Interpelacja w sprawie nieprawidłowości w funkcjonowaniu Ośrodka Hodowli Zwierząt Zarodowych sp. z o.o. w Chodeczku
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11183
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie nieprawidłowości w funkcjonowaniu Ośrodka Hodowli Zwierząt Zarodowych sp. z o.o. w Chodeczku
Zgłaszający: Anna Gembicka
Data wpływu: 25-07-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Do mojego biura poselskiego wpływają informacje od pracowników oraz osób związanych z zakładem wskazujące na poważne nieprawidłowości w zarządzaniu spółką oraz potencjalne naruszenia przepisów prawa i zasad dobrej praktyki rolniczej.
Z relacji wynika, że obecnie wszystkie decyzje podejmowane są jednoosobowo przez głównego hodowcę, który – według doniesień – otrzymał pełną swobodę działania od prezesa spółki pana Witolda Kwapińskiego. Skutkiem tej sytuacji mają być liczne przypadki niewłaściwego zarządzania zakładem, zagrażające zarówno produkcji rolniczej, jak i dobrostanowi zwierząt oraz środowisku naturalnemu.
Przykłady wskazywanych nieprawidłowości to m.in.:
• stosowanie zakazanych środków ochrony roślin w uprawie rzepaku,
• brak zgody na zakup odpowiednich odżywek do kukurydzy i stosowanie nieefektywnych zamienników,
• rozrzucanie obornika na pola osób trzecich,
• produkcja kiszonki złej jakości, z nieodpowiednich składników,
• zamknięcie odcinka Jarantowice, przystosowanego do hodowli jałówek, bez zapewnienia odpowiednich warunków dla zwierząt,
• opóźnienia lub odmowa napraw sprzętu rolniczego,
• wzrost liczby zgonów wśród bydła – według informacji z zakładu w roku 2024 padło już około 50 sztuk bydła,
• niewłaściwe gospodarowanie odpadami – odpady trafiają do wykopanych dziur na terenie zakładu lub są porzucane na grunty zakryte ziemią.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi posiada wiedzę o sytuacji opisanej powyżej w Ośrodku Hodowli Zwierząt Zarodowych w Chodeczku?
2. Czy planowana jest kontrola działalności zakładu, w tym nadzoru weterynaryjnego, oraz gospodarki odpadami?
3. Czy ministerstwo podejmie działania w celu sprawdzenia, czy nie doszło do naruszenia przepisów prawa, w tym Prawa ochrony środowiska, ustawy o ochronie zwierząt oraz zasad stosowania środków ochrony roślin?
Z uwagi na powagę przedstawionej sprawy oraz potencjalne zagrożenie dla zdrowia zwierząt i jakości produkcji rolniczej proszę o pilne zbadanie sytuacji oraz interwencję w ramach kompetencji resortu.
Z poważaniem
Minister Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7540 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 20 sierpnia 2025 r.
znak sprawy: DNI.mr.058.17.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 11183 „w sprawie nieprawidłowości
w funkcjonowaniu Ośrodka Hodowli Zwierząt Zarodowych sp. z o.o. w Chodeczku”.
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na ww. interpelację, uprzejmie informuję, co następuje.
Zgodnie z art. 5 ust. 6 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu
nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 826), Krajowy
Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (powoływany dalej jako „KOWR”), wykonuje prawa
z udziałów w jednoosobowych spółkach hodowli roślin uprawnych lub hodowli
zwierząt gospodarskich o szczególnym znaczeniu dla gospodarki narodowej. W celu
zatem udzielenia odpowiedzi na ww. interpelację Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju
Wsi wystąpiło również do Centrali KOWR o przekazanie niezbędnych informacji.
KOWR wskazał, że uzyskał informacje i stanowisko Wiceprezesa Zarządu ww. spółki
w zakresie zagadnień poruszonych w interpelacji i na tej podstawie ustalił,
co następuje.
„Brak zgody na zakup odpowiednich odżywek do kukurydzy i stosowanie
nieefektywnych zamienników”
Spółka stoi na stanowisku, iż zastosowane do odżywienia kukurydzy mieszanki były
zgodne z przyjętymi zasadami i terminami agrotechnicznymi.
-- 1 of 4 --
2 | S t r o n a
„Rozrzucanie obornika na pola osób trzecich”
Kwestie wywozu nawozu naturalnego z gospodarstwa obecnie są uregulowane
poprzez zawarcie umów z biogazownią oraz umów z rolnikami indywidualnymi.
Z powodu niedoborów słomy w spółce zaistniała konieczność pozyskania
odpowiedniej ilości słomy na cele produkcji zwierzęcej od rolników indywidualnych,
bez obciążeń finansowych spółki. Są to umowy barterowe polegające na wymianie
obornika na słomę, której ubiegłoroczne zbiory z pól spółki były niewystarczające dla
zabezpieczenia potrzeb produkcyjnych.
„Produkcja kiszonki złej jakości z nieodpowiednich składników”
Sporządzenie kiszonki z lucerny zachwaszczonej rzepakiem było spowodowane
błędami popełnionymi przez byłego agronoma przy zakładaniu lucernika na polu
po rzepaku dodatkowo bez wsiewki. Ten pokos został zakiszony z nadzieją, że będzie
można go zastosować, choć w przypadku braku możliwości zostanie zlikwidowany.
Ponadto właśnie dlatego nie został zlikwidowany jeszcze stary lucernik, który dzisiaj
stanowi podstawowe źródło zaopatrzenia w lucernę. Należy wskazać, iż spółka
na bieżąco zleca wykonanie analizy pasz objętościowych w celu weryfikacji składu
chemicznego oraz zawartości poszczególnych składników, niezbędnej
do sporządzenia odpowiednio zbilansowanej dawki pokarmowej dla zwierząt.
„Zamknięcie odcinka Jarantowice, przystosowanego do hodowli jałówek, bez
zapewnienia odpowiednich warunków dla zwierząt”
Likwidacja bazy produkcyjnej w Jarantowicach rozpoczęta została jeszcze przez
poprzedni zarząd. Obecny zarząd uznał, że lepiej będzie te działania kontynuować,
gdyż utrzymanie oddziału w Jarantowicach było ekonomicznie nieuzasadnione.
Ponadto przewidziana jest przebudowa tego obiektu, która dopiero teraz będzie
możliwa z uwagi na uzyskaną niedawno decyzję środowiskową.
Nadmienić jeszcze należy, że w komputerowej bazie danych systemu identyfikacji i
rejestracji zwierząt Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (system IRZ
Plus), siedziba stada nr 035643206-005, Jarantowice 1, 87- 850 Jarantowice, gm.
Choceń, należąca do Ośrodka Hodowli Zwierząt Zarodowych sp. z o.o., Chodeczek
20, 87-860 Chodecz, od dnia 18 grudnia 2024 r. posiada status stada „nieaktywny”.
O zamknięciu tej siedziby stada jej posiadacz nie poinformował Powiatowego
Lekarza Weterynarii we Włocławku.
„Opóźnienia lub odmowa napraw sprzętu rolniczego”
-- 2 of 4 --
3 | S t r o n a
Opóźnienia w remontach maszyn spowodowane są nie ograniczeniami w zakupie
części, ale niewłaściwą organizacją prac warsztatu przez kierownika, co ujawniła
kontrola przeprowadzona w Zakładzie Naprawczym w dniu 27.06.2025 r. Efektem
są kary dyscyplinarne nałożone na pracownika i kierownika.
„Wzrost liczby zgonów wśród bydła – według informacji z zakładu w roku
2024 padło już około 50 sztuk bydła”
Kwestia upadków zwierząt to efekt prac związanych z przebudową organizacji stada,
systemu doju oraz pracy zootechników. Po zakończeniu tego procesu sytuacja będzie
ustabilizowana. Z danych zawartych w „Informacji o stanie hodowli zwierząt
gospodarskich w roku 2024” oraz w sprawozdaniu Zarządu spółki za rok 2024
wynika, że poziom brakowania krów uległ zwiększeniu z 32,41% w 2023 roku
do 39,86% w 2024 roku, natomiast martwe urodzenia i upadki cieląt w 2024 roku
osiągnęły poziom 13,0%, tj. więcej o 0,6% niż przed rokiem. Należy podkreślić, że
poziom brakowania i upadków nie utrzymywał się długotrwale i w związku z tym nie
jest zjawiskiem budzącym większy niepokój w gospodarstwach wielkostadnych. Pod
koniec 2023 roku otwarto w spółce nową oborę dla obsady ok. 240 szt. krów
mlecznych. Związana z tym była konieczność pozostawienia w stadzie większej liczby
jałowic, które po wycieleniu jako pierwiastki zasiedlały nowy obiekt. Pomimo tego,
w 2024 r. sprzedaż żeńskiego materiału hodowlanego wzrosła do ilości 28 szt.
jałowic cielnych, tj. więcej o 11 szt. niż w 2023 roku. Po uzyskaniu pełnej obsady
krów i dla konieczności podtrzymania siły selekcji w stadzie poprzez wybór zwierząt
o najlepszych cechach genetycznych i produkcyjnych, zwłaszcza w stadach
hodowlanych, brakowanie krów nie może kształtować się na zbyt niskim poziomie.
Ponadto należy wskazać, że analiza zdarzeń w ww. systemie IRZ Plus, dotyczących
padnięć w siedzibie stada nr 035643206-003, zlokalizowanej pod adresem
Chodeczek 20, 87-860 Chodecz, wykazała, że w okresie od 1 stycznia do 7 sierpnia
2025 r. odnotowano w niej 58 przypadków padnięć zwierząt, a stan stada na dzień 7
sierpnia 2025 r. wynosił 1199 sztuk bydła. Przeprowadzono również analizę zdarzeń
w tym zakresie za rok 2024, w którym, przy stanie stada wynoszącym na dzień 12
grudnia 2024 r. 1212 sztuk bydła, do systemu IRZ Plus zgłoszono 101 przypadków
padnięć.
Powiatowy Lekarz Weterynarii we Włocławku w 2024 r. przeprowadził w siedzibach
stad należących do spółki kontrole w zakresie przestrzegania wymogów
-- 3 of 4 --
4 | S t r o n a
warunkowości w obszarze zdrowie publiczne, zdrowie zwierząt i dobrostan zwierząt.
Kontrole nie wykazały nieprawidłowości. W 2022 r. przeprowadzono kontrolę
w zakresie warunków utrzymywania bydła, w wyniku której również nie stwierdzono
uchybień. Niezależnie od powyższego Główny Lekarz Weterynarii poinformował, że
będzie kontynuował monitorowanie postępowania Powiatowego Lekarza
Weterynarii we Włocławku.
„Niewłaściwe gospodarowanie odpadami – odpady trafiają do wykopanych
dziur na terenie zakładu lub są porzucane na grunty zakryte ziemią”
We wskazanych miejscach inspektorzy Inspektoratu Ochrony Środowiska
we Włocławku przeprowadzili odwierty, które nie potwierdziły zakopania śmieci.
Obecnie podjęte są działania w celu uzyskania zgody od Starostwa Powiatowego
we Włocławku na utwardzenie placu na terenie fermy bydła w Chodeczku w celu
wyeliminowania zastoisk odcieków z obornika.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że z dniem 1 sierpnia 2025 r. nastąpiła zmiana
w składzie zarządu spółki na stanowisku prezesa.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --