Interpelacja nr 11516
Interpelacja w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (55%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek
Interpelacja nr 11516
do ministra zdrowia
w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek
Zgłaszający: Józefa Szczurek-Żelazko, Fryderyk Sylwester Kapinos, Patryk Wicher
Data wpływu: 02-08-2025
Działając w wykonaniu uprawnień wynikających z art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, a także art. 192 Regulaminu Sejmu RP, niniejszym pragnę złożyć interpelację poselską w związku z postulatami uzyskanymi od środowisk pacjenckich, a także podmiotów zajmujących się profilaktyką chorób cywilizacyjnych, w sprawie poprawy opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek (PChN).
Zdaniem interesariuszy mimo wielu pozytywnych działań, które zaszły w ww. obszarze na przestrzeni ostatnich lat, to nadal dużo jest jeszcze do zrobienia.
Kolejnym wyzwaniem jest systemowe wzmocnienie roli dietetyka klinicznego w opiece nad pacjentami nefrologicznymi. Dane z ogólnopolskich badań wskazują, że aż 75% pacjentów z PChN w stadium 3-4 nigdy nie miało dostępu do profesjonalnej pomocy dietetycznej, mimo że niedożywienie dotyczy nawet 20% chorych w zaawansowanym stadium choroby. Liczne publikacje i rekomendacje Polskiego Towarzystwa Nefrologicznego jednoznacznie wskazują, że odpowiednia dietoterapia – szczególnie w połączeniu z terapią ketoanalogami aminokwasów – pozwala na realne spowolnienie postępu choroby, poprawę parametrów metabolicznych i zmniejszenie liczby interwencji farmakologicznych.
Interesariusze upatrują rozwiązania przedmiotowej w kwestii w poniższych postulatach:
1) uwzględnienie etatów dietetyków klinicznych w poradniach i oddziałach nefrologicznych jako obowiązującego standardu organizacyjnego,
2) włączenie tych etatów do taryf finansowania ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia,
3) umożliwienie finansowania konsultacji i edukacji żywieniowej pacjentów w ramach świadczeń gwarantowanych i programów lekowych,
4) rozszerzenie działań edukacyjnych wśród lekarzy – zwłaszcza POZ i nefrologów – na temat znaczenia dietoterapii w PChN.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na pytanie:
Czy ministerstwo dostrzega wskazaną problematykę i planuje zmiany w tym zakresie?
Interpelacja nr 11516
do ministra zdrowia
w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek
Zgłaszający: Józefa Szczurek-Żelazko, Fryderyk Sylwester Kapinos, Patryk Wicher
Data wpływu: 02-08-2025
Działając w wykonaniu uprawnień wynikających z art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, a także art. 192 Regulaminu Sejmu RP, niniejszym pragnę złożyć interpelację poselską w związku z postulatami uzyskanymi od środowisk pacjenckich, a także podmiotów zajmujących się profilaktyką chorób cywilizacyjnych, w sprawie poprawy opieki nad pacjentami z przewlekłą chorobą nerek (PChN).
Zdaniem interesariuszy mimo wielu pozytywnych działań, które zaszły w ww. obszarze na przestrzeni ostatnich lat, to nadal dużo jest jeszcze do zrobienia.
Kolejnym wyzwaniem jest systemowe wzmocnienie roli dietetyka klinicznego w opiece nad pacjentami nefrologicznymi. Dane z ogólnopolskich badań wskazują, że aż 75% pacjentów z PChN w stadium 3-4 nigdy nie miało dostępu do profesjonalnej pomocy dietetycznej, mimo że niedożywienie dotyczy nawet 20% chorych w zaawansowanym stadium choroby. Liczne publikacje i rekomendacje Polskiego Towarzystwa Nefrologicznego jednoznacznie wskazują, że odpowiednia dietoterapia – szczególnie w połączeniu z terapią ketoanalogami aminokwasów – pozwala na realne spowolnienie postępu choroby, poprawę parametrów metabolicznych i zmniejszenie liczby interwencji farmakologicznych.
Interesariusze upatrują rozwiązania przedmiotowej w kwestii w poniższych postulatach:
1) uwzględnienie etatów dietetyków klinicznych w poradniach i oddziałach nefrologicznych jako obowiązującego standardu organizacyjnego,
2) włączenie tych etatów do taryf finansowania ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia,
3) umożliwienie finansowania konsultacji i edukacji żywieniowej pacjentów w ramach świadczeń gwarantowanych i programów lekowych,
4) rozszerzenie działań edukacyjnych wśród lekarzy – zwłaszcza POZ i nefrologów – na temat znaczenia dietoterapii w PChN.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na pytanie:
Czy ministerstwo dostrzega wskazaną problematykę i planuje zmiany w tym zakresie?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Marek Kos
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
7
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9457 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.143.2025.MT
Warszawa, 27 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11516 w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą
chorobą nerek, złożoną przez grupę Posłów: Panią Józefę Szczurek-Żelazko, Pana
Fryderyka Sylwestra Kapinosa oraz Pana Patryka Wichra, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższego.
Aktualnie trwa realizacja programu pilotażowego „Dobry posiłek w szpitalu”, w ramach
którego pacjenci mają dostęp do porad żywieniowych udzielanych przez osobę planującą
dietę na zlecenie lekarza. Do programu mogą być kwalifikowani m.in. pacjenci z przewlekłą
chorobą nerek (PChN), o ile spełniają kryteria określone w § 7 ust. 1 rozporządzenia
Ministra Zdrowia z dnia 25 września 2023 r. w sprawie programu pilotażowego w zakresie
edukacji żywieniowej oraz poprawy jakości żywienia w szpitalach - „Dobry posiłek w
szpitalu” (Dz.U. z 2023 r. poz. 2021, z późn. zm.). Na realizację ww. programu pilotażowego
szpitale otrzymują dodatkowe środki finansowe w wysokości 25,62 zł za osobodzień
pobytu w szpitalu pacjenta zakwalifikowanego do programu pilotażowego.
Ponadto pacjenci z PChN kwalifikują się do objęcia opieką koordynowaną w Podstawowej
Opiece Zdrowotnej i w ramach tej opieki mają możliwość skorzystania z konsultacji
dietetycznych.
W kwestii edukacji żywieniowej należy również wskazać, że w ramach Narodowego
Programu Zdrowia na lata 2021-20251 Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH –
Państwowy Instytut Badawczy prowadzi Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej
(NCEŻ), które ma za zadanie edukować różne grupy populacji zgodnie z podejściem
1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata
2021-2025 (Dz.U. 2021 poz. 642)
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
„evidance-based” czyli w oparciu o wiarygodne dowody naukowe. W ramach NCEŻ
publikowane są m.in. zalecenia żywieniowe w przewlekłej chorobie nerek. Dodatkowo w
ramach NCEŻ działa Centrum Dietetyczne Online (CDO), będące internetową poradnią
oferującą bezpłatne konsultacje dietetyczne online. Na konsultacje mogą zgłaszać się m.in.
osoby z przewlekłą chorobą nerek. Dietetycy CDO mogą udzielić tym pacjentom
praktycznych porad dotyczących planowania i realizacji diety. Co istotne, skorzystanie z
usług CDO nie wymaga skierowania.
W kwestii rozszerzenia działań edukacyjnych wśród lekarzy na temat znaczenia
dietoterapii w PChN, na wstępie należy przywołać rozporządzenie Ministra Edukacji i
Nauki z dnia 29 września 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty,
farmaceuty, pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika
medycznego (Dz. U. 2152), które określa standardy kształcenia na kierunku lekarskim i
lekarsko-dentystycznym od roku akademickiego 2024/2025.
W powyższych standardach wskazano m. in., że w zakresie wiedzy absolwent kierunku
lekarskiego zna i rozumie:
uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne, przyczyny, objawy, zasady
diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęstszych
chorób występujących u dzieci oraz ich powikłań w tym: ostrego uszkodzenia
nerek, przewlekłej choroby nerek, zakażeń układu moczowego, zaburzeń
oddawania moczu, wad wrodzonych układu moczowego, choroby refluksowej
pęcherzowo-moczowodowej, kamicy nerkowej, chorób kłębuszków nerkowych,
chorób cewkowo-śródmiąższowych(tubulopatie, kwasice cewkowe), chorób nerek
genetycznie uwarunkowanych, nadciśnienia nerkopochodnego;
uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne, przyczyny, objawy, zasady
diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęstszych
chorób internistycznych występujących u dorosłych oraz ich powikłań w tym:
chorób nerek i dróg moczowych, w tym ostrego uszkodzenia nerek i przewlekłej
choroby nerek we wszystkich stadiach oraz ich powikłań, chorób kłębuszków
nerkowych(pierwotnych i wtórnych, w tym nefropatii cukrzycowej i chorób
układowych) i chorób śródmiąższowych nerek, nadciśnienia nerkopochodnego,
torbieli nerek, kamicy nerkowej, zakażeń układu moczowego(górnego i dolnego
odcinka), chorób nerek w okresie ciąży, nowotworów układu moczowego
nowotworów nerek, pęcherza moczowego, gruczołu krokowego;
zasady farmakoterapii u pacjentów z niewydolnością nerek i leczenia
nerkozastępczego;
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
zasady leczenia żywieniowego i płynoterapii w różnych stanach chorobowych;
najczęściej występujące stany zagrożenia życia u dzieci i dorosłych oraz zasady
postępowania w tych stanach, w tym w stanach pochodzenia: nerkowego;
przyczyny i konsekwencje niewłaściwego odżywiania, w tym długotrwałego
niedostatecznego i nadmiernego spożywania pokarmów i stosowania
niezbilansowanej diety oraz zaburzenia trawienia i wchłaniania.
W zakresie umiejętności absolwent kierunku lekarskiego potrafi:
prowadzić edukację zdrowotną pacjenta, w tym edukację żywieniową dostosowaną
do indywidualnych potrzeb.
Jednocześnie należy zauważyć, że lekarz przed przyznaniem pełnego prawa wykonywania
zawodu jest zobowiązany do realizacji obowiązkowego stażu podyplomowego, na
podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 24 lutego 2023 r. w sprawie stażu
podyplomowego lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2023 poz. 377). W programie stażu
wskazano m.in. w zakresie chorób wewnętrznych zagadnienia związane z układem
moczowym; w zakresie pediatrii rozpoznawanie i leczenie u dzieci chorób nerek; w zakresie
medycyny rodzinnej w ramach profilaktyki, diagnostyki i leczenia przewlekłych schorzeń
stanowiących częste przyczyny zgłoszeń pacjentów do poradni - chorób układu moczowego
(w szczególności przerostu gruczołu krokowego, przewlekłej choroby nerek). Należy
również dodać, że dalsze kształcenie lekarzy odbywa się w szczególności poprzez szkolenie
specjalizacyjne w danej dziedzinie medycyny. Programy szkoleń specjalizacyjnych dostępne
są na stronie Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP).
Mając na uwadze powyższe, odnosząc się do propozycji rozszerzenia działań edukacyjnych
wśród lekarzy na temat znaczenia dietoterapii w PChN, należy podkreślić, że program
specjalizacji w dziedzinie nefrologii obejmuje tematykę, którą lekarze odbywający szkolenie
specjalizacyjne powinni znać i stosować dotyczącą postępowania dietetycznego i leczenia
żywieniowego, stosowania metod zapobiegawczych związanych z właściwymi zalecaniami
żywieniowymi, działaniami interwencyjnymi w otyłości, kwalifikacji i przygotowania do
leczenia nerkozastępczego oraz przygotowania do leczenia przeszczepieniem nerki z
zachowaniem prawidłowego żywienia i aktywności fizycznej.
Z kolei program specjalizacyjny w dziedzinie urologii obejmuje swoim programem tematykę
dotyczącą żywienia pozajelitowego i dojelitowego–umiejętność ustalenia wskazań,
znajomość powszechnie dostępnych preparatów wykorzystywanych do tych form żywienia.
W programie specjalizacji zawarto też odbycie kursu „Leczenie żywieniowe”, w trakcie
którego lekarze nabywają wiedzę teoretyczną i praktyczną dotyczącą:
1)niedożywienia–częstość występowania, następstwa, rodzaje niedożywienia;
2) metody oceny stanu odżywienia;
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
3) metod leczenia żywieniowego–żywienie pozajelitowe (obwodowe, centralne), żywienie
dojelitowe (doustne, przez zgłębnik, przez stomię);
4) powikłań leczenia żywieniowego–zapobieganie, rozpoznanie, leczenie;
5) preparatów stosowanych w żywieniu poza- i dojelitowym;
6) wskazań doleczenia żywieniowego ze szczególnym uwzględnieniem okresu
okołooperacyjnego i żywienia krytycznie chorych;
7) organizacji i dokumentacji leczenia żywieniowego.
Programy specjalizacyjne są przygotowywane i aktualizowane przez powołany przez
dyrektora CMKP Zespół ekspertów działający pod przewodnictwem konsultanta
krajowego w danej dziedzinie medycyny.
Niezależnie od powyższego należy nadmienić, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia
1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2024 r. poz.1287, z późn. zm.), lekarz
ma obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej,
dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób,
zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością. Ponadto art. 18 ust. 1
tejże ustawy wskazuje, że lekarz ma prawo i obowiązek doskonalenia zawodowego. Lekarz
może realizować obowiązek doskonalenia zawodowego w różnych formach wymienionych
w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 21 lutego 2022 r. w sprawie sposobu
dopełnienia obowiązku doskonalenia zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów (Dz.U. 2022
poz. 464). Nie ma przeciwskazań, by w ramach doskonalenia zawodowego organizowane
były przez towarzystwa naukowe, CMKP, konsultantów krajowych i wojewódzkich, izby
lekarskie i inne podmioty kursy, szkolenia, zjazdy czy konferencje dotyczące omawianej
tematyki. Lekarz może pogłębiać swoją wiedze również w drodze samokształcenia.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.143.2025.MT
Warszawa, 27 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11516 w sprawie opieki nad pacjentami z przewlekłą
chorobą nerek, złożoną przez grupę Posłów: Panią Józefę Szczurek-Żelazko, Pana
Fryderyka Sylwestra Kapinosa oraz Pana Patryka Wichra, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższego.
Aktualnie trwa realizacja programu pilotażowego „Dobry posiłek w szpitalu”, w ramach
którego pacjenci mają dostęp do porad żywieniowych udzielanych przez osobę planującą
dietę na zlecenie lekarza. Do programu mogą być kwalifikowani m.in. pacjenci z przewlekłą
chorobą nerek (PChN), o ile spełniają kryteria określone w § 7 ust. 1 rozporządzenia
Ministra Zdrowia z dnia 25 września 2023 r. w sprawie programu pilotażowego w zakresie
edukacji żywieniowej oraz poprawy jakości żywienia w szpitalach - „Dobry posiłek w
szpitalu” (Dz.U. z 2023 r. poz. 2021, z późn. zm.). Na realizację ww. programu pilotażowego
szpitale otrzymują dodatkowe środki finansowe w wysokości 25,62 zł za osobodzień
pobytu w szpitalu pacjenta zakwalifikowanego do programu pilotażowego.
Ponadto pacjenci z PChN kwalifikują się do objęcia opieką koordynowaną w Podstawowej
Opiece Zdrowotnej i w ramach tej opieki mają możliwość skorzystania z konsultacji
dietetycznych.
W kwestii edukacji żywieniowej należy również wskazać, że w ramach Narodowego
Programu Zdrowia na lata 2021-20251 Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH –
Państwowy Instytut Badawczy prowadzi Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej
(NCEŻ), które ma za zadanie edukować różne grupy populacji zgodnie z podejściem
1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata
2021-2025 (Dz.U. 2021 poz. 642)
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
„evidance-based” czyli w oparciu o wiarygodne dowody naukowe. W ramach NCEŻ
publikowane są m.in. zalecenia żywieniowe w przewlekłej chorobie nerek. Dodatkowo w
ramach NCEŻ działa Centrum Dietetyczne Online (CDO), będące internetową poradnią
oferującą bezpłatne konsultacje dietetyczne online. Na konsultacje mogą zgłaszać się m.in.
osoby z przewlekłą chorobą nerek. Dietetycy CDO mogą udzielić tym pacjentom
praktycznych porad dotyczących planowania i realizacji diety. Co istotne, skorzystanie z
usług CDO nie wymaga skierowania.
W kwestii rozszerzenia działań edukacyjnych wśród lekarzy na temat znaczenia
dietoterapii w PChN, na wstępie należy przywołać rozporządzenie Ministra Edukacji i
Nauki z dnia 29 września 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty,
farmaceuty, pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika
medycznego (Dz. U. 2152), które określa standardy kształcenia na kierunku lekarskim i
lekarsko-dentystycznym od roku akademickiego 2024/2025.
W powyższych standardach wskazano m. in., że w zakresie wiedzy absolwent kierunku
lekarskiego zna i rozumie:
uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne, przyczyny, objawy, zasady
diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęstszych
chorób występujących u dzieci oraz ich powikłań w tym: ostrego uszkodzenia
nerek, przewlekłej choroby nerek, zakażeń układu moczowego, zaburzeń
oddawania moczu, wad wrodzonych układu moczowego, choroby refluksowej
pęcherzowo-moczowodowej, kamicy nerkowej, chorób kłębuszków nerkowych,
chorób cewkowo-śródmiąższowych(tubulopatie, kwasice cewkowe), chorób nerek
genetycznie uwarunkowanych, nadciśnienia nerkopochodnego;
uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne, przyczyny, objawy, zasady
diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęstszych
chorób internistycznych występujących u dorosłych oraz ich powikłań w tym:
chorób nerek i dróg moczowych, w tym ostrego uszkodzenia nerek i przewlekłej
choroby nerek we wszystkich stadiach oraz ich powikłań, chorób kłębuszków
nerkowych(pierwotnych i wtórnych, w tym nefropatii cukrzycowej i chorób
układowych) i chorób śródmiąższowych nerek, nadciśnienia nerkopochodnego,
torbieli nerek, kamicy nerkowej, zakażeń układu moczowego(górnego i dolnego
odcinka), chorób nerek w okresie ciąży, nowotworów układu moczowego
nowotworów nerek, pęcherza moczowego, gruczołu krokowego;
zasady farmakoterapii u pacjentów z niewydolnością nerek i leczenia
nerkozastępczego;
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
zasady leczenia żywieniowego i płynoterapii w różnych stanach chorobowych;
najczęściej występujące stany zagrożenia życia u dzieci i dorosłych oraz zasady
postępowania w tych stanach, w tym w stanach pochodzenia: nerkowego;
przyczyny i konsekwencje niewłaściwego odżywiania, w tym długotrwałego
niedostatecznego i nadmiernego spożywania pokarmów i stosowania
niezbilansowanej diety oraz zaburzenia trawienia i wchłaniania.
W zakresie umiejętności absolwent kierunku lekarskiego potrafi:
prowadzić edukację zdrowotną pacjenta, w tym edukację żywieniową dostosowaną
do indywidualnych potrzeb.
Jednocześnie należy zauważyć, że lekarz przed przyznaniem pełnego prawa wykonywania
zawodu jest zobowiązany do realizacji obowiązkowego stażu podyplomowego, na
podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 24 lutego 2023 r. w sprawie stażu
podyplomowego lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2023 poz. 377). W programie stażu
wskazano m.in. w zakresie chorób wewnętrznych zagadnienia związane z układem
moczowym; w zakresie pediatrii rozpoznawanie i leczenie u dzieci chorób nerek; w zakresie
medycyny rodzinnej w ramach profilaktyki, diagnostyki i leczenia przewlekłych schorzeń
stanowiących częste przyczyny zgłoszeń pacjentów do poradni - chorób układu moczowego
(w szczególności przerostu gruczołu krokowego, przewlekłej choroby nerek). Należy
również dodać, że dalsze kształcenie lekarzy odbywa się w szczególności poprzez szkolenie
specjalizacyjne w danej dziedzinie medycyny. Programy szkoleń specjalizacyjnych dostępne
są na stronie Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP).
Mając na uwadze powyższe, odnosząc się do propozycji rozszerzenia działań edukacyjnych
wśród lekarzy na temat znaczenia dietoterapii w PChN, należy podkreślić, że program
specjalizacji w dziedzinie nefrologii obejmuje tematykę, którą lekarze odbywający szkolenie
specjalizacyjne powinni znać i stosować dotyczącą postępowania dietetycznego i leczenia
żywieniowego, stosowania metod zapobiegawczych związanych z właściwymi zalecaniami
żywieniowymi, działaniami interwencyjnymi w otyłości, kwalifikacji i przygotowania do
leczenia nerkozastępczego oraz przygotowania do leczenia przeszczepieniem nerki z
zachowaniem prawidłowego żywienia i aktywności fizycznej.
Z kolei program specjalizacyjny w dziedzinie urologii obejmuje swoim programem tematykę
dotyczącą żywienia pozajelitowego i dojelitowego–umiejętność ustalenia wskazań,
znajomość powszechnie dostępnych preparatów wykorzystywanych do tych form żywienia.
W programie specjalizacji zawarto też odbycie kursu „Leczenie żywieniowe”, w trakcie
którego lekarze nabywają wiedzę teoretyczną i praktyczną dotyczącą:
1)niedożywienia–częstość występowania, następstwa, rodzaje niedożywienia;
2) metody oceny stanu odżywienia;
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
3) metod leczenia żywieniowego–żywienie pozajelitowe (obwodowe, centralne), żywienie
dojelitowe (doustne, przez zgłębnik, przez stomię);
4) powikłań leczenia żywieniowego–zapobieganie, rozpoznanie, leczenie;
5) preparatów stosowanych w żywieniu poza- i dojelitowym;
6) wskazań doleczenia żywieniowego ze szczególnym uwzględnieniem okresu
okołooperacyjnego i żywienia krytycznie chorych;
7) organizacji i dokumentacji leczenia żywieniowego.
Programy specjalizacyjne są przygotowywane i aktualizowane przez powołany przez
dyrektora CMKP Zespół ekspertów działający pod przewodnictwem konsultanta
krajowego w danej dziedzinie medycyny.
Niezależnie od powyższego należy nadmienić, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia
1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2024 r. poz.1287, z późn. zm.), lekarz
ma obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej,
dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób,
zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością. Ponadto art. 18 ust. 1
tejże ustawy wskazuje, że lekarz ma prawo i obowiązek doskonalenia zawodowego. Lekarz
może realizować obowiązek doskonalenia zawodowego w różnych formach wymienionych
w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 21 lutego 2022 r. w sprawie sposobu
dopełnienia obowiązku doskonalenia zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów (Dz.U. 2022
poz. 464). Nie ma przeciwskazań, by w ramach doskonalenia zawodowego organizowane
były przez towarzystwa naukowe, CMKP, konsultantów krajowych i wojewódzkich, izby
lekarskie i inne podmioty kursy, szkolenia, zjazdy czy konferencje dotyczące omawianej
tematyki. Lekarz może pogłębiać swoją wiedze również w drodze samokształcenia.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --