Interpelacja w sprawie apelu Rady Gminy Horyniec-Zdrój o podjęcie działań legislacyjnych na rzecz zwiększenia udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach publicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11124
do ministra finansów
w sprawie apelu Rady Gminy Horyniec-Zdrój o podjęcie działań legislacyjnych na rzecz zwiększenia udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach publicznych
Zgłaszający: Marek Rząsa
Data wpływu: 22-07-2025
Przemyśl, dnia 22 lipca 2025 r.
Działając na podstawie ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora art. 14 ust. 1 pkt 7 z dnia 9 maja 1996 r. (Dz. U. 1996 Nr 73 poz. 350 z późn. zm.) oraz art. 191-193 Regulaminu Sejmu (M.P. 2009 Nr 5 poz. 47) zwracam się do Pana Ministra z interpelacją poselską w sprawie: apelu Rady Gminy Horyniec-Zdrój o podjęcie działań legislacyjnych na rzecz zwiększenia udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach publicznych.
W odpowiedzi na apel Rady Gminy Horyniec-Zdrój, poparty uchwałą z dnia 26 czerwca 2025 r. oraz skierowane do mnie pismo Pana Roberta Serkisa, wójta gminy Horyniec-Zdrój z dnia 3 lipca 2025 r. zwracam się do Pana Ministra z prośbą o uważne pochylenie się nad sytuacją gmin uzdrowiskowych i rozważenie możliwości zmiany systemu finansowania i redystrybucji środków publicznych na korzystniejsze dla samorządów, w większym stopniu uwzględniające szczególną rolę tych gmin i zadań realizowanych na rzecz dobra publicznego. Konieczne inwestycje, działania prorozwojowe – muszą mieć zapewnione bowiem stabilne finansowanie.
W związku z powyższym proszę o udzielenie mi odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jak ocenia Pan Minister ww. apel oraz zawarte w nim postulaty?
2. Czy w Ministerstwie Finansów trwają/bądź planowane są prace nad rozwiązaniami odpowiadającymi na postulaty zgłaszane przez gminy uzdrowiskowe? Jeżeli tak, to w jakim terminie możemy spodziewać się ich zakończenia?
Poseł na Sejm RP
Marek Rząsa
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8144 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 6 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Interpelacja nr 11124 Poseł Marek Rząsa w sprawie apelu Rady
Gminy Horyniec-Zdrój o podjęcie działań legislacyjnych na rzecz
zwiększenia udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach
publicznych
Znak sprawy: ST1.054.17.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 11124 Pana posła Marka Rząsy w sprawie apelu Rady
Gminy Horyniec-Zdrój o podjęcie działań legislacyjnych na rzecz zwiększenia
udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach publicznych, uprzejmie informuję.
Odnosząc się do kwestii zwiększenia udziału gmin uzdrowiskowych w dochodach
publicznych z podatków z PIT i CIT, należy zauważyć, że dochody jednostek
samorządu terytorialnego (JST), w tym gmin uzdrowiskowych od roku 2025
naliczane są zgodnie z przepisami ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach
jednostek samorządu terytorialnego1. Założeniem reformy finansów samorządu
terytorialnego było, aby dochody samorządów zwiększały się w sposób
przewidywalny. Nowy system dochodów JST uwzględnia m.in. specyfikę
poszczególnych kategorii JST, obejmując przy tym nie tylko kwestię zróżnicowań
dochodowych ale również kwestię potrzeb wydatkowych JST wynikających z
realizowanych zadań. Zgodnie z przyjętymi rozwiązaniami, głównym źródłem
dochodów jednostek samorządu terytorialnego są dochody podatkowe. Nastąpiła
jakościowa zmiana w strukturze dochodów budżetów samorządowych. Ustawa
zwiększyła dochody własne jednostek samorządu terytorialnego, dochody
odzyskały swój podstawowy i stymulacyjny charakter. System zasilania
finansowego został oparty na lokalnej bazie podatników podatku dochodowego od
osób fizycznych (PIT) oraz podatników podatku dochodowego od osób prawnych
(CIT). Dochody JST z tytułu udziału w podatkach dochodowych (PIT i CIT) są liczone
jako procent od dochodów podatników danego podatku z terenu jednostki
samorządu terytorialnego (do 2024 r. dochód samorządów z tytułu udziału w
podatkach PIT i CIT naliczany był na podstawie podatku należnego).
1 Dz. U. z 2024 r. poz. 1572 i 1717
-- 1 of 3 --
2/3
Rozszerzony został również katalog dochodów z PIT, w których samorządy
terytorialne partycypują, o podatek PIT pobierany w formie ryczałtu od przychodów
ewidencjonowanych.
Nowa ustawa wprowadziła także dodatkowy mechanizm uzupełniania dochodów
samorządów. Zgodnie z art. 34 ustawy o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego w budżecie państwa tworzy się rezerwę na uzupełnienie dochodów
jednostek samorządu terytorialnego w wysokości stanowiącej równowartość 1%
kwoty potrzeb finansowych ustalonych dla wszystkich jednostek samorządu
terytorialnego. Ustawa określa obszary i przypadki, według których rozdzielane
będą środki tej rezerwy.
Nowy system finansowania samorządu terytorialnego przewiduje udział organizacji
samorządowych we wsparciu jednostek samorządu terytorialnego środkami
pochodzącymi z ww. rezerwy.
Podziału części rezerwy w kwocie stanowiącej 80% jej wysokości dokonuje minister
właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym w
zakresie danego obszaru, po uzgodnieniu z reprezentacją jednostek samorządu
terytorialnego obszarów i przypadków, według których rozdzielane będą środki
rezerwy.
Należy zauważyć, że łączny skutek finansowy wynikający z nowej ustawy jest dla JST
pozytywny i oznacza zwiększenie ich dochodów o 24,8 mld zł w roku 2025 w
stosunku do poprzedniego systemu, a w perspektywie najbliższej dekady o ponad
345 mld zł.
Jest to realizacja jednego z celów reformy finansów samorządu terytorialnego
dotyczącego wzmocnienia i ustabilizowania finansów JST poprzez zwiększenie
dochodów własnych, od których zależą możliwości realizacji zadań i rozwoju
samorządów. Tym samym zwiększyła się samodzielność finansowa samorządów,
które w większym stopniu mogą decydować o tym, ile i na co przeznaczyć dochodów
uzyskanych w wyniku zmian systemowych. Dotyczy to także gmin o statusie
uzdrowiska.
W kwestii wsparcia dla gmin uzdrowiskowych informuję, że stosownie do art. 92
ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w roku 2025 dla
gmin uzdrowiskowych przewidziana została rezerwa na uzupełnienie dochodów
jednostek samorządu terytorialnego.
Rezerwa, która w 2025 r. wynosi 30 000 tys. zł, została podzielona między gminy
uzdrowiskowe, o których mowa w ustawie z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie
uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach
uzdrowiskowych2, których obszarowi lub jego części został nadany status
uzdrowiska w trybie określonym w tej ustawie.
Warto także zauważyć, że gmina uzdrowiskowa, w celu realizacji zadań ma prawo do
pobierania opłaty uzdrowiskowej, o której mowa w art. 48 ustawy z dnia 28 lipca
2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony
uzdrowiskowej oraz gminach uzdrowiskowych, której wysokość wpływa na ustalaną
dotację z budżetu państwa określoną w art. 49 tej ustawy. Gminy uzdrowiskowe
mają możliwość wprowadzenia na mocy uchwały rady gminy opłaty uzdrowiskowej3
od osób fizycznych przebywających dłużej niż dobę w celach zdrowotnych,
turystycznych, wypoczynkowych lub szkoleniowych w miejscowościach
2 Dz. U. z 2024 r. poz. 1420 z późn. zm.
3 Zgodnie z art.17 ust. 1a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach
lokalnych (dalej: u.p.o.l.)
-- 2 of 3 --
3/3
znajdujących się na obszarach, którym nadano status uzdrowiska - za każdą
rozpoczętą dobę pobytu. Stawka opłaty uzdrowiskowej w 2025 r. nie może
przekroczyć 6,38 zł dziennie4.
Dotacja z budżetu państwa, o której mowa w ww. art. 49 to dodatkowe źródło
finansowania zadań własnych gminy związanych z zachowaniem funkcji leczniczych
uzdrowiska, w tym tworzenia i modernizacji infrastruktury uzdrowisk czy ochrony
warunków naturalnych, którą otrzymują w wysokości równej wpływom z tytułu
opłaty uzdrowiskowej pobranej w uzdrowisku w roku bazowym w rozumieniu
ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego.
Jak z powyższego wynika, gminy uzdrowiskowe już obecnie są wyposażone we
właściwe uprawnienia ustawowe dające możliwość uzyskania dodatkowych
środków .
Odnosząc się do kwestii zachęt podatkowych dla przedsiębiorców działających w
sektorze turystyki zdrowotnej, sanatoriów i usług prozdrowotnych na obszarze
gmin uzdrowiskowych należy zwrócić uwagę, że możliwości w zakresie tworzenia
takich zachęt od dawna obowiązują. Trzeba tu wskazać na ustawowe upoważnienie
rad gmin, w tym rad gmin uzdrowiskowych, do podejmowania uchwał
ustanawiających preferencje podatkowe w zakresie podatku od nieruchomości5
oraz podatku od środków transportowych6. Wprowadzone preferencje mogą
przyczynić się do rozwoju lokalnej gospodarki, wzrostu zatrudnienia i dochodów
przedsiębiorstw korzystających z takich preferencji, a tym samym do wzrostu
dochodów gminy z tytułu udziału w dochodach budżetowych z PIT lub CIT.
Poza tym, przedsiębiorcy prowadzący działalność w obszarach turystyki, w tym
również turystki zdrowotnej, mogą korzystać z ulg, które nie są warunkowane
koniecznością prowadzenia działalności na terenie gmin uzdrowiskowych. Mogą
korzystać z dostępnych na zasadach ogólnych preferencji podatkowych, o ile
spełniają ustawowe kryteria i warunki przewidziane dla tych instrumentów, np. z
ulgi polegającej na zwolnieniu dochodów uzyskanych z tytułu wynajmu pokoi
gościnnych, w budynkach mieszkalnych położonych na terenach wiejskich w
gospodarstwie rolnym, osobom przebywającym na wypoczynku oraz dochodów
uzyskanych z tytułu wyżywienia tych osób, jeżeli liczba wynajmowanych pokoi nie
przekracza 5 (art. 21 ust. 1 pkt 43 ustawy PIT7).
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
4 Zgodnie z art. 19 pkt 1 lit. d u.p.o.l.
5 Na mocy art. 5 ust. 2 – 4 oraz art. 7 ust. 3 u.p.o.l.
6 Na mocy art. 10 ust. 2 i art. 12 ust. 4 u.p.o.l.
7 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163,
z późn. zm.).
-- 3 of 3 --