Interpelacja nr 11299
Interpelacja w sprawie wątpliwego sensu budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wątpliwego sensu budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej
Interpelacja nr 11299
do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska
w sprawie wątpliwego sensu budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 30-07-2025
Szanowni Państwo Ministrowie,
zwracam się do Państwa w imieniu mieszkańców Podbeskidzia, którzy coraz częściej i coraz boleśniej doświadczają skutków gwałtownych powodzi błyskawicznych – szczególnie w Bielsku-Białej i okolicach rzeki Białej. W ciągu ostatnich kilkunastu miesięcy doszło tam do trzech miejskich powodzi, które zniszczyły infrastrukturę drogową, zalały domy i przedsiębiorstwa oraz naraziły tysiące ludzi na ogromne straty materialne.
W tym kontekście z zaskoczeniem i niepokojem przyjmujemy założenia rządowego Programu redukcji ryzyka powodziowego dla zlewni Iłownicy i Białej, w ramach którego planowana jest budowa zbiornika retencyjnego Międzyrzecze. Problem w tym, że lokalizacja zbiornika – co potwierdza załączona mapa – znajduje się poza właściwą zlewnią rzeki Białej, poniżej Bielska-Białej, czyli niżej niż obszary najbardziej zagrożone.
Zbiornik Międzyrzecze ma zatem nikły – jeśli w ogóle jakikolwiek – wpływ na ochronę Bielska-Białej przed powodziami błyskawicznymi. Nie tylko nie zatrzyma spływu powierzchniowego z terenów górskich i zurbanizowanych, ale też może stworzyć złudne poczucie bezpieczeństwa, zniechęcając do wdrażania faktycznie skutecznych rozwiązań retencyjnych i adaptacyjnych w samym mieście i jego bezpośrednim otoczeniu.
Tymczasem niepokój budzi również brak rzetelnych konsultacji społecznych oraz milczenie lokalnych samorządów, które sprawiają wrażenie przekonanych, że zbiornik istotnie poprawi sytuację w Bielsku-Białej. Tymczasem rzeczywistość hydrologiczna, jak i dostępne ekspertyzy, wskazują, że budowa zbiornika może nie tylko nie rozwiązać żadnego z problemów, ale wręcz pogłębić istniejące zagrożenia, opóźniając wdrażanie koniecznych działań bezpośrednio na terenach zagrożonych.
Budując zbiorniki w miejscach, które nie mają istotnego wpływu na najbardziej zagrożone obszary, Polska powiela błędy z przeszłości: wybiera kosztowne i nieskuteczne inwestycje zamiast szybkich, rozproszonych i adaptacyjnych rozwiązań w samych miastach.
Nie można rozwiązać problemów hydrologicznych Bielska-Białej przez budowę zbiornika kilkanaście kilometrów poniżej niej, poza główną zlewnią.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwo Infrastruktury mają ekspertyzy hydrologiczne potwierdzające wpływ zbiornika Międzyrzecze na ograniczenie powodzi błyskawicznych w Bielsku-Białej?
Czy zbiornik Międzyrzecze obejmuje swoim zasięgiem rzeczywistą zlewnię rzeki Białej i obszary najbardziej zagrożone urban floodingiem w BB?
Jakie alternatywy rozważano dla ograniczenia ryzyka powodzi błyskawicznych w samej aglomeracji Bielska-Białej – np. lokalne zbiorniki w zlewniach zurbanizowanych, retencja rozproszona, podziemne kanały retencyjne?
Dlaczego pomija się możliwość wykorzystania wielofunkcyjnych łąk jako naturalnej retencji i ochrony przed powodziami (np. w dolinach dopływów Białej)?
Ile wyniesie szacunkowy koszt budowy zbiornika Międzyrzecze oraz w jakim czasie jest on planowany do realizacji?
Czy konsultacje społeczne objęły ekspertów hydrologicznych oraz mieszkańców dzielnic Bielska-Białej faktycznie dotkniętych powodziami?
Czy planowane są rewizje programu inwestycyjnego w sytuacji, gdy nowo zebrane dane hydrologiczne wskazują na niewielką skuteczność planowanego zbiornika dla redukcji ryzyka powodzi w Bielska-Białej?
Interpelacja nr 11299
do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska
w sprawie wątpliwego sensu budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 30-07-2025
Szanowni Państwo Ministrowie,
zwracam się do Państwa w imieniu mieszkańców Podbeskidzia, którzy coraz częściej i coraz boleśniej doświadczają skutków gwałtownych powodzi błyskawicznych – szczególnie w Bielsku-Białej i okolicach rzeki Białej. W ciągu ostatnich kilkunastu miesięcy doszło tam do trzech miejskich powodzi, które zniszczyły infrastrukturę drogową, zalały domy i przedsiębiorstwa oraz naraziły tysiące ludzi na ogromne straty materialne.
W tym kontekście z zaskoczeniem i niepokojem przyjmujemy założenia rządowego Programu redukcji ryzyka powodziowego dla zlewni Iłownicy i Białej, w ramach którego planowana jest budowa zbiornika retencyjnego Międzyrzecze. Problem w tym, że lokalizacja zbiornika – co potwierdza załączona mapa – znajduje się poza właściwą zlewnią rzeki Białej, poniżej Bielska-Białej, czyli niżej niż obszary najbardziej zagrożone.
Zbiornik Międzyrzecze ma zatem nikły – jeśli w ogóle jakikolwiek – wpływ na ochronę Bielska-Białej przed powodziami błyskawicznymi. Nie tylko nie zatrzyma spływu powierzchniowego z terenów górskich i zurbanizowanych, ale też może stworzyć złudne poczucie bezpieczeństwa, zniechęcając do wdrażania faktycznie skutecznych rozwiązań retencyjnych i adaptacyjnych w samym mieście i jego bezpośrednim otoczeniu.
Tymczasem niepokój budzi również brak rzetelnych konsultacji społecznych oraz milczenie lokalnych samorządów, które sprawiają wrażenie przekonanych, że zbiornik istotnie poprawi sytuację w Bielsku-Białej. Tymczasem rzeczywistość hydrologiczna, jak i dostępne ekspertyzy, wskazują, że budowa zbiornika może nie tylko nie rozwiązać żadnego z problemów, ale wręcz pogłębić istniejące zagrożenia, opóźniając wdrażanie koniecznych działań bezpośrednio na terenach zagrożonych.
Budując zbiorniki w miejscach, które nie mają istotnego wpływu na najbardziej zagrożone obszary, Polska powiela błędy z przeszłości: wybiera kosztowne i nieskuteczne inwestycje zamiast szybkich, rozproszonych i adaptacyjnych rozwiązań w samych miastach.
Nie można rozwiązać problemów hydrologicznych Bielska-Białej przez budowę zbiornika kilkanaście kilometrów poniżej niej, poza główną zlewnią.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwo Infrastruktury mają ekspertyzy hydrologiczne potwierdzające wpływ zbiornika Międzyrzecze na ograniczenie powodzi błyskawicznych w Bielsku-Białej?
Czy zbiornik Międzyrzecze obejmuje swoim zasięgiem rzeczywistą zlewnię rzeki Białej i obszary najbardziej zagrożone urban floodingiem w BB?
Jakie alternatywy rozważano dla ograniczenia ryzyka powodzi błyskawicznych w samej aglomeracji Bielska-Białej – np. lokalne zbiorniki w zlewniach zurbanizowanych, retencja rozproszona, podziemne kanały retencyjne?
Dlaczego pomija się możliwość wykorzystania wielofunkcyjnych łąk jako naturalnej retencji i ochrony przed powodziami (np. w dolinach dopływów Białej)?
Ile wyniesie szacunkowy koszt budowy zbiornika Międzyrzecze oraz w jakim czasie jest on planowany do realizacji?
Czy konsultacje społeczne objęły ekspertów hydrologicznych oraz mieszkańców dzielnic Bielska-Białej faktycznie dotkniętych powodziami?
Czy planowane są rewizje programu inwestycyjnego w sytuacji, gdy nowo zebrane dane hydrologiczne wskazują na niewielką skuteczność planowanego zbiornika dla redukcji ryzyka powodzi w Bielska-Białej?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Przemysław Koperski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.2 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5199 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGW-2.054.53.2025
Warszawa, 23 września 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 11299 z dnia 5 sierpnia br. Posła na Sejm RP Pana
Jarosława Sachajki w sprawie budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych
zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej przedstawiam poniżej informacje.
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (dalej: PGW Wody Polskie) informuję, że
przeprowadzona została analiza hydrologiczna dotycząca budowy zbiornika
Międzyrzecze, a także zostały zweryfikowane dotychczas zgromadzone materiały
dotyczące jego budowy. Ponadto, w ramach „Programu Redukcji Ryzyka Powodziowego
dla zlewni rzeki Iłownicy i Białej” opracowanego przez specjalistów PGW Wody Polskie
oraz Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowego Instytutu Badawczego,
zostało przeprowadzone modelowanie dla wskazanego zbiornika, z którego wynika,
że jego budowa miałaby wpływ na zmniejszenie zagrożenia powodziowego na Jasienicy
poniżej zbiornika oraz Iłownicy poniżej ujścia Jasienicy. Zadanie aktualnie znajduje się na
etapie przedrealizacyjnym. Kolejnym etapem będzie wykonanie koncepcji oraz analizy
kosztów i korzyści. W przypadku konieczności zmian w zakresie przedmiotowej inwestycji
zostaną one także uwzględnione w dokumentach i opracowaniach PGW Wody Polskie.
Szacunkowa wartość budowy zbiornika Międzyrzecze to około 334 mln zł, natomiast
przewidywany czas jego realizacji wynosi 5 lat.
Zadanie pn. „Budowa zbiornika Międzyrzecze gm. Jasienica” zostało wprowadzone przez
PGW Wody Polskie do dokumentów planistycznych związanych z realizacją inwestycji
w gospodarce wodnej. Poza w.wym zbiornikiem PGW Wody Polskie na tym terenie
planuje także realizację m.in. następujących zadań, których celem jest ograniczenie ryzyka
i skutków ewentualnych powodzi w Bielsku-Białej i na terenie powiatu, tj.: „Budowa
i odbudowa urządzeń wodnych zabudowy regulacyjnej rz. Biała”, „Odbudowa urządzeń
wodnych zabudowy regulacyjnej potoku Straconka”, „Zabezpieczenie
przeciwpowodziowe zlewni cieku Kromparek”, „Odbudowa i modernizacja koryta cieku
Wapienica”.
W ramach konsultacji społecznych „Programu Redukcji Ryzyka Powodziowego dla zlewni
rzeki Iłownicy i Białej” przeprowadzone zostały otwarte spotkania, które odbyły się
-- 1 of 2 --
2
w Czechowicach-Dziedzicach (26 czerwca 2025 r.), Jasienicy (2 lipca 2025 r.) i Bielsku-
Białej (24 lipca 2025 r.). Zgodnie z informacjami przekazanymi przez PGW Wody Polskie,
w ww. spotkaniach uczestniczyło łącznie ok. 300 mieszkańców terenów objętych
założeniami opracowanego Programu. Spotkania miały charakter otwarty, każdy mógł
wnieść swoje uwagi, wnioski i propozycje, posługując się formularzem zamieszczonym na
stronie internetowej PGW Wody Polskie RZGW w Gliwicach, w zakładce dedykowanej
przedmiotowym konsultacjom. Obecnie trwa proces analizy złożonych wniosków.
PGW Wody Polskie podejmuje działania mające na celu redukcję ryzyka powodziowego,
wykorzystując również naturalne rozwiązania, jak chociażby wykorzystanie łąk jako
naturalnej retencji w celu ochrony przed powodziami. Jednak kluczowym rozwiązaniem
wykorzystywanym przez PGW Wody Polskie są przede wszystkim zbiorniki
przeciwpowodziowe, które działają ochronnie poprzez spłaszczenie fali powodziowej,
niezależnie od pochodzenia wód w rzece (spływ powierzchniowy, wyloty z kanalizacji
deszczowych), chroniąc wszystkie obszary zagrożone jej potencjalnym wezbraniem.
Negatywne skutki powodzi błyskawicznych na terenach gęsto zabudowanych to efekt
wysokiego stopnia uszczelnienia terenu przez nawierzchnie nieprzepuszczalne,
zmniejszenia naturalnej retencji terenowej oraz niezastosowania odpowiedniej
przepustowości kanalizacji deszczowej, co nie jest możliwe do zniwelowania jedynie przy
pomocy zbiornika przeciwpowodziowego. Natomiast kwestia infrastruktury miejskiej
(w tym kanalizacyjnej) zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym1,
pozostaje w szczególności w zakresie zadań własnych gminy. Ponadto, w ustawie - Prawo
ochrony środowiska2, wprowadzono przepisy nakładające obowiązek wykonywania przez
miasta koncepcji zagospodarowania wód opadowych i roztopowych będących skutkiem
opadów atmosferycznych w ramach opracowywanych miejskich planów adaptacji, za
które odpowiada Minister Klimatu i Środowiska. Dostępny jest również przygotowany
przez PGW Wody Polskie „Poradnik dla miast - Identyfikacja obszarów zagrożonych
wodami opadowymi”3, który ma na celu przede wszystkim wesprzeć miasta i gminy przy
podejmowaniu działań w zakresie powodzi błyskawicznych.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153),
2 Ustawa z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych
innych ustaw (Dz.U. 2024 poz. 1940).
3 Poradnik dostępny jest na stronie Wód Polskich https://stoppowodzi.pl/materialy-wspierajace/.
-- 2 of 2 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGW-2.054.53.2025
Warszawa, 23 września 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 11299 z dnia 5 sierpnia br. Posła na Sejm RP Pana
Jarosława Sachajki w sprawie budowy zbiornika Międzyrzecze w kontekście realnych
zagrożeń powodziowych w Bielsku-Białej i zlewni Białej przedstawiam poniżej informacje.
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (dalej: PGW Wody Polskie) informuję, że
przeprowadzona została analiza hydrologiczna dotycząca budowy zbiornika
Międzyrzecze, a także zostały zweryfikowane dotychczas zgromadzone materiały
dotyczące jego budowy. Ponadto, w ramach „Programu Redukcji Ryzyka Powodziowego
dla zlewni rzeki Iłownicy i Białej” opracowanego przez specjalistów PGW Wody Polskie
oraz Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowego Instytutu Badawczego,
zostało przeprowadzone modelowanie dla wskazanego zbiornika, z którego wynika,
że jego budowa miałaby wpływ na zmniejszenie zagrożenia powodziowego na Jasienicy
poniżej zbiornika oraz Iłownicy poniżej ujścia Jasienicy. Zadanie aktualnie znajduje się na
etapie przedrealizacyjnym. Kolejnym etapem będzie wykonanie koncepcji oraz analizy
kosztów i korzyści. W przypadku konieczności zmian w zakresie przedmiotowej inwestycji
zostaną one także uwzględnione w dokumentach i opracowaniach PGW Wody Polskie.
Szacunkowa wartość budowy zbiornika Międzyrzecze to około 334 mln zł, natomiast
przewidywany czas jego realizacji wynosi 5 lat.
Zadanie pn. „Budowa zbiornika Międzyrzecze gm. Jasienica” zostało wprowadzone przez
PGW Wody Polskie do dokumentów planistycznych związanych z realizacją inwestycji
w gospodarce wodnej. Poza w.wym zbiornikiem PGW Wody Polskie na tym terenie
planuje także realizację m.in. następujących zadań, których celem jest ograniczenie ryzyka
i skutków ewentualnych powodzi w Bielsku-Białej i na terenie powiatu, tj.: „Budowa
i odbudowa urządzeń wodnych zabudowy regulacyjnej rz. Biała”, „Odbudowa urządzeń
wodnych zabudowy regulacyjnej potoku Straconka”, „Zabezpieczenie
przeciwpowodziowe zlewni cieku Kromparek”, „Odbudowa i modernizacja koryta cieku
Wapienica”.
W ramach konsultacji społecznych „Programu Redukcji Ryzyka Powodziowego dla zlewni
rzeki Iłownicy i Białej” przeprowadzone zostały otwarte spotkania, które odbyły się
-- 1 of 2 --
2
w Czechowicach-Dziedzicach (26 czerwca 2025 r.), Jasienicy (2 lipca 2025 r.) i Bielsku-
Białej (24 lipca 2025 r.). Zgodnie z informacjami przekazanymi przez PGW Wody Polskie,
w ww. spotkaniach uczestniczyło łącznie ok. 300 mieszkańców terenów objętych
założeniami opracowanego Programu. Spotkania miały charakter otwarty, każdy mógł
wnieść swoje uwagi, wnioski i propozycje, posługując się formularzem zamieszczonym na
stronie internetowej PGW Wody Polskie RZGW w Gliwicach, w zakładce dedykowanej
przedmiotowym konsultacjom. Obecnie trwa proces analizy złożonych wniosków.
PGW Wody Polskie podejmuje działania mające na celu redukcję ryzyka powodziowego,
wykorzystując również naturalne rozwiązania, jak chociażby wykorzystanie łąk jako
naturalnej retencji w celu ochrony przed powodziami. Jednak kluczowym rozwiązaniem
wykorzystywanym przez PGW Wody Polskie są przede wszystkim zbiorniki
przeciwpowodziowe, które działają ochronnie poprzez spłaszczenie fali powodziowej,
niezależnie od pochodzenia wód w rzece (spływ powierzchniowy, wyloty z kanalizacji
deszczowych), chroniąc wszystkie obszary zagrożone jej potencjalnym wezbraniem.
Negatywne skutki powodzi błyskawicznych na terenach gęsto zabudowanych to efekt
wysokiego stopnia uszczelnienia terenu przez nawierzchnie nieprzepuszczalne,
zmniejszenia naturalnej retencji terenowej oraz niezastosowania odpowiedniej
przepustowości kanalizacji deszczowej, co nie jest możliwe do zniwelowania jedynie przy
pomocy zbiornika przeciwpowodziowego. Natomiast kwestia infrastruktury miejskiej
(w tym kanalizacyjnej) zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym1,
pozostaje w szczególności w zakresie zadań własnych gminy. Ponadto, w ustawie - Prawo
ochrony środowiska2, wprowadzono przepisy nakładające obowiązek wykonywania przez
miasta koncepcji zagospodarowania wód opadowych i roztopowych będących skutkiem
opadów atmosferycznych w ramach opracowywanych miejskich planów adaptacji, za
które odpowiada Minister Klimatu i Środowiska. Dostępny jest również przygotowany
przez PGW Wody Polskie „Poradnik dla miast - Identyfikacja obszarów zagrożonych
wodami opadowymi”3, który ma na celu przede wszystkim wesprzeć miasta i gminy przy
podejmowaniu działań w zakresie powodzi błyskawicznych.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153),
2 Ustawa z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych
innych ustaw (Dz.U. 2024 poz. 1940).
3 Poradnik dostępny jest na stronie Wód Polskich https://stoppowodzi.pl/materialy-wspierajace/.
-- 2 of 2 --