Interpelacja nr 10962
Interpelacja w sprawie wypłaty dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wypłaty dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej
Interpelacja nr 10962
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wypłaty dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej
Zgłaszający: Iwona Hartwich
Data wpływu: 14-07-2025
Szanowna Pani Minister!
Z moim biurem skontaktowała się mama zmarłego w marcu br. Pana Łukasza, osoby niepełnosprawnej w stopniu znacznym i niezdolnej do samodzielnej egzystencji.
Pan Łukasz zmarł, gdy miał 43 lata. Od 16. roku życia był osobą niepełnosprawną, niezdolną do samodzielnej egzystencji, pobierająca rentę socjalną. Od stycznia 2025 r. zgodnie z ustawą miał prawo do dodatku dopełniającego, którego wypłata wraz z wyrównaniem od stycznia nastąpiła w maju 2025 r. Niestety Pan Łukasz zmarł przed ww. terminem.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytanie:
Czy w przypadku śmierci osoby niepełnosprawnej, która nabyła prawo do dodatku dopełniającego, a nie zdążyła go pobrać, najbliżsi (w opisywanym przypadku mama) mają prawo wystąpić i otrzymać wypłatę niezrealizowanego świadczenia?
Jeżeli tak, to jaki wniosek muszą złożyć w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych?
Z poważaniem
Iwona Hartwich
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 10962
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wypłaty dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej
Zgłaszający: Iwona Hartwich
Data wpływu: 14-07-2025
Szanowna Pani Minister!
Z moim biurem skontaktowała się mama zmarłego w marcu br. Pana Łukasza, osoby niepełnosprawnej w stopniu znacznym i niezdolnej do samodzielnej egzystencji.
Pan Łukasz zmarł, gdy miał 43 lata. Od 16. roku życia był osobą niepełnosprawną, niezdolną do samodzielnej egzystencji, pobierająca rentę socjalną. Od stycznia 2025 r. zgodnie z ustawą miał prawo do dodatku dopełniającego, którego wypłata wraz z wyrównaniem od stycznia nastąpiła w maju 2025 r. Niestety Pan Łukasz zmarł przed ww. terminem.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytanie:
Czy w przypadku śmierci osoby niepełnosprawnej, która nabyła prawo do dodatku dopełniającego, a nie zdążyła go pobrać, najbliżsi (w opisywanym przypadku mama) mają prawo wystąpić i otrzymać wypłatę niezrealizowanego świadczenia?
Jeżeli tak, to jaki wniosek muszą złożyć w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych?
Z poważaniem
Iwona Hartwich
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Małgorzata Baranowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
8.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4119 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.358.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10962 Pani Posłanki Iwony Hartwich, w sprawie wypłaty
dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Ustawą z dnia 27 września 2024 r. o zmianie ustawy o rencie socjalnej oraz niektórych innych
ustaw (dalej jako: „ustawa zmieniająca”) dodano do ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie
socjalnej regulacje dotyczące zasad i trybu przyznawania oraz wypłaty dodatku
dopełniającego. Po zmianie reguluje ona zarówno uprawnienia do renty socjalnej jak i do
dodatku dopełniającego.
Art. 10 ustawy zmieniającej (przepis przejściowy) stanowi, że przyznanie dodatku
dopełniającego - o jakim mowa w art. 6a ustawy o rencie socjalnej - osobie pobierającej rentę
socjalną, która w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej ma orzeczoną niezdolność
do samodzielnej egzystencji, następuje z urzędu i nie wymaga wydania decyzji. Zakład
Ubezpieczeń Społecznych przekazuje osobie, której przysługuje dodatek dopełniający
informację o jego przyznaniu, powiadamia też o tym na profilu informacyjnym osoby,
utworzonym w udostępnionym systemie teleinformatycznym. Jeśli osoba pobierająca rentę
socjalną nie miała w dniu wejścia ustawy zmieniającej w życie orzeczonej niezdolności do
samodzielnej egzystencji, dodatek dopełniający przysługuje na jej wniosek, o ile osoba ta
uzyska orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji.
Z kolei zgodnie z art. 11 ustawy zmieniającej (przepis przejściowy) pierwsza wypłata dodatku
dopełniającego nastąpić miała w maju 2025 r., w terminach płatności rent socjalnych.
W przypadku osoby, której zakład zobowiązany był przyznać dodatek dopełniający z urzędu,
jego wypłata miała nastąpić w maju 2025 r., z wyrównaniem od 1 stycznia 2025 r.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w terminach płatności rent socjalnych w maju 2025 r.
wypłacił te renty wraz z dodatkiem dopełniającym przyznanym z urzędu wszystkim osobom,
które w tych terminach pobierały rentę socjalną i miały orzeczoną niezdolność do
samodzielnej egzystencji na 1 stycznia 2025 r., tj. na dzień wejścia w życie ustawy
zmieniającej.
Nie dotyczyło to osób, którym w maju 2025 r. wstrzymano wypłatę renty socjalnej z powodu
ich śmierci. Z chwilą śmierci osoby, prawo do renty socjalnej, a także prawo do dodatku
dopełniającego ustaje.
W art. 15 ustawy o rencie socjalnej wymienione zostały przepisy ustawy z dnia 17 grudnia
1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, które mają
zastosowanie w odniesieniu do renty socjalnej i dodatku dopełniającego. Wśród tych
przepisów nie wymieniono art. 136 ustawy emerytalnej, dotyczącego niezrealizowanych
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
świadczeń, czyli świadczeń, do których zmarły miał prawo, ale nie zostały mu one wypłacone
z powodu śmierci.
Brak możliwości wypłaty w formie niezrealizowanych świadczeń dotyczy zarówno renty
socjalnej jak i dodatku dopełniającego, regulowanych ustawą o rencie socjalnej.
Osobie, która zmarła przed określonym ustawowo terminem pierwszej wypłaty dodatku
dopełniającego, tj. przed terminem płatności renty socjalnej ustalonym temu renciście
w maju 2025 r., wypłata renty socjalnej i dodatku dopełniającego już nie przysługiwała,
a w przypadku dodatku dopełniającego nie przysługiwało też prawo do wypłaty
wyrównania z tytułu tego dodatku od 1 stycznia 2025 r. do końca miesiąca, w którym
rencista zmarł. Z uwagi na brak możliwości zastosowania art. 136 ustawy emerytalnej,
świadczenia niewypłacone z powodu zgonu rencisty – zarówno te wypłacane mu z tytułu
renty socjalnej, jak i dodatku dopełniającego - nie mogą też zostać wypłacone żadnej innej
osobie.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Małgorzata Baranowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.358.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10962 Pani Posłanki Iwony Hartwich, w sprawie wypłaty
dodatku dopełniającego po śmierci osoby niepełnosprawnej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Ustawą z dnia 27 września 2024 r. o zmianie ustawy o rencie socjalnej oraz niektórych innych
ustaw (dalej jako: „ustawa zmieniająca”) dodano do ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie
socjalnej regulacje dotyczące zasad i trybu przyznawania oraz wypłaty dodatku
dopełniającego. Po zmianie reguluje ona zarówno uprawnienia do renty socjalnej jak i do
dodatku dopełniającego.
Art. 10 ustawy zmieniającej (przepis przejściowy) stanowi, że przyznanie dodatku
dopełniającego - o jakim mowa w art. 6a ustawy o rencie socjalnej - osobie pobierającej rentę
socjalną, która w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej ma orzeczoną niezdolność
do samodzielnej egzystencji, następuje z urzędu i nie wymaga wydania decyzji. Zakład
Ubezpieczeń Społecznych przekazuje osobie, której przysługuje dodatek dopełniający
informację o jego przyznaniu, powiadamia też o tym na profilu informacyjnym osoby,
utworzonym w udostępnionym systemie teleinformatycznym. Jeśli osoba pobierająca rentę
socjalną nie miała w dniu wejścia ustawy zmieniającej w życie orzeczonej niezdolności do
samodzielnej egzystencji, dodatek dopełniający przysługuje na jej wniosek, o ile osoba ta
uzyska orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji.
Z kolei zgodnie z art. 11 ustawy zmieniającej (przepis przejściowy) pierwsza wypłata dodatku
dopełniającego nastąpić miała w maju 2025 r., w terminach płatności rent socjalnych.
W przypadku osoby, której zakład zobowiązany był przyznać dodatek dopełniający z urzędu,
jego wypłata miała nastąpić w maju 2025 r., z wyrównaniem od 1 stycznia 2025 r.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w terminach płatności rent socjalnych w maju 2025 r.
wypłacił te renty wraz z dodatkiem dopełniającym przyznanym z urzędu wszystkim osobom,
które w tych terminach pobierały rentę socjalną i miały orzeczoną niezdolność do
samodzielnej egzystencji na 1 stycznia 2025 r., tj. na dzień wejścia w życie ustawy
zmieniającej.
Nie dotyczyło to osób, którym w maju 2025 r. wstrzymano wypłatę renty socjalnej z powodu
ich śmierci. Z chwilą śmierci osoby, prawo do renty socjalnej, a także prawo do dodatku
dopełniającego ustaje.
W art. 15 ustawy o rencie socjalnej wymienione zostały przepisy ustawy z dnia 17 grudnia
1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, które mają
zastosowanie w odniesieniu do renty socjalnej i dodatku dopełniającego. Wśród tych
przepisów nie wymieniono art. 136 ustawy emerytalnej, dotyczącego niezrealizowanych
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
świadczeń, czyli świadczeń, do których zmarły miał prawo, ale nie zostały mu one wypłacone
z powodu śmierci.
Brak możliwości wypłaty w formie niezrealizowanych świadczeń dotyczy zarówno renty
socjalnej jak i dodatku dopełniającego, regulowanych ustawą o rencie socjalnej.
Osobie, która zmarła przed określonym ustawowo terminem pierwszej wypłaty dodatku
dopełniającego, tj. przed terminem płatności renty socjalnej ustalonym temu renciście
w maju 2025 r., wypłata renty socjalnej i dodatku dopełniającego już nie przysługiwała,
a w przypadku dodatku dopełniającego nie przysługiwało też prawo do wypłaty
wyrównania z tytułu tego dodatku od 1 stycznia 2025 r. do końca miesiąca, w którym
rencista zmarł. Z uwagi na brak możliwości zastosowania art. 136 ustawy emerytalnej,
świadczenia niewypłacone z powodu zgonu rencisty – zarówno te wypłacane mu z tytułu
renty socjalnej, jak i dodatku dopełniającego - nie mogą też zostać wypłacone żadnej innej
osobie.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Małgorzata Baranowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --