsi, zwracam się z poniższymi pytaniami:
1. Czy Pan Minister podtrzymuje stanowisko swojego poprzednika, ministra Czesława Siekierskiego, dotyczące braku poparcia dla umowy UE–Mercosur w jej obecnym kształcie?
2. Czy Rada Ministrów uznaje stanowisko ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie braku poparcia dla umowy UE–Mercosur za oficjalne stanowisko polskiego rządu?
3. Czy Pan Minister kontynuuje działania zmierzające do budowy mniejszości blokującej w Radzie UE, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami ministra rolnictwa i rozwoju wsi?
4. Jaka jest szczegółowa opinia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat aktualnego tekstu umowy, w szczególności w zakresie ochrony sektora rolnego, standardów produkcji, kontyngentów taryfowych oraz mechanizmów równoważenia konkurencji?
5. W jaki sposób Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wykorzystało okres polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej do przekonania innych państw członkowskich do sprzeciwu wobec umowy UE–Mercosur lub przynajmniej do utworzenia mniejszości blokującej?
W szczególności proszę o wskazanie:
- jakie inicjatywy polityczne, spotkania bilateralne lub wielostronne zostały podjęte w tej sprawie przez ministra rolnictwa i inne właściwe organy administracji rządowej,
- z którymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej prowadzono rozmowy o wspólnym stanowisku w zakresie ochrony rolnictwa w kontekście tej umowy,
- czy polski rząd sformalizował jakiekolwiek wspólne stanowiska, protokoły ustaleń lub oświadczenia polityczne z innymi państwami członkowskimi, które sprzeciwiają się ratyfikacji porozumienia bez uzupełnień o mechanizmy ochronne.
6. Proszę o jednoznaczną odpowiedź: Czy Polska w ramach prezydencji dążyła do wstrzymania prac nad ratyfikacją umowy w Radzie UE do czasu zakończenia konsultacji sektorowych oraz uzyskania gwarancji w zakresie interesów polskiego i unijnego rolnictwa? Jeśli tak, proszę o szczegółowy wykaz działań w tej sprawie.
7. Czy polski rząd aktywnie zgłasza propozycje tzw. klauzul ochronnych (safeguards) lub innych instrumentów uzupełniających umowę? Jeśli tak, jakie konkretnie mechanizmy są negocjowane i z kim?
Proszę o udzielenie precyzyjnych odpowiedzi osobno na każde zadane pytanie.
Z poważaniem Maciej Małecki
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 11588
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 05-08-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z deklaracjami składanymi przez przedstawicieli rządu w pierwszej połowie 2025 roku Polska zgłaszała stanowczy sprzeciw wobec przyjęcia umowy handlowej UE–Mercosur w jej obecnym kształcie. Pana poprzednik Czesław Siekierski - minister rolnictwa i rozwoju wsi - w marcu 2025 roku jednoznacznie podkreślił:
„Nie ma żadnej zmiany stanowiska wobec umowy Mercosur. Nadal uważamy, że jest ona szkodliwa dla europejskiego i polskiego rolnictwa” (komunikat MRiRW z 21 marca 2025 r.).
W innym wystąpieniu minister Siekierski wskazał:
„Produkty rolnicze, które będą sprowadzane w ramach tej umowy, pochodzą z krajów, które nie stosują się do unijnych norm środowiskowych, sanitarnych i dobrostanu zwierząt. To stawia naszych rolników w nierównej pozycji konkurencyjnej”.
„Polska oczekuje, że do umowy zostaną dodane realne klauzule ochronne dla sektora rolnego. W przeciwnym razie nie możemy zgodzić się na jej przyjęcie”.
Także inni przedstawiciele rządu, jak i eksperci, wielokrotnie wskazywali, że brak odpowiednich mechanizmów ochronnych w umowie UE–Mercosur stanowi poważne zagrożenie dla konkurencyjności europejskiego, w tym polskiego, rolnictwa. Ryzyko wypchnięcia lokalnych producentów z rynku przez towary pochodzące z państw, które nie spełniają unijnych standardów środowiskowych, sanitarnych i socjalnych, pozostaje realne i potwierdzane przez analizy niezależnych instytutów rolnych.
W tym kontekście szczególne znaczenie miało objęcie przez Polskę prezydencji w Radzie Unii Europejskiej w I półroczu 2025 roku. Była to istotna okazja do wywarcia wpływu politycznego i proceduralnego na agendę unijną, w tym na kształt i tempo prac nad ratyfikacją umowy UE–Mercosur. Polska, jako kraj przewodniczący pracom Rady UE, dysponowała instrumentami pozwalającymi na:
- inicjowanie debat sektorowych na poziomie Rady AGRIFISH (ds. rolnictwa),
- zwoływanie nieformalnych konsultacji państw członkowskich,
- koordynowanie wysiłków zmierzających do utworzenia mniejszości blokującej, która mogłaby powstrzymać przyjęcie umowy w jej obecnym brzmieniu.
Dotychczas jednak brak jest publicznie dostępnych informacji świadczących o tym, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi skutecznie wykorzystało ten okres do budowy szerokiej koalicji państw członkowskich sceptycznych wobec porozumienia. Brakuje również danych o sformalizowanych działaniach politycznych lub dyplomatycznych w ramach prezydencji, które miałby doprowadzić do zbudowania odpowiedniej mniejszości blokującej umowę UE–Mercosur.
Panie Ministrze, niestety wniosek nasuwa się sam: polski rząd przespał czas prezydencji w Radzie UE!
Pojawiające się w lipcu 2025 roku doniesienia medialne sugerują złamanie medialnych zapowiedzi – podpisanie wspólnego stanowiska z Francją przez ministra ds. UE Adama Szłapkę odbyło się bez jednoznacznej deklaracji blokowania ratyfikacji umowy.
Brak oficjalnej deklaracji o gotowości do utworzenia mniejszości blokującej w Radzie UE oraz brak transparentności w zakresie negocjowanych zapisów budzą uzasadnione obawy ze strony rolników oraz opinii publicznej.
W związku z powyższym, w trosce o interesy polskich rolników i polskiej wsi, zwracam się z poniższymi pytaniami:
1. Czy Pan Minister podtrzymuje stanowisko swojego poprzednika, ministra Czesława Siekierskiego, dotyczące braku poparcia dla umowy UE–Mercosur w jej obecnym kształcie?
2. Czy Rada Ministrów uznaje stanowisko ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie braku poparcia dla umowy UE–Mercosur za oficjalne stanowisko polskiego rządu?
3. Czy Pan Minister kontynuuje działania zmierzające do budowy mniejszości blokującej w Radzie UE, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami ministra rolnictwa i rozwoju wsi?
4. Jaka jest szczegółowa opinia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat aktualnego tekstu umowy, w szczególności w zakresie ochrony sektora rolnego, standardów produkcji, kontyngentów taryfowych oraz mechanizmów równoważenia konkurencji?
5. W jaki sposób Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wykorzystało okres polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej do przekonania innych państw członkowskich do sprzeciwu wobec umowy UE–Mercosur lub przynajmniej do utworzenia mniejszości blokującej?
W szczególności proszę o wskazanie:
- jakie inicjatywy polityczne, spotkania bilateralne lub wielostronne zostały podjęte w tej sprawie przez ministra rolnictwa i inne właściwe organy administracji rządowej,
- z którymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej prowadzono rozmowy o wspólnym stanowisku w zakresie ochrony rolnictwa w kontekście tej umowy,
- czy polski rząd sformalizował jakiekolwiek wspólne stanowiska, protokoły ustaleń lub oświadczenia polityczne z innymi państwami członkowskimi, które sprzeciwiają się ratyfikacji porozumienia bez uzupełnień o mechanizmy ochronne.
6. Proszę o jednoznaczną odpowiedź: Czy Polska w ramach prezydencji dążyła do wstrzymania prac nad ratyfikacją umowy w Radzie UE do czasu zakończenia konsultacji sektorowych oraz uzyskania gwarancji w zakresie interesów polskiego i unijnego rolnictwa? Jeśli tak, proszę o szczegółowy wykaz działań w tej sprawie.
7. Czy polski rząd aktywnie zgłasza propozycje tzw. klauzul ochronnych (safeguards) lub innych instrumentów uzupełniających umowę? Jeśli tak, jakie konkretnie mechanizmy są negocjowane i z kim?
Proszę o udzielenie precyzyjnych odpowiedzi osobno na każde zadane pytanie.
Z poważaniem Maciej Małecki
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Minister Stefan Krajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
10
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9610 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 29 sierpnia 2025 r.
znak sprawy: DWM.ww.058.10.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 11588 w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji
w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję poniżej odpowiedź na interpelację posła Macieja Małeckiego nr 11588
z 25.08.2025 r.
Na wstępie zwracam uwagę, że zgodnie z podziałem kompetencji resortem
wiodącym w sprawach polityki handlowej jest Ministerstwo Rozwoju i Technologii
(MRiT). Również ten resort razem z Kancelarią Prezesa Rady Ministrów (KPRM)
odpowiadają za kontakty z właściwymi ministrami i szefami rządów innych państw
członkowskich w sprawach dotyczących umowy z Mercosurem. MRiRW ma w tym
zakresie rolę wspomagającą. Niniejsza odpowiedź została skonsultowana z MRiT.
1. Czy Pan Minister podtrzymuje stanowisko swojego poprzednika, ministra
Czesława Siekierskiego, dotyczące braku poparcia dla umowy UE–Mercosur w jej
obecnym kształcie?
Nie popieram umowy UE-Mercosur w jej obecnym kształcie. Stanowisko MRiRW nie
uległo zmianie.
2. Czy Rada Ministrów uznaje stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
w sprawie braku poparcia dla umowy UE–Mercosur za oficjalne stanowisko
polskiego rządu?
-- 1 of 5 --
2 | S t r o n a
26 listopada 2024 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę wyrażającą sprzeciw wobec
dotychczasowych wyników negocjacji umowy UE-Mercosur w obszarze rolnictwa.
Komisja Europejska (KE) nie przedstawiła jeszcze pełnego, skonsolidowanego tekstu
umowy (na stronie KE dostępne są robocze wersje w języku angielskim rozdziałów
umowy dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju) ani nie określiła procedury
prawnej jej przyjęcia (czy w trybie jednomyślności czy większości kwalifikowanej).
Kraje członkowskie UE, w tym Polska, określą ostatecznie swoje stanowiska po
przekazaniu przez KE formalnego wniosku o przyjęcie umowy wraz z jej pełnym
tekstem i po wyjaśnieniu zagadnień proceduralnych. MRiRW ściśle współpracuje
z MRiT, wiodącym dla spraw związanych ze stanowiskiem Rządu RP.
3. Czy Pan Minister kontynuuje działania zmierzające do budowy mniejszości
blokującej w Radzie UE, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami Ministra
Rolnictwa i Rozwoju Wsi?
Uwzględniając uwarunkowania kompetencyjne – tj. rolę wspierającą MRiRW wobec
KPRM i resortu rozwoju odpowiadających za stanowisko Rządu i uzgadnianie
stanowisk rządowych z innymi państwami członkowskimi UE - mam zamiar
kontynuować działania mojego poprzednika. Będę dalej prezentować nasze
zastrzeżenia wobec umowy UE-Mercosur w rozmowach z ministrami rolnictwa z
państw członkowskich UE i innymi partnerami w UE oraz współpracować z
państwami członkowskimi UE o podobnym stanowisku. W dniu 28 sierpnia br.
rozmawiałem na ten temat z ministrem rolnictwa Austrii a spotkania z ministrami
rolnictwa Irlandii i Włoch odbędę w na początku września br. Zwracam jednak
uwagę, że ostateczna decyzja w tej sprawie nie będzie należała do ministrów
rolnictwa UE.
4. Jaka jest szczegółowa opinia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat
aktualnego tekstu umowy, w szczególności w zakresie ochrony sektora rolnego,
standardów produkcji, kontyngentów taryfowych oraz mechanizmów
równoważenia konkurencji?
MRiRW nie akceptuje wyników negocjacji w obszarze rolnictwa. Wejście w życie
umowy w proponowanym kształcie może spowodować znaczący wzrost importu z
krajów Mercosur do UE zwłaszcza w takich wrażliwych sektorach, jak sektor
wołowiny, drobiowy i tytoniowy, co może powodować zakłócenia rynkowe.
-- 2 of 5 --
3 | S t r o n a
Uważamy, że potrzebne są skuteczne mechanizmy ochronne, dostosowane do
specyfiki sektora rolnego. Obecnie proponowane zapisy projektowanej umowy nie
gwarantują takiej ochrony. Obowiązujące w UE wymogi zrównoważonej produkcji
rolnej (np. w obszarach dobrostanu zwierząt, ochrony środowiska) są wyższe niż w
krajach Mercosur, co powoduje nierówne warunki konkurowania.
Na wniosek Komitetu Wspomagającego do spraw Prezydencji RP w Radzie UE
(ZWIAD) w styczniu 2025 r. MRiRW przygotowało analizę nt. umowy UE-Mercosur z
punktu widzenia potencjalnego wpływu i skutków dla polskiego sektora rolnego.
Ww. analiza była również udostępniana Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi Sejmu RP
(KRiRW) przed posiedzeniem 20 maja 2025 r. Szczegółowa opinia MRiRW w sprawie
umowy była również prezentowana na posiedzeniu KRiRW 10 lipca 2025 r.
5. W jaki sposób Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wykorzystało okres
polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej do przekonania innych państw
członkowskich do sprzeciwu wobec umowy UE–Mercosur lub przynajmniej do
utworzenia mniejszości blokującej?
W szczególności proszę o wskazanie:
• jakie inicjatywy polityczne, spotkania bilateralne lub wielostronne zostały podjęte
w tej sprawie przez ministra rolnictwa i inne właściwe organy administracji
rządowej;
Na przestrzeni ostatnich miesięcy przedstawiciele rządu RP wielokrotnie omawiali
kwestie umowy UE-Mercosur z państwami członkowskimi UE zarówno na poziomie
premiera jak i ministerialnym. W pierwszej połowie 2025 r., a więc w okresie
prezydencji Polski w Radzie UE, przedstawiciele Polski nie występowali w tych
spotkaniach w roli prezydencji, reprezentującej Radę UE, ale w imieniu własnym.
Wynikało to z braku formalnego procedowania tej umowy na forum UE (formalny
wniosek KE o jej przyjęcie przez Radę UE nie został złożony) oraz ze względu na
zasadę neutralności prezydencji. Prezydencja powinna co do zasady zabiegać o
wypracowanie konsensusu w Radzie UE i nie powinna jednoznacznie opowiadać się
po jednej stronie dyskusji. W ramach tych spotkań Polska wskazywała, we własnym
imieniu, że dotychczasowy kształt negocjowanej umowy handlowej pomiędzy UE a
państwami Mercosur nie bierze pod uwagę potrzeby zbalansowanego podejścia do
konkurencyjności gospodarczej UE, uwzględniającego interesy sektora rolnego.
-- 3 of 5 --
4 | S t r o n a
W szczególności, Polska wskazywała na konieczność zapewnienia równych
warunków konkurencji oraz dostosowania klauzul ochronnych do specyfiki sektora
rolnego.
• z którymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej prowadzono rozmowy
o wspólnym stanowisku w zakresie ochrony rolnictwa w kontekście tej umowy;
Kierownictwo MRiT odbyło spotkania w sprawie ww. umowy ze swoimi
odpowiednikami z Francji, Austrii, Rumunii, Belgii, Włoch, Cypru, Litwy, Bułgarii,
Niemiec, Niderlandów, Irlandii.
Minister rolnictwa i rozwoju wsi Czesław Siekierski prezentował zastrzeżenia Polski
wobec umowy UE-Mercosur w czasie rozmów z partnerami z instytucji UE (m.in.
z komisarzami Marošem Šefčovičem i Christophe Hansenem) oraz ze swoimi
odpowiednikami z państw członkowskich UE. Najbardziej zbliżone stanowisko
prezentuje Francja, dlatego też najwięcej spotkań odbyło się z francuską minister
rolnictwa Annie Genevard: 22 listopada 2024 r., 25 lutego 2025 r., 16 czerwca 2025
roku oraz 25 czerwca 2025 r. Wspólnie opowiadamy się przede wszystkim za
uwzględnieniem w ramach umowy UE-Mercosur klauzuli ochronnej dostosowanej do
specyfiki sektora rolnego oraz uważamy, że należy zagwarantować większe
dostosowanie standardów produkcji obowiązujących w krajach Mercosur do
unijnych wymogów zrównoważonej produkcji rolnej. Ówczesny minister rozwoju i
technologii Krzysztof Paszyk kilkukrotnie omawiał tę umowę z komisarzem UE ds.
handlu Marošem Šefčovičem.
• czy polski rząd sformalizował jakiekolwiek wspólne stanowiska, protokoły ustaleń
lub oświadczenia polityczne z innymi państwami członkowskimi, które sprzeciwiają
się ratyfikacji porozumienia bez uzupełnień o mechanizmy ochronne?
Oficjalny wspólny komunikat był opublikowany 7 lipca 2025 r. – na stronie
francuskiego MSZ – po spotkaniu ministrów ds. europejskich Polski i Francji.
Komunikat wzywał m.in. do zastosowania w umowie UE-Mercosur specjalnych
środków ochronnych gwarantujących skuteczną ochronę unijnego rynku rolnego.
6. Proszę o jednoznaczną odpowiedź, czy Polska w ramach prezydencji dążyła do
wstrzymania prac nad ratyfikacją umowy w Radzie UE do czasu zakończenia
konsultacji sektorowych oraz uzyskania gwarancji w zakresie interesów polskiego
i unijnego rolnictwa? Jeśli tak, proszę o szczegółowy wykaz działań w tej sprawie.
-- 4 of 5 --
5 | S t r o n a
Jak wskazałem w odpowiedzi na pytanie nr 2, w czasie trwania polskiej prezydencji
KE nie przekazała państwom członkowskim wniosku o zatwierdzenie umowy UE-
Mercosur. Nie toczyły się w związku z tym prace dotyczące formalnego przyjęcia tej
umowy i nie było to przedmiotem agend posiedzeń w Radzie UE.
7. Czy polski rząd aktywnie zgłasza propozycje tzw. „klauzul ochronnych”
(safeguards) lub innych instrumentów uzupełniających umowę? Jeśli tak, jakie
konkretnie mechanizmy są negocjowane i z kim?
Postulat uwzględnienia w umowie UE-Mercosur skutecznej klauzuli ochronnej,
dostosowanej do specyfiki sektora rolnego, był stale podnoszony przez Polskę
w okresie, gdy trwały negocjacje. Między innymi w 2017 r. na nasz wniosek, wspólne
pisemne stanowisko w tej sprawie było przekazane na forum UE razem z Bułgarią,
Francją, Grecją, Węgrami i Rumunią. Obecnie ten postulat podtrzymujemy. Podobne
stanowisko prezentuje Francja.
KE jak dotąd nie chciała podejmować tego tematu, ale dopiero w momencie
przekazania przez KE formalnego wniosku będzie wiadomo, czy proponowane są
jakieś dodatkowe rozwiązania ochronne i na czym ewentualnie polegają.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 29 sierpnia 2025 r.
znak sprawy: DWM.ww.058.10.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 11588 w sprawie niewykorzystania polskiej prezydencji
w Radzie UE do zatrzymania umowy handlowej UE-Mercosur
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję poniżej odpowiedź na interpelację posła Macieja Małeckiego nr 11588
z 25.08.2025 r.
Na wstępie zwracam uwagę, że zgodnie z podziałem kompetencji resortem
wiodącym w sprawach polityki handlowej jest Ministerstwo Rozwoju i Technologii
(MRiT). Również ten resort razem z Kancelarią Prezesa Rady Ministrów (KPRM)
odpowiadają za kontakty z właściwymi ministrami i szefami rządów innych państw
członkowskich w sprawach dotyczących umowy z Mercosurem. MRiRW ma w tym
zakresie rolę wspomagającą. Niniejsza odpowiedź została skonsultowana z MRiT.
1. Czy Pan Minister podtrzymuje stanowisko swojego poprzednika, ministra
Czesława Siekierskiego, dotyczące braku poparcia dla umowy UE–Mercosur w jej
obecnym kształcie?
Nie popieram umowy UE-Mercosur w jej obecnym kształcie. Stanowisko MRiRW nie
uległo zmianie.
2. Czy Rada Ministrów uznaje stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
w sprawie braku poparcia dla umowy UE–Mercosur za oficjalne stanowisko
polskiego rządu?
-- 1 of 5 --
2 | S t r o n a
26 listopada 2024 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę wyrażającą sprzeciw wobec
dotychczasowych wyników negocjacji umowy UE-Mercosur w obszarze rolnictwa.
Komisja Europejska (KE) nie przedstawiła jeszcze pełnego, skonsolidowanego tekstu
umowy (na stronie KE dostępne są robocze wersje w języku angielskim rozdziałów
umowy dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju) ani nie określiła procedury
prawnej jej przyjęcia (czy w trybie jednomyślności czy większości kwalifikowanej).
Kraje członkowskie UE, w tym Polska, określą ostatecznie swoje stanowiska po
przekazaniu przez KE formalnego wniosku o przyjęcie umowy wraz z jej pełnym
tekstem i po wyjaśnieniu zagadnień proceduralnych. MRiRW ściśle współpracuje
z MRiT, wiodącym dla spraw związanych ze stanowiskiem Rządu RP.
3. Czy Pan Minister kontynuuje działania zmierzające do budowy mniejszości
blokującej w Radzie UE, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami Ministra
Rolnictwa i Rozwoju Wsi?
Uwzględniając uwarunkowania kompetencyjne – tj. rolę wspierającą MRiRW wobec
KPRM i resortu rozwoju odpowiadających za stanowisko Rządu i uzgadnianie
stanowisk rządowych z innymi państwami członkowskimi UE - mam zamiar
kontynuować działania mojego poprzednika. Będę dalej prezentować nasze
zastrzeżenia wobec umowy UE-Mercosur w rozmowach z ministrami rolnictwa z
państw członkowskich UE i innymi partnerami w UE oraz współpracować z
państwami członkowskimi UE o podobnym stanowisku. W dniu 28 sierpnia br.
rozmawiałem na ten temat z ministrem rolnictwa Austrii a spotkania z ministrami
rolnictwa Irlandii i Włoch odbędę w na początku września br. Zwracam jednak
uwagę, że ostateczna decyzja w tej sprawie nie będzie należała do ministrów
rolnictwa UE.
4. Jaka jest szczegółowa opinia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat
aktualnego tekstu umowy, w szczególności w zakresie ochrony sektora rolnego,
standardów produkcji, kontyngentów taryfowych oraz mechanizmów
równoważenia konkurencji?
MRiRW nie akceptuje wyników negocjacji w obszarze rolnictwa. Wejście w życie
umowy w proponowanym kształcie może spowodować znaczący wzrost importu z
krajów Mercosur do UE zwłaszcza w takich wrażliwych sektorach, jak sektor
wołowiny, drobiowy i tytoniowy, co może powodować zakłócenia rynkowe.
-- 2 of 5 --
3 | S t r o n a
Uważamy, że potrzebne są skuteczne mechanizmy ochronne, dostosowane do
specyfiki sektora rolnego. Obecnie proponowane zapisy projektowanej umowy nie
gwarantują takiej ochrony. Obowiązujące w UE wymogi zrównoważonej produkcji
rolnej (np. w obszarach dobrostanu zwierząt, ochrony środowiska) są wyższe niż w
krajach Mercosur, co powoduje nierówne warunki konkurowania.
Na wniosek Komitetu Wspomagającego do spraw Prezydencji RP w Radzie UE
(ZWIAD) w styczniu 2025 r. MRiRW przygotowało analizę nt. umowy UE-Mercosur z
punktu widzenia potencjalnego wpływu i skutków dla polskiego sektora rolnego.
Ww. analiza była również udostępniana Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi Sejmu RP
(KRiRW) przed posiedzeniem 20 maja 2025 r. Szczegółowa opinia MRiRW w sprawie
umowy była również prezentowana na posiedzeniu KRiRW 10 lipca 2025 r.
5. W jaki sposób Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wykorzystało okres
polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej do przekonania innych państw
członkowskich do sprzeciwu wobec umowy UE–Mercosur lub przynajmniej do
utworzenia mniejszości blokującej?
W szczególności proszę o wskazanie:
• jakie inicjatywy polityczne, spotkania bilateralne lub wielostronne zostały podjęte
w tej sprawie przez ministra rolnictwa i inne właściwe organy administracji
rządowej;
Na przestrzeni ostatnich miesięcy przedstawiciele rządu RP wielokrotnie omawiali
kwestie umowy UE-Mercosur z państwami członkowskimi UE zarówno na poziomie
premiera jak i ministerialnym. W pierwszej połowie 2025 r., a więc w okresie
prezydencji Polski w Radzie UE, przedstawiciele Polski nie występowali w tych
spotkaniach w roli prezydencji, reprezentującej Radę UE, ale w imieniu własnym.
Wynikało to z braku formalnego procedowania tej umowy na forum UE (formalny
wniosek KE o jej przyjęcie przez Radę UE nie został złożony) oraz ze względu na
zasadę neutralności prezydencji. Prezydencja powinna co do zasady zabiegać o
wypracowanie konsensusu w Radzie UE i nie powinna jednoznacznie opowiadać się
po jednej stronie dyskusji. W ramach tych spotkań Polska wskazywała, we własnym
imieniu, że dotychczasowy kształt negocjowanej umowy handlowej pomiędzy UE a
państwami Mercosur nie bierze pod uwagę potrzeby zbalansowanego podejścia do
konkurencyjności gospodarczej UE, uwzględniającego interesy sektora rolnego.
-- 3 of 5 --
4 | S t r o n a
W szczególności, Polska wskazywała na konieczność zapewnienia równych
warunków konkurencji oraz dostosowania klauzul ochronnych do specyfiki sektora
rolnego.
• z którymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej prowadzono rozmowy
o wspólnym stanowisku w zakresie ochrony rolnictwa w kontekście tej umowy;
Kierownictwo MRiT odbyło spotkania w sprawie ww. umowy ze swoimi
odpowiednikami z Francji, Austrii, Rumunii, Belgii, Włoch, Cypru, Litwy, Bułgarii,
Niemiec, Niderlandów, Irlandii.
Minister rolnictwa i rozwoju wsi Czesław Siekierski prezentował zastrzeżenia Polski
wobec umowy UE-Mercosur w czasie rozmów z partnerami z instytucji UE (m.in.
z komisarzami Marošem Šefčovičem i Christophe Hansenem) oraz ze swoimi
odpowiednikami z państw członkowskich UE. Najbardziej zbliżone stanowisko
prezentuje Francja, dlatego też najwięcej spotkań odbyło się z francuską minister
rolnictwa Annie Genevard: 22 listopada 2024 r., 25 lutego 2025 r., 16 czerwca 2025
roku oraz 25 czerwca 2025 r. Wspólnie opowiadamy się przede wszystkim za
uwzględnieniem w ramach umowy UE-Mercosur klauzuli ochronnej dostosowanej do
specyfiki sektora rolnego oraz uważamy, że należy zagwarantować większe
dostosowanie standardów produkcji obowiązujących w krajach Mercosur do
unijnych wymogów zrównoważonej produkcji rolnej. Ówczesny minister rozwoju i
technologii Krzysztof Paszyk kilkukrotnie omawiał tę umowę z komisarzem UE ds.
handlu Marošem Šefčovičem.
• czy polski rząd sformalizował jakiekolwiek wspólne stanowiska, protokoły ustaleń
lub oświadczenia polityczne z innymi państwami członkowskimi, które sprzeciwiają
się ratyfikacji porozumienia bez uzupełnień o mechanizmy ochronne?
Oficjalny wspólny komunikat był opublikowany 7 lipca 2025 r. – na stronie
francuskiego MSZ – po spotkaniu ministrów ds. europejskich Polski i Francji.
Komunikat wzywał m.in. do zastosowania w umowie UE-Mercosur specjalnych
środków ochronnych gwarantujących skuteczną ochronę unijnego rynku rolnego.
6. Proszę o jednoznaczną odpowiedź, czy Polska w ramach prezydencji dążyła do
wstrzymania prac nad ratyfikacją umowy w Radzie UE do czasu zakończenia
konsultacji sektorowych oraz uzyskania gwarancji w zakresie interesów polskiego
i unijnego rolnictwa? Jeśli tak, proszę o szczegółowy wykaz działań w tej sprawie.
-- 4 of 5 --
5 | S t r o n a
Jak wskazałem w odpowiedzi na pytanie nr 2, w czasie trwania polskiej prezydencji
KE nie przekazała państwom członkowskim wniosku o zatwierdzenie umowy UE-
Mercosur. Nie toczyły się w związku z tym prace dotyczące formalnego przyjęcia tej
umowy i nie było to przedmiotem agend posiedzeń w Radzie UE.
7. Czy polski rząd aktywnie zgłasza propozycje tzw. „klauzul ochronnych”
(safeguards) lub innych instrumentów uzupełniających umowę? Jeśli tak, jakie
konkretnie mechanizmy są negocjowane i z kim?
Postulat uwzględnienia w umowie UE-Mercosur skutecznej klauzuli ochronnej,
dostosowanej do specyfiki sektora rolnego, był stale podnoszony przez Polskę
w okresie, gdy trwały negocjacje. Między innymi w 2017 r. na nasz wniosek, wspólne
pisemne stanowisko w tej sprawie było przekazane na forum UE razem z Bułgarią,
Francją, Grecją, Węgrami i Rumunią. Obecnie ten postulat podtrzymujemy. Podobne
stanowisko prezentuje Francja.
KE jak dotąd nie chciała podejmować tego tematu, ale dopiero w momencie
przekazania przez KE formalnego wniosku będzie wiadomo, czy proponowane są
jakieś dodatkowe rozwiązania ochronne i na czym ewentualnie polegają.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --