Interpelacja w sprawie sytuacji na polsko-ukraińskiej granicy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 114
do ministra infrastruktury
w sprawie sytuacji na polsko-ukraińskiej granicy
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 30-11-2023
Gdańsk, dnia 30 listopada 2023 r.
Szanowny Panie Premierze,
zaostrza się sytuacja na granicy polsko-ukraińskiej. Kierowcy donoszą o „bójkach i hejcie“, które mają mieć miejsce w okolicach przejść granicznych.
6 listopada 2023 roku na polsko-ukraińskiej granicy rozpoczął się protest polskich przewoźników, do których następnie dołączyli się również rolnicy. Polacy domagają się wprowadzania zezwoleń komercyjnych dla ukraińskich przedsiębiorstw. Uważają oni, że przegrywają z ukraińskimi firmami transportowymi, które oferują niższe ceny za swoje usługi. Ukraińskie firmy nie muszą spełniać unijnych wymogów dotyczących czasu pracy czy minimalnego wynagrodzenia, co znacząco obniża ich koszty. Polscy kierowcy domagają się zniesienia wszelkich przywilejów, które otrzymały ukraińskie firmy przewozowe po inwazji Rosji na Ukrainę.
Wobec powyższego zwracam się do Pana Premiera z prośbą o odpowiedź na poniższe pytania:
Jakie działania zamierza Pan podjąć w celu rozwiązania powyższego problemu?
Czy rząd przewiduje wprowadzenie pakietu ochronnego dla polskich przewoźników w związku z obecną sytuacją na rynku?
Czy prowadzone są rozmowy ze stroną ukraińską oraz Unią Europejską w celu wypracowania rozwiązania tego problemu?
Jarosław Wałęsa
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Paweł Gancarz
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Wykryto zwrot wymijający: „na bieżąco monitoruje” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9014 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-6.054.44.2023
Warszawa, 30 stycznia 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 114 Posła na Sejm RP, Pana Jarosława Wałęsy,
w sprawie sytuacji na polsko-ukraińskiej granicy, przedstawiam następujące informacje.
Wzmożona liczba operacji transportowych świadczonych przez przewoźników
ukraińskich, będąca skutkiem czasowego braku obowiązku posiadania zezwoleń na
przewozy komercyjne, wynikającego z umowy zawartej w Lyonie 29 czerwca 2022 r.,
pomiędzy Unią Europejską a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów, a także
wprowadzeniem przez Ukrainę systemu elektronicznej kolejki przed przekroczeniem
granicy, spowodowała, że sytuacja polskich przedsiębiorców transportu drogowego,
w szczególności wykonujących przewozy w kierunku ukraińskim, stała się niezwykle
trudna. Jednym z głównych postulatów protestujących przewoźników drogowych jest
przywrócenie zezwoleń na transport drogowy pomiędzy Polską a Ukrainą. Należy
jednocześnie zaznaczyć, że w świetle obowiązywania umowy liberalizującej dwustronne
i tranzytowe przewozy drogowe pomiędzy UE a Ukrainą, decyzja o przywróceniu systemu
zezwoleń znajduje się w kompetencji Unii Europejskiej.
Wprowadzony przez stronę ukraińską w maju 2023 r. system elektronicznej kolejki
„e-Cherha” na polsko-ukraińskiej granicy państwowej, co do zasady miał stanowić
narzędzie umożliwiające kierowcom, jak i przewoźnikom drogowym, sprawniejsze
przekraczanie granicy poprzez możliwość dołączenia do kolejki za pośrednictwem
ww. platformy. W praktyce, niewydolne funkcjonowanie systemu doprowadziło do
zatorów przy przejściach granicznych z Ukrainą i stało się bezpośrednią przyczyną
rozpoczęcia protestu polskich przewoźników drogowych blokujących dojazd do granicy.
Za zarządzanie systemem elektronicznej kolejki odpowiedzialna jest strona ukraińska, tym
samym wprowadzenie rozwiązań postulowanych przez protestujących przewoźników
m.in. wyłączenie z systemu e-kolejki pojazdów przekraczających granicę bez ładunku
pozostaje w kompetencji władz ukraińskich.
Ministerstwo Infrastruktury prowadzi szereg zdecydowanych działań zmierzających do
zakończenia protestu przedsiębiorców z branży transportu drogowego na polsko-
ukraińskiej granicy państwowej, jednocześnie mając na uwadze potrzebę możliwych do
spełnienia postulatów w zakresie kolejki elektronicznej dla odprawy pojazdów
ciężarowych, których rozwiązanie znajduje się wyłącznie po stronie ukraińskiej. W tym
miejscu pragnę wskazać, że niezwłocznie po objęciu urzędu Minister Infrastruktury, Pan
Dariusz Klimczak spotkał się z reprezentantami branży transportowej i zapoznał się
z postulatami przewoźników.
W dniu 18 grudnia br. przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury uczestniczyli
w posiedzeniu Wspólnego Komitetu UE-Ukraina mającego na celu przeanalizowanie
-- 1 of 3 --
2
skutków wpływu obowiązywania umowy Unia Europejska-Ukraina na unijny rynek
transportu drogowego. Jest to działanie przewidziane w art. 7 tej umowy z 2022 r.
W spotkaniu Polskę reprezentował Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury, Pan
Arkadiusz Marchewka. W trakcie analizy skutków umowy wiceminister podkreślił, że
Polska jest w pełni przekonana o potrzebie dalszego wsparcia Ukrainy w jej walce
z agresorem, ale jednocześnie wyraźnie zaznaczył, że aby pomoc była skuteczna, nie może
powodować negatywnych konsekwencji dla państw członkowskich Unii Europejskiej.
W tym kontekście zadeklarował, że nowo powołany rząd Rzeczypospolitej jest
zdeterminowany, aby we współpracy z Komisją Europejską oraz Ukrainą wypracować
konstruktywne rozwiązania umożliwiające sprostanie obecnym wyzwaniom związanym
z protestem branży transportowej na granicy Polski i Ukrainy.
Dodatkowo 20 grudnia 2023 r. Minister Infrastruktury, Pan Dariusz Klimczak spotkał się
z wicepremierem ds. odbudowy, ministrem ds. rozwoju gmin, terytoriów
i infrastruktury Ukrainy Oleksandrem Kubrakovem. Celem spotkania była przede
wszystkim analiza spraw infrastrukturalnych, ze szczególnym uwzględnieniem protestu
przedstawicieli polskiej branży transportowej. Podczas rozmów ze stroną ukraińską,
Minister Infrastruktury podkreślił, że jest zdeterminowany, aby rozwiązać sytuację
prowadzonego od 6 listopada br. protestu przez przedsiębiorców z branży transportu
drogowego na polsko-ukraińskiej granicy.
21 grudnia 2023 roku wziąłem udział w delegacji Ministra Spraw Zagranicznych, Pana
Radosława Sikorskiego do Kijowa. Podczas wizyty omawiałem z moim ukraińskim
odpowiednikiem, Panem Sergiejem Derkaczem, Zastępcą Ministra Rozwoju Gmin,
Terytoriów i Infrastruktury Ukrainy kwestie dotyczące wspólnych działań mających na celu
zakończenie protestów polskich przewoźników drogowych przy polsko-ukraińskich
przejściach granicznych.
Ponadto, pragnę wskazać, że Minister Infrastruktury Zarządzeniem nr 30 z dnia 22 grudnia
2023 r. powołał Zespół do spraw rozwiązania problemów występujących na granicy polsko
– ukraińskiej, związanych z wykonywaniem międzynarodowych przewozów drogowych
rzeczy. Pierwsze posiedzenie Zespołu odbyło się w dniu 29 grudnia 2023 r. z udziałem
przedstawicieli resortów: infrastruktury, finansów, spraw wewnętrznych i administracji
wraz z podległymi służbami. W spotkaniu wzięli udział także przedstawiciele Kancelarii
Prezesa Rady Ministrów, Rządowego Centrum Bezpieczeństwa oraz wojewody
lubelskiego, podkarpackiego i zachodniopomorskiego.
Następnie, w dniach 5-6 stycznia 2024 roku w Lublinie przeprowadziłem rozmowy
z przedstawicielami protestujących przewoźników w celu zaprzestania protestów.
Warto również wskazać, że zgodnie z ustaleniami podjętymi przez ministrów do spraw
transportu Polski i Ukrainy w Warszawie 20 grudnia 2023 roku, w dniu 8 stycznia 2024
roku prace rozpoczęła polsko-ukraińska grupa robocza do spraw zwiększenia udziału
polskich przewoźników drogowych w rynku transportu drogowego Ukrainy. Podczas
spotkania strona ukraińska zadeklarowała przeprowadzenie szeregu działań
wychodzących naprzeciw postulatom strony polskiej, dotyczy to w szczególności
utworzenia fizycznej kolejki w przejściu granicznym Malhowice-Niżankowice, usunięcia
-- 2 of 3 --
3
polskich podmiotów transportowych z tzw. czarnych list, które pojawiają się w przestrzeni
publicznej Ukrainy, eliminacji praktyk korupcyjnych oraz utworzenia kanału
interwencyjnego w języku polskim dedykowanego polskim przewoźnikom drogowym,
w celu zgłaszania przez nich nieprawidłowości występujących w czasie wykonywania
przewozów. Prace grupy roboczej będą kontynuowane dla pełnej realizacji wniosków
strony polskiej i osiągnięcia faktycznej poprawy w procesie przekraczania polsko-
ukraińskiej granicy przez polskich przewoźników drogowych.
W wyniku konstruktywnej dyskusji Ministerstwa Infrastruktury z organizatorami
trwających od 6 listopada 2023 r. zgromadzeń przed drogowymi przejściami granicznymi
w Dorohusku, Hrebennem i Korczowej, w dniu 16 stycznia 2024 r. doszło do podpisania
porozumienia, na mocy którego przewoźnicy zawiesili protesty do 1 marca 2024 r.
Porozumienie zakłada m. in. uruchomienie w ramach pilotażu (na 1 miesiąc) w przejściu
Dorohusk-Jagodzin rejestracji w e-kolejce pojazdów ciężarowych bez ładunku w ramach
osobnego strumienia i wydzielenie dla pojazdów na pusto 4 odrębnych pasów ruchu;
całkowite wyłączenie w ramach pilotażu (na 1 miesiąc) z systemu e-kolejka na DPG
Malhowice-Niżankowice wszystkich pustych pojazdów powracających z Ukrainy;
wystosowanie apelu do ukraińskich przewoźników o nierealizowanie odpraw pojazdów
w przejściu Dołhobyczów-Uhrynów.
W mojej ocenie, osiągnięty kompromis pozwoli na powrót do normalnego
funkcjonowania towarowego transportu drogowego w relacji Polska-Ukraina oraz na
dalsze prace w zakresie trwałego rozwiązania przyczyn akcji protestacyjnej na granicy
z Ukrainą.
Ponadto pragnę poinformować, że w Ministerstwie Infrastruktury zostały opracowane
i przekazane do Komisji Europejskiej propozycje zmian do umowy między Unią Europejską
a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów z 29 czerwca 2022 roku. Planowane
jest także omówienie propozycji tych zmian ze stroną ukraińską w ramach kolejnego
posiedzenia polsko – ukraińskiej grupy roboczej do spraw zwiększenia udziału polskich
przewoźników drogowych w rynku transportu drogowego Ukrainy.
Odnosząc się do pytania, w sprawie wprowadzenia pakietu ochronnego dla polskich
przewoźników, zapewniam, że resort infrastruktury na bieżąco monitoruje sytuację
polskich przewoźników drogowych na międzynarodowym rynku transportowym. Należy
mieć na uwadze, że sytuacja branży transportu drogowego jest niezwykle dynamiczna,
niemniej jednak nie wykluczamy wypracowania i zasadności podjęcia działań
wspierających polski sektor transportu drogowego.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --