Interpelacja w sprawie doprecyzowania definicji budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, w kontekście opodatkowania obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach górniczych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 11002
do ministra finansów
w sprawie doprecyzowania definicji budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, w kontekście opodatkowania obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach górniczych
Zgłaszający: Łukasz Horbatowski
Data wpływu: 15-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z pilną interpelacją w związku z potrzebą doprecyzowania przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 2025 poz. 707), w szczególności w zakresie definicji budowli, obiektu budowlanego oraz robót budowlanych – w kontekście ich zastosowania do obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach górniczych.
Z takim postulatem wystąpiła do mnie gmina Jerzmanowa, jednak problem dotyczy szerzej wszystkich gmin górniczych zlokalizowanych na terenie Zagłębia Miedziowego – w tym Rudnej, Lubina, Radwanic, Grębocic oraz Polkowic.
Nowe definicje, wprowadzone tekstem jednolitym ustawy opublikowanym 2 czerwca 2025 r. (Dz. U. poz. 707), w istotny sposób wpływają na praktykę opodatkowania nieruchomości i mogą skutkować znacznymi ubytkami dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów planuje wydanie interpretacji ogólnej, która jednoznacznie rozstrzygnie, czy obiekty budowlane posadowione w wyrobiskach górniczych podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?
Czy ministerstwo dostrzega ryzyko, że w świetle obecnie obowiązujących przepisów (art. 1a ust. 1 pkt 2a u.p.o.l.), gminy górnicze mogą utracić istotną część dochodów z tytułu podatku od nieruchomości w związku z potencjalnym wyłączeniem z opodatkowania obiektów położonych w wyrobiskach górniczych?
Czy Ministerstwo Finansów planuje zmianę brzmienia art. 1a ust. 1 pkt 2, 2a oraz ewentualne dodanie nowego pkt 2b, tak aby uwzględnić w przepisach definicję „robót górniczych“ oraz jednoznacznie określić, które obiekty w wyrobiskach górniczych powinny być objęte podatkiem od nieruchomości?
Czy w ocenie ministerstwa obecne brzmienie przepisów pozostaje w zgodzie z celem nowelizacji, jakim było – według uzasadnienia projektu – „zachowanie fiskalnego status quo zakresu opodatkowania“? Czy przewidziano ocenę skutków finansowych dla jednostek samorządu terytorialnego w przypadku utraty dochodów z opodatkowania obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach górniczych?
Czy ministerstwo analizowało stanowisko przedstawione przez KGHM Polska Miedź SA, zawarte w piśmie z dnia 4 czerwca 2025 r. (CS.3027.2025), w którym spółka zapowiada wystąpienia o indywidualne interpretacje oraz możliwość skierowania spraw do sądów administracyjnych, jeśli nie zostanie wypracowane jednoznaczne stanowisko w sprawie opodatkowania budowli w wyrobiskach górniczych? Jakie działania planuje ministerstwo w celu uniknięcia wieloletnich i kosztownych postępowań podatkowych podobnych do tych, jakie miały miejsce po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2011 r. (sygn. P 33/09)?
Czy ministerstwo rozważy uzupełnienie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych o definicję „robót górniczych“, zgodnie z ustawą – Prawo geologiczne i górnicze, w celu jednoznacznego rozstrzygania zakresu opodatkowania budowli zlokalizowanych w wyrobiskach?
Czy ministerstwo przewiduje zmiany legislacyjne, które pozwolą na jednoznaczne włączenie do katalogu budowli – także tych powstałych w wyniku robót górniczych – i zapewnią gminom górniczym stabilność dochodów z podatku od nieruchomości?
Np. proponuje się następujące zmiany i dodanie do art. 1a ust. 1:
• Art. 1a ust. 1 pkt 2 (budowla):
◦ W punkcie (e) dodanie frazy „lub robót górniczych“, tak aby całość brzmiała: „– wzniesione w wyniku robót budowlanych lub robót górniczych, także w przypadku, gdy stanowią część obiektu niewymienionego w ustawie;“.
• Art. 1a ust. 1 pkt 2a (obiekt budowlany):
◦ Doprecyzowanie wyłączenia wyrobisk górniczych przez dodanie pełnej definicji z Prawa geologicznego i górniczego: „obiekt budowlany – budynek lub budowlę, z wyłączeniem wyrobisk górniczych w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 17 ustawy z 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze, tj. przestrzeni w nieruchomości gruntowej lub górotworze powstałej w wyniku robót górniczych“, a także niewielkich obiektów stanowiących: obiekty kultu religijnego, obiekty architektury ogrodowej, obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku.
• Art. 1a ust. 1 pkt 2b’ (nowy punkt – roboty górnicze):
◦ Wprowadzenie nowej definicji „robót górniczych“: „roboty górnicze – jako wykonywanie, utrzymywanie, zabezpieczanie lub likwidowanie wyrobisk górniczych, do których się stosuje przepisy ustawy z 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. 2024 poz. 1290);“.
Powyższe zmiany zapisów u.p.o.l. zlikwidują ryzyko utraty dochodów przez samorządy górnicze oraz ryzyko ponownego prowadzenia kosztownych i długotrwałych postępowań podatkowych, związanych z określeniem wysokości podatku od nieruchomości i wnioskami o stwierdzenie nadpłaty.
W świetle przedstawionych faktów podkreślam, że dla wielu gmin Zagłębia Miedziowego dochody z podatku od budowli i obiektów budowlanych w wyrobiskach górniczych stanowią istotną część budżetu. W przypadku gminy Jerzmanowa jest to 10 milionów złotych rocznie, co stanowi 13% całkowitych dochodów. Ich utrata oznaczałaby konieczność ograniczenia wydatków na oświatę, utrzymanie infrastruktury komunalnej czy dopłaty do wody i ścieków, a także mogłaby skutkować rezygnacją z kluczowych inwestycji lokalnych.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o:
przedstawienie oficjalnego stanowiska ministerstwa w tej sprawie,
wskazanie ewentualnych planów legislacyjnych lub interpretacyjnych,
zapewnienie, że nie dojdzie do niezamierzonego ograniczenia podstawy opodatkowania i destabilizacji finansowej gmin górniczych.
W związku z powyższym wnoszę o niezwłoczne wystąpienie z oficjalną interpretacją do Ministra Finansów o rozszerzenie i doprecyzowanie zapisów dotyczących wyrobisk górniczych w sposób wskazany powyżej, aby zapewnić stabilność finansową samorządów oraz uniknąć powielenia problemów interpretacyjnych i sporów prawnych, które miały miejsce w przeszłości.
W załączniku przekazuję skan pisma, które od spółki KGHM wpłynęło do UG w Jerzmanowej.
Z poważeniem
Łukasz Horbatowski
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (14)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6798 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 6 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Interpelacja poselska nr 11002 Posła Łukasza Horbatowskiego
w sprawie opodatkowania obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach
górniczych
Znak sprawy: DPL2.054.10.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje poselską nr 11002 Posła Łukasza Horbatowskiego
przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
Z dniem 1 stycznia 2025 r. w art. 1a ust. 1 pkt 2a w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r.
o podatkach i opłatach lokalnych1 z definicji obiektu budowlanego wyłączono
wyrobisko górnicze2. Celem tej zmiany było wyeliminowanie wątpliwości co do
podlegania podatkowi od nieruchomości wyrobisk górniczych przy jednoczesnym
zachowaniu zakresu opodatkowania zlokalizowanych w nich obiektów3, ponieważ
przepisy u.p.o.l. nie uzależniają opodatkowania obiektów od miejsca ich
usytuowania.
Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane4 do
wyrobisk górniczych5 nie stosuje się przepisów tej ustawy. Ponadto, art. 2 ust. 2 pkt
1 u.p.b. wskazuje charakter lex specialis przepisów u.p.g.g. w relacji do u.p.b.
w zakresie dotyczącym wyłącznie obiektów budowlanych zakładów górniczych.
Przez obiekt budowlany zakładu górniczego, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 u.p.g.g.
należy rozumieć znajdujący się poza podziemnym wyrobiskiem górniczym obiekt
zakładu górniczego będący obiektem budowlanym w rozumieniu u.p.b.
Z zakresu normowania u.p.b. nie wyłączono obiektów budowlanych usytuowanych
w podziemnych wyrobiskach górniczych, ani nie są one objęte normą art. 2 ust. 2 pkt
1 u.p.b. Należy w pełni zgodzić się z poglądem H .Schwarza w komentarzu do art. 106
u.p.g.g., że „przepisów PrBud nie stosuje się jedynie do przestrzeni powstałej wskutek
robót górniczych, lecz będą miały w pełni zastosowanie do zlokalizowanych w wyrobisku
obiektów jeśli tylko spełniają warunki uznania za obiekt budowlany”6.
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 707, dalej jako „u.p.o.l.”.
2 Ustawą z dnia 19 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych
oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1757), dalej jako „ustawa nowelizująca”.
3 Str. 16 Uzasadnienia do ustawy nowelizującej.
4 Dz. U. z 2025 r. poz. 418, dalej jako „u.p.b.”.
5 W rozumieniu art. 6 pkt 17 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2024 r. poz.
1290, z późn. zm.), dalej jako „u.p.g.g.”.
6 H. Schwarz, Prawo geologiczne i górnicze. Tom II. Komentarz, wyd. 2, 2022.
-- 1 of 3 --
2/3
Sprawa kwalifikacji obiektów budowlanych usytuowanych w podziemnych
wyrobiskach górniczych jako budowli będących przedmiotem opodatkowania
podatkiem od nieruchomości była przedmiotem wyroku Trybunału
Konstytucyjnego z dnia 13 września 2011 r.7 oraz licznych wyroków sądów
administracyjnych8. Trybunał Konstytucyjny dokonując szczegółowej analizy i
wykładni przepisów stwierdził, iż analiza u.p.b. oraz u.p.g.g.9 prowadzi do wniosku, iż
nie istnieją przekonujące argumenty przemawiające generalnie przeciwko
możliwości uznania obiektów zlokalizowanych w podziemnych wyrobiskach
górniczych za obiekty budowlane.
Projektując przepisy ustawy nowelizującej, ustawodawcy zależało na zachowaniu
w jak największym stopniu fiskalnego status quo zakresu opodatkowania10.
W związku z tym nie przewidziano oceny skutków finansowych dla jednostek
samorządu terytorialnego w przypadku utraty dochodów z opodatkowania
obiektów zlokalizowanych w wyrobiskach górniczych11.
Ministerstwo Finansów analizowało stanowisko przedstawione przez KGHM S.A. -
podatnik ma ustawowe prawo do złożenia wniosku o wydanie indywidualnej
interpretacji przepisów przez organ podatkowy12.
W przypadku uzyskania informacji o niejednolitym stosowaniu przez organy
podatkowe przepisów w zakresie opodatkowania obiektów budowlanych
usytuowanych w podziemnych wyrobiskach górniczych, Minister Finansów
i Gospodarki podejmie odpowiednie działania polegające na wydaniu objaśnień
podatkowych lub interpretacji ogólnej przepisów prawa podatkowego13.
Minister Finansów i Gospodarki nie przewiduje zmian legislacyjnych u.p.o.l.
polegających na dodaniu w tej ustawie przesłanki wzniesienia budowli w wyniku
robót górniczych, do których stosuje się przepisy u.p.g.g. oraz zdefiniowaniu
wyrobiska górniczego poprzez odesłanie do u.p.g.g.14. Dodanie do u.p.o.l. robót
górniczych jako przesłanki powstania budowli wprowadziłoby martwy przepis,
ponieważ roboty górnicze dotyczą wyłącznie wyrobiska górniczego, które jest
wyłączone z reżimu prawnego u.p.o.l.
Niezależnie od powyższego, jeżeli stosowanie u.p.o.l. będzie sprawiało istotne
trudności w realizacji celu ustawy nowelizującej, czyli zachowaniu status quo zakresu
przedmiotu opodatkowania, Minister Finansów i Gospodarki dokona analizy
sygnalizowanych problemów i podejmie odpowiednie działania, nie wykluczając
przygotowania projektu nowelizacji u.p.o.l.
7 Sygn. akt P 33/09.
8 Jednolita linia sądów administracyjnych uznająca, iż obiekty budowlane w podziemnych wyrobiskach górniczych
są obiektami budowlanymi w rozumieniu u.p.b. i tym samym mogą podlegać opodatkowaniu podatkiem od
nieruchomości. Na tę linię orzeczniczą składają się m. in. wyroki: z dnia 18 października 2018 r. sygn. akt II FSK
2444/16, z dnia 5 listopada 2020 r. sygn. akt II FSK 1523/18, z dnia 3 sierpnia 2021 r. sygn. akt III FSK 145/21, z dnia
14 lutego 2024 r. sygn. akt III FSK 4215/21, z dnia 10 kwietnia 2024 r. sygn. akt III FSK 4504/21, z dnia 11 września
2024 r. sygn. akt: III FSK 1197/22, i wielu innych, tworzące jednolitą linię orzeczniczą dotyczącą opodatkowania
obiektów w podziemnych wyrobiskach górniczych jako budowli.
9 Analizowane przez TK normy prawne u.p.g.g. z 1994 r. są zbieżne z normami prawnymi u.p.g.g. z 2011 r.
10 Str. 16 Uzasadnienia do ustawy nowelizującej.
11 Niezależnie od powyższego Ministerstwo Finansów nie dysponuje danymi w zakresie wpływów z podatku od
nieruchomości wyłącznie z tytułu opodatkowania obiektów budowlanych zlokalizowanych w podziemnych
wyrobiskach górniczych.
12 Art. 14j ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), dalej jako „O.p.”.
13 Art. 14a § 1 O.p.
14 Na marginesie należy zwrócić uwagę, że zawarte w u.p.g.g. definicje wyrobiska górniczego oraz robót górniczych
obarczone są błędem logicznym określanym jako błędne koło pośrednie, czyli jedna definicja odsyła do drugiej
(wyrok TK o sygn. akt P 33/09). Wprowadzenie tych definicji do u.p.o.l. skutkowałoby powieleniem tego błędu
-- 2 of 3 --
3/3
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --