Interpelacja nr 11018
Interpelacja w sprawie wprowadzenia ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Podatki i Finanse (95%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wprowadzenia ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła
Interpelacja nr 11018
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wprowadzenia ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła
Zgłaszający: Katarzyna Matusik-Lipiec
Data wpływu: 16-07-2025
Szanowna Pani Minister,
w obliczu rosnących wyzwań klimatycznych, konieczności poprawy jakości powietrza oraz strategicznego dążenia do uniezależnienia Polski od paliw kopalnych, kluczowe jest systemowe promowanie i wspieranie nowoczesnych, niskoemisyjnych technologii grzewczych. Pompy ciepła, jako bezemisyjne i ekologiczne źródła energii, odgrywają fundamentalną rolę w transformacji energetycznej polskich gospodarstw domowych, zwłaszcza, że wiele osób korzysta z nich przy jednoczesnym wytwarzaniu swojego prądu przez instalacje fotowoltaiczne.
Obecnie w Polsce funkcjonuje szereg programów mających na celu wspieranie inwestycji w efektywność energetyczną i wymianę źródeł ciepła. Najważniejszym z nich jest Program Priorytetowy "Czyste Powietrze", który ma na celu poprawę jakości powietrza i zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych poprzez dofinansowanie wymiany źródeł ciepła oraz poprawę efektywności energetycznej w jednorodzinnych budynkach mieszkalnych. Program ten przewiduje dofinansowanie przedsięwzięć, w tym zakupu i montażu pomp ciepła znajdujących się na liście ZUM (Zielonych Urządzeń i Materiałów), z intensywnością wsparcia od 40% do 100% kosztów kwalifikowanych, w zależności od poziomu dochodów beneficjenta.
Dodatkowo, ustawa o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków reguluje zasady finansowania ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów (FTR) części kosztów przedsięwzięć termomodernizacyjnych, remontowych, niskoemisyjnych oraz zakupu, montażu, budowy lub modernizacji instalacji odnawialnego źródła energii.
Programy te koncentrują się głównie na wsparciu inwestycyjnym, dając niewiele wsparcia osobom już po wdrożeniu ekologicznych rozwiązań, a takie wsparcie mogłoby być skutecznym uzupełnieniem promowania przejścia na odnawialne źródła energii w gospodarstwach domowych. Nowoczesne urządzenia nierzadko wymagają wysokich nakładów finansowych także w trakcie ich eksploatacji. Do 2022 r. funkcjonował przyjaźniejszy prosumentom sposób rozliczeń, w którym operatorzy potrącali ok. 20-30% wartości wyprodukowanej energii jako prowizję za dostarczanie jej do gospodarstwa domowego. Teraz prosumenci zmuszeni są do sprzedawania swoich nadwyżek (wytwarzanych głównie latem) i kupowania energii po cenie rynkowej (która najczęściej potrzebna jest zimą), co znacznie ograniczyło opłacalność używania pompy ciepła w połączeniu z instalacją fotowoltaiczną.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy planowane jest wprowadzenie preferencyjnych taryf za energię elektryczną dla użytkowników pomp ciepła?
Czy jest rozważany powrót do warunków rozliczania prosumentów jaki miał miejsce przed kwietniem 2022 r.?
Czy planowane jest wdrożenie innego typu rozwiązań, które mogłyby jednocześnie wspierać użytkowników pomp ciepła i zachęcać coraz więcej osób do przejścia na takie rozwiązanie? Być może w formie specjalnych ulg; wsparcia w procesach naprawy i konserwacji urządzeń; ekologicznych premii rocznych, które mogłoby zrekompensować ewentualne wahania cen energii?
Z poważaniem
Katarzyna Matusik-Lipiec
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 11018
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wprowadzenia ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła
Zgłaszający: Katarzyna Matusik-Lipiec
Data wpływu: 16-07-2025
Szanowna Pani Minister,
w obliczu rosnących wyzwań klimatycznych, konieczności poprawy jakości powietrza oraz strategicznego dążenia do uniezależnienia Polski od paliw kopalnych, kluczowe jest systemowe promowanie i wspieranie nowoczesnych, niskoemisyjnych technologii grzewczych. Pompy ciepła, jako bezemisyjne i ekologiczne źródła energii, odgrywają fundamentalną rolę w transformacji energetycznej polskich gospodarstw domowych, zwłaszcza, że wiele osób korzysta z nich przy jednoczesnym wytwarzaniu swojego prądu przez instalacje fotowoltaiczne.
Obecnie w Polsce funkcjonuje szereg programów mających na celu wspieranie inwestycji w efektywność energetyczną i wymianę źródeł ciepła. Najważniejszym z nich jest Program Priorytetowy "Czyste Powietrze", który ma na celu poprawę jakości powietrza i zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych poprzez dofinansowanie wymiany źródeł ciepła oraz poprawę efektywności energetycznej w jednorodzinnych budynkach mieszkalnych. Program ten przewiduje dofinansowanie przedsięwzięć, w tym zakupu i montażu pomp ciepła znajdujących się na liście ZUM (Zielonych Urządzeń i Materiałów), z intensywnością wsparcia od 40% do 100% kosztów kwalifikowanych, w zależności od poziomu dochodów beneficjenta.
Dodatkowo, ustawa o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków reguluje zasady finansowania ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów (FTR) części kosztów przedsięwzięć termomodernizacyjnych, remontowych, niskoemisyjnych oraz zakupu, montażu, budowy lub modernizacji instalacji odnawialnego źródła energii.
Programy te koncentrują się głównie na wsparciu inwestycyjnym, dając niewiele wsparcia osobom już po wdrożeniu ekologicznych rozwiązań, a takie wsparcie mogłoby być skutecznym uzupełnieniem promowania przejścia na odnawialne źródła energii w gospodarstwach domowych. Nowoczesne urządzenia nierzadko wymagają wysokich nakładów finansowych także w trakcie ich eksploatacji. Do 2022 r. funkcjonował przyjaźniejszy prosumentom sposób rozliczeń, w którym operatorzy potrącali ok. 20-30% wartości wyprodukowanej energii jako prowizję za dostarczanie jej do gospodarstwa domowego. Teraz prosumenci zmuszeni są do sprzedawania swoich nadwyżek (wytwarzanych głównie latem) i kupowania energii po cenie rynkowej (która najczęściej potrzebna jest zimą), co znacznie ograniczyło opłacalność używania pompy ciepła w połączeniu z instalacją fotowoltaiczną.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy planowane jest wprowadzenie preferencyjnych taryf za energię elektryczną dla użytkowników pomp ciepła?
Czy jest rozważany powrót do warunków rozliczania prosumentów jaki miał miejsce przed kwietniem 2022 r.?
Czy planowane jest wdrożenie innego typu rozwiązań, które mogłyby jednocześnie wspierać użytkowników pomp ciepła i zachęcać coraz więcej osób do przejścia na takie rozwiązanie? Być może w formie specjalnych ulg; wsparcia w procesach naprawy i konserwacji urządzeń; ekologicznych premii rocznych, które mogłoby zrekompensować ewentualne wahania cen energii?
Z poważaniem
Katarzyna Matusik-Lipiec
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11740 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
Odpowiedź na interpelację
DPN-WWM.050.41.2025.BK
3910766.15713661.12625281
Warszawa, 31-07-2025
Dotyczy: Interpelacja Poseł Katarzyny Matusik-Lipiec w sprawie wprowadzenia
ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła, K10INT11018.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedzi na pytania zawarte w interpelacji,
1. Czy planowane jest wprowadzenie preferencyjnych taryf za energię elektryczną dla
użytkowników pomp ciepła?
Obecnie obowiązujące regulacje i rozwiązania przewidują mechanizmy wspierające
odbiorców wykorzystujących energię elektryczną do celów grzewczych, w tym
użytkowników pomp ciepła.
Zgodnie z § 6 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie sposobu
kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną1
przedsiębiorstwa energetyczne są zobligowane do skalkulowania stawek opłat sieciowych
dla odrębnej grupy taryfowej, tj. odbiorców w gospodarstwach domowych zużywających
energię elektryczną do ogrzewania, w tym użytkowników pomp ciepła. Jest to grupa
taryfowa potocznie określana mianem „taryfy antysmogowej”. W taryfie antysmogowej
stosowany jest obniżony składnik zmienny stawki sieciowej, który obowiązuje w
odniesieniu do wolumenu energii elektrycznej zużytego ponad wielkość wolumenu z roku
poprzedniego. W taryfie antysmogowej obowiązują obniżone stawki za usługi dystrybucji
w godz. 22.00-6.00. Okres ten jest skorelowany z najniższym dobowym
zapotrzebowaniem na energię w krajowym systemie elektroenergetycznym (KSE).
Wprowadzenie rozwiązania w takim kształcie miało na celu wykorzystanie polityki
taryfowej do łagodzenia krzywych zapotrzebowania przy coraz bardziej napiętym bilansie
mocy w systemie, szczególnie w okresach występowania niskich temperatur, poprzez
zachęcanie niższymi stawkami opłat do zwiększania zapotrzebowania w godzinach poza
szczytowymi obciążeniami w KSE. W pozostałych godzinach doby obowiązują stawki z
jednostrefowej grupy taryfowej G11.
Niemniej od czasu wprowadzenia tej regulacji na rynku energii elektrycznej zaszły liczne
zmiany, wprowadzone zostały nowe instrumenty i mechanizmy sprzyjające integracji
energii z odnawialnych źródeł energii do systemu elektroenergetycznego.
1 Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 29 listopada 2022 r. w sprawie sposobu
kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną (Dz. U. z 2024 r.
poz. 904)
-- 1 of 4 --
W kontekście rosnącej roli odnawialnych źródeł energii oraz technologii takich jak pompy
ciepła, wprowadzone zostały nowe grupy taryfowe przez operatorów systemów
dystrybucyjnych, co stanowi istotny krok w kierunku zwiększenia elastyczności i
efektywności krajowego systemu elektroenergetycznego. Przykładem takim jest taryfa
G13s dla TAURON Dystrybucja S.A., w której strefy doby zostały dostosowane do cyklu
produkcji energii z OZE, głównie fotowoltaiki, co może sprzyjać optymalizacji zużycia
przez odbiorców stosujących pompy ciepła. Z kolei czterostrefowa taryfa G14Dynamic,
również wdrożona przez TAURON Dystrybucja S.A. pozwala lepiej dopasować pobór
energii do rzeczywistego obciążenia systemu, wskazywanego m.in. w aplikacji
Energetyczny Kompas. Takie rozwiązania nie tylko pozwalają na racjonalne zarządzanie
energią i wpływ na ponoszone koszty, ale też wspierają stabilność sieci oraz realizację
celów transformacji energetycznej. Są to instrumenty promujące użytkowanie pomp ciepła
dzięki specjalnym taryfom.
Obniżeniu kosztów energii elektrycznej służy także możliwość korzystania z umów z ceną
dynamiczną. W umowach z ceną dynamiczną, ceny rozliczeniowe energii elektrycznej
kształtowane są w oparciu o aktualne notowania giełdowe. W przypadku możliwości
dostosowania profilu zużycia do zmieniających się cen w poszczególnych godzinach doby,
odbiorca poniesie niższe koszty energii elektrycznej niż na umowie ze stałą ceną o każdej
porze dnia.
W Polsce obowiązuje system rozliczeń prosumentów net-billing, który promuje auto
konsumpcję, czyli zużycie energii w momencie jej produkcji. W przypadku użytkowników
pomp ciepła może to oznaczać konieczność dostosowania pracy urządzeń do godzin
największej produkcji energii z posiadanej mikroinstalacji, np. poprzez wykorzystanie
nadwyżek do podgrzewania ciepłej wody użytkowej lub wspomagania ogrzewania.
2. Czy jest rozważany powrót do warunków rozliczania prosumentów jaki miał miejsce przed
kwietniem 2022 r.?
Obecnie nie są prowadzone prace legislacyjne nad zmianą samego modelu rozliczeń
prosumentów z systemu wartościowego (net-billing) na inny, np. ilościowy, ponieważ
obowiązujące przepisy prawa unijnego uniemożliwiają takie działania.
Zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 w sprawie
promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (tzw. dyrektywa RED II) 2,
państwa członkowskie są zobowiązane do zapewnienia, że prosumenci odnawialnych
źródeł energii będą rozliczani wartościowo, tj. na podstawie rynkowych cen energii
elektrycznej. Oznacza to, że prosumenci otrzymują osobno wynagrodzenie za energię
pobraną z sieci oraz wprowadzoną do sieci w wysokości odpowiadającej aktualnym cenom
rynkowym.
3. Czy planowane jest wdrożenie innego typu rozwiązań, które mogłyby jednocześnie
wspierać użytkowników pomp ciepła i zachęcać coraz więcej osób do przejścia na takie
rozwiązanie? Być może w formie specjalnych ulg; wsparcia w procesach naprawy i
konserwacji urządzeń ekologicznych premii rocznych, które mogłoby zrekompensować
ewentualne wahania cen energii?
2 Dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie
promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (Dz.U.UE.L.2018.328.82)
-- 2 of 4 --
Osoby decydujące się na montaż pompy ciepła mogą korzystać z dofinansowań
oferowanych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
(NFOŚiGW) w ramach następujących programów priorytetowych skierowanych do
beneficjentów indywidualnych: programu priorytetowego „Moje Ciepło” oraz programu
priorytetowego „Czyste Powietrze”.
Program „Moje Ciepło” daje możliwość uzyskania dotacji na pompę ciepła dla właścicieli
nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Kwalifikują się nie tylko budynki w
trakcie budowy, ale również te, dla których złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy
lub złożono wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie po 1 stycznia 2021
r. Dofinansowaniu podlega zarówno zakup i montaż powietrznej pompy ciepła
(powietrze/powietrze lub powietrze/woda), jak i gruntowej pompy ciepła (grunt/woda lub
woda/woda).
Program priorytetowy „Czyste Powietrze” wdrażany przez NFOŚiGW we współpracy z
wojewódzkimi funduszami ochrony środowiska i gospodarki wodnej (WFOŚiGW) od
września 2018 r., beneficjenci mogą uzyskać dotacje na różne rodzaje pomp ciepła
(powietrze/woda, powietrze/ powietrze, gruntowe pompa ciepła o podwyższonej klasie
efektywności energetycznej). Wysokość dotacji w programie jest uzależniona od dochodu
beneficjenta i standardu energetycznego nieruchomości. Dofinansowanie dla pomp w
formie dotacji wynosi od 4 480 zł do maksymalnie 18 000 zł dla podstawowego poziomu
dofinansowania oraz od 11 200 zł do maksymalnie 45 000 zł dla najwyższego poziomu
dofinansowania, w zależności od rodzaju zainstalowanej pompy.
Od kilku lat w ramach podatkowego instrumentu wsparcia Państwo Polskie promuje tych
podatników, którzy podejmują proekologiczne działania. Dzięki obowiązującej od 1
stycznia 2019 r. uldze termomodernizacyjnej możliwe jest odzyskanie części kosztów
poniesionych na zakup i montaż pompy ciepła.
Z ulgi termomodernizacyjnej mogą skorzystać podatnicy opodatkowujący swoje dochody
według skali podatkowej, według jednolitej 19 % stawki podatku dla przedsiębiorców, a
także podatnicy opłacający ryczałt od przychodów 2/3 ewidencjonowanych, będący
jednocześnie właścicielami lub współwłaścicielami budynku mieszkalnego
jednorodzinnego. Warunkiem zastosowania ulgi termomodernizacyjnej jest realizacja
przedsięwzięcia termomodernizacyjnego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym,
którego podatnik jest właścicielem lub współwłaścicielem. Łączna kwota odliczenia nie
może przekroczyć 53 000 zł w odniesieniu do wszystkich realizowanych przedsięwzięć
termomodernizacyjnych we wszystkich budynkach, których podatnik jest właścicielem lub
współwłaścicielem. Wydatki podlegające odliczeniu w ramach ulgi termomodernizacyjnej
(tj. materiały budowlane, urządzenia i usługi) są ściśle określone i zawarte w
rozporządzeniu3.
Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 129a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych4
wolne od podatku dochodowego są świadczenia, w szczególności dotacje oraz kwoty
umorzonych pożyczek, otrzymanych ze środków NFOŚiGW lub WFOŚiGW, na
przygotowanie dokumentacji oraz realizację przedsięwzięcia, w tym otrzymane ze
środków udostępnionych bankom, zgodnie z art. 411 ust. 10 ustawy Prawo ochrony
3 Rozporządzenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 21 grudnia 2018 r. w sprawie określenia
wykazu rodzajów materiałów budowlanych, urządzeń i usług związanych z realizacją przedsięwzięć
termomodernizacyjnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 273)
4 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz.
163 z późn. zm.)
-- 3 of 4 --
środowiska5. Zatem ewentualne dotacje na sfinansowanie pomp ciepła, pochodzące z
powyższych środków, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Pompy ciepła stanowią istotny element transformacji energetycznej w kierunku
niskoemisyjnego ogrzewnictwa indywidualnego, a ich rosnąca popularność znajduje
odzwierciedlenie zarówno w programach wsparcia inwestycyjnego, jak i w działaniach
regulacyjnych prowadzonych przez właściwe instytucje.
W związku z rozwojem rynku odnawialnych źródeł energii, w tym pomp ciepła, resort
klimatu i środowiska prowadzi analizy, aby zidentyfikować potrzeby obywateli w zakresie
inwestycji w nowoczesne źródła ciepła. W ramach prowadzonych analiz resort rozważy
możliwość uruchomienia nowych instrumentów wsparcia np. w formule pilotażowej.
Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych
innych ustaw6 jesteśmy zobligowani do wydania nowego rozporządzenia w sprawie
sposobu kształtowania i kalkulacji taryf dla energii elektrycznej oraz sposobu rozliczeń w
obrocie energią elektryczną do końca września 2026 r. Zatem, przygotowanie nowego
rozporządzenia otworzy przestrzeń na zmiany, w tym w zakresie taryf dla odbiorców
końcowych w gospodarstwach domowych czy możliwości wdrożenia dodatkowych
instrumentów promujących użytkowanie pomp ciepła. Niemniej muszą one być w zgodzie
z przepisami prawa unijnego dotyczącymi pomocy publicznej oraz jednolitego rynku
energii.
Istnieje możliwość zaproponowania dedykowanych narzędzi wsparcia jeżeli prowadzone
oceny systemu wsparcia i analiza sytuacji potwierdzą taką potrzebę i zasadność.
Ewentualne rozwiązania będą miały na celu zwiększenie efektywności odnawialnych
źródeł energii oraz zapewnienie ich większej dostępności lub opłacalności. Najwcześniej
będzie to możliwe na przełomie 2026 i 2027 roku.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
5 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647)
6 Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. 2023 r. poz. 1681)
-- 4 of 4 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
Odpowiedź na interpelację
DPN-WWM.050.41.2025.BK
3910766.15713661.12625281
Warszawa, 31-07-2025
Dotyczy: Interpelacja Poseł Katarzyny Matusik-Lipiec w sprawie wprowadzenia
ogólnokrajowych przywilejów dla obywateli korzystających z pomp ciepła, K10INT11018.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedzi na pytania zawarte w interpelacji,
1. Czy planowane jest wprowadzenie preferencyjnych taryf za energię elektryczną dla
użytkowników pomp ciepła?
Obecnie obowiązujące regulacje i rozwiązania przewidują mechanizmy wspierające
odbiorców wykorzystujących energię elektryczną do celów grzewczych, w tym
użytkowników pomp ciepła.
Zgodnie z § 6 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie sposobu
kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną1
przedsiębiorstwa energetyczne są zobligowane do skalkulowania stawek opłat sieciowych
dla odrębnej grupy taryfowej, tj. odbiorców w gospodarstwach domowych zużywających
energię elektryczną do ogrzewania, w tym użytkowników pomp ciepła. Jest to grupa
taryfowa potocznie określana mianem „taryfy antysmogowej”. W taryfie antysmogowej
stosowany jest obniżony składnik zmienny stawki sieciowej, który obowiązuje w
odniesieniu do wolumenu energii elektrycznej zużytego ponad wielkość wolumenu z roku
poprzedniego. W taryfie antysmogowej obowiązują obniżone stawki za usługi dystrybucji
w godz. 22.00-6.00. Okres ten jest skorelowany z najniższym dobowym
zapotrzebowaniem na energię w krajowym systemie elektroenergetycznym (KSE).
Wprowadzenie rozwiązania w takim kształcie miało na celu wykorzystanie polityki
taryfowej do łagodzenia krzywych zapotrzebowania przy coraz bardziej napiętym bilansie
mocy w systemie, szczególnie w okresach występowania niskich temperatur, poprzez
zachęcanie niższymi stawkami opłat do zwiększania zapotrzebowania w godzinach poza
szczytowymi obciążeniami w KSE. W pozostałych godzinach doby obowiązują stawki z
jednostrefowej grupy taryfowej G11.
Niemniej od czasu wprowadzenia tej regulacji na rynku energii elektrycznej zaszły liczne
zmiany, wprowadzone zostały nowe instrumenty i mechanizmy sprzyjające integracji
energii z odnawialnych źródeł energii do systemu elektroenergetycznego.
1 Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 29 listopada 2022 r. w sprawie sposobu
kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną (Dz. U. z 2024 r.
poz. 904)
-- 1 of 4 --
W kontekście rosnącej roli odnawialnych źródeł energii oraz technologii takich jak pompy
ciepła, wprowadzone zostały nowe grupy taryfowe przez operatorów systemów
dystrybucyjnych, co stanowi istotny krok w kierunku zwiększenia elastyczności i
efektywności krajowego systemu elektroenergetycznego. Przykładem takim jest taryfa
G13s dla TAURON Dystrybucja S.A., w której strefy doby zostały dostosowane do cyklu
produkcji energii z OZE, głównie fotowoltaiki, co może sprzyjać optymalizacji zużycia
przez odbiorców stosujących pompy ciepła. Z kolei czterostrefowa taryfa G14Dynamic,
również wdrożona przez TAURON Dystrybucja S.A. pozwala lepiej dopasować pobór
energii do rzeczywistego obciążenia systemu, wskazywanego m.in. w aplikacji
Energetyczny Kompas. Takie rozwiązania nie tylko pozwalają na racjonalne zarządzanie
energią i wpływ na ponoszone koszty, ale też wspierają stabilność sieci oraz realizację
celów transformacji energetycznej. Są to instrumenty promujące użytkowanie pomp ciepła
dzięki specjalnym taryfom.
Obniżeniu kosztów energii elektrycznej służy także możliwość korzystania z umów z ceną
dynamiczną. W umowach z ceną dynamiczną, ceny rozliczeniowe energii elektrycznej
kształtowane są w oparciu o aktualne notowania giełdowe. W przypadku możliwości
dostosowania profilu zużycia do zmieniających się cen w poszczególnych godzinach doby,
odbiorca poniesie niższe koszty energii elektrycznej niż na umowie ze stałą ceną o każdej
porze dnia.
W Polsce obowiązuje system rozliczeń prosumentów net-billing, który promuje auto
konsumpcję, czyli zużycie energii w momencie jej produkcji. W przypadku użytkowników
pomp ciepła może to oznaczać konieczność dostosowania pracy urządzeń do godzin
największej produkcji energii z posiadanej mikroinstalacji, np. poprzez wykorzystanie
nadwyżek do podgrzewania ciepłej wody użytkowej lub wspomagania ogrzewania.
2. Czy jest rozważany powrót do warunków rozliczania prosumentów jaki miał miejsce przed
kwietniem 2022 r.?
Obecnie nie są prowadzone prace legislacyjne nad zmianą samego modelu rozliczeń
prosumentów z systemu wartościowego (net-billing) na inny, np. ilościowy, ponieważ
obowiązujące przepisy prawa unijnego uniemożliwiają takie działania.
Zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 w sprawie
promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (tzw. dyrektywa RED II) 2,
państwa członkowskie są zobowiązane do zapewnienia, że prosumenci odnawialnych
źródeł energii będą rozliczani wartościowo, tj. na podstawie rynkowych cen energii
elektrycznej. Oznacza to, że prosumenci otrzymują osobno wynagrodzenie za energię
pobraną z sieci oraz wprowadzoną do sieci w wysokości odpowiadającej aktualnym cenom
rynkowym.
3. Czy planowane jest wdrożenie innego typu rozwiązań, które mogłyby jednocześnie
wspierać użytkowników pomp ciepła i zachęcać coraz więcej osób do przejścia na takie
rozwiązanie? Być może w formie specjalnych ulg; wsparcia w procesach naprawy i
konserwacji urządzeń ekologicznych premii rocznych, które mogłoby zrekompensować
ewentualne wahania cen energii?
2 Dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie
promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (Dz.U.UE.L.2018.328.82)
-- 2 of 4 --
Osoby decydujące się na montaż pompy ciepła mogą korzystać z dofinansowań
oferowanych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
(NFOŚiGW) w ramach następujących programów priorytetowych skierowanych do
beneficjentów indywidualnych: programu priorytetowego „Moje Ciepło” oraz programu
priorytetowego „Czyste Powietrze”.
Program „Moje Ciepło” daje możliwość uzyskania dotacji na pompę ciepła dla właścicieli
nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Kwalifikują się nie tylko budynki w
trakcie budowy, ale również te, dla których złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy
lub złożono wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie po 1 stycznia 2021
r. Dofinansowaniu podlega zarówno zakup i montaż powietrznej pompy ciepła
(powietrze/powietrze lub powietrze/woda), jak i gruntowej pompy ciepła (grunt/woda lub
woda/woda).
Program priorytetowy „Czyste Powietrze” wdrażany przez NFOŚiGW we współpracy z
wojewódzkimi funduszami ochrony środowiska i gospodarki wodnej (WFOŚiGW) od
września 2018 r., beneficjenci mogą uzyskać dotacje na różne rodzaje pomp ciepła
(powietrze/woda, powietrze/ powietrze, gruntowe pompa ciepła o podwyższonej klasie
efektywności energetycznej). Wysokość dotacji w programie jest uzależniona od dochodu
beneficjenta i standardu energetycznego nieruchomości. Dofinansowanie dla pomp w
formie dotacji wynosi od 4 480 zł do maksymalnie 18 000 zł dla podstawowego poziomu
dofinansowania oraz od 11 200 zł do maksymalnie 45 000 zł dla najwyższego poziomu
dofinansowania, w zależności od rodzaju zainstalowanej pompy.
Od kilku lat w ramach podatkowego instrumentu wsparcia Państwo Polskie promuje tych
podatników, którzy podejmują proekologiczne działania. Dzięki obowiązującej od 1
stycznia 2019 r. uldze termomodernizacyjnej możliwe jest odzyskanie części kosztów
poniesionych na zakup i montaż pompy ciepła.
Z ulgi termomodernizacyjnej mogą skorzystać podatnicy opodatkowujący swoje dochody
według skali podatkowej, według jednolitej 19 % stawki podatku dla przedsiębiorców, a
także podatnicy opłacający ryczałt od przychodów 2/3 ewidencjonowanych, będący
jednocześnie właścicielami lub współwłaścicielami budynku mieszkalnego
jednorodzinnego. Warunkiem zastosowania ulgi termomodernizacyjnej jest realizacja
przedsięwzięcia termomodernizacyjnego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym,
którego podatnik jest właścicielem lub współwłaścicielem. Łączna kwota odliczenia nie
może przekroczyć 53 000 zł w odniesieniu do wszystkich realizowanych przedsięwzięć
termomodernizacyjnych we wszystkich budynkach, których podatnik jest właścicielem lub
współwłaścicielem. Wydatki podlegające odliczeniu w ramach ulgi termomodernizacyjnej
(tj. materiały budowlane, urządzenia i usługi) są ściśle określone i zawarte w
rozporządzeniu3.
Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 129a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych4
wolne od podatku dochodowego są świadczenia, w szczególności dotacje oraz kwoty
umorzonych pożyczek, otrzymanych ze środków NFOŚiGW lub WFOŚiGW, na
przygotowanie dokumentacji oraz realizację przedsięwzięcia, w tym otrzymane ze
środków udostępnionych bankom, zgodnie z art. 411 ust. 10 ustawy Prawo ochrony
3 Rozporządzenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 21 grudnia 2018 r. w sprawie określenia
wykazu rodzajów materiałów budowlanych, urządzeń i usług związanych z realizacją przedsięwzięć
termomodernizacyjnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 273)
4 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz.
163 z późn. zm.)
-- 3 of 4 --
środowiska5. Zatem ewentualne dotacje na sfinansowanie pomp ciepła, pochodzące z
powyższych środków, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Pompy ciepła stanowią istotny element transformacji energetycznej w kierunku
niskoemisyjnego ogrzewnictwa indywidualnego, a ich rosnąca popularność znajduje
odzwierciedlenie zarówno w programach wsparcia inwestycyjnego, jak i w działaniach
regulacyjnych prowadzonych przez właściwe instytucje.
W związku z rozwojem rynku odnawialnych źródeł energii, w tym pomp ciepła, resort
klimatu i środowiska prowadzi analizy, aby zidentyfikować potrzeby obywateli w zakresie
inwestycji w nowoczesne źródła ciepła. W ramach prowadzonych analiz resort rozważy
możliwość uruchomienia nowych instrumentów wsparcia np. w formule pilotażowej.
Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych
innych ustaw6 jesteśmy zobligowani do wydania nowego rozporządzenia w sprawie
sposobu kształtowania i kalkulacji taryf dla energii elektrycznej oraz sposobu rozliczeń w
obrocie energią elektryczną do końca września 2026 r. Zatem, przygotowanie nowego
rozporządzenia otworzy przestrzeń na zmiany, w tym w zakresie taryf dla odbiorców
końcowych w gospodarstwach domowych czy możliwości wdrożenia dodatkowych
instrumentów promujących użytkowanie pomp ciepła. Niemniej muszą one być w zgodzie
z przepisami prawa unijnego dotyczącymi pomocy publicznej oraz jednolitego rynku
energii.
Istnieje możliwość zaproponowania dedykowanych narzędzi wsparcia jeżeli prowadzone
oceny systemu wsparcia i analiza sytuacji potwierdzą taką potrzebę i zasadność.
Ewentualne rozwiązania będą miały na celu zwiększenie efektywności odnawialnych
źródeł energii oraz zapewnienie ich większej dostępności lub opłacalności. Najwcześniej
będzie to możliwe na przełomie 2026 i 2027 roku.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
5 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647)
6 Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. 2023 r. poz. 1681)
-- 4 of 4 --