Interpelacja nr 11571
Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (33%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem
Interpelacja nr 11571
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Anna Wojciechowska
Data wpływu: 04-08-2025
Szanowna Pani Ministro,
z pełnym uznaniem odnoszę się do wysiłków podejmowanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz ograniczania ubóstwa i poprawy warunków życia polskich rodzin. Liczne programy wsparcia – zarówno rządowe, jak i samorządowe – realnie poprawiają sytuację wielu gospodarstw domowych.
Jednak najnowsze dane przedstawione przez Główny Urząd Statystyczny w opracowaniu dotyczącym zagrożenia ubóstwem w Polsce w 2024 r. pokazują, że wciąż istnieją obszary, w których niezbędne jest dalsze wzmocnienie działań. Szczególnie dotyczy to gospodarstw domowych rolników, rodzin wielodzietnych, osób utrzymujących się z niezarobkowych źródeł dochodu, a także mieszkańców wsi. Wyzwania te mają charakter strukturalny i wymagają zarówno kontynuacji, jak i ewentualnej modyfikacji narzędzi wsparcia.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Jak ministerstwo ocenia skuteczność dotychczasowych programów ograniczających ubóstwo i czy są planowane ich korekty lub nowe inicjatywy w oparciu o dane GUS za 2024 rok?
2. Czy są przewidywane działania zmierzające do dalszego wzmocnienia wsparcia rodzin wielodzietnych oraz mieszkańców obszarów wiejskich, które – jak wskazują statystyki – wciąż są w większym stopniu zagrożone ubóstwem i niedostatkiem?
3. Czy jest analizowane dostosowanie progów dochodowych uprawniających do korzystania z pomocy społecznej, tak aby lepiej odzwierciedlały rosnące koszty życia?
4. Jakie inicjatywy są podejmowane w celu aktywizacji zawodowej osób o niższym poziomie wykształcenia i poprawy ich perspektyw zatrudnienia?
5. Czy ministerstwo rozważa wdrożenie dodatkowych form wsparcia dla gospodarstw domowych z osobami niepełnosprawnymi, które według danych GUS są w wyższym stopniu zagrożone ubóstwem?
Interpelacja nr 11571
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Anna Wojciechowska
Data wpływu: 04-08-2025
Szanowna Pani Ministro,
z pełnym uznaniem odnoszę się do wysiłków podejmowanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz ograniczania ubóstwa i poprawy warunków życia polskich rodzin. Liczne programy wsparcia – zarówno rządowe, jak i samorządowe – realnie poprawiają sytuację wielu gospodarstw domowych.
Jednak najnowsze dane przedstawione przez Główny Urząd Statystyczny w opracowaniu dotyczącym zagrożenia ubóstwem w Polsce w 2024 r. pokazują, że wciąż istnieją obszary, w których niezbędne jest dalsze wzmocnienie działań. Szczególnie dotyczy to gospodarstw domowych rolników, rodzin wielodzietnych, osób utrzymujących się z niezarobkowych źródeł dochodu, a także mieszkańców wsi. Wyzwania te mają charakter strukturalny i wymagają zarówno kontynuacji, jak i ewentualnej modyfikacji narzędzi wsparcia.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Jak ministerstwo ocenia skuteczność dotychczasowych programów ograniczających ubóstwo i czy są planowane ich korekty lub nowe inicjatywy w oparciu o dane GUS za 2024 rok?
2. Czy są przewidywane działania zmierzające do dalszego wzmocnienia wsparcia rodzin wielodzietnych oraz mieszkańców obszarów wiejskich, które – jak wskazują statystyki – wciąż są w większym stopniu zagrożone ubóstwem i niedostatkiem?
3. Czy jest analizowane dostosowanie progów dochodowych uprawniających do korzystania z pomocy społecznej, tak aby lepiej odzwierciedlały rosnące koszty życia?
4. Jakie inicjatywy są podejmowane w celu aktywizacji zawodowej osób o niższym poziomie wykształcenia i poprawy ich perspektyw zatrudnienia?
5. Czy ministerstwo rozważa wdrożenie dodatkowych form wsparcia dla gospodarstw domowych z osobami niepełnosprawnymi, które według danych GUS są w wyższym stopniu zagrożone ubóstwem?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
9%
Konkretność
91%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.5 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11564 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.398.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11571 Posłanek: Pani Iwony Marii Kozłowskiej i Pani Anny
Wojciechowskiej, w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych
zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Kierownictwo Ministerstwa ma świadomość sytuacji osób ubogich i ich rodzin i dokłada
wszelkich starań by udzielane wsparcie w jak największym stopniu odpowiadało ich
potrzebom i było dostosowane do zmieniającej się sytuacji.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie
osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, którym nie są one
w stanie sprostać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Instytucja ta ma
charakter pomocniczy, stanowi też dopełnienie świadczeń, które prawnie zabezpieczone są
przez inne systemy. Osoby ubiegające się o pomoc z systemu pomocy społecznej powinny
w pierwszej kolejności skorzystać z uprawnień przysługujących im na gruncie innych
systemów, a także z własnych zasobów majątkowych (pieniężnych i niepieniężnych) oraz
możliwości działania.
Uprawnienia do świadczeń z pomocy społecznej uzależnione są od wysokości dochodu.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej kryteria
dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu
interwencji socjalnej. Kolejna po roku 2021 weryfikacja kryteriów dochodowych została
przeprowadzona w 2024 r., ustanawiając od 1 stycznia 2025 r. następujące progi dochodowe
w pomocy społecznej :
dla osoby samotnie gospodarującej – 1 010 zł ( wzrost o 30%, tj. o 234 zł );
dla osoby w rodzinie – 823 zł (wzrost o 37%, tj. o 223 zł).
Nowe kryteria oznaczają z jednej strony objęcie wsparciem większej grupy osób i rodzin
o najniższych dochodach, z drugiej zaś transfer wyższych świadczeń, także do osób już
korzystających z pomocy. Zmiana kwot kryteriów dochodowych wpłynęła również na
podwyższenie maksymalnej kwoty zasiłku stałego do 1 229 zł (wzrost o 23%, tj. o 229 zł).
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS), dążąc do
poprawy sytuacji bytowej osób samotnych, rodzin, w tym rodzin z dziećmi, osób starszych,
czy osób z niepełnosprawnościami, realizuje programy w obszarze pomocy społecznej
finansowane zarówno ze środków krajowych jak i unijnych, wśród których wymienić można
m.in.: program „Posiłek w szkole i w domu”; program „Opieka 75+”; program „Fundusze
Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027”.
Informuję, że w Ministerstwie powołano Zespół do spraw reformy systemu pomocy
społecznej, w skład którego weszli zarówno eksperci, jak i praktycy. Do zadań zespołu należy
ocena skuteczności funkcjonujących w ramach systemu pomocy społecznej rozwiązań,
-- 1 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
dostępności świadczeń, usług i innych form wsparcia, a także ocena sytuacji pracowników
systemu pomocy społecznej. Na tej podstawie opracowane zostaną propozycje rozwiązań
systemowych i prawnych reformujących system pomocy społecznej.
Przygotowana reforma winna doprowadzić do integracji różnych form wsparcia oraz
współpracy pomiędzy instytucjami państwowymi, samorządami, organizacjami
pozarządowymi i lokalnymi społecznościami, co przyczyni się do zwiększenia skuteczności
podejmowanych działań pomocowych.
Weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej wpisuje się w przeciwdziałanie
ubóstwu w Polsce. Obecne Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej,
we współpracy z ekspertami i stroną społeczną, podjęło prace w kierunku wprowadzenia
corocznej obowiązkowej weryfikacji kryteriów dochodowych w pomocy społecznej. W
styczniu wysłano wniosek o wpis nowelizacji ustawy o pomocy społecznej w tym zakresie.
Informuję przy tym, że uproszczenie systemu świadczeń skierowanych do rodzin z dziećmi
poprzez ich usystematyzowanie i dostosowanie do potrzeb rodzin o najniższych dochodach
oraz coroczna weryfikacja kryteriów dochodowych uprawniających do uzyskania świadczeń
m.in. z pomocy społecznej zostały wpisane do wykazu priorytetów polityki członków Rady
Ministrów.
Warto zaznaczyć, iż zadania wymienione w ww. wykazie to zadania najważniejsze, które
będą podlegały szczególnemu monitoringowi i będą realizowane równolegle do
dotychczasowych planów i zobowiązań Kierownictwa Ministerstwa.
Osoby pochodzące z rodzin zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem, często ze względu na
wieloletni brak zatrudnienia, zmagają się nie tylko z trudnościami ekonomicznymi, ale
również z ograniczonym dostępem do usług społecznych, niską samooceną oraz rozmaitymi
barierami psychologicznymi, które utrudniają im powrót na rynek pracy. W grupie tej są
również osoby z rodzin wielodzietnych, czy z niższym poziomem wykształcenia, które
potrzebują indywidulanego wsparcia w powrocie na rynek pracy. Na mocy przepisów ustawy
z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia osoby te po zarejestrowaniu
się jako bezrobotne mogą skorzystać ze wsparcia w zakresie aktywizacji zawodowej, którego
udzielają powiatowe urzędy pracy. Wsparcie to obejmuje m.in.:
pomoc w znalezieniu pracy, przede wszystkim przez pośrednictwo pracy oraz
poradnictwo zawodowe;
pomoc w rozwoju zawodowym przez oferowane szkolenia, bon na kształcenie
ustawiczne;
pomoc w zdobyciu doświadczenia zawodowego poprzez oferowane staże;
skierowanie do prac społecznie użytecznych;
pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawcy przez skierowanie do
pracy na refundowane stanowiska pracy;
pomoc w podjęciu pracy w ramach bonu na zasiedlenie;
skierowanie do udziału w programie specjalnym w przypadku, gdy istnieje konieczność
zastosowania pozaustawowych form wsparcia;
pomoc finansową w podjęciu działalności gospodarczej, pozwalającą również na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa niezbędnego dla osoby
zakładającej własną firmę;
pomoc w ramach pakietu aktywizacyjnego, który może łączyć różne formy pomocy,
dostosowane do indywidualnych potrzeb osoby bezrobotnej.
-- 2 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Warto nadmienić, że członkowie rodzin wielodzietnych posiadający Kartę Dużej Rodziny
oraz długotrwale bezrobotni mają pierwszeństwo w skierowaniu do udziału
w dostępnych formach pomocy.
Szczególną grupę wśród osób bezrobotnych zarejestrowanych w powiatowych urzędach
pracy stanowią osoby długotrwale pozostające poza rynkiem pracy, korzystające ze
świadczeń pomocy społecznej. Osoby te, z uwagi na wielowymiarowość i specyfikę ich
problemów, wymagają kompleksowego wsparcia w procesie powrotu na rynek pracy.
W związku z tym wprowadzono możliwość zawierania porozumienia o współpracy pomiędzy
urzędem pracy a instytucjami pomocy społecznej, które ma na celu zaplanowanie i realizację
działań kierowanych do ich wspólnego klienta. Porozumienie zawierać ma w szczególności
zasady współpracy oraz tryb obowiązkowej wymiany informacji o udzielonej pomocy i jej
efektach oraz planowanych wobec osoby długotrwale bezrobotnej działaniach. Ponadto,
powiatowy urząd pracy może skierować osobę długotrwale bezrobotną do centrum
integracji społecznej w celu realizacji indywidualnego programu zatrudnienia socjalnego.
Powiatowe urzędy pracy mają również możliwość zlecania działań w zakresie reintegracji
społecznej. Działania te mogą być realizowane przede wszystkim w formie indywidualnych
lub grupowych porad specjalistycznych, w tym spotkań z psychologiem, warsztatów
motywacyjnych, grup terapeutycznych lub grup wsparcia. Celem świadczonej w takich
formach pomocy jest nie tylko ułatwienie osobom z rodzin dotkniętych ubóstwem
i niedostatkiem wejścia lub powrotu na rynek pracy, ale też poprawa ich ogólnej sytuacji
życiowej, udzielenie im wsparcia w procesie reintegracji zawodowej i społecznej oraz
przeciwdziałanie międzypokoleniowemu przekazywaniu ubóstwa i wykluczenia
społecznego.
W najtrudniejszej sytuacji na rynku pracy znajdują się osoby niepełnosprawne. Odpowiedzią
na ich potrzeby może być opracowanie instrumentu zatrudnienia wspomaganego w ramach
projektu finansowanego Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego (FERS). Projekt
realizowany będzie przez Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej i Biuro Pełnomocnika
Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych.
Zatrudnienie wspomagane i wsparcie trenera pracy pozwoliłoby wielu osobom
z niepełnosprawnościami zwiększyć szanse na zatrudnienie poprzez skuteczną,
zindywidualizowaną aktywizację zawodową. Usługa zatrudnienia wspomaganego będzie
realizowana przez Agencje Zatrudnienia Wspomaganego zatrudniające wyspecjalizowany
personel merytoryczny, w tym przede wszystkim trenerów pracy. Działania podejmowane
na poszczególnych etapach zatrudnienia wspomaganego obejmą w szczególności wsparcie
dopasowane do potrzeb i możliwości osoby z niepełnosprawnościami, adekwatne do etapu
jej zatrudnienia. Zatrudnienie wspomagane uzupełni funkcjonujące instrumenty rynku pracy
kierowane do osób z niepełnosprawnościami, stanowi też odpowiedź na postulaty
środowiska i organizacji działających na rzecz aktywizacji zawodowej tej grupy.
Informuję, że 21 sierpnia 2025 r. został ogłoszony program Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej „Wsparcie aktywizacji zawodowej opiekunów osób niepełnosprawnych” – edycja
2025. Program kierowany jest do opiekunów osób z niepełnosprawnościami. Jego głównym
celem jest aktywizacja zawodowa tej grupy osób. Działania realizowane w jego ramach
podzielono na dwa moduły:
Moduł I – Doradztwo zawodowe i planowanie kariery uczestnika programu oraz pomoc
w uzyskaniu zatrudnienia. Moduł obejmuje m.in.: indywidualne konsultacje z doradcą
zawodowym, analizę kompetencji i wsparcie w wyborze ścieżki zawodowej, wsparcie
-- 3 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
w poszukiwaniu pracodawców oferujących zatrudnienie na warunkach umożliwiających
łączenie obowiązków zawodowych z obowiązkami wynikającymi ze sprawowania opieki
nad osobą z niepełnosprawnością;
Moduł II – Wsparcie psychologiczne i społeczne uczestnika Programu oraz podnoszenie
kwalifikacji uczestnika Programu przez udział w szkoleniach i kursach, obejmuje m.in.:
szkolenia lub kursy z obszaru już posiadanych umiejętności/kwalifikacji - aktualizacja
wiedzy po przerwie w wykonywaniu pracy, szkolenia lub kursy zawodowe pozwalające
uzyskać nowe kompetencje i/lub uprawnienia zawodowe, konsultacje z psychologiem
i coachem kariery.
Na realizację działań w ramach programu przewidziano w 2025 r. środki w kwocie
30 000 000 zł. Podmiotami uprawnionymi do jego realizacji są m.in. podmioty ekonomii
społecznej, publiczne służby zatrudnienia, Ochotnicze Hufce Pracy, agencje zatrudnienia,
instytucje szkoleniowe oraz jednostki samorządu terytorialnego.
Celem szczegółowym programu jest wsparcie aktywności zawodowej opiekunów osób
niepełnosprawnych w liczbie nie mniejszej niż 1000 osób. Na etapie oceny sprawozdań
będzie weryfikowane, jaki procent opiekunów osób niepełnosprawnych, objętych
działaniami w ramach programu, znalazł zatrudnienie.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 4 of 4 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.398.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11571 Posłanek: Pani Iwony Marii Kozłowskiej i Pani Anny
Wojciechowskiej, w sprawie potrzeby wzmocnienia wsparcia dla gospodarstw domowych
zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Kierownictwo Ministerstwa ma świadomość sytuacji osób ubogich i ich rodzin i dokłada
wszelkich starań by udzielane wsparcie w jak największym stopniu odpowiadało ich
potrzebom i było dostosowane do zmieniającej się sytuacji.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie
osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, którym nie są one
w stanie sprostać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Instytucja ta ma
charakter pomocniczy, stanowi też dopełnienie świadczeń, które prawnie zabezpieczone są
przez inne systemy. Osoby ubiegające się o pomoc z systemu pomocy społecznej powinny
w pierwszej kolejności skorzystać z uprawnień przysługujących im na gruncie innych
systemów, a także z własnych zasobów majątkowych (pieniężnych i niepieniężnych) oraz
możliwości działania.
Uprawnienia do świadczeń z pomocy społecznej uzależnione są od wysokości dochodu.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej kryteria
dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu
interwencji socjalnej. Kolejna po roku 2021 weryfikacja kryteriów dochodowych została
przeprowadzona w 2024 r., ustanawiając od 1 stycznia 2025 r. następujące progi dochodowe
w pomocy społecznej :
dla osoby samotnie gospodarującej – 1 010 zł ( wzrost o 30%, tj. o 234 zł );
dla osoby w rodzinie – 823 zł (wzrost o 37%, tj. o 223 zł).
Nowe kryteria oznaczają z jednej strony objęcie wsparciem większej grupy osób i rodzin
o najniższych dochodach, z drugiej zaś transfer wyższych świadczeń, także do osób już
korzystających z pomocy. Zmiana kwot kryteriów dochodowych wpłynęła również na
podwyższenie maksymalnej kwoty zasiłku stałego do 1 229 zł (wzrost o 23%, tj. o 229 zł).
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS), dążąc do
poprawy sytuacji bytowej osób samotnych, rodzin, w tym rodzin z dziećmi, osób starszych,
czy osób z niepełnosprawnościami, realizuje programy w obszarze pomocy społecznej
finansowane zarówno ze środków krajowych jak i unijnych, wśród których wymienić można
m.in.: program „Posiłek w szkole i w domu”; program „Opieka 75+”; program „Fundusze
Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027”.
Informuję, że w Ministerstwie powołano Zespół do spraw reformy systemu pomocy
społecznej, w skład którego weszli zarówno eksperci, jak i praktycy. Do zadań zespołu należy
ocena skuteczności funkcjonujących w ramach systemu pomocy społecznej rozwiązań,
-- 1 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
dostępności świadczeń, usług i innych form wsparcia, a także ocena sytuacji pracowników
systemu pomocy społecznej. Na tej podstawie opracowane zostaną propozycje rozwiązań
systemowych i prawnych reformujących system pomocy społecznej.
Przygotowana reforma winna doprowadzić do integracji różnych form wsparcia oraz
współpracy pomiędzy instytucjami państwowymi, samorządami, organizacjami
pozarządowymi i lokalnymi społecznościami, co przyczyni się do zwiększenia skuteczności
podejmowanych działań pomocowych.
Weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej wpisuje się w przeciwdziałanie
ubóstwu w Polsce. Obecne Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej,
we współpracy z ekspertami i stroną społeczną, podjęło prace w kierunku wprowadzenia
corocznej obowiązkowej weryfikacji kryteriów dochodowych w pomocy społecznej. W
styczniu wysłano wniosek o wpis nowelizacji ustawy o pomocy społecznej w tym zakresie.
Informuję przy tym, że uproszczenie systemu świadczeń skierowanych do rodzin z dziećmi
poprzez ich usystematyzowanie i dostosowanie do potrzeb rodzin o najniższych dochodach
oraz coroczna weryfikacja kryteriów dochodowych uprawniających do uzyskania świadczeń
m.in. z pomocy społecznej zostały wpisane do wykazu priorytetów polityki członków Rady
Ministrów.
Warto zaznaczyć, iż zadania wymienione w ww. wykazie to zadania najważniejsze, które
będą podlegały szczególnemu monitoringowi i będą realizowane równolegle do
dotychczasowych planów i zobowiązań Kierownictwa Ministerstwa.
Osoby pochodzące z rodzin zagrożonych ubóstwem i niedostatkiem, często ze względu na
wieloletni brak zatrudnienia, zmagają się nie tylko z trudnościami ekonomicznymi, ale
również z ograniczonym dostępem do usług społecznych, niską samooceną oraz rozmaitymi
barierami psychologicznymi, które utrudniają im powrót na rynek pracy. W grupie tej są
również osoby z rodzin wielodzietnych, czy z niższym poziomem wykształcenia, które
potrzebują indywidulanego wsparcia w powrocie na rynek pracy. Na mocy przepisów ustawy
z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia osoby te po zarejestrowaniu
się jako bezrobotne mogą skorzystać ze wsparcia w zakresie aktywizacji zawodowej, którego
udzielają powiatowe urzędy pracy. Wsparcie to obejmuje m.in.:
pomoc w znalezieniu pracy, przede wszystkim przez pośrednictwo pracy oraz
poradnictwo zawodowe;
pomoc w rozwoju zawodowym przez oferowane szkolenia, bon na kształcenie
ustawiczne;
pomoc w zdobyciu doświadczenia zawodowego poprzez oferowane staże;
skierowanie do prac społecznie użytecznych;
pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawcy przez skierowanie do
pracy na refundowane stanowiska pracy;
pomoc w podjęciu pracy w ramach bonu na zasiedlenie;
skierowanie do udziału w programie specjalnym w przypadku, gdy istnieje konieczność
zastosowania pozaustawowych form wsparcia;
pomoc finansową w podjęciu działalności gospodarczej, pozwalającą również na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa niezbędnego dla osoby
zakładającej własną firmę;
pomoc w ramach pakietu aktywizacyjnego, który może łączyć różne formy pomocy,
dostosowane do indywidualnych potrzeb osoby bezrobotnej.
-- 2 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Warto nadmienić, że członkowie rodzin wielodzietnych posiadający Kartę Dużej Rodziny
oraz długotrwale bezrobotni mają pierwszeństwo w skierowaniu do udziału
w dostępnych formach pomocy.
Szczególną grupę wśród osób bezrobotnych zarejestrowanych w powiatowych urzędach
pracy stanowią osoby długotrwale pozostające poza rynkiem pracy, korzystające ze
świadczeń pomocy społecznej. Osoby te, z uwagi na wielowymiarowość i specyfikę ich
problemów, wymagają kompleksowego wsparcia w procesie powrotu na rynek pracy.
W związku z tym wprowadzono możliwość zawierania porozumienia o współpracy pomiędzy
urzędem pracy a instytucjami pomocy społecznej, które ma na celu zaplanowanie i realizację
działań kierowanych do ich wspólnego klienta. Porozumienie zawierać ma w szczególności
zasady współpracy oraz tryb obowiązkowej wymiany informacji o udzielonej pomocy i jej
efektach oraz planowanych wobec osoby długotrwale bezrobotnej działaniach. Ponadto,
powiatowy urząd pracy może skierować osobę długotrwale bezrobotną do centrum
integracji społecznej w celu realizacji indywidualnego programu zatrudnienia socjalnego.
Powiatowe urzędy pracy mają również możliwość zlecania działań w zakresie reintegracji
społecznej. Działania te mogą być realizowane przede wszystkim w formie indywidualnych
lub grupowych porad specjalistycznych, w tym spotkań z psychologiem, warsztatów
motywacyjnych, grup terapeutycznych lub grup wsparcia. Celem świadczonej w takich
formach pomocy jest nie tylko ułatwienie osobom z rodzin dotkniętych ubóstwem
i niedostatkiem wejścia lub powrotu na rynek pracy, ale też poprawa ich ogólnej sytuacji
życiowej, udzielenie im wsparcia w procesie reintegracji zawodowej i społecznej oraz
przeciwdziałanie międzypokoleniowemu przekazywaniu ubóstwa i wykluczenia
społecznego.
W najtrudniejszej sytuacji na rynku pracy znajdują się osoby niepełnosprawne. Odpowiedzią
na ich potrzeby może być opracowanie instrumentu zatrudnienia wspomaganego w ramach
projektu finansowanego Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego (FERS). Projekt
realizowany będzie przez Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej i Biuro Pełnomocnika
Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych.
Zatrudnienie wspomagane i wsparcie trenera pracy pozwoliłoby wielu osobom
z niepełnosprawnościami zwiększyć szanse na zatrudnienie poprzez skuteczną,
zindywidualizowaną aktywizację zawodową. Usługa zatrudnienia wspomaganego będzie
realizowana przez Agencje Zatrudnienia Wspomaganego zatrudniające wyspecjalizowany
personel merytoryczny, w tym przede wszystkim trenerów pracy. Działania podejmowane
na poszczególnych etapach zatrudnienia wspomaganego obejmą w szczególności wsparcie
dopasowane do potrzeb i możliwości osoby z niepełnosprawnościami, adekwatne do etapu
jej zatrudnienia. Zatrudnienie wspomagane uzupełni funkcjonujące instrumenty rynku pracy
kierowane do osób z niepełnosprawnościami, stanowi też odpowiedź na postulaty
środowiska i organizacji działających na rzecz aktywizacji zawodowej tej grupy.
Informuję, że 21 sierpnia 2025 r. został ogłoszony program Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej „Wsparcie aktywizacji zawodowej opiekunów osób niepełnosprawnych” – edycja
2025. Program kierowany jest do opiekunów osób z niepełnosprawnościami. Jego głównym
celem jest aktywizacja zawodowa tej grupy osób. Działania realizowane w jego ramach
podzielono na dwa moduły:
Moduł I – Doradztwo zawodowe i planowanie kariery uczestnika programu oraz pomoc
w uzyskaniu zatrudnienia. Moduł obejmuje m.in.: indywidualne konsultacje z doradcą
zawodowym, analizę kompetencji i wsparcie w wyborze ścieżki zawodowej, wsparcie
-- 3 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
w poszukiwaniu pracodawców oferujących zatrudnienie na warunkach umożliwiających
łączenie obowiązków zawodowych z obowiązkami wynikającymi ze sprawowania opieki
nad osobą z niepełnosprawnością;
Moduł II – Wsparcie psychologiczne i społeczne uczestnika Programu oraz podnoszenie
kwalifikacji uczestnika Programu przez udział w szkoleniach i kursach, obejmuje m.in.:
szkolenia lub kursy z obszaru już posiadanych umiejętności/kwalifikacji - aktualizacja
wiedzy po przerwie w wykonywaniu pracy, szkolenia lub kursy zawodowe pozwalające
uzyskać nowe kompetencje i/lub uprawnienia zawodowe, konsultacje z psychologiem
i coachem kariery.
Na realizację działań w ramach programu przewidziano w 2025 r. środki w kwocie
30 000 000 zł. Podmiotami uprawnionymi do jego realizacji są m.in. podmioty ekonomii
społecznej, publiczne służby zatrudnienia, Ochotnicze Hufce Pracy, agencje zatrudnienia,
instytucje szkoleniowe oraz jednostki samorządu terytorialnego.
Celem szczegółowym programu jest wsparcie aktywności zawodowej opiekunów osób
niepełnosprawnych w liczbie nie mniejszej niż 1000 osób. Na etapie oceny sprawozdań
będzie weryfikowane, jaki procent opiekunów osób niepełnosprawnych, objętych
działaniami w ramach programu, znalazł zatrudnienie.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 4 of 4 --