Interpelacja nr 10988
Interpelacja w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego (BDP)
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego (BDP)
Interpelacja nr 10988
do ministra finansów
w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego (BDP)
Zgłaszający: Michał Kowalski
Data wpływu: 15-07-2025
Bezwarunkowy dochód podstawowy jest świadczeniem, które powinno przysługiwać bez warunków związanych np. ze składkami, podejmowaną pracą.
Jest to świadczenie powszechne, czyli ma przysługiwać wszystkim obywatelom albo mieszkańcom danego terytorium, a nie wybranej grupie.
Jest to świadczenie indywidualne, skierowane do jednostek, a nie do rodzin czy gospodarstw domowych i powinno być niezależne o tego, w jaki sposób gospodarstwo domowe jest zbudowane, nie powinno różnić się wysokością.
Ma to być świadczenie pieniężne, a nie przekazywane w formie dóbr, usług czy ograniczonych bonów do wykorzystania na konkretne usługi i towary. Powinno to być świadczenie regularne, najczęściej mówi się o wypłacaniu go co miesiąc.
Wypłacane jest przez państwo lub mniejszą jednostkę (np. stan w Stanach Zjednoczonych) lub związek ponadnarodowy (ta cecha nie jest istotna w wypadku pilotażu).
Dochód podstawowy powinien być podstawowy, tzn. nie powinien być za niski, a odpowiednio wysoki, aby zapewnić realizację podstawowych potrzeb.
W Polsce temat jest poruszany od kilku lat. Ekonomiści uważają, że jest to optymalne rozwiązanie, zresztą z powodzeniem stosowane w wielu rozwiniętych krajach Europy. Sugerowaną sumą jest kwota 1 300 złotych.
Zatem proszę o informacje na ten temat:
Czy obecny rząd planuje wprowadzenie tego rozwiązania?
Jeśli tak, to na jakim etapie są prace związane z jego wdrożeniem?
Jeśli tak, to jaki jest planowany termin uruchomienia programu?
Jeśli tak, to kto otrzyma pieniądze w ramach programu bezwarunkowy dochód podstawowy?
Jeśli tak, to jaka instytucja będzie operatorem programu i będzie bezpośrednio przelewać pieniądze na konta obywateli?
Interpelacja nr 10988
do ministra finansów
w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego (BDP)
Zgłaszający: Michał Kowalski
Data wpływu: 15-07-2025
Bezwarunkowy dochód podstawowy jest świadczeniem, które powinno przysługiwać bez warunków związanych np. ze składkami, podejmowaną pracą.
Jest to świadczenie powszechne, czyli ma przysługiwać wszystkim obywatelom albo mieszkańcom danego terytorium, a nie wybranej grupie.
Jest to świadczenie indywidualne, skierowane do jednostek, a nie do rodzin czy gospodarstw domowych i powinno być niezależne o tego, w jaki sposób gospodarstwo domowe jest zbudowane, nie powinno różnić się wysokością.
Ma to być świadczenie pieniężne, a nie przekazywane w formie dóbr, usług czy ograniczonych bonów do wykorzystania na konkretne usługi i towary. Powinno to być świadczenie regularne, najczęściej mówi się o wypłacaniu go co miesiąc.
Wypłacane jest przez państwo lub mniejszą jednostkę (np. stan w Stanach Zjednoczonych) lub związek ponadnarodowy (ta cecha nie jest istotna w wypadku pilotażu).
Dochód podstawowy powinien być podstawowy, tzn. nie powinien być za niski, a odpowiednio wysoki, aby zapewnić realizację podstawowych potrzeb.
W Polsce temat jest poruszany od kilku lat. Ekonomiści uważają, że jest to optymalne rozwiązanie, zresztą z powodzeniem stosowane w wielu rozwiniętych krajach Europy. Sugerowaną sumą jest kwota 1 300 złotych.
Zatem proszę o informacje na ten temat:
Czy obecny rząd planuje wprowadzenie tego rozwiązania?
Jeśli tak, to na jakim etapie są prace związane z jego wdrożeniem?
Jeśli tak, to jaki jest planowany termin uruchomienia programu?
Jeśli tak, to kto otrzyma pieniądze w ramach programu bezwarunkowy dochód podstawowy?
Jeśli tak, to jaka instytucja będzie operatorem programu i będzie bezpośrednio przelewać pieniądze na konta obywateli?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
4 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
13.2 / 1k zn.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3649 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 6 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 10988
Znak sprawy: PM5.054.3.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 10988 złożoną przez posła Michała Kowalskiego,
w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego
(BDP), proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Ministerstwo Finansów nie planuje obecnie wprowadzenia rozwiązania, jakim jest
bezwarunkowy dochód podstawowy. Należy zaznaczyć, że wprowadzenie BDP
w wysokości 1300 zł miesięcznie dla każdego dorosłego obywatela Polski wiązałoby
się z miesięcznym kosztem ok. 40 mld zł – rocznie blisko 480 mld zł. Taka kwota
stanowiłaby ok. 75% zaplanowanych dochodów budżetu państwa (zgodnie z ustawą
budżetową na 2025 rok), a także ponad 12% prognozowanego PKB.
W związku z tym, ewentualne wprowadzenie takiego świadczenia wiązałoby się
prawdopodobnie z rezygnacją z innych, obecnie obowiązujących, świadczeń
społecznych – takich jak świadczenia rodzinne, dodatkowe świadczenia emerytalne
(tzw. 13-sta i 14-sta emerytura) czy zasiłki z pomocy społecznej. Warto jednocześnie
zwrócić uwagę, że łączny koszt wszystkich pieniężnych świadczeń społecznych
o charakterze pozaubezpieczeniowym (w tym, m.in. świadczenia wychowawczego
800+) to obecnie niespełna 200 mld zł, czyli ponad dwukrotnie mniej niż
prognozowany koszt wprowadzenia BDP.
Warto jednocześnie zauważyć, że badania ekonomiczne nad bezwarunkowym
dochodem podstawowym pokazują zarówno jego potencjalne korzyści, jak i wady.
Dotychczasowe eksperymenty dowodzą, że BDP może pozytywnie wpływać na
-- 1 of 2 --
2/2
dobrostan psychiczny uczestników1, a jego negatywny wpływ na aktywność
zawodową nie jest istotny2. Jednocześnie programy tego typu budzą obawy
związane z wysokimi kosztami (nieefektywność) oraz potencjalnymi skutkami
makroekonomicznymi, takimi jak inflacja czy zmiany na rynku pracy, które trudno
oszacować bez pełnoskalowych badań. Większość dostępnych analiz opiera się na
krótkoterminowych eksperymentach na niewielkich grupach, co ogranicza
możliwość generalizacji wyników na całe społeczeństwo. Nierozstrzygnięte
pozostają również kwestie finansowania BDP, jego długoterminowej stabilności
oraz wpływu na istniejące polityki społeczne, w tym na dostępność usług
publicznych. W związku z tym, pozytywny efekt wprowadzenia BDP na poziom
dobrobytu obywateli jest przez ekonomistów często podawany w wątpliwość3.
Na koniec pragnę zwrócić uwagę na fakt, że bezwarunkowy dochód podstawowy nie
jest „rozwiązaniem z powodzeniem stosowanym w wielu rozwiniętych krajach
Europy”. Obecnie wszelkie programy spełniające założenia BDP są jedynie
eksperymentami na małą skalę i nie obowiązują powszechnie w państwach Unii
Europejskiej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
1 Wilson, N., & McDaid, S. (2021). The mental health effects of a Universal Basic Income: A
synthesis of the evidence from previous pilots. Social science & medicine, 287, 114374.
2 de Paz-Báñez, M. A., Asensio-Coto, M. J., Sánchez-López, C., & Aceytuno, M. T. (2020). Is
there empirical evidence on how the implementation of a universal basic income (UBI) affects
labour supply? A systematic review. Sustainability, 12(22), 9459.
3 Daruich, D., & Fernández, R. (2024). Universal basic income: A dynamic
assessment. American Economic Review, 114(1), 38-88.
-- 2 of 2 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 6 sierpnia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 10988
Znak sprawy: PM5.054.3.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 10988 złożoną przez posła Michała Kowalskiego,
w sprawie wdrożenia w Polsce koncepcji bezwarunkowego dochodu podstawowego
(BDP), proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Ministerstwo Finansów nie planuje obecnie wprowadzenia rozwiązania, jakim jest
bezwarunkowy dochód podstawowy. Należy zaznaczyć, że wprowadzenie BDP
w wysokości 1300 zł miesięcznie dla każdego dorosłego obywatela Polski wiązałoby
się z miesięcznym kosztem ok. 40 mld zł – rocznie blisko 480 mld zł. Taka kwota
stanowiłaby ok. 75% zaplanowanych dochodów budżetu państwa (zgodnie z ustawą
budżetową na 2025 rok), a także ponad 12% prognozowanego PKB.
W związku z tym, ewentualne wprowadzenie takiego świadczenia wiązałoby się
prawdopodobnie z rezygnacją z innych, obecnie obowiązujących, świadczeń
społecznych – takich jak świadczenia rodzinne, dodatkowe świadczenia emerytalne
(tzw. 13-sta i 14-sta emerytura) czy zasiłki z pomocy społecznej. Warto jednocześnie
zwrócić uwagę, że łączny koszt wszystkich pieniężnych świadczeń społecznych
o charakterze pozaubezpieczeniowym (w tym, m.in. świadczenia wychowawczego
800+) to obecnie niespełna 200 mld zł, czyli ponad dwukrotnie mniej niż
prognozowany koszt wprowadzenia BDP.
Warto jednocześnie zauważyć, że badania ekonomiczne nad bezwarunkowym
dochodem podstawowym pokazują zarówno jego potencjalne korzyści, jak i wady.
Dotychczasowe eksperymenty dowodzą, że BDP może pozytywnie wpływać na
-- 1 of 2 --
2/2
dobrostan psychiczny uczestników1, a jego negatywny wpływ na aktywność
zawodową nie jest istotny2. Jednocześnie programy tego typu budzą obawy
związane z wysokimi kosztami (nieefektywność) oraz potencjalnymi skutkami
makroekonomicznymi, takimi jak inflacja czy zmiany na rynku pracy, które trudno
oszacować bez pełnoskalowych badań. Większość dostępnych analiz opiera się na
krótkoterminowych eksperymentach na niewielkich grupach, co ogranicza
możliwość generalizacji wyników na całe społeczeństwo. Nierozstrzygnięte
pozostają również kwestie finansowania BDP, jego długoterminowej stabilności
oraz wpływu na istniejące polityki społeczne, w tym na dostępność usług
publicznych. W związku z tym, pozytywny efekt wprowadzenia BDP na poziom
dobrobytu obywateli jest przez ekonomistów często podawany w wątpliwość3.
Na koniec pragnę zwrócić uwagę na fakt, że bezwarunkowy dochód podstawowy nie
jest „rozwiązaniem z powodzeniem stosowanym w wielu rozwiniętych krajach
Europy”. Obecnie wszelkie programy spełniające założenia BDP są jedynie
eksperymentami na małą skalę i nie obowiązują powszechnie w państwach Unii
Europejskiej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
1 Wilson, N., & McDaid, S. (2021). The mental health effects of a Universal Basic Income: A
synthesis of the evidence from previous pilots. Social science & medicine, 287, 114374.
2 de Paz-Báñez, M. A., Asensio-Coto, M. J., Sánchez-López, C., & Aceytuno, M. T. (2020). Is
there empirical evidence on how the implementation of a universal basic income (UBI) affects
labour supply? A systematic review. Sustainability, 12(22), 9459.
3 Daruich, D., & Fernández, R. (2024). Universal basic income: A dynamic
assessment. American Economic Review, 114(1), 38-88.
-- 2 of 2 --