Interpelacja w sprawie poniesionych szkód przez rolników wskutek przejścia nawałnicy i gradobicia w woj. lubelskim w ostatnich dniach (tj. 14 lipca 2025 r.)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11066
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie poniesionych szkód przez rolników wskutek przejścia nawałnicy i gradobicia w woj. lubelskim w ostatnich dniach (tj. 14 lipca 2025 r.)
Zgłaszający: Małgorzata Gromadzka
Data wpływu: 18-07-2025
Biłgoraj, 17.07.2025 rok
Szanowny Panie Ministrze,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora niniejszym kieruję do Pana interpelację w sprawie poniesionych szkód przez rolników w skutek przejścia nawałnicy i gradobicia w województwie lubelskim w ostatnich dniach.
Rolnicy, którzy ucierpieli na skutek gradobicia często nie posiadają polisy ubezpieczeniowej swoich upraw. Na taką sytuację składają się różne czynniki, tj. wysokość polisy i niepewność cen oraz sposób szacowania szkód i proces wypłaty odszkodowań. Z pewnością sposób ubezpieczenia upraw w Polsce wymaga podejścia do zmian systemowych i utworzenia towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
W ostatnich dniach (w poniedziałek, tj. 14 lipca br.) w zaledwie kilka minut burza z gradem zniszczyła całoroczny dorobek rolników z gminy Leśniowice w powiecie chełmskim. Największe straty szacuje się w Sielcu, Kasiłanie, Dębinie, ale też w Kumowie Majorackim, Kumowie Plebańskim i Alojzowie. Władze gminy podjęły natychmiastowe działania w celu udostępnienia wzoru wniosku o odszkodowanie na stronie internetowej gminy i Facebooku, by każdy mógł go pobrać i złożyć. Został poinformowany wojewoda lubelski, który wraz ze swoimi pracownikami podjął odpowiednie natychmiastowe działania. Silny grad zniszczył przede wszystkim uprawy rzepaku, jęczmienia, buraków cukrowych, kukurydzy, gorczycy, soi, pszenicy, ziemniaków, ogrody warzywne również ucierpiały. Skala zniszczeń w niektórych gospodarstwach jest bardzo duża, w niektórych przypadkach 100%. Wielu rolników znalazło się w dramatycznej sytuacji – mają zobowiązania, faktury do opłacenia, a przede wszystkim dla wielu jest to jedyne źródło dochodu. W tak ciężkiej sytuacji rolnikom bardzo trudno będzie sobie poradzić bez wsparcia finansowego ze strony państwa.
Sytuacja rolników jest dramatyczna stąd moja prośba i wniosek o jej priorytetowe potraktowanie.
Zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na pytanie:
Czy i kiedy ministerstwo planuje uruchomienie pomocy dla rolników z terenu woj. lubelskiego po przejściu nawałnicy i gradobicia?
Z poważaniem Małgorzata Gromadzka
Sekretarz stanu Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (14)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6364 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 23 lipca 2025 r.
znak sprawy: DBD.pp.058.15.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 11066
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 11066 w sprawie poniesionych szkód przez rolników
wskutek przejścia nawałnicy i gradobicia w woj. lubelskim w ostatnich dniach (tj. 14
lipca 2025 r.), uprzejmie informuję, że obecnie stosownie do przepisów
rozporządzeniem z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie realizacji niektórych zadań
Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. 2015 poz.187 z późn. zm.)
komisje powołane przez wojewodów szacują straty w gospodarstwach, w których
wystąpiły szkody spowodowane przez grad, deszcz nawalny, ujemne skutki
przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcia się ziemi
lub lawinę w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt
gospodarskich.
Po dokonaniu oceny strat w gospodarstwach rolnych przez komisje możliwe będzie
określenie ich skali oraz podjęcie decyzji dotyczących wdrożenia dodatkowych form
pomocy.
Niezależnie od powyższego mając na względzie kwietniowe i majowe przymrozki
oraz czerwcowy grad, które spowodowały straty w wielu regionach Polski, m.in. w
zagłębiach sadowniczych i warzywniczych, które mają duży udział w produkcji
owoców i warzyw w dniu 21 maja 2025 r. polskie władze złożyły wniosek do Komisji
-- 1 of 4 --
Europejskiej, w sprawie uruchomienia pomocy dla producentów rolnych w związku z
wystąpieniem niekorzystnych zjawisk meteorologicznych wiosną 2025 r.
Jednocześnie na podstawie obecnie obowiązujących przepisów producenci rolni
poszkodowani w wyniku niekorzystnych zjawisk atmosferycznych posiadający
protokoły z oszacowania strat mogą ubiegać się o:
• preferencyjny kredyty na wznowienie produkcji i odtworzenie środków
trwałych. Kredyt na wznowienie produkcji w gospodarstwach rolnych, w
których wystąpiły szkody spowodowane niekorzystnymi warunkami
atmosferycznymi może zostać udzielony w terminie do 12 miesięcy od daty
sporządzenia protokołu przez komisję powołaną przez wojewodę (na
podstawie ww. rozporządzenia. Oprocentowanie tych kredytów wynosi 0,5%
dla producenta rolnego, który w dniu wystąpienia szkód posiadał
ubezpieczone 50% powierzchni upraw rolnych, z wyłączeniem wieloletnich
użytków zielonych, lub co najmniej 50% liczby zwierząt gospodarskich, w
przypadku pozostałych producentów rolnych oprocentowanie obecnie
wynosi 4,6100 %;
• ulgę w opłaceniu bieżących składek na ubezpieczenie społeczne oraz
regulowaniu zaległości z tego tytułu w formie odroczenia terminu płatności
składek i rozłożenia ich na dogodne raty, a także umorzenie w całości lub w
części bieżących składek na wniosek złożony do KRUS (art. 41a ustawy z dnia
20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników – Dz. U z 2022 r.
poz. 933, 1155 i 2140);
• odroczenie i rozłożenie na raty płatności z tytułu umów sprzedaży i dzierżawy
nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz ulg w opłatach
czynszu, a także umorzenia raty płatności czynszu z tytułu umów dzierżawy
(art. 23a ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu
nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Dz.U. t. j. z 2024 r. poz. 589);
• ulgę w podatku rolnym, na indywidualny wniosek producenta rolnego
złożony do wójta (art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja
podatkowa, Dz.U. t. j. z 2023 r. poz. 2383 i 2760).
-- 2 of 4 --
Ponadto informuję, że funkcjonujący od 2006 r. na podstawie ustawy o
ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2025 r. poz. 251)
system ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich umożliwia 65 % dopłatę
z budżetu państwa do składki ubezpieczenia:
1) upraw zbóż, w tym gryki i kukurydzy, upraw rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii,
gorczycy, lnu, konopi włóknistych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, drzew i
krzewów owocowych, truskawek, ziemniaków, buraków cukrowych, bobowatych
grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, upraw bobowatych
drobnonasiennych lub roślin zielarskich, od zasiewu lub wysadzenia do ich zbioru, od
ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez huragan, powódź, deszcz nawalny,
grad, piorun, obsunięcie się ziemi, lawinę, suszę, ujemne skutki przezimowania oraz
przymrozki wiosenne lub
2) bydła, koni, owiec, kóz, drobiu lub świń od ryzyka wystąpienia szkód
spowodowanych przez huragan, powódź, deszcz nawalny, grad, piorun, obsunięcie
się ziemi, lawinę oraz w wyniku uboju z konieczności.
Od stycznia 2025 roku wprowadzono zmiany do ustawy o ubezpieczeniach upraw
rolnych i zwierząt gospodarskich, które rozszerzyły katalog upraw, do których
udzielane są ze środków budżetu państwa dopłaty do składek z tytułu zawarcia
umów ubezpieczenia o słonecznik, facelię, len, konopie włókniste, bobowate
drobnonasienne, rośliny zielarskie i gorczycę.
Ponadto w celu zwiększenia dostępności ubezpieczenia - zwiększona została
fakultatywna franszyza do 35 % w przypadku ubezpieczenia upraw drzew i krzewów
owocowych oraz truskawek oraz zwiększone zostały limity procentowe stawek sumy
ubezpieczenia za ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek
z dopłatą do składek ubezpieczenia z 9 % dla gleb I-IV klasy, 12 % dla gleb V klasy i
15 % dla gleb VI klasy odpowiednio do: 20 %, 22 % i 25 %.
Ponadto aktualnie konsultowany jest projekt Wytycznych szczegółowych dotyczących
przyznawanie, wypłatę i zwrot pomocy dla interwencji I.12.2 Dofinansowanie funduszy
wzajemnościowych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata
2023-2027. W projekcie Wytycznych proponuje się 70 % dofinansowanie kosztów
tworzenia funduszy wzajem ościowych w formie małych towarzystw ubezpieczeń
-- 3 of 4 --
wzajemnych lub związków wzajemności członkowskiej w ramach istniejących
towarzystw ubezpieczeń wzajemnych oraz refinansowanie przez pierwsze trzy lata
70 % wypłaconych odszkodowań przez nowo utworzone fundusze wzajemnościowe.
Powyższe zapobiegnie zmniejszeniu dochodów producentów rolnych w przypadku
wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych lub spadkiem cen produktów
rolnych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --