Interpelacja w sprawie mediów lokalnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11046
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie mediów lokalnych
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa
Data wpływu: 17-07-2025
Lokalne media dla społeczności zamieszkującej w mniejszych ośrodkach miejskich i wiejskich to źródło wiedzy o sprawach lokalnych pobudzające do większej aktywności, a przede wszystkim stanowiące niejednokrotnie jedyne źródło informacji na obszarze danej gminy.
To często bezpłatne gazety i portale, których misją jest wspieranie działań informacyjnych. Jednak, co również warto podkreślić, samorządy z własnych środków, mając na to budżet zaplanowany ze środków publicznych oraz zasób ludzki – urzędników, stwarzały konkurencję dla lokalnej prasy, która starała się przekazywać obiektywne informacje z różnych dziedzin, co nie było adekwatne do promowania lokalnych włodarzy w ich gazetach za pieniądze publiczne.
Dlatego przed nami stoi wyzwanie wsparcia lokalnych mediów w tak trudnym czasie, kiedy to już nie reklamy stanowią dla nich jedno z głównych źródeł utrzymania, z racji przeniesienia form promocji do social mediów, czy tworzonych stron internetowych. Jednak pomimo rosnącej transformacji w tym zakresie, nie powinniśmy utracić tak dużego dorobku tysięcy polskich gazet bądź innych mediów lokalnych, które od lat są zakorzenione w lokalnych społecznościach. To również miejsca pracy dla osób odnajdujących się w warsztacie dziennikarstwa.
Media lokalne wypełniają szerszy wachlarz działań nie tylko informacyjnych, ale również kulturalnych, historycznych z racji przedstawiania lokalnych wydarzeń i ich bohaterów czy pokazywania folkloru, tradycji oraz ciekawych miejsc w gminie, powiecie czy województwie. To element naszej demokracji lokalnej stanowiącej drogowskaz do działań dla społeczników czy samorządowców.
Nie powinniśmy dążyć do sytuacji, w której informacje będą przekazywane wyłącznie za pośrednictwem ogólnopolskich stacji telewizyjnych, gdy jedynym momentem zainteresowania lokalnymi sprawami będzie zabójstwo, pożar, powódź czy też inny kataklizm. W tej chwili informacje stacji telewizyjnych czy tytuły prasowe ogólnopolskich mediów w dużej mierze opierają się na sensacyjnych i tragicznych wydarzeniach, a to prasa lokalna czy media lokalne działały w obszarze przekazywania również tych dobrych informacji, z których lokalnie mieszkańcy mogli być dumni. Media lokalne to również budowanie wspólnoty miast i wsi, to szukanie elementów ich łączących, a nie dzielących, to wspieranie lokalnych działaczy, stowarzyszeń, wolontariuszy i społeczników w dążeniu do promowania ich regionu.
Dlatego zwracam się z propozycją opracowania funduszu, którego celem będzie wspieranie działań lokalnych mediów. Mam oczywiście wiedzę o trwających rozmowach z Komisją Europejską w tej sprawie, jednak zgodnie z zapowiedziami ministerstwa może to potrwać 2-3 lata, co dla lokalnych mediów stanowi bardzo długi czas.
Prace nad nową ustawą medialną idą w tym kierunku, aby samorządy zaprzestały dotowania mediów lokalnych.
Czy w związku z tym oznacza to, że samorządy w Polsce nie będą mogły w żaden sposób współpracować z mediami lokalnymi? W jakiej formule będą mogły zlecać reklamy lokalnym mediom? Czy ustawa eliminuje tylko umowy o stałej współpracy z lokalnymi mediami?
Czy samorządy w świetle nowej ustawy nie będą mogły wydawać żadnych swoich gazet, biuletynów? Jednak, czy zakaz pod nazwą gazeta, biuletyn będzie im dawał inną furtkę wydawczą w kontekście samorządów np. informator?
Czy w ramach Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego mógłby zostać utworzony specjalny fundusz wsparcia lokalnych mediów na zasadzie grantów, o które mogłyby aplikować lokalne gazety, radia czy portale (oczywiście pod warunkiem ustalenia czasu ich działania i koniecznością wpisu do rejestru portali oraz posiadania numeru ISSN w przypadku gazet)?
Czy można stworzyć rejestr mediów przy ministerstwie, które będą mogły aplikować o takie środki w ramach grantów? Media lokalne są otwarte na współpracę, to nie mają być środki, które otrzymują za darmo z MKiDN, bardzo chętnie włączą się w misję informacyjną o regionie, kulturze, tradycji, aby wpisywać się w działania ministerstwa w tym zakresie.
Czy zatem zmiana przepisów ustawy medialnej, idąca w kierunku zakazu wspierania przez samorządy lokalnych mediów, przy założeniu, że nie stworzymy innego alternatywnego źródła wsparcia dla nich przez 2-3 lata, nie będzie zdecydowanym odcięciem źródeł finansowania i kolejnym uderzeniem w lokalne media?
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3893 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 11046 poseł Wioletty Marii Kulpy z 21 lipca 2025 roku
w sprawie mediów lokalnych, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
W pierwszej kolejności pragnę podkreślić, iż projektowane przez Ministerstwo Kultury
i Dziedzictwa Narodowego regulacje mają na celu wprowadzenie zakazu wydawania prasy
przez jednostki samorządu terytorialnego oraz podmioty od nich zależne. Do zadań
jednostek samorządu terytorialnego nie należy wprost wydawanie prasy. Zależną od władzy
prasę należy uznać za negatywne zjawisko z punktu rozwoju niezależnych mediów lokalnych
a także dostępu obywateli do rzetelnych i obiektywnych informacji. Państwo zaś powinno
zapewnić odpowiednie gwarancje wolności prasy po stronie obywateli i społeczeństwa
obywatelskiego. Projektowany zakaz nie będzie odnosić się do mediów lokalnych
tworzonych przez niezależne od władz samorządowych podmioty.
W celu zapewnienia przejrzystości przyznawania środków publicznych na reklamę, umowy
dostawy lub umowy o świadczenie usług udzielanych dostawcy usługi medialnej, dostawcy
platformy udostępniania wideo, wydawcy prasy, dostawcy platformy internetowej oraz
podmiotowi pośredniczącemu w nabyciu takich dostaw lub usług, podmioty publiczne, w tym
jednostki samorządu terytorialnego zobligowane będą do ustanowienia regulaminów
zamówień na ww. świadczenia. Jednocześnie informacje o przekazywanych środkach
publicznych poszczególnym podmiotom a także zbiorcza kwota przekazanych środków
będzie publicznie i bezpłatnie dostępna na stronach internetowych podmiotów medialnych
a także w specjalnej bazie danych prowadzonej przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji.
Jednostki samorządu terytorialnego będą więc mogły wydatkować środki na reklamę
w mediach lokalnych, niezależnych od tych jednostek. Wydatki będą musiały jednak być
dokonywane w sposób transparenty, w oparciu o ustalone wcześniej zasady.
Zgodnie z projektowanymi przepisami jednostki samorządu terytorialnego będą mogły
wydawać samorządowe biuletyny informacyjne. Samorządowe biuletyny informacyjne będą
musiały spełniać określone wymogi, tj. nie będą mogły ukazywać się częściej niż raz w
miesiącu, nie będą mogły zawierać treści publicystycznych, będą musiały być dystrybuowane
nieodpłatnie a także zawierać informację, iż są finansowane ze środków jednostki samorządu
terytorialnego. Jednocześnie biuletyny nie będą mogły zawierać komercyjnych reklam
i ogłoszeń.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zna potrzeby w zakresie wprowadzenia
funduszu wsparcia mediów lokalnych, którego celem byłoby trwałe współfinansowanie
działalności mediów lokalnych z budżetu państwa. W zakresie zaś przyznawania grantów
związanych z przekazywaniem informacji o kulturze czy tradycji, wskazuję, iż Ministerstwo
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Kultury i Dziedzictwa Narodowego co roku przeprowadza konkursy w Programach Ministra,
które mają na celu promocję działań w wybranych obszarach kultury.
Podkreślić jeszcze raz należy, iż projektowane przepisy nie mają na celu ograniczenia
wsparcia dla niezależnych mediów lokalnych, a jedynie uregulowanie zasad wydawania
samorządowych biuletynów informacyjnych.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
-- 2 of 2 --