tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/7
Warszawa, 22 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 11405
Znak sprawy: FN6.054.29.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 11405 Pani Poseł Doroty Marek i Pani Poseł
Joanny Frydrych uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
I. Mając na uwadze przedstawione wątpliwości, na wstępie należy wskazać na
obowiązujące regulacje systemowe dotyczące obowiązkowego ubezpieczenia OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych oraz główny cel przedmiotowego
ubezpieczenia.
Powszechny ustawowy obowiązek zawarcia umowy obowiązkowego
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, uwarunkowany jest
szczególną społeczną funkcją tego ubezpieczenia, jaką jest ochrona osób trzecich
przed skutkami częstych, niekorzystnych zdarzeń powstałych wskutek ruchu
pojazdów. Nieprzerwany charakter odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń i
zarazem ochrony ubezpieczeniowej daje poszkodowanym w wypadku gwarancję
otrzymania należnego odszkodowania. Z drugiej strony, umowa tego ubezpieczenia
chroni ewentualnego sprawcę wypadku komunikacyjnego przed nadmiernymi
obciążeniami finansowymi z tytułu jego odpowiedzialności cywilnej oraz
zabezpiecza jego majątek przed nadmiernym uszczupleniem z tytułu tej
odpowiedzialności.
W związku z tym oraz celem, jakiemu ma służyć to ubezpieczenie, na podstawie
przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹, obowiązek ubezpieczenia
OC posiadaczy pojazdów mechanicznych ciąży na wszystkich posiadaczach
zarejestrowanych pojazdów mechanicznych, z zastrzeżeniem, że w niektórych
sytuacjach istnieje możliwość zawarcia umowy ubezpieczenia krótkoterminowego.
Cel ten przesądza także o tym, że w przepisach nie przewidziano możliwości
odstąpienia od tego obowiązku, czy zwolnienia z niego w sytuacji, gdy jego
posiadacz, w jakimś okresie, nie może korzystać z pojazdu.

-- 1 of 7 --

2/7
Należy dodatkowo zauważyć, że istotą ubezpieczenia jest zapewnienie ochrony
ryzyka, a zatem możliwości wyrządzenia szkody, a nie zdarzenia pewnego. Sam fakt
posiadania pojazdu mechanicznego, stanowi już o ryzyku ubezpieczeniowym, tj. o
potencjalnej możliwości wyrządzenia szkody, w związku z jego ruchem.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na definicję „ruchu pojazdu" wskazaną w art.
2 ust. 1 pkt 12b ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹, zgodnie z którą ruch
pojazdu oznacza każde użycie pojazdu mechanicznego, które w czasie zdarzenia
jest zgodne z funkcją tego pojazdu jako środka transportu, niezależnie od jego cech
i terenu, na którym jest używany, oraz niezależnie od tego, czy jest on nieruchomy,
czy też znajduje się w ruchu. Pojazd zatem również w trakcie postoju uznawany jest
za pojazd będący w ruchu, w kontekście możliwości wyrządzenia szkody i
obowiązków związanych z ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów
mechanicznych.
Ponadto również pojazdy niezdolne do jazdy z przyczyn technicznych czy też
nieuczestniczące w ruchu mogą być przyczyną szkody, za którą posiadacz będzie
odpowiadał na zasadzie ryzyka na podstawie art. 436 § 1 w związku z art. 435 § 1
Kodeksu cywilnego.
W związku z tym, na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach
obowiązkowych¹, za szkodę wyrządzoną w związku z ruchem pojazdu uważa się
również szkodę powstałą przy wsiadaniu i wysiadaniu z pojazdu, bezpośrednio przy
załadowaniu i rozładowaniu pojazdu oraz podczas zatrzymania, postoju lub
garażowania. Do wypadków ubezpieczeniowych dochodzi również np. na
parkingach, w garażach, podczas wykonywania zabiegów konserwacyjnych.
Odpowiedzialność odszkodowawcza powstaje także w sytuacji, gdy do powstania
szkody doszło w czasie wsiadania i wysiadania z samochodu, w trakcie otwierania
drzwi, czy też gdy szkoda powstała na skutek wybuchu silnika w czasie, kiedy
pojazd się nie poruszał. Wprowadzenie tej normy wynika m.in. z faktu, że usunięcie
z drogi publicznej pojazdu i jego przetrzymywanie np. na parkingu strzeżonym, czy
też w garażu, jedynie redukuje do pewnego stopnia ryzyko powstania szkody w
związku z ruchem tego pojazdu, jednak nie niweluje takiego ryzyka w całości.
Podkreślenia wymaga, że w przypadku zaistnienia sytuacji, w której do ruchu
zostałby wprowadzony pojazd, którego posiadacz nie byłby ubezpieczony w
zakresie OC komunikacyjnego, a jednocześnie zostałaby wyrządzona przez ruch
takiego pojazdu szkoda, ewentualne roszczenia osób poszkodowanych z tytułu
szkód na osobie, w tym np. zadośćuczynienia lub dożywotnich rent mogłyby sięgać
nawet kwoty 29 876 400 PLN. Kwota ta wynika z ustawowego określenia
wysokości minimalnej sumy gwarancyjnej w odniesieniu do szkód osobowych na
takim właśnie poziomie. Analogiczna sytuacja mogłaby dotyczyć
nieubezpieczonego posiadacza pojazdu i szkody powstałej podczas i w związku z
postojem takiego pojazdu, w tym także pojazdów, których stan uzasadnia ich
skierowanie do kasacji. W takim przypadku świadczenia osobom poszkodowanym
lub uprawnionym wypłaca Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, ale ma on
prawo domagania się od nieubezpieczonego sprawcy szkody zwrotu
wydatkowanych pieniędzy. Jako przykład podać można, że obecnie Fundusz
dochodzi roszczenia regresowego w wysokości blisko 5 milionów złotych od
kierowcy, który spowodował wypadek, a nie posiadał ważnego ubezpieczenia OC.
Kwota ta może jeszcze ulec zwiększeniu, w razie wypłaty dodatkowych świadczeń
lub rent.
II. Odnosząc się do kwestii zasadności nakładania wysokich kar finansowych za
opóźnienie w przedłużeniu polisy OC w sytuacjach, gdy pojazd nie uczestniczy w

-- 2 of 7 --

3/7
ruchu drogowym, należy wskazać, że obecnie obowiązujące regulacje różnicują
wysokość opłaty za niespełnienie obowiązku ubezpieczenia OC posiadaczy
pojazdów mechanicznych, w zależności od okresu pozostawania bez ochrony
ubezpieczeniowej oraz od rodzaju pojazdu. W sposób szczegółowy zostało to
uregulowane w art. 88 ust. 2 i 3 ustawy o ubezpieczeniach
obowiązkowych¹.Wysokość opłaty za niespełnienie obowiązku zawarcia umowy
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych uzależniona jest od:
1. wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego na podstawie
ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za
pracę,
2. rodzaju pojazdu, wskazanego w art. 88 ust. 2 pkt 1) ustawy1:
a. samochody osobowe,
b. samochody ciężarowe, ciągniki samochodowe i autobusy,
c. pozostałe pojazdy.
3. okresu pozostawania posiadacza pojazdu mechanicznego bez ochrony
ubezpieczeniowej w każdym roku kontroli:
a. do 3 dni;
b. do 14 dni;
c. powyżej 14 dni.
Poniższa tabela przedstawia wyniki analiz przeprowadzonych przez
Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny na podstawie danych za 2024 rok,
odnoszących się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i rodzaju pojazdu.
Długość okresu bez
ochrony w danym roku
kalendarzowym
Samochody
osobowe
Samochody
ciężarowe, ciągniki
samochodowe i
autobusy
Pozostałe
pojazdy
Od 1 do 3 dni (20%
Opłaty)
5% 1% 0%
Od 4 do 14 dni (50%
Opłaty)
11% 3% 0%
Powyżej 14 dni (100%
Opłaty)
60% 16% 2%
Niezależnie od powyższego należy mieć na uwadze, że fakt nieuczestniczenia
pojazdu w ruchu drogowym nie eliminuje ryzyka powstania szkody.
III. Odnosząc się do kwestii ewentualnych zmian regulacji w zakresie opłat za
niespełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych, należy wskazać, że zagadnienie to będzie
mogło zostać poddane dyskusji przy następnej kompleksowej zmianie przepisów
ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych1, z udziałem przedstawicieli rynku
ubezpieczeniowego, tj. Komisji Nadzoru Finansowego, Rzecznika Finansowego,
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Polskiej Izby Ubezpieczeń czy też
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Należy jednak mieć na uwadze, że regulacje dotyczące opłat za niespełnienie
obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC posiadaczy
pojazdów mechanicznych powinny właściwie spełniać swoją funkcję prewencyjną.

-- 3 of 7 --

4/7
Wysokość opłat powinna być tak ukształtowana, by opłacenie składki za zawartą
umowę obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
było wydatkiem zdecydowanie niższym niż wniesienie opłaty za jego brak.
Obecny sposób wyznaczania wysokości opłat za brak zawarcia umowy tego
ubezpieczenia pozostaje adekwatny wobec ewentualnych skutków wywołanych
brakiem tego ubezpieczenia. Ponadto powiązanie wysokości opłaty z wysokością
minimalnego wynagrodzenia za pracę ma na celu zapewnienie, aby opłaty były
współmierne do bieżącej sytuacji ekonomicznej, czyli żeby ich dotkliwość, a więc w
konsekwencji funkcja prewencyjna, pozostawała na adekwatnym poziomie.
Potencjalne zmiany w zakresie obniżenia wysokości opłat mogą mieć wpływ na
zwiększenie odsetka posiadaczy pojazdów mechanicznych niespełniających tego
obowiązku. W związku z tym wprowadzenie ewentualnych zmian w
przedmiotowym zakresie będzie wymagało przeprowadzenia analizy dotyczącej
potencjalnych negatywnych skutków, w tym oceny czy nie będzie to związane z
ryzykiem wzrostu liczby osób, które nie spełniły obowiązku zawarcia umowy
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Na podstawie porównania sankcji za brak niespełnienia obowiązku zawarcia
umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych obowiązujących w
krajach europejskich należy stwierdzić, że w Polsce są one ograniczone tylko i
wyłącznie do opłaty finansowej, podczas gdy w wielu krajach (w szczególności we
Francji, Wielkiej Brytanii, Niemczech, Austrii, czy Holandii-) obejmują zarówno
opłatę finansową jaki i konfiskatę pojazdu, pozbawienie wolności, odebranie prawa
jazdy, podwyższenie składki ubezpieczeniowej oraz punkty karne. Te dodatkowe
sankcje są szczególnie dotkliwe dla obywateli, ponieważ generują nie tylko
bezpośrednie koszty (np. utrata pojazdu, opłaty za holowanie i przechowywanie,
koszty sądowe, utrata dochodu w przypadku odebrania prawa jazdy), ale także
daleko idące konsekwencje społeczne i zawodowe w przypadku pozbawienia
wolności. Jednocześnie stanowią one dodatkowe obciążenie instytucji państwa,
takich jak sądy czy policja, w obszarze egzekucji przepisów, w szczególności w
obszarze przechowywania i złomowania skonfiskowanych pojazdów.
Odnosząc się tylko i wyłącznie do poziomu maksymalnej opłaty finansowej, należy
stwierdzić, że wartości mające zastosowanie w Polsce są niższe niż w wielu innych
krajach europejskich, również w przeliczaniu do wartości płacy minimalnej czy PKB
per capita.
IV. Odnosząc się do kwestii „zawieszenia obowiązku ubezpieczenia”, gdzie
właściciel pojazdu może czasowo wyłączyć pojazd z użytkowania i nie ponosić
obowiązku posiadania OC, należy mieć na uwadze, że zarówno regulacje
ustawowe, jak i orzecznictwo, wskazują, że co do zasady posiadacz pojazdu
mechanicznego podlega obowiązkowi zawarcia umowy ubezpieczenia OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych, bez względu na to czy możliwe jest z niego
korzystanie. Fakt, iż pojazd mechaniczny nie jest używany pozostaje bez znaczenia
w kontekście obowiązku zawarcia wyżej wskazanej umowy, albowiem ewentualna
odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń zachodzi także wówczas, gdy pojazd
znajduje się na postoju, bez względu na czas jego trwania. Istotą obowiązkowego
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest zapewnienie ciągłości
tego ubezpieczenia, tak aby nie powstawały przerwy, w trakcie których posiadacz z
tytułu użytkowania pojazdu nie byłby objęty ochroną ubezpieczeniową.
Niezależnie od powyższego należy wskazać, że obecnie obowiązujące regulacje
przewidują możliwość czasowego wycofania pojazdu z ruchu. Jednakże należy
zauważyć, że takie wycofanie nie zwalnia z obowiązku zawarcia umowy
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, ale pozwala uzyskać

-- 4 of 7 --

5/7
odpowiednie obniżenie składki. W art. 8 ust. 4 i 5 ustawy o ubezpieczeniach
obowiazkowych1 przewidziano, że w przypadku czasowego wycofania pojazdu z
ruchu w rozumieniu art. 78a ustawy - Prawo o ruchu drogowym², skutkującego
zmniejszeniem prawdopodobieństwa wypadku w okresie ubezpieczenia, zakład
ubezpieczeń, na wniosek posiadacza pojazdu mechanicznego, jest obowiązany do
proporcjonalnego obniżenia składki ubezpieczeniowej na okres czasowego
wycofania pojazdu z ruchu. Składka ubezpieczeniowa, w powyższym przypadku, po
uwzględnieniu przysługujących posiadaczowi pojazdu mechanicznego zniżek
składki, ulega obniżeniu nie mniej niż o 95%.
Jednakże sam katalog pojazdów, które podlegają czasowemu wycofaniu z ruchu
wynika z regulacji ustawy – Prawo o ruchu drogowym². Na podstawie art. 78a ust. 2
tej ustawy, wycofaniu czasowemu, na wniosek określonych podmiotów, podlegają
zarejestrowane:
1) samochody ciężarowe i przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 t;
2) ciągniki samochodowe;
3) pojazdy specjalne;
4) autobusy;
5) samochody osobowe w związku z koniecznością wykonania naprawy pojazdu
wynikającej z uszkodzenia zasadniczych elementów nośnych konstrukcji, w
określonych przypadkach.
W odniesieniu do kwestii ewentualnego zawieszenia obowiązku ubezpieczenia,
które docelowo miałoby prowadzić do zwolnienia z takiego obowiązku niezbędne i
istotne jest odniesienie się do uregulowań UE dotyczących obowiązkowego
ubezpieczenia OC komunikacyjnego oraz do orzecznictwa Trybunału
Sprawiedliwości UE.
Przepis art. 3 dyrektywy³ nakłada na każde państwo członkowskie obowiązek
zastosowania wszelkich właściwych środków, aby zapewnić objęcie
ubezpieczeniem OC z tytułu użytkowania pojazdów, których stałe miejsce postoju
znajduje się na jego terytorium. Za terytorium, na którym znajduje się stałe miejsce
postoju pojazdu uważa się zaś terytorium Państwa, którego tablicę rejestracyjną
pojazd posiada.
Przepisy dyrektywy³ przewidują możliwość odstąpienia od obowiązku
ubezpieczenia, ale w ściśle określonych przypadkach. Pierwszy typ odstąpienia od
obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej jest wyłączeniem ze
względu na osobę - posiadacza samochodu (osobę fizyczną lub prawną, publiczną
lub prywatną), a drugi ze względu na rodzaj pojazdu lub ze względu na posiadanie
przez pojazd specjalnej tablicy. Zgodnie z art. 5 dyrektywy³ lista osób albo
rodzajów pojazdów zwolnionych z obowiązku ubezpieczenia pojazdów, musi zostać
notyfikowana innym państwom członkowskim i Komisji Europejskiej. Stosując
jedno z tych odstępstw państwo członkowskie ma podjąć stosowne działania, aby
zapewnić wypłatę ewentualnego odszkodowania za szkodę majątkową lub szkodę
na osobie spowodowaną na jego terytorium oraz na terytorium innych państw
członkowskich.
Dlatego też, przy skorzystaniu z wyłączenia ze względu na posiadacza pojazdu, w
projekcie odpowiedniej regulacji wyłączającej pojazdy należące do poszczególnej
kategorii podmiotów należy określić urząd lub organ odpowiedzialny za wypłatę
odszkodowań w przypadku wyrządzenia szkody ruchem takiego pojazdu (art. 5 ust.
1 dyrektywy³).
Odnosząc się do orzecznictwa UE, należy wskazać na wyrok Trybunału
Sprawiedliwości UE z 29 kwietnia 2021 r. w sprawie C-383/19 Ubezpieczeniowy
Fundusz Gwarancyjny (ubezpieczenie OC za szkody powstałe w zw. z ruchem pojazdów
mechanicznych – obowiązek zawarcia umowy ubezpieczenia OC w przypadku pojazdu

-- 5 of 7 --

6/7
niezdolnego do jazdy i przeznaczonego do zniszczenia, którego własność na podstawie
orzeczenia sądu nabyła jednostka samorządu terytorialnego). W wyroku Trybunał m.in.
wskazał, że każde państwo członkowskie powinno zapewnić, aby każdy pojazd
przebywający normalnie na jego terytorium był objęty umową zawartą z zakładem
ubezpieczeń w celu zagwarantowania, w granicach określonych w prawie Unii,
odpowiedzialności cywilnej za szkody wynikające z użytkowania rzeczonego
pojazdu. Ponadto sama okoliczność, że zarejestrowany pojazd jest w danej chwili
niezdolny do jazdy ze względu na swój stan techniczny, nawet jeśli pozostaje on
w tym stanie od chwili przeniesienia prawa własności, a zatem jest on w stosownym
wypadku niezdolny do spowodowania szkody związanej z pojęciem „ruchu
pojazdów” w rozumieniu art. 3 akapit pierwszy dyrektywy komunikacyjnej, nie
może prowadzić do wyłączenia obowiązku ubezpieczenia przewidzianego w tym
przepisie.
V. Odnosząc się do kwestii indywidualnego podejście do spraw przez
Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, w których opłata została nałożona
pomimo „braku realnego zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego”,
wskazać należy, że zgodnie z art. 94 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹
Fundusz może w uzasadnionych przypadkach, jednak kierując się wyłącznie
wyjątkowo trudną sytuacją materialną i majątkową zobowiązanego, jak również
jego sytuacją życiową, umorzyć opłatę w całości lub udzielić ulgi w jej spłacie.
Ustawodawca przewidział zatem, że umorzenie opłaty lub udzielenie ulgi w jej
spłacie możliwe jest w uzasadnionych przypadkach i w razie wyjątkowo trudnej
sytuacji majątkowo-życiowej zobowiązanego. Oznacza to tym samym, że każdy
zobowiązany, który chciałby skorzystać z uprawnienia do umorzenia opłaty w
całości lub udzielenia ulgi w jej spłacie powinien w sposób należyty wykazać
okoliczności uzasadniające takie postępowanie. Każdy wniosek w tym zakresie
skierowany do UFG, bez względu na to, czy istniało realne zagrożenie szkodą, czy
nie, rozpatrywany jest indywidualnie. Niemniej należy wskazać, że sama przesłanka
„braku realnego zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego” nie jest i nie
powinna być wystarczająca do niestosowania opłaty w takich przypadkach.
Sformułowanie takie nie pozwala bowiem na obiektywną ocenę jej stosowania. Co
więcej, wskazać należy, że pojazd mechaniczny może powodować zagrożenie
również w wielu okolicznościach, pozornie wydających się na bezpieczne. Może
bowiem dojść do samozapłonu pojazdu, jego stoczenia się, czy też spowodowana
szkody na skutek otwarcia lub zamknięcia drzwi. Wszystkie takie przypadki
również objęte są ochroną ubezpieczeniową, a mogą mieć miejsce także w
przypadku pojazdów niepozostających w użyciu. Zgodnie natomiast z podstawową
zasadą funkcjonowania ubezpieczeń istotą jest ochrona ryzyka
ubezpieczeniowego, a nie zdarzenia pewnego.
Podstawa Prawna
1. Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 367);
2. Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1251);
3. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia 16 września
2009 r. w sprawie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody
powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania
obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (wersja ujednolicona);

-- 6 of 7 --

7/7
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów

-- 7 of 7 --