Interpelacja w sprawie przedłużenia terminu wydatkowania i rozliczenia środków w ramach Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11228
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie przedłużenia terminu wydatkowania i rozliczenia środków w ramach Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej
Zgłaszający: Rafał Weber, Tadeusz Chrzan, Teresa Pamuła, Piotr Uruski, Fryderyk Sylwester Kapinos
Data wpływu: 28-07-2025
W związku z rozpoczęciem naborów środków w ramach Rządowego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025-2026, kierowanego do samorządów terytorialnych przez wojewodów, pojawiają się istotne wątpliwości dotyczące realności wykonania inwestycji i zakupów w założonym czasie.
Zgodnie z aktualnymi zasadami naboru, środki te – zarówno w części inwestycyjnej (np. budowa obiektów ochronnych), jak i zakupowej (sprzęt, wyposażenie) – muszą zostać wydatkowane i rozliczone do końca bieżącego roku budżetowego, czyli do 31 grudnia 2025 r. Tymczasem w wielu województwach nabory dopiero się rozpoczynają lub trwają (np. w województwie podkarpackim wnioski składać można było do 22 lipca), co oznacza, że samorządy będą miały bardzo ograniczony czas na przygotowanie, realizację i rozliczenie inwestycji.
Istnieje realne zagrożenie, że część jednostek samorządu terytorialnego nie zdąży z wydatkowaniem środków w tak krótkim terminie – zwłaszcza w przypadku zadań wymagających procedur przetargowych, uzyskania pozwoleń czy realizacji robót budowlanych. W obecnym układzie czasowym nawet dobrze przygotowane samorządy mogą mieć trudności z terminowym zakończeniem zadań.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, możliwość wydłużenia terminu wydatkowania i rozliczenia dotacji zależy od decyzji ministra finansów, który musi wyrazić zgodę na przesunięcie środków na kolejny rok budżetowy.
Z uwagi na strategiczne znaczenie polityki dotyczącej bezpieczeństwa mieszkańców oraz rozwoju infrastruktury obrony cywilnej – uprzejmie proszę o pilne zajęcie stanowiska oraz wsparcie samorządów w skutecznej i terminowej realizacji zadań publicznych.
W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Finansów rozważa wydłużenie terminu wydatkowania i rozliczenia środków w ramach Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej do roku 2026?
2. Czy zgodnie z obowiązującymi przepisami możliwe jest formalne wyrażenie zgody na przesunięcie środków na kolejny rok budżetowy?
3. Kiedy można się spodziewać decyzji w tej sprawie?
4. Czy ministerstwo przewiduje jednolite rozwiązanie dla wszystkich województw, czy też decyzje będą podejmowane indywidualnie na wniosek wojewodów lub samorządów?
Z uwagi na strategiczne znaczenie tej polityki – dotyczącej bezpieczeństwa mieszkańców oraz rozwoju infrastruktury obrony cywilnej – uprzejmie proszę o pilne zajęcie stanowiska oraz wsparcie samorządów w skutecznej i terminowej realizacji zadań publicznych.
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
2054 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 14 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Interpelacja nr 11228,
Znak sprawy: FS7.054.4.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na przekazaną interpelację Pana Posła Rafała Webera oraz grupy
posłów nr 11228 z dnia 1 sierpnia 2025 r. w sprawie przedłużenia terminu
wydatkowania i rozliczenia środków w ramach Programu Ochrony Ludności
i Obrony Cywilnej, przedstawiam następującą odpowiedź.
Nadrzędnymi zasadami dotyczącymi realizacji wydatków budżetu państwa są
zawarte w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych :
- art. 181 ust. 1 tj. „Niezrealizowane kwoty wydatków budżetu państwa wygasają
z upływem roku budżetowego” oraz
- art. 109 ust. 4 tj. „Rokiem budżetowym jest rok kalendarzowy”.
Wyjątkiem od ww. zasad jest fakultatywna możliwość wydłużenia realizacji
wydatków budżetu państwa przez Radę Ministrów, na podstawie art. 181 ust. 2
ustawy o finansach publicznych.
Nie później niż do dnia 15 grudnia roku budżetowego Rada Ministrów może ustalić,
w drodze rozporządzenia wykaz oraz plan finansowy wydatków, które nie wygasają
z upływem roku budżetowego. Ostateczny termin ich wydatkowania nie może być
dłuższy niż do 31 marca następnego roku budżetowego. Instrument ten ma
charakter wyjątkowy.
Minister Finansów i Gospodarki, co do zasady, nie zakłada przygotowania projektu
takiego rozwiązania w roku 2025.
Należy również podkreślić, że Najwyższa Izba Kontroli (NIK) wielokrotnie
krytykowała instytucję wydatków niewygasających. Zdaniem NIK instytucja
wydatków niewygasających zaburza transparentność finansów publicznych oraz
m.in. zniekształca ostateczny wynik budżetu państwa prezentowany w rocznym
-- 1 of 2 --
2/2
sprawozdaniu z wykonania.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 2 of 2 --