Interpelacja w sprawie stanowiska rządu RP odnośnie do zakazu eksportu złomu z Polski w ramach Unii Europejskiej oraz poza Unię Europejską
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11509
do ministra energii
w sprawie stanowiska rządu RP odnośnie do zakazu eksportu złomu z Polski w ramach Unii Europejskiej oraz poza Unię Europejską
Zgłaszający: Michał Połuboczek
Data wpływu: 01-08-2025
W Unii Europejskiej trwają prace nad nowym wymiarem Clean Industrial Deal, w tym Europejskim planem działania w sektorze stali i metali w ramach Komunikatu Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z 19 marca 2025 r.
Zgodnie z powyższym komunikatem Komisja Europejska monitoruje sytuację i rozważy zaproponowanie, najpóźniej do trzeciego kwartału 2025 r., środka handlowego, jeśli będzie to konieczne, aby zapewnić wystarczającą dostępność złomu w UE na zasadzie wzajemności.
The Circular Economy Act zapowiedziany na czwarty kwartał 2026 r. ma w założeniu usprawnić funkcjonowanie rynków surowców wtórnych i stworzyć jednolity rynek odpadów. W tym kontekście komisja zbada również, czy konieczne są dodatkowe środki, takie jak opłaty eksportowe lub cła eksportowe, aby promować dostępność złomu w UE i zapobiegać potencjalnemu „wyciekaniu złomu“ do państw trzecich o niższych standardach.
Od lat Polska i UE są eksporterem złomu stalowego netto, to znaczy, że wytwarzają, zbierają i przetwarzają więcej złomu niż są w stanie przetopić w hutach w kraju i UE.
Czysta konsumpcja (= popyt) złomu stalowego pochodzącego z recyklingu w UE spadła w ciągu ostatniej dekady z 87,5 mln ton (MT) w 2014 r. do 75,2 MT w 2023 r. W tym samym okresie eksport wzrósł z 12,3 MT do 18,9 MT, podczas gdy import spadł z 5,1 MT do 3,9 MT (World Steel Recycling in Figures 2019-2023, BIR Ferrous Metal 2024), co daje nadwyżkę na poziomie 15 MT złomu stalowego rocznie. Przemysł europejski nie wykorzystuje wystarczającej ilości materiałów pochodzących z recyklingu, a eksport rekompensuje niski popyt w UE, który prawdopodobnie nie poprawi się w najbliższym okresie.
1. Jakie jest stanowisko ministra energetyki w kwestii zakazu eksportu złomu:
- poza Polskę,
- poza Unię Europejską,
- poza OECD?
2. W przypadku wprowadzenia zakazu eksportu złomu – co stanie się z nadwyżką złomu?
3. Czy ministerstwo przygotuje miejsce składowe na nadwyżkę tego materiału, który nie będzie mógł być eksportowany?
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 5 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (19)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15350 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-WO.050.5.2025.UG
3948800.15896874.12820078
Warszawa, 05-09-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Artura Michała Połuboczka (nr K10INT11509)
Temat: zakaz eksportu złomu z Polski w ramach Unii Europejskiej oraz poza Unię Europejską
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W związku z przekazaną przez Ministra Energii interpelacją nr K10INT11509 do
Ministra Finansów i Gospodarki oraz Ministra Klimatu i Środowiska, poniżej
przekazuję odpowiedź na zagadnienia leżące we właściwości Ministra Klimatu
i Środowiska.
W obecnym stanie prawnym, jeżeli złom stalowy, spełnia definicję odpadów
zawartą w ustawie o odpadach [1], stanowi odpad w rozumieniu przepisów prawa
krajowego. W takim przypadku jego transgraniczne przemieszczanie podlega
regulacjom rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 [2]. Dlatego też poniżej
przedstawiono informacje przekazane przez Głównego Inspektora Ochrony
Środowiska, który jest organem właściwym w sprawach dotyczących
międzynarodowego przemieszczania odpadów [3].
Zgodnie z art. 3 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006, przemieszczenia
w obrębie państw członkowskich Unii Europejskiej, dokonywane w celu odzysku,
w przypadku odpadów wymienionych w załączniku III, podlegają ogólnym
obowiązkom w zakresie informowania, o których mowa w art. 18 tego aktu.
Oznacza to, że do każdego transportu powinien być dołączony dokument określony
w załączniku VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006.
Jednocześnie należy wskazać, że w przypadku gdy złom stalowy spełnia kryteria
określone w rozporządzeniu Rady (UE) nr 333/2011 [4], materiały te tracą status
odpadów. W takiej sytuacji złom traktowany jest jako pełnoprawny surowiec
wtórny, a jego transgraniczne przemieszczanie odbywa się na zasadach
dotyczących swobodnego przepływu towarów na rynku wewnętrznym Unii
Europejskiej, bez stosowania procedur przewidzianych w rozporządzeniu (WE) nr
1013/2006.
W przypadku wywozu odpadów złomu stalowego poza Unię Europejską należy
stosować procedury określone w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1418/2007 [5].
Rozporządzenie to precyzuje, jakie procedury wywozu należy stosować
w zależności od kraju przeznaczenia – w tym, czy wymagane jest uprzednie
zgłoszenie i zgoda, czy też wystarczy procedura informowania, czy też import do
-- 1 of 3 --
tego kraju jest zakazany. Powyższe rozporządzenie będzie miało zastosowanie do
21 maja 2027 r.
W dniu 20 maja 2024 r. weszło w życie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2024/1157 [6]. Większość przepisów ww. rozporządzenia będzie miała
zastosowanie od 21 maja 2026 r. Nowe rozporządzenie wprowadza przepisy
zwiększające nadzór nad wywozem odpadów z Unii Europejskiej i wprowadza
określone ograniczenia wywozu odpadów. Zgodnie z art. 46 rozporządzenia,
zgłaszający lub osoba, która organizuje przemieszczanie, musi zapewnić, aby
instalacje, do których zostaną przekazane odpady, zostały poddane audytowi.
Audyt powinien zostać przeprowadzony przez osobę niezależną od zgłaszającego
i organizującego przemieszczenie oraz poddawanej audytowi instalacji. Audyt ma
na celu weryfikację spełniania warunków określonych w załączniku X część B do
rozporządzenia, m.in. czy instalacja jest zbudowana i eksploatowana w sposób
bezpieczny, nie prowadziła nielegalnej działalności związanej z wywozem
i przywozem odpadów lub gospodarowaniem odpadami oraz czy prowadzi
dokumentację dotyczącą gospodarowania odpadami.
Dodatkowo należy zaznaczyć, że zgodnie z przepisami Rozporządzenia 2024/1157,
wywóz odpadów do państw spoza OECD będzie możliwy tylko w przypadku ujęcia
danego państwa w wykazie Komisji Europejskiej. Zgodnie z art. 41 Rozporządzenia
2024/1157 Komisja Europejska jest uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego
zawierającego wykaz państw, do których dozwolony jest wywóz odpadów innych
niż niebezpieczne w celu odzysku.
Ponadto, zgodnie z art. 45 rozporządzenia 2024/1157, Komisja Europejska (KE) jest
uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego, którym może zakazać wywozu
danych odpadów do konkretnego państwa, jeżeli nie będą spełnione warunki w
zakresie odzysku danych odpadów. KE będzie również oceniać wpływ wywozu
odpadów z Unii na gospodarkę odpadami wytworzonymi w tym państwie oraz
zdolności danego państwa do gospodarowania tymi odpadami w sposób racjonalny
ekologicznie.
Podstawa prawna:
[1] Ustawa z dnia 4 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U.2023.1587 t.j.)[2]
Rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14
czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz.U.UE.L.2006.190.1)
[3] Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu
odpadów (Dz.U.2024.746 t.j.)
[4] Rozporządzenie Rady (UE) nr 333/2011 z dnia 31 marca 2011 r. ustanawiające
kryteria określające, kiedy pewne rodzaje złomu żelaznego, stalowego i
aluminiowego przestają być odpadami w rozumieniu dyrektywy 2008/98/WE
(Dz.U.UE.L.2011.94.2)
[5] Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1418/2007 z dnia 29 listopada 2007 r.,
dotyczące wywozu w celu poddania odzyskowi niektórych odpadów wymienionych
w załączniku III lub IIIA rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu
-- 2 of 3 --
Europejskiego i Rady do pewnych państw, których nie obowiązuje decyzja OECD
w sprawie kontroli transgranicznego przemieszczania odpadów
(Dz.U.UE.L.2007.316.6)
[6] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1157 z dnia 11
kwietnia 2024 r. w sprawie przemieszczania odpadów, zmiany rozporządzeń (UE)
nr 1257/2013 i (UE) 2020/1056 oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1013/2006
(Dz.U.UE.L.2024.1157)
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
Minister Finansów i Gospodarki
Minister Energii
-- 3 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DHM-VII.5156.18.2025
Warszawa, 05 września 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 11509 z 8 sierpnia 2025 r. w sprawie stanowiska rządu RP
dotyczącego zakazu eksportu złomu z Polski w ramach Unii Europejskiej oraz poza Unię
Europejską
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 11509 Pana Posła Michała Połuboczka z 8 sierpnia 2025
r. w sprawie stanowiska rządu Rzeczypospolitej Polskiej odnośnie do zakazu eksportu
złomu z Polski w ramach Unii Europejskiej oraz poza Unię Europejską, uprzejmie
przedstawiam następujące informacje, oparte na pracach prowadzonych przez byłe
Ministerstwo Przemysłu w zakresie polityki dotyczącej handlu złomem stalowym.
Działania rządu w tym obszarze znajdują odzwierciedlenie w projekcie dokumentu pn.
„Plan działań na rzecz zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego w Polsce”,
przygotowanym przez Zespół ds. opracowania rozwiązań mających na celu poprawę
funkcjonowania branży hutniczej. Dokument ten uwzględnia zagadnienia związane z
obrotem złomem stalowym jako istotnym elementem strategii wspierającej rozwój i
dekarbonizację krajowego sektora hutniczego. W ramach obszaru tematycznego
„Gospodarka o obiegu zamkniętym”, Plan wyznacza dwa kluczowe cele.
Na poziomie krajowym – ułatwienie importu złomu do Polski poprzez weryfikację
możliwości wyłączenia złomu stalowego z obowiązku zgłoszenia w systemie SENT.
Wprowadzenie tych wymogów w 2022 r. negatywnie wpływa na funkcjonowanie branży
hutniczej, powodując wzrost kosztów importu oraz wewnątrzwspólnotowego nabycia
złomu, rezygnację zagranicznych dostawców z realizacji dostaw do Polski, ograniczenie
dostępności surowca, a w konsekwencji – osłabienie konkurencyjności krajowych hut.
W odpowiedzi na postulaty przedstawicieli branży, Ministerstwo Przemysłu uwzględniło
to działanie w Planie, traktując je jako jedno z kluczowych wspierających poprawę
warunków funkcjonowania sektora hutniczego.
Na poziomie europejskim – ograniczenie eksportu złomu stalowego z Unii Europejskiej.
W tym kontekście Plan proponuje działania takie jak wprowadzenie monitoringu eksportu
złomu jako narzędzia do identyfikacji potencjalnych problemów na rynku, modernizację
rozporządzenia UE 2015/479 ws. wspólnych reguł wywozu w celu możliwości
wprowadzenia ograniczeń eksportowych oraz umieszczenie złomu na liście surowców
wtórnych strategicznych w celu ewentualnego zabezpieczenia podaży złomu. Powyższe
działania wynikają z istotnej roli złomu jako surowca wtórnego, zwłaszcza w przemyśle
stalowym, który stanowi podstawowy materiał wsadowy w procesach produkcji stali
z wykorzystaniem pieców elektrycznych (EAF), a także znajduje zastosowanie
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
w zintegrowanych procesach BF/BOF. Przemysł stalowy w Polsce odpowiada za
największe zużycie złomu (aż połowa całej produkowanej w kraju stali pochodzi
z odzyskanego złomu), co czyni go kluczowym surowcem dla krajowej produkcji stali.
Zastosowanie złomu stalowego wspiera również realizację krajowych zobowiązań
w zakresie selektywnej zbiórki i recyklingu odpadów.
Stanowisko Rządu RP jest zgodne z wyżej opisanym celem ograniczenia eksportu złomu
stalowego z Unii Europejskiej, co ma na celu zapewnienie wystarczającej dostępności tego
surowca w UE, w kontekście trwających prac nad Clean Industrial Deal i Circular Economy
Act. Jak Pan Poseł wskazał w stanie faktycznym, czysta konsumpcja złomu stalowego
pochodzącego z recyklingu w UE spadła w ciągu ostatniej dekady z 87,5 mln ton w 2014 r.
do 75,2 mln ton w 2023 r., podczas gdy eksport wzrósł z 12,3 mln ton do 18,9 mln ton, co
daje nadwyżkę na poziomie około 15 mln ton złomu stalowego rocznie. Ograniczenie
eksportu poza UE ma rekompensować niski popyt wewnętrzny i wspierać dekarbonizację
sektora hutniczego.
W kwestii zakazu eksportu złomu poza Polskę (w ramach UE) oraz poza OECD, Plan nie
przewiduje obecnie bezpośrednich zakazów na tych poziomach, skupiając się na
ułatwieniu importu do Polski i ograniczeniach na poziomie unijnym. Ostateczne decyzje
w zakresie ewentualnych ograniczeń będą podejmowane przez właściwe jednostki
administracyjne oraz resorty, z uwzględnieniem bieżącej sytuacji na rynku surowców
wtórnych oraz obowiązujących regulacji krajowych i międzynarodowych.
W przypadku wprowadzenia zakazu eksportu złomu, nadwyżka tego materiału – jak
wskazano w interpelacji, wynikająca z faktu, że Polska i UE są eksporterami netto złomu
stalowego – mogłaby być wykorzystana do zwiększenia podaży surowca dla krajowego
i unijnego przemysłu stalowego, wspierając cele dekarbonizacji i gospodarki o obiegu
zamkniętym. Plan nie przewiduje obecnie przygotowania miejsc składowych dla takiej
nadwyżki, gdyż priorytetem jest poprawa dostępności złomu dla hutnictwa poprzez
ułatwienie importu i monitoring eksportu, a nie składowanie. Ewentualne dalsze działania
w tym zakresie będą rozważane w zależności od rozwoju sytuacji rynkowej.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Baranowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia
2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie
swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z
późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Finansów i Gospodarki, którego obsługę
zapewnia Ministerstwo Rozwoju i Technologii z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507
Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP,
adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-68477-29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora
jest dyrektor Departamentu Handlu i Współpracy Międzynarodowej.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także przysługujących
Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając informację
na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu wypełnienia
obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z
dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w związku z § 162
uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. - Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024
r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na interwencję
poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne lub działające na zlecenie organów
władzy publicznej, w zakresie i w celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa (np. na
żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji); o inne podmioty, które na podstawie stosownych
umów podpisanych z MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister Finansów i
Gospodarki (np. podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich przetwarzania tj.
do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają
tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz.
164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu
następujące prawa: o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO; o
prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne, zgodnie z art. 16 RODO; o
prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie Rozwoju i
Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu
nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych.
-- 3 of 3 --