Interpelacja w sprawie wzrostu obowiązków sprawozdawczych dla małych firm w związku z ESG i raportowaniem niefinansowym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11094
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wzrostu obowiązków sprawozdawczych dla małych firm w związku z ESG i raportowaniem niefinansowym
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 21-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ramach art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację dotyczącą wprowadzanych regulacji w zakresie ESG (środowisko, społeczeństwo, ład korporacyjny) oraz obowiązku raportowania niefinansowego przez przedsiębiorców. Choć formalnie dotyczą one dużych podmiotów, obserwujemy efekt domina, w którym obowiązki te są przerzucane przez łańcuchy dostaw na mikro- i małe firmy, które nie mają do tego żadnych narzędzi.
Firmy te są coraz częściej zmuszane do:
przygotowywania deklaracji środowiskowych i społecznych,
wdrażania polityk antykorupcyjnych,
prowadzenia audytów społecznych na koszt własny.
Tymczasem nie istnieje żaden system wsparcia ani wyjaśnień dla sektora MŚP, który zaczyna ponosić koszty z tytułu przepisów, które go formalnie nie obejmują.
Proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd planuje wdrożyć publiczne narzędzia wsparcia lub wzory raportów ESG dla mikroprzedsiębiorców?
Czy rząd przeanalizował efekt pośredniego obciążenia MŚP wynikający z wprowadzenia dyrektywy CSRD i taksonomii ESG?
Czy zostanie wdrożony fundusz pokrywający koszty certyfikacji i audytów środowiskowych dla firm o obrotach poniżej 2 mln zł?
Z poważaniem
Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Podsekretarz stanu Tomasz Lewandowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
18004 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DZG-II.054.1.2025
Warszawa, 12 sierpnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 11094 w sprawie obowiązków sprawozdawczych w związku
z ESG i raportowaniem niefinansowym
Szanowny Panie Marszałku,
w ramach art. 193 Regulaminu Sejmu RP, pragnę udzielić odpowiedzi na interpelację
nr 11094 w sprawie wzrostu obowiązków sprawozdawczych dla małych firm w związku
z ESG i raportowaniem niefinansowym, złożoną 23.07.2025 r. przez Panią Poseł Olgę Ewę
Semeniuk-Patkowską.
Zapewnienie odpowiedniego wsparcia dla przedsiębiorstw, w tym tych z sektora MŚP,
stanowi priorytet Rządu RP. Zagadnienie to jest szczególnie bliskie Ministrowi Finansów
i Gospodarki. MŚP stanowią 99,8% przedsiębiorstw w Polsce, stąd też ich kondycja
wpływa na długoterminową konkurencyjność polskiej gospodarki.
W świetle rosnących obciążeń wynikających z raportowania pozafinansowego, Rząd RP
z aprobatą przyjął opublikowany 26 lutego 2025 r. przez Komisję Europejską (KE) pakiet
uproszczeń w obszarze zrównoważonego rozwoju, tzw. Omnibus I. Jego celem jest
zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw w UE. Mając na uwadze
priorytet Rządu RP jakim jest deregulacja, wyrażam także nadzieję na to, że obecnie
negocjowane na poziomie Unii Europejskiej uproszczenia dyrektywy w sprawie
sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (CSRD) oraz
rozporządzenia w sprawie taksonomii (Taksonomia UE), przyczynią się do dalszej redukcji
obciążeń.
Poniżej przedstawiam odpowiedź na szczegółowe pytania:
1. Czy rząd planuje wdrożyć publiczne narzędzia wsparcia lub wzory raportów ESG
dla mikroprzedsiębiorców?
Ministerstwo Rozwoju i Technologii, we współpracy z Ministerstwem Finansów,
złożyło wniosek do Komisji Europejskiej w ramach Instrumentu Wsparcia
Technicznego (TSI) o przyznanie wsparcia dla realizacji projektu pn. „Poprawa
jakości raportowania zrównoważonego rozwoju oraz zwiększanie ich
konkurencyjności, z (szczególnym) uwzględnieniem MMŚP.” Wniosek został
złożony w ramach inicjatywy flagowej Komisji Europejskiej na rok 2025 pod
nazwą „Poprawa w zakresie Raportowania Zrównoważonego Rozwoju dla
Przedsiębiorstw.” Wsparcie w ramach tego wniosku obejmowałoby CSRD oraz
Taksonomię UE.
-- 1 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Wśród wnioskowanych form wsparcia znalazła się standaryzacja praktyk
rynkowych, w tym mapowanie oraz ocena przydatności dostępnych już narzędzi
i materiałów wspierających przedsiębiorstwa w raportowaniu zrównoważonego
rozwoju, wypracowanie nowych narzędzi, bądź udoskonalenie dostępnych już
instrumentów. We wniosku zwrócono uwagę na wyzwania z jakimi mierzą się
MMŚP w spełnianiu obowiązków raportowych oraz odpowiadaniu na prośby
o przedstawienie informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Realizacja tego
projektu, również we współpracy z innymi państwami UE, tworzy ogromny
potencjał do standaryzacji dostępnych narzędzi i tworzenia rozwiązań dla
przedsiębiorstw na poziomie europejskim.
W związku z trwającymi negocjacjami nad uproszczeniem CSRD i Taksonomii UE,
uruchomienie projektu może zostać opóźnione do czasu ich zakończenia. Niemniej
jednak Komisja Europejska przekazała informację o zakwalifikowaniu wniosku do
wsparcia w ramach TSI.
Ponadto w odniesieniu do Taksonomii UE, Ministerstwo Rozwoju i Technologii
prowadzi Grupę Roboczą ds. stosowania Taksonomii UE, składającą się
z ekspertów rynkowych. Zadaniem tej grupy jest wypracowanie materiałów
ułatwiających rozumienie przepisów rozporządzenia ws. taksonomii dla
przedsiębiorców. Dotychczas przygotowano następujące materiały: „Poradnik dla
przedsiębiorstw w zakresie stosowania minimalnych gwarancji Taksonomii UE”,
„Najczęściej zadawane pytania i odpowiedzi (FAQ) dotyczące interpretacji
wybranych technicznych kryteriów kwalifikacji Taksonomii UE dla działalności
gospodarczych z sektora budowlanego i nieruchomości”, tłumaczenie na język
polski „Przewodnika po Taksonomii UE”, tłumaczenie na język polski
„Kompendium praktyk rynkowych: W jaki sposób ramy zrównoważonego
finansowania pomagają podmiotom finansowym i niefinansowym w transformacji
w stronę neutralności emisyjnej.”
2. Czy rząd przeanalizował efekt pośredniego obciążenia MŚP wynikający
z wprowadzenia dyrektywy CSRD i taksonomii ESG?
W 2023 r. Ministerstwo Rozwoju i Technologii przeprowadziło „Badanie
dotyczące świadomości i gotowości na wdrażanie polityk zrównoważonego
rozwoju w sektorze MŚP w Polsce.” Badanie zostało zrealizowane w okresie od
września do grudnia 2023 r. na łącznej próbie 1410 przedsiębiorców – z próbą
1300 MŚP w badaniu CATI oraz 110 średnich przedsiębiorstw w wywiadach
pogłębionych TDI. Raport z badania opublikowany w marcu 2024 r. jest jednym
z pierwszych, który przedstawia konkretne dane, pokazujące, jak niski jest poziom
znajomości zagadnień i regulacji w zakresie zrównoważonego rozwoju w sektorze
MŚP. Pozyskane w ramach badania dane stanowią istotny kontekst dla dyskusji na
temat obciążeń z jakimi mierzą się MŚP oraz jak można je wesprzeć.
Jednym z kluczowych wniosków jest brak odpowiedniej wiedzy wśród MŚP na
temat kluczowych terminów związanych ze zrównoważonym rozwojem oraz niski
poziom znajomości przepisów regulacji takich jak CSRD czy Taksonomia UE.
Należy tutaj wskazać, że aż 63,2% badanych przedsiębiorców nie rozpoznało
żadnych z regulacji z zakresu zrównoważonego rozwoju o które zostali zapytani.
Jeżeli chodzi o znajomość poszczególnych przepisów, jedynie 12,8% deklarowało
znajomość Taksonomii UE, a 10,2% CSRD. Te dane pokazują, że zapewnienie
wsparcia edukacyjnego dla sektora MŚP powinno stanowić kluczowy element
-- 2 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
działań mających na celu ułatwienie tej grupie przedsiębiorstw spełnianie
wymogów przepisów z zakresu zrównoważonego rozwoju. Jest to szczególnie
istotne zarówno z perspektywy tych MŚP, które otrzymują kwestionariusze od
partnerów biznesowych dotyczących kwestii zrównoważonego rozwoju, jak i tych,
które pragną podjąć konkretne działania na rzecz zrównoważonego rozwoju.
Wśród badanych MŚP, jedynie 11,8% wskazało, że otrzymuje tego rodzaju
zapytania od swoich partnerów biznesowych.
Należy zaznaczyć, że dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2022/2464 z dnia 14 grudnia 2022 r. w odniesieniu do sprawozdawczości
przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (dyrektywa CSRD) została
wdrożona do polskiego prawa drogą ustawy z dnia 6 grudnia 2024 r. o zmianie
ustawy o rachunkowości, ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich
oraz nadzorze publicznym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2024 r. poz.
1863). Na etapie prac legislacyjnych w ramach przeprowadzonej oceny skutków
regulacji dokonano oszacowania wpływu w zakresie jednostek, które
projektowana ustawa objęła obowiązkiem sprawozdawczości zrównoważonego
rozwoju (sprawozdawczości ESG).
Jednocześnie należy zauważyć, że obecnie trwają negocjacje na poziomie UE
dotyczące m.in. uproszczenia dyrektywy CSRD w zakresie sprawozdawczości ESG.
Ostateczne decyzje dotyczące zmian będą zależeć od dalszego przebiegu unijnego
procesu legislacyjnego. Zmiany te będą wymagały również implementacji do
krajowego porządku prawnego.
Jedną z proponowanych zmian jest wprowadzenie ograniczenia informacji, jakie
mogą być wymagane od jednostek w łańcuchu wartości (tzw. value chain cap).
Zgodnie z nim jednostki bezpośrednio raportujące nie będą mogły żądać od
jednostek w łańcuchu wartości informacji ESG wykraczających poza zakres
określony przez KE w dobrowolnym Standardzie Sprawozdawczości
Zrównoważonego Rozwoju dla Nienotowanych MŚP (skrót ang. VSME). Ma to na
celu zredukowanie do niezbędnego minimum informacji przekazywanych przez
jednostki z łańcucha wartości, a tym samym istotnie zmniejszyć obciążenia dla
takich jednostek.
Ponadto VSME ma jednocześnie stanowić dobrowolny standard zachęcający do
raportowania jednostki nieobjęte obowiązkiem sprawozdawczości
zrównoważonego rozwoju. VSME będzie określać ograniczony zakres informacji
gromadzonych przez MŚP, dzięki któremu jednostki będą mogły uniknąć
dodatkowych indywidualnych wniosków o dane ESG ze strony kontrahentów
biznesowych (np. banków czy inwestorów).
30 lipca 2025 r. KE przyjęła rekomendację w zakresie stosowania VSME
w oparciu o projekt wypracowany przez Europejską Grupę Doradczą ds.
Sprawozdawczości Finansowej (EFRAG), która przekazała go KE w grudniu 2024 r.
jako rozwiązanie przejściowe. W styczniu 2025 r. Ministerstwo Rozwoju
i Technologii opublikowało tłumaczenie na język polski dokumentu EFRAG-u. Po
zakończeniu negocjacji w ramach Omnibusa I, planowane są prace nad przyjęciem
VSME w formie aktu delegowanego w formie odpowiadającej nowym przepisom.
W ramach działań wspierających dobrowolne stosowanie VSME, EFRAG
udostępnił narzędzia cyfrowe, które ułatwią sporządzanie dobrowolnej
-- 3 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
sprawozdawczości ESG zgodnie z VSME, w tym w szczególności szablon VSME
w pliku Excel, który umożliwia MŚP łatwe raportowanie. Wzór formularza Excel
jest bezpłatnie dostępny na stronie EFRAG (w j. angielskim). Planowane jest
zapewnienie polskiej wersji tych narzędzi.
W odniesieniu do Taksonomii UE, propozycja Komisji Europejskiej w ramach
Omnibusa I obejmuje m.in. zniesienie obowiązku przedstawiania danych
taksonomicznych dla przedsiębiorstw zatrudniających poniżej 1000 pracowników
i osiągających roczne obroty netto poniżej 450 mln euro. Natomiast zasadnicze
zmiany dotyczą kwestii technicznych, zaproponowanych w formie nowego aktu
delegowanego do rozporządzenia.
3. Czy zostanie wdrożony fundusz pokrywający koszty certyfikacji i audytów
środowiskowych dla firm o obrotach poniżej 2 mln zł?
Jednym z narzędzi wspólnotowych, które już od 30 lat umożliwia kompleksowe
zarządzanie oddziaływaniami organizacji na środowisko oraz rzetelne i wiarygodne
raportowanie w tym obszarze, jest wspólnotowy system ekozarządzania i audytu
EMAS (eco-management and audit scheme). Podstawą prawną systemu EMAS
jest rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1221/2009 z 25
listopada 2009 r. w sprawie dobrowolnego udziału organizacji w systemie
ekozarządzania i audytu we Wspólnocie (EMAS), uchylające rozporządzenie (WE)
nr 761/2001 oraz decyzje Komisji 2001/681/WE i 2006/193/WE.
EMAS to przede wszystkim system zarządzania, który przedsiębiorstwa mogą
wdrożyć w celu poprawy efektywności środowiskowej. Oprócz systemu
zarządzania, EMAS wymaga od uczestniczących firm publikowania corocznej
deklaracji środowiskowej, zawierającej informacje na temat polityki
środowiskowej, celów i działań, a także zestawu podstawowych wskaźników
efektywności środowiskowej dotyczących energii, emisji, wody, odpadów,
wykorzystania materiałów i bioróżnorodności. Wymagania dotyczące
sprawozdawczości środowiskowej są określone w załączniku IV do rozporządzenia
EMAS i są powiązane z ramami sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
ustanowionymi przez Europejskie Standardy Sprawozdawczości Zrównoważonego
Rozwoju (ESRS).
Stopień synergii pomiędzy sprawozdawczością środowiskową określoną
w rozporządzeniu EMAS a wymogami informacyjnymi ESRS, był przedmiotem
analizy przedstawicieli społeczności EMAS, Komisji Europejskiej (DG ENV i DG
FISMA) oraz Sekretariatu Europejskiej Grupy Doradczej ds. Sprawozdawczości
Finansowej (EFRAG). W wyniku pracy ww. gremium w styczniu br. opublikowano
dokument pt. „Understanding the synergies between ESRS and EMAS”. Celem
publikacji jest wsparcie podmiotów sporządzających sprawozdania finansowe
w spełnieniu zarówno wymogów CSRD, jak i EMAS, ułatwienie przestrzegania
przepisów oraz uniknięcie podwójnego raportowania i innych kosztów.
Należy zauważyć, że EMAS koncentruje się wyłącznie na aspektach
środowiskowych, w związku z powyższym przywołana analiza wyklucza aspekty
społeczne i ładu korporacyjnego. Obszar „środowisko” jest jedynym filarem ESG
szczegółowo opisanym podczas oceny zgodności w dokumencie „Understanding
the synergies between ESRS and EMAS.”
-- 4 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W odniesieniu do samego procesu wdrażania systemu EMAS, cennym źródłem
informacji są materiały udostępniane na stronach Generalnej Dyrekcji Ochrony
Środowiska (https://www.gov.pl/web/gdos/emas) oraz Komisji Europejskiej
(https://green-forum.ec.europa.eu/green-business/emas_en), w szczególności
udostępnione w języku angielskim (pod adresem https://green-
forum.ec.europa.eu/green-business/emas/emas-resources/emas-tools_en) cztery
pilotażowe narzędzia wspierające wdrażanie systemu EMAS w danej organizacji.
Narzędzia te pomagają zebrać najważniejsze informacje o organizacji w jednym
miejscu, ułatwiają zidentyfikowanie aspektów i wpływów środowiskowych oraz
prowadzą przez proces zbierania danych środowiskowych.
Cennym wsparciem mogą okazać się również opracowane, na zlecenie Komisji
Europejskiej, sektorowe dokumenty referencyjne i najlepsze praktyki zarządzania
środowiskowego dla wybranych sektorów gospodarki (https://green-
forum.ec.europa.eu/green-business/emas/emas-resources/emas-reference-
documents_en). Dokumenty te wskazują na szereg elementów działalności, które
przyczyniają się do zmniejszenia oddziaływania danego podmiotu na środowisko.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
Do wiadomości
1. Pani Paulina Hennig-Kloska, Minister Klimatu i Środowiska
-- 5 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia
2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie
swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z
późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Finansów i Gospodarki, którego obsługę
zapewnia Ministerstwo Rozwoju i Technologii z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5,
00-507 Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP:
/MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-68477-29007-EFSHR-
25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor Departamentu Zrównoważonej Gospodarki.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także
przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w
MRiT wysyłając informację na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu
wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz.
U. z 2024 r. poz. 907), oraz w związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października
2013 r. - Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z
2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne lub działające na
zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w celach, które wynikają z przepisów
powszechnie obowiązującego prawa (np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych,
Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z MRiT przetwarzają
dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister Finansów i Gospodarki (np.
podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich
przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w
przypadkach, w których wymagają tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie
archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub
profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji
międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu następujące prawa:
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne,
zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie Rozwoju i
Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu
nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony
Danych Osobowych, ul. Moniuszki 1A 00-014 Warszawa.
-- 6 of 6 --