Interpelacja w sprawie zwiększenia liczby miejsc na kierunkach medycznych oraz wprowadzenia mechanizmów zatrzymujących absolwentów medycyny w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11086
do ministra zdrowia
w sprawie zwiększenia liczby miejsc na kierunkach medycznych oraz wprowadzenia mechanizmów zatrzymujących absolwentów medycyny w Polsce
Zgłaszający: Lidia Czechak
Data wpływu: 20-07-2025
Szanowna Pani Minister,
od wielu lat Polska zmaga się z poważnym niedoborem lekarzy, co przekłada się na wydłużone terminy oczekiwania na leczenie, przemęczenie personelu medycznego oraz pogarszający się dostęp obywateli do opieki zdrowotnej. Tymczasem młodzi kandydaci na kierunki medyczne – często bardzo dobrze przygotowani i zmotywowani – nie mogą dostać się na studia z powodu ograniczonej liczby miejsc na uczelniach.
Dodatkowym źródłem frustracji dla kandydatów jest fakt, iż znaczna część (szacunkowo nawet 1/5) miejsc na kierunkach lekarskich jest przeznaczona dla obcokrajowców. Niestety, w praktyce często oznacza to, że po ukończeniu studiów osoby te wyjeżdżają z Polski, nie wnosząc wkładu w nasz system ochrony zdrowia. Tymczasem koszt wykształcenia jednego studenta medycyny w Polsce jest bardzo wysoki i w większości pokrywany ze środków publicznych.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje w najbliższym czasie zwiększenie liczby miejsc na kierunkach lekarskich na polskich uczelniach?
Jakie działania podejmuje resort, by zatrzymać absolwentów kierunków medycznych w Polsce i zapobiegać ich emigracji zarobkowej tuż po ukończeniu studiów?
Czy rozważane jest ograniczenie liczby miejsc dla studentów zagranicznych lub uzależnienie ich liczby od bieżących potrzeb kadrowych systemu ochrony zdrowia w Polsce?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie obowiązku podpisywania przez studentów medycyny deklaracji (np. stypendium zobowiązującego do pracy w Polsce przez określony czas, np. 5 lat), mającej na celu zabezpieczenie interesów państwa i społeczeństwa w zamian za sfinansowanie ich kształcenia?
W mojej opinii nadszedł czas na bardziej zdecydowane i systemowe działania w zakresie planowania kadr medycznych. Brakuje nam lekarzy, a obecne rozwiązania okazują się niewystarczające. Oczekuję, że kierowany przez Panią resort przedstawi konkretne i mierzalne plany naprawy tej sytuacji.
Z poważaniem
Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Marek Kos
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7483 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RKLU.050.16.2025.AC
Warszawa, 14 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
na podstawie art. 115 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U.
z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) oraz art. 193 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (M.P. z 2022 r. poz. 990, z późn. zm.), poniżej przekazuję
odpowiedzi na pytania zawarte w Interpelacji (K10INT11086) Poseł Lidii Czechak w
sprawie zwiększenia liczby miejsc na kierunkach medycznych oraz wprowadzenia
mechanizmów zatrzymujących absolwentów medycyny w Polsce.
Odpowiedź na pytanie 1: „Czy Ministerstwo Zdrowia planuje w najbliższym czasie
zwiększenie liczby miejsc na kierunkach lekarskich na polskich uczelniach?”
Ministerstwo Zdrowia nie planuje w najbliższym czasie istotnego zwiększenia liczby miejsc
na kierunkach lekarskich. Przyjmowanie studentów na 1 rok studiów na kierunek lekarski i
lekarsko-dentystyczny jest uwarunkowane m.in. możliwościami lokalowymi, kadrowymi i
finansowymi danej uczelni. Limit przyjęć zaś reguluje rozporządzenie Ministra Zdrowia w
sprawie limitu przyjęć na studia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym.
W ostatnich latach limity przyjść na studia na kierunek lekarski i lekarsko-dentystyczny
wzrastały. Wzrost limitów przedstawia poniższy wykres.
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Odpowiedź na pytanie 2: „Jakie działania podejmuje resort, by zatrzymać absolwentów
kierunków medycznych w Polsce i zapobiegać ich emigracji zarobkowej tuż po ukończeniu
studiów?”
Obywatele Rzeczypospolitej Polskiej mają prawo do swobodnego przemieszczania się,
osiedlania się i podejmowania pracy w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, a
Rzeczpospolita Polska obecnie nie stosuje instrumentów ograniczających wyjazdy
zagraniczne obywateli polskich. Należy mieć na uwadze fakt obowiązywania przepisów
wspólnotowych UE dających możliwość swobodnego przepływu pracowników, w tym
lekarzy i lekarzy dentystów, a także fakt wykonywania przez nich tzw. wolnego zawodu.
Ewentualna emigracja lekarzy może być szacowana wyłącznie na podstawie liczby
zaświadczeń potwierdzających kwalifikacje uprawniające do wykonywania zawodu na
terenie krajów Unii Europejskiej, wydawanych przez samorząd lekarski. Według danych
Naczelnej Izby Lekarskiej liczba wydanych zaświadczeń w tym zakresie maleje. W roku
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
2017 roku wynosiła 747, w 2018: 649, w 2019: 617; w 2020: 505; w 2021: 486, w 2022:
733, w 2023: 540., w 2024: 450.
Liczbę wydanych zaświadczeń należy traktować jedynie jako wskaźnik zainteresowania
personelu medycznego podjęciem pracy za granicą, wydane zaświadczenia nie oznaczają
bezpowrotnej utraty lekarzy, bowiem wielu z nich po odbytych zagranicznych stażach
powraca do kraju ze znacznie większą wiedzą i praktyką medyczną lub też lekarze ci
udzielają jednocześnie świadczeń zdrowotnych w naszym kraju i za granicą (wyjazdy do UK
i Niemiec). Przyczyny emigracji nie są jednoznacznie określone, pomimo że najczęściej
nagłaśnianą medialnie powodem są wyższe zarobki oraz znaczne obciążenie pracą i
warunki pracy. Jednak jak przyznają same izby lekarskie nie wszystkie wydane
zaświadczenia są równoznaczne z podjęciem decyzji o emigracji personelu medyczne, co
uniemożliwia przestawienie rzeczywistych wyników migracji.
Odpowiedź na pytanie 3: „Czy rozważane jest ograniczenie liczby miejsc dla studentów
zagranicznych lub uzależnienie ich liczby od bieżących potrzeb kadrowych systemu
ochrony zdrowia w Polsce?”
Minister Zdrowia obecnie nie planuje istotnego zmniejszenia ani zwiększenia liczby miejsc
dla studentów cudzoziemców. Aktualnie około 18% ogólnej miejsc na kierunku lekarskim i
lekarsko dentystycznym to miejsca dla studentów kształconych w języku innym niż polski
(liczba ta oscyluje w ostatnich latach w granicach 2100 – 2200 miejsc rocznie).
Odpowiedź na pytanie 4: „Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie obowiązku
podpisywania przez studentów medycyny deklaracji (np. stypendium zobowiązującego do
pracy w Polsce przez określony czas, np. 5 lat), mającej na celu zabezpieczenie interesów
państwa i społeczeństwa w zamian za sfinansowanie ich kształcenia?”
Uprzejmie informuję, że nie jest rozważane wprowadzenie obowiązku podpisywania przez
studentów medycyny deklaracji (np. stypendium zobowiązującego do pracy w Polsce przez
określony czas, np. 5 lat), mającej na celu zabezpieczenie interesów państwa i
społeczeństwa w zamian za sfinansowanie ich kształcenia.
Jednakże warto wskazać, że w wyniku inicjatywy Ministra Zdrowia wprowadzono nową
formę wsparcia dla studentów medycyny poprzez uruchomienie instytucji kredytu na
studia medyczne. Procedura wnioskowania o kredyt na studia medyczne została
uruchomiona w dniu 18 lipca 2022 r. Podmiotami uprawnionymi do ubiegania się o kredyt
na studia medyczne są studenci kierunku lekarskiego, realizujący studia odpłatne w języku
polskim.
Należy wskazać, że ubieganie się o kredyt na studia medyczne nigdy nie było i nie jest
obligatoryjne. Wnioski o kredyt można składać w bankach kredytujących, które podpisały z
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Bankiem Gospodarstwa Krajowego umowę o współpracy. Obecnie jedynym bankiem, który
udziela kredytów na studia medyczne jest Bank Pekao S.A.
Umorzenie kredytu na studia medyczne przez Ministra Zdrowia będzie możliwe będzie, co
do zasady, w związku ze spełnieniem łącznie dwóch następujących warunków:
a) wykonywaniem zawodu lekarza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w ramach
praktyki zawodowej lub w podmiocie leczniczym udzielających świadczeń opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (w oparciu o kontrakt z
płatnikiem publicznym, czyli NFZ), przez 10 lat w okresie 12 kolejnych lat liczonych
od dnia ukończenia studiów, w łącznym wymiarze czasu pracy odpowiadającym co
najmniej równoważnikowi jednego etatu oraz
b) w okresie, o którym mowa w lit. a, uzyskaniem tytułu specjalisty w dziedzinie
medycyny uznanej za priorytetową w dniu rozpoczęcia szkolenia specjalizacyjnego
w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 16g ust. 4 ustawy z dnia 5
grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty.
Największe zainteresowanie kredytem na studia medyczne wykazują studenci pierwszego
roku studiów (studia odpłatne na kierunku lekarskim w języku polskim). Od momentu
wprowadzenia kredytu na studia medyczne do chwili obecnej umowy o kredyt na studia
medyczne zawarło 4 265 studentów.
W perspektywie długoterminowej w związku z wprowadzeniem instytucji kredytu na studia
medyczne, należy oczekiwać m.in. następujących efektów:
ograniczenia zjawiska emigracji absolwentów polskich uczelni, którzy zrealizowali
kształcenie na kierunku lekarskim w języku polskim na warunkach odpłatności;
wzrostu liczby lekarzy specjalistów, w szczególności w dziedzinach medycyny
uznanych za priorytetowe;
zwiększenia liczby lekarzy, którzy po ukończeniu studiów zasilą polski system
opieki zdrowotnej;
wsparcia budżetów domowych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --