Interpelacja nr 10992
Interpelacja w sprawie wystawy "Nasi chłopcy", promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską rację stanu i godność ofiar II wojny światowej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wystawy "Nasi chłopcy", promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską rację stanu i godność ofiar II wojny światowej
Interpelacja nr 10992
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie wystawy "Nasi chłopcy", promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską rację stanu i godność ofiar II wojny światowej
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 15-07-2025
Szanowny Panie Premierze,
z najwyższym oburzeniem i głębokim niepokojem przyjmuję informację o planowanej lub realizowanej wystawie zatytułowanej „Nasi chłopcy“, mającej przedstawiać w sposób pozytywny i empatyczny losy niemieckich żołnierzy Wehrmachtu – formacji, która była integralnym narzędziem niemieckiego terroru, agresji i okupacji, odpowiedzialnej za śmierć milionów Polaków. Nadanie takiej ekspozycji czułego, humanizującego tonu – jak sugeruje sam tytuł – jest aktem uderzającym w polską rację stanu, godzącym w interes narodowy Rzeczypospolitej, w pamięć historyczną i w godność ofiar niemieckich zbrodni wojennych. Wehrmacht nie był „neutralną armią“, jak przez lata próbowano to przedstawiać w niemieckiej polityce historycznej, lecz bezpośrednio uczestniczył w eksterminacji ludności cywilnej, pacyfikacjach, egzekucjach i masowych deportacjach. Był narzędziem okupanta – i pozostaje symbolem zniewolenia, nie „chłopięcej historii“.
Wystawa, która ma miejsce na polskiej ziemi, w polskich instytucjach lub za zgodą polskich władz, jest wprost gloryfikacją morderców, oprawców i zbrodniarzy wojennych – bez względu na intencje autorów.
W związku z tym żądam jednoznacznej odpowiedzi:
PYTANIA DO MINISTRA KULTURY:
Czy Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego udzieliło jakiegokolwiek wsparcia, patronatu, dofinansowania lub zgody na realizację wystawy „Nasi chłopcy“?
Czy w wystawie tej uczestniczy jakakolwiek instytucja podlegająca MKiDN (muzeum, galeria, dom kultury, fundacja publiczna)?
Czy ministerstwo planuje natychmiastową reakcję w celu zablokowania tej ekspozycji lub jej odwołania z punktu widzenia zgodności z interesem publicznym i pamięcią historyczną?
Czy zostanie przeprowadzona kontrola zgodności tej wystawy z obowiązującym prawem o ochronie dziedzictwa narodowego i przeciwdziałaniu propagowaniu totalitaryzmów (w tym nazizmu)?
PYTANIA DO RZECZNIKA RZĄDU:
Czy rząd RP – poprzez swojego rzecznika – wyda oficjalne stanowisko potępiające tę inicjatywę?
Czy planowane są działania komunikacyjne, które przypomną opinii publicznej o realnym charakterze zbrodni Wehrmachtu na ziemiach polskich, w tym zbrodni na jeńcach, cywilach, dzieciach i duchownych?
Czy Kancelaria Prezesa Rady Ministrów przeprowadzi audyt projektów artystycznych i wystawienniczych w instytucjach publicznych, by wyeliminować treści mogące relatywizować odpowiedzialność sprawców II wojny światowej?
Wystawa „Nasi chłopcy“ to nie tylko niefortunna ekspozycja artystyczna. To zamach na prawdę historyczną, próbę odwrócenia ról kata i ofiary oraz akt symbolicznej przemocy wobec polskiej pamięci narodowej. Uderza ona w fundamenty naszej tożsamości historycznej, godząc przy tym w sojusz z ofiarami niemieckiego nazizmu w Europie i na świecie. Jako poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wzywam do natychmiastowej reakcji. Milczenie w tej sprawie będzie równoznaczne z przyzwoleniem.
Interpelacja nr 10992
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie wystawy "Nasi chłopcy", promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską rację stanu i godność ofiar II wojny światowej
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 15-07-2025
Szanowny Panie Premierze,
z najwyższym oburzeniem i głębokim niepokojem przyjmuję informację o planowanej lub realizowanej wystawie zatytułowanej „Nasi chłopcy“, mającej przedstawiać w sposób pozytywny i empatyczny losy niemieckich żołnierzy Wehrmachtu – formacji, która była integralnym narzędziem niemieckiego terroru, agresji i okupacji, odpowiedzialnej za śmierć milionów Polaków. Nadanie takiej ekspozycji czułego, humanizującego tonu – jak sugeruje sam tytuł – jest aktem uderzającym w polską rację stanu, godzącym w interes narodowy Rzeczypospolitej, w pamięć historyczną i w godność ofiar niemieckich zbrodni wojennych. Wehrmacht nie był „neutralną armią“, jak przez lata próbowano to przedstawiać w niemieckiej polityce historycznej, lecz bezpośrednio uczestniczył w eksterminacji ludności cywilnej, pacyfikacjach, egzekucjach i masowych deportacjach. Był narzędziem okupanta – i pozostaje symbolem zniewolenia, nie „chłopięcej historii“.
Wystawa, która ma miejsce na polskiej ziemi, w polskich instytucjach lub za zgodą polskich władz, jest wprost gloryfikacją morderców, oprawców i zbrodniarzy wojennych – bez względu na intencje autorów.
W związku z tym żądam jednoznacznej odpowiedzi:
PYTANIA DO MINISTRA KULTURY:
Czy Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego udzieliło jakiegokolwiek wsparcia, patronatu, dofinansowania lub zgody na realizację wystawy „Nasi chłopcy“?
Czy w wystawie tej uczestniczy jakakolwiek instytucja podlegająca MKiDN (muzeum, galeria, dom kultury, fundacja publiczna)?
Czy ministerstwo planuje natychmiastową reakcję w celu zablokowania tej ekspozycji lub jej odwołania z punktu widzenia zgodności z interesem publicznym i pamięcią historyczną?
Czy zostanie przeprowadzona kontrola zgodności tej wystawy z obowiązującym prawem o ochronie dziedzictwa narodowego i przeciwdziałaniu propagowaniu totalitaryzmów (w tym nazizmu)?
PYTANIA DO RZECZNIKA RZĄDU:
Czy rząd RP – poprzez swojego rzecznika – wyda oficjalne stanowisko potępiające tę inicjatywę?
Czy planowane są działania komunikacyjne, które przypomną opinii publicznej o realnym charakterze zbrodni Wehrmachtu na ziemiach polskich, w tym zbrodni na jeńcach, cywilach, dzieciach i duchownych?
Czy Kancelaria Prezesa Rady Ministrów przeprowadzi audyt projektów artystycznych i wystawienniczych w instytucjach publicznych, by wyeliminować treści mogące relatywizować odpowiedzialność sprawców II wojny światowej?
Wystawa „Nasi chłopcy“ to nie tylko niefortunna ekspozycja artystyczna. To zamach na prawdę historyczną, próbę odwrócenia ról kata i ofiary oraz akt symbolicznej przemocy wobec polskiej pamięci narodowej. Uderza ona w fundamenty naszej tożsamości historycznej, godząc przy tym w sojusz z ofiarami niemieckiego nazizmu w Europie i na świecie. Jako poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wzywam do natychmiastowej reakcji. Milczenie w tej sprawie będzie równoznaczne z przyzwoleniem.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.4 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3956 znaków
Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10992 posła Grzegorza Matusiaka z 21 lipca 2025 roku
w sprawie wystawy „Nasi chłopcy”, promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską
rację stanu i godność ofiar II wojny światowej, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu
działalności kulturalnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 87) to dyrektor instytucji kultury zarządza
instytucją i reprezentuje ją na zewnątrz, w tym odpowiada za prowadzoną działalność
wystawienniczą, o czym informuje swojego organizatora w corocznych planach rzeczowych
i finansowych.
Organizatorem Muzeum Gdańska jest Gmina Miasta Gdańska.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie miało więc podstaw do wyrażania
zgody na realizację wystawy „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III
Rzeszy”. Wspomniana ekspozycja nie otrzymała również wsparcia finansowego ministra czy
wyróżnienia honorowego (patronatu).
Jednocześnie informuję, że w organizację wspomnianej wystawy zaangażowane było
Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku – instytucja podległa Ministrowi Kultury
i Dziedzictwa Narodowego. Bez względu na powyższe, udział MIIWŚ i jego pracowników
w przygotowaniu wystawy „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III
Rzeszy” był autonomiczną decyzją dyrekcji muzeum, a nie MKiDN.
Odnosząc się do przeprowadzenia kontroli zgodności wystawy „Nasi chłopcy” z prawem oraz
podjęcia działań mających na celu zablokowanie tej ekspozycji, wyjaśniam,
że zgodnie z powołanym artykułem minister właściwy do spraw kultury i ochrony
dziedzictwa narodowego, działając na podstawie obowiązujących przepisów prawa
i w oparciu o nie, nie ma umocowania do ingerowania w działalność wystawienniczą ani
muzeów podległych MKiDN, ani tym bardziej tych, których organizatorami są jednostki
samorządu terytorialnego.
Ponadto zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U. z 2022 r. poz.
385) minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego sprawuje nad
Muzeum Gdańska jedynie ogólny nadzór, tj. dokonuje kontroli pod względem zgodności
prowadzonej działalności z przepisami ustawy o muzeach, wydanymi na jej podstawie aktami
wykonawczymi oraz nadanym statutem.
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Uzgodniony z ministrem Statut Muzeum Gdańska dopuszcza możliwość „realizacji swoich
celów poprzez współpracę z polskimi i zagranicznymi instytucjami kultury, jednostkami
edukacyjnymi i naukowymi, organami administracji państwowej i samorządowej,
organizacjami pozarządowymi, mediami, a także innymi osobami prawnymi oraz jednostkami
organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej”.
Zatem właściwym merytorycznie adresatem pytań posła Grzegorza Matusiaka, dotyczących
działań kontrolnych i blokujących dalszą prezentację ekspozycji „Nasi chłopcy. Mieszkańcy
Pomorza Gdańskiego w armii III Rzeszy” zorganizowanej w Muzeum Gdańska, będzie
organizator Muzeum Gdańska, do którego odsyłam.
Niezależnie od powyższego, pozwalam sobie dodać, że wystawa przybliża losy dziesiątków
tysięcy Polaków, przymusem wcielonych do Wehrmachtu. Ogromna część z nich
zdezerterowała, zasilając później szeregi Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
-- 2 of 2 --
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10992 posła Grzegorza Matusiaka z 21 lipca 2025 roku
w sprawie wystawy „Nasi chłopcy”, promującej żołnierzy Wehrmachtu - ataku na polską
rację stanu i godność ofiar II wojny światowej, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu
działalności kulturalnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 87) to dyrektor instytucji kultury zarządza
instytucją i reprezentuje ją na zewnątrz, w tym odpowiada za prowadzoną działalność
wystawienniczą, o czym informuje swojego organizatora w corocznych planach rzeczowych
i finansowych.
Organizatorem Muzeum Gdańska jest Gmina Miasta Gdańska.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie miało więc podstaw do wyrażania
zgody na realizację wystawy „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III
Rzeszy”. Wspomniana ekspozycja nie otrzymała również wsparcia finansowego ministra czy
wyróżnienia honorowego (patronatu).
Jednocześnie informuję, że w organizację wspomnianej wystawy zaangażowane było
Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku – instytucja podległa Ministrowi Kultury
i Dziedzictwa Narodowego. Bez względu na powyższe, udział MIIWŚ i jego pracowników
w przygotowaniu wystawy „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III
Rzeszy” był autonomiczną decyzją dyrekcji muzeum, a nie MKiDN.
Odnosząc się do przeprowadzenia kontroli zgodności wystawy „Nasi chłopcy” z prawem oraz
podjęcia działań mających na celu zablokowanie tej ekspozycji, wyjaśniam,
że zgodnie z powołanym artykułem minister właściwy do spraw kultury i ochrony
dziedzictwa narodowego, działając na podstawie obowiązujących przepisów prawa
i w oparciu o nie, nie ma umocowania do ingerowania w działalność wystawienniczą ani
muzeów podległych MKiDN, ani tym bardziej tych, których organizatorami są jednostki
samorządu terytorialnego.
Ponadto zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U. z 2022 r. poz.
385) minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego sprawuje nad
Muzeum Gdańska jedynie ogólny nadzór, tj. dokonuje kontroli pod względem zgodności
prowadzonej działalności z przepisami ustawy o muzeach, wydanymi na jej podstawie aktami
wykonawczymi oraz nadanym statutem.
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Uzgodniony z ministrem Statut Muzeum Gdańska dopuszcza możliwość „realizacji swoich
celów poprzez współpracę z polskimi i zagranicznymi instytucjami kultury, jednostkami
edukacyjnymi i naukowymi, organami administracji państwowej i samorządowej,
organizacjami pozarządowymi, mediami, a także innymi osobami prawnymi oraz jednostkami
organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej”.
Zatem właściwym merytorycznie adresatem pytań posła Grzegorza Matusiaka, dotyczących
działań kontrolnych i blokujących dalszą prezentację ekspozycji „Nasi chłopcy. Mieszkańcy
Pomorza Gdańskiego w armii III Rzeszy” zorganizowanej w Muzeum Gdańska, będzie
organizator Muzeum Gdańska, do którego odsyłam.
Niezależnie od powyższego, pozwalam sobie dodać, że wystawa przybliża losy dziesiątków
tysięcy Polaków, przymusem wcielonych do Wehrmachtu. Ogromna część z nich
zdezerterowała, zasilając później szeregi Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
-- 2 of 2 --