Interpelacja w sprawie dramatycznego spadku inwestycji zagranicznych w Polsce, rekordowej liczby zawieszonych działalności gospodarczych, pogłębiającej się zależności od kurczącego się niemieckiego przemysłu, blokowania projektów wspierających rozwój rolnictwa oraz braku działań rządu w zakresie dywersyfikacji gospodarczej i eksportowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10932
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie dramatycznego spadku inwestycji zagranicznych w Polsce, rekordowej liczby zawieszonych działalności gospodarczych, pogłębiającej się zależności od kurczącego się niemieckiego przemysłu, blokowania projektów wspierających rozwój rolnictwa oraz braku działań rządu w zakresie dywersyfikacji gospodarczej i eksportowej
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka
Data wpływu: 13-07-2025
Szanowny Panie Premierze,
polska gospodarka znajduje się obecnie w stanie poważnego kryzysu strukturalnego. Analiza najnowszych wskaźników jednoznacznie wskazuje na zahamowanie kluczowych sektorów: mikroprzedsiębiorczości, przemysłu, finansów publicznych i inwestycji zagranicznych. Równocześnie rząd blokuje inicjatywy opozycyjne Wolnych Republikanów i PIS, które mogłyby stanowić realne wsparcie dla rolnictwa – sektora o dużym potencjale wzrostu.
W 2024 roku liczba likwidacji i zawieszeń JDG osiągnęła 375,5 tys. – najwyższy poziom od początku prowadzenia rejestru CEIDG.
2023 r.: 372,5 tys.,
2024 r.: 375,5 tys.
To niebezpieczne zjawisko świadczące o pogarszających się warunkach prowadzenia działalności co świadczy o silnej niepewności ekonomicznej i regulacyjnej.
Wskaźnik PMI dla przemysłu wyniósł w grudniu 2024 r. tylko 48,2 pkt, a już w maju 2025 r. 44,8 pkt, co wskazuje na trwałą recesję tego sektora.
Deficyt sektora finansów publicznych w 2024 r. sięgał 6% PKB, a prognoza ekonomistów na 2025 r. to ponad 6%, co stanowi poważne naruszenie unijnego limitu 3% oraz drastycznie zwiększa zadłużenie państwa.
Wartość BIZ spadła o 55% – z 31,6 mld USD w 2023 r. do 14,3 mld USD w 2024 r. – co jest największym spadkiem w krajach OECD. Przyczynami spadku był wzrost kosztów energii i pracowniczych, niepewność regulacyjna, odpływ reinwestycji, transfer zysków do spółek-matek.
Produkcja przemysłowa w Niemczech zmalała od 2019 r. o 12-20%. 38% firm niemieckich planuje przenieść produkcję poza UE (DIHK). Polska, jako gospodarka ściśle powiązana z niemieckimi łańcuchami dostaw, odziedziczy konsekwencje tego kryzysu.
Rząd nie przedstawił żadnego planu dotyczącego:
ekspansji na rynki Azji, Afryki, Bliskiego Wschodu, Ameryki Łacińskiej,
odciążenia polskiej gospodarki od uzależnienia od Niemiec,
ułatwień dla MSP i nowych inwestycji.
Koalicja rządząca wciąż blokuje projekty przygotowane przez Wolnych Republikanów i Prawo i Sprawiedliwość, które mogłyby aktywizować gospodarkę wiejską oraz otworzyć nowe rynki zbytu:
Druk nr 772 – projekt ustawy o specjalnych strefach rolniczych (data złożenia 22 maj 2024 r.), mający na celu m.in. stworzenie stref produkcji rolniczej na wzór specjalnych stref ekonomicznych, wsparcie inwestycji.
Druk nr 826 – projekt zmiany ustawy o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa (pismo: 10 października 2024 r.; doręczenie: 19 listopada 2024 r.), zawierający mechanizmy wspierające sprzedaż i ułatwienia eksportowe dla rolników.
Ich „mrożenie“ ze względu na przynależność partyjną to strata dla polskiej gospodarki, bo mogłyby stworzyć setki miejsc pracy na obszarach wiejskich i wygenerować eksport żywności na rynku globalnym.
Mamy do czynienia z twardymi wskaźnikami: rekordowe zawieszenia firm, recesja przemysłu, deficyt budżetowy i odpływ kapitału zagranicznego. Do tego dochodzi blokada pomysłów, które mogłyby ożywić polską gospodarkę wiejską oraz pobudzić eksport żywności. W obliczu zagrożenia strukturalnego brak działania oznacza cichą zgodę na dalszy upadek gospodarczy.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
Dlaczego rząd odmawia wsparcia dla projektów opozycyjnych (np. druki 772 i 826), równocześnie nie proponując swoich rozwiązań w tym zakresie?
Kiedy zaprezentowany zostanie rządowy program wsparcia m.in. Rolniczych Stref Specjalnych?
Czy rząd planuje pilotować programy wsparcia eksportowego dla rolnictwa – np. targi międzynarodowe, certyfikacje, sprzedaż grupową?
Czy rząd zapewni miejsce dla nowych rozwiązań budżetowych, które przyciągną inwestycje rolnicze i produkcję na terenach wiejskich?
Co rząd zamierza zrobić, aby nie powtórzyła się sytuacja z 2024 roku masowego zawieszania i zamykania firm w 2025 roku?
Jakie działania zamierza przedsięwziąć rząd w celu przyciągnięcia inwestycji zagranicznych, aby nie powtórzyła się sytuacja dramatycznego spadku z 2024 roku?
Minister Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 22 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (14)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
27043 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 26 sierpnia 2025 r.
znak sprawy: DNI.mr.058.16.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 10932 Pani Anny Gembickiej i Pana
Jarosława Sachajko, Posłów na Sejm RP.
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na ww. interpelację, uprzejmie informuję, co następuje.
W celu udzielenia odpowiedzi na interpelację Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi
wystąpiło również do Ministerstwa Rozwoju i Technologii oraz Krajowego Ośrodka
Wsparcia Rolnictwa o przekazanie szczegółowych informacji.
Ad 1 i 2) Rada Ministrów, na wniosek Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, przyjęła
negatywne stanowisko Rządu wobec poselskiego projektu ustawy o specjalnych
strefach rolniczych (druk nr 772) (RM-0640-3-25) oraz upoważniła Ministra
Rolnictwa i Rozwoju Wsi do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w toku
prac parlamentarnych.
Proponowane przepisy ustawy są na tyle ogólne i nieprecyzyjne, że nie gwarantują
realizacji podstawowego celu, jakim jest zwiększenie konkurencyjności polskiego
rolnictwa. Projektowana ustawa przewiduje, że na terenie specjalnych stref
rolniczych będą mogły być prowadzone inwestycje wbrew ustaleniom miejscowych
planów zagospodarowania przestrzennego, pod warunkiem, że nie będzie to
sprzeczne ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego
-- 1 of 13 --
2 | S t r o n a
(…) (art. 12 projektowanej ustawy). Zaproponowane rozwiązanie jest jednak
niezgodne z przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i
zagospodarowaniu przestrzennym oraz może negatywnie wpłynąć na kształtowanie
przestrzeni, w tym również rolniczej przestrzeni produkcyjnej, powodując (wbrew
intencjom wnioskodawców) konflikty przestrzenne i społeczne. Projektowana ustawa
zawiera regulacje odnoszące się do nieaktualnej treści ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. nie uwzględnia zmian ww. ustawy,
wprowadzonych ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw. Ponadto
niemożliwe jest oszacowanie liczby specjalnych stref rolniczych, liczby i wartości
inwestycji, które mogłyby zostać utworze i zrealizowane, w wyniku wprowadzenia
projektu ustawy oraz oszacowanie kosztów jej funkcjonowania, m.in. poprzez wzrost
kosztów funkcjonowania KOWR. Natomiast dopuszczenie na terenie specjalnych
stref rolniczych realizacji inwestycji niezależnie od istnienia lub ustaleń aktów prawa
miejscowego w zakresie zagospodarowania terenu, może negatywnie wpłynąć na
charakter zabudowy i ład przestrzenny oraz krajobraz w miejscowościach, w których
zostaną utworzone.
Proponowane regulacje mogą mieć również negatywny wpływ na nieruchomości
graniczące ze specjalnymi strefami rolniczymi i osoby mieszkające w tym sąsiedztwie,
ponieważ umożliwiają realizację przedsięwzięć, które mogą negatywnie oddziaływać
na otoczenie (np. budowa ubojni) na obszarach, które w aktach prawa miejscowego
nie są przeznaczone na taką działalność. Przyjęte przez projektodawców rozwiązanie,
może zatem powodować konflikty społeczne m.in. w wyniku nadmiernego hałasu czy
emisji nadmiernych zapachów poprzez nowo powstałe zakłady przetwórcze, a także
na skutek spadku wartości nieruchomości sąsiadujących ze strefami.
W tym miejscu należy zauważyć, że reforma planowania i zagospodarowania
przestrzennego, która weszła w życie 24 września 2023 r. wprowadza daleko idące
zmiany m.in. w miejsce studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania
przestrzennego gminy (dotychczasowe studium zachowuje moc nie dłużej niż do 31
grudnia 2025 r.), wprowadza plan ogólny. Plan ogólny ma charakter powszechnie
wiążący (jest aktem prawa miejscowego), stąd jego ustalenia będą musiały być
przestrzegane na dalszych etapach procesu budowlanego. Natomiast w ramach planu
-- 2 of 13 --
3 | S t r o n a
ogólnego będą tworzone określone strefy planistyczne, w tym strefa gospodarcza,
strefa wielofunkcyjna z zabudową zagrodową (gdzie w profilu dodatkowym może być
wprowadzony teren wielkotowarowej produkcji rolnej) oraz strefa produkcji
rolniczej. Tworząc odpowiednie strefy planistyczne dla rolnictwa, nastąpi
ograniczenie przenikania różnych funkcji co w konsekwencji wpłynie na ograniczenie
licznych konfliktów przestrzennych i wpłynie pozytywnie na rozwój produkcji rolnej
na wyznaczonych obszarach kraju. Obecnie do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju
Wsi wpływają zawiadomienia o przystąpieniu do sporządzenia planu ogólnego
przekazywane przez jednostki samorządu terytorialnego. Ministerstwo Rolnictwa
i Rozwoju Wsie po szczegółowej analizie charakterystyki danej gminy w kierowanym
stanowisku m.in. wskazuje gminom potrzebę racjonalnego gospodarowania gruntami
rolnymi i tworzenie terenów zabudowy nierolniczej w sąsiedztwie zwartej zabudowy
miejscowości oraz zwraca uwagę na potrzebę wyznaczenia odpowiednich stref
planistycznych w zakresie rozwoju gospodarstw rolnych, w tym budowy i rozbudowy
budynków inwentarskich. Na ten moment wpłynęło ponad 200 wniosków o
zaopiniowanie projektów planów ogólnych. W przekazanych opiniach Minister
Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłasza zastrzeżenia m.in. w zakresie projektowania stref
zabudowy nierolniczej na terenach zabudowy zagrodowej, projektowania stref
zabudowy nierolniczej w otwartej rolniczej przestrzeni produkcyjnej, zakresu
przestrzennego stref zabudowy nierolniczej czy projektowanej zbyt małej
maksymalnej wysokości zabudowy w ramach zabudowy zagrodowej.
Rada Ministrów, przyjęła negatywne stanowisko Rządu wobec poselskiego projektu
ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa (druk nr 826). W
przepisach regulujących funkcjonowanie jednostek podległych Ministrowi Rolnictwa
i Rozwoju Wsi lub przez niego nadzorowanych nie wprowadzono dotychczas zakazu
łączenia funkcji kierownika jednostki z wykonywaniem mandatu posła, senatora,
bądź posła do Parlamentu Europejskiego. Brak jest zatem uzasadnienia do
wprowadzenia takiego zakazu jedynie wobec kierownictwa KOWR. Ponadto
uzasadnienie projektowanej ustawy ma charakter abstrakcyjny. Nie wskazano w nim
konkretnych przykładów na to, że łączenie funkcji Dyrektora Generalnego KOWR i
zastępcy Dyrektora Generalnego KOWR z wykonywaniem mandatu posła, senatora,
czy posła do Parlamentu Europejskiego ma negatywny wpływ na pracę KOWR.
Ewentualne wprowadzenie takiego rozwiązania powinno mieć charakter systemowy i
-- 3 of 13 --
4 | S t r o n a
dotyczyć wszystkich kierowników jednostek podległych lub nadzorowanych przez
właściwych ministrów, a nie wyłącznie Dyrektora Generalnego KOWR i jego
zastępców.
Ad 3) Jednym z zadań Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Krajowego
Ośrodka Wsparcia Rolnictwa jest wspieranie rozwoju polskiego eksportu produktów
rolno-spożywczych oraz promocja i zwiększanie konkurencyjności polskiej żywności
w kraju i na świecie. Prowadzone działania mają także na celu dywersyfikację
i zdobycie nowych perspektywicznych rynków zbytu (również w państwach trzecich
o największym potencjale w tym zakresie). Silna marka krajowych produktów
żywnościowych jest budowana za granicą pod wspólnym hasłem „Poland tastes
good”.
W 2024 r. działania MRiRW i KOWR obejmowały w szczególności organizację:
narodowych stoisk informacyjno-promocyjnych podczas największych zagranicznych
targów rolno-spożywczych (26 imprez targowych w 20 krajach). Ponadto KOWR
organizował spotkania biznesowe b2b - tradycyjne i wirtualne (online)
z przedstawicielami zagranicznych przedsiębiorstw, będących potencjalnymi
kontrahentami dla krajowych przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego, a także
przyjazdowe misje handlowe zagranicznych importerów, dystrybutorów i
przedstawicieli sieci handlowych. Dla polskich przedsiębiorców organizowano
również webinaria informacyjno-szkoleniowe, poświęcone rynkom najbardziej
perspektywicznym dla polskiego eksportu rolno-spożywczego. Budowano
rozpoznawalność i pozytywny wizerunek polskiej żywności wśród konsumentów na
rynkach zagranicznych poprzez publikowanie artykułów w zagranicznych mediach
branżowych, ogólnych oraz społecznościowych na temat polskiej żywności
i polskiego sektora rolno-spożywczego, a także poprzez realizację szeregu innych
działań promocyjnych.
W 2024 r. KOWR zrealizował ogółem 131 przedsięwzięć promocyjnych
i informacyjnych w zakresie wspierania rozwoju współpracy handlowej sektora
rolno-spożywczego z zagranicą (dla ponad 500 polskich przedsiębiorców). Ponadto
KOWR administruje unijnym mechanizmem wspólnej polityki rolnej „Wsparcie
działań promocyjnych i informacyjnych na rynkach wybranych produktów rolnych”.
W 2024 r. realizowano działania i/lub udzielano wsparcia organizacjom branżowym
-- 4 of 13 --
5 | S t r o n a
i/lub międzybranżowym w ramach prowadzonych, w 16 krajach i na 3 kontynentach,
12 programach informacyjnych i/lub promocyjnych.
Ad 4 i 5) Wsparcie rozwoju przetwórstwa rolno-spożywczego w Polsce nakierowane
jest przede wszystkim na rozwój mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP),
które należą do polskiego kapitału i są głównym odbiorcą produktów rolnych
wytwarzanych przez lokalnych producentów, co wpływa na integrację kluczowych
ogniw łańcucha żywnościowego (rolnik – przetwórca). Lokalne przetwórstwo
odgrywa kluczową rolę w zagospodarowywaniu surowców rolnych wytwarzanych na
obszarach wiejskich.
Wsparcie dla sektora przetwórstwa i wprowadzania do obrotu realizowane było i jest
w Krajowym Planie Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Sektor rolno-
spożywczy został wyróżniony spośród pozostałych działów gospodarki, jako
szczególnie ważny w tworzeniu stabilnych warunków wzrostu gospodarczego po
pandemii COVID-19. KPO ma odbudować kondycję gospodarki po kryzysie
wywołanym pandemią COVID-19 i zapewnić jej większą odporność na przyszłe
nieprzewidziane okoliczności o charakterze kryzysowym. W KPO zabezpieczono
środki na inwestycje na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów
rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących
w łańcuchu w wysokości ponad 1 mld euro - realizacja inwestycji A1.4.1 [„Inwestycje
na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych
i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu”].
W ramach tej inwestycji przeprowadzono nabory skierowane dla rolników
w zakresie:
1) przetwarzania lub wprowadzania do obrotu/zbywania produktów rolnych,
spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury w ramach rolniczego handlu
detalicznego (RHD), sprzedaży bezpośredniej i działalności marginalnej, lokalnej i
ograniczonej (MOL) – tzw. „małe przetwórstwo” (budżet – 492 mln zł);
2) zakupu i montażu silosów wraz z wyposażeniem (budżet – 392,2 mln zł);
3) wymiany słupów nośnych impregnowanych kreozotem na plantacjach chmielu
(budżet – 37,9 mln zł).
-- 5 of 13 --
6 | S t r o n a
Instrumenty skierowane dla sektora rolno-spożywczego to realizacja przedsięwzięć
w zakresie:
1) przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub
akwakultury przez mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa - MŚP (budżet programu –
3,624 mld zł);
2) przechowywania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa
lub akwakultury oraz artykułów rolno-spożywczych – wsparcie inwestycji przez tzw.
centra przechowalniczo-dystrybucyjne oraz regionalne rolno-spożywcze rynki
hurtowe (budżet programu – 1,717 mld zł).
Po zakończeniu KPO dla sektora przetwórczego przewidziano wsparcie, które będzie
realizowane z Planu Strategicznego WPR 2023-2027 w ramach Interwencji I.10.6.1
Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – w gospodarstwie
(budżet: 51 mln EUR) i I.10.7.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości
(dotacja) - poza gospodarstwem (budżet: 204 mln EUR). Nabór w ramach interwencji
I.10.6.1 planowany jest na kwiecień 2026 r. Wsparcie w ramach tej interwencji jest
nakierowane na realizację działań inwestycyjnych, które mają wzmocnić pozycję
rynkową rolników/mikroprzedsiębiorców, a także wpłynąć na dywersyfikację
i skracanie etapów łańcucha żywnościowego. Pomoc udzielana jest na inwestycje
materialne i niematerialne dotyczące przetwarzania lub sprzedaży/zbywania
produktów rolnych oraz wytwarzania produktów nierolnych, z wyłączeniem
produktów rybołówstwa i akwakultury.
Pomoc realizowana będzie w formie płatności ryczałtowej lub refundacji.
W odniesieniu do:
• zakładania i prowadzenia RHD – ryczałt na jednego beneficjenta w okresie
realizacji interwencji wynosi w zależności od wielkości operacji – nie więcej niż: 30
000 zł lub 60 000 zł lub 120 000 zł, przy czym wysokość ryczałtu wynosi
maksymalnie 65% kosztów operacji;
• zakładania działalności gospodarczej/MOL w zakresie przetwarzania produktów
rolnych – ryczałt na jednego beneficjenta w okresie realizacji interwencji wynosi w
-- 6 of 13 --
7 | S t r o n a
zależności od wielkości operacji - nie więcej niż: 30 000 zł lub 60 000 zł lub 120 000
zł, przy czym wysokość ryczałtu wynosi maksymalnie 65% kosztów operacji;
• kontynuacji prowadzenia działalności gospodarczej/MOL przez
mikroprzedsiębiorcę – refundacja na jednego beneficjenta w okresie realizacji
interwencji wynosi maksymalnie 500 000 zł, zaś intensywność pomocy w formie
refundacji wynosi do 50% kosztów kwalifikowalnych operacji.
Nabór w ramach interwencji I.10.7.1 planowany jest w lutym 2026 r. Wsparcie w
ramach tej interwencji jest nakierowane na realizację działań inwestycyjnych, które
mają wzmocnić pozycję rynkową sektora MŚP na obszarach wiejskich (na rynkach
lokalnych), wpłynąć na dywersyfikację i skracanie etapów łańcucha żywnościowego,
a także promować współpracę w ramach łańcucha wartości poprzez obowiązek
podpisywania umów na dostawy pomiędzy rolnikami a przemysłem przetwórczym.
Pomoc udzielana będzie na inwestycje materialne i niematerialne dotyczące
przetwarzania lub sprzedaży/zbywania produktów rolnych oraz wytwarzania
produktów nierolnych, z wyłączeniem produktów rybołówstwa i akwakultury.
Pomoc przyznawana w ramach przedmiotowego wsparcia będzie przyznawana
w dwóch obszarach: Obszar A - przetwórstwo i wprowadzanie do obrotu produktów
rolnych (MŚP); Obszar B - przetwórstwo i wprowadzanie do obrotu ekologicznych
produktów rolnych (MŚP).
W ramach interwencji wspierane będą inwestycje materialne i niematerialne
dotyczące:
budowy budynków lub budowli,
zakupu technologii na cele dotyczące przetwarzania produktów rolnych
lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych (w tym przechowywania,
sortowania, pakowania, przygotowania do sprzedaży – wyłącznie w przypadku
zorganizowanych form współpracy rolników),
ochrony środowiska,
-- 7 of 13 --
8 | S t r o n a
infrastruktury do przetwarzania odpadów żywnościowych na biokomponenty
lub przetwarzania produktów ubocznych powstałych przy wytwarzaniu produktów
rolnych.
W odniesieniu do inwestycji realizowanych przez mikro, małe i średnie
przedsiębiorstwa (MŚP) - pomoc przyznana jednemu beneficjentowi w formie
refundacji w okresie realizacji Programu wynosi maksymalnie 10 000 000 zł.
Minimalna kwota pomocy na realizację operacji wynosi 100 000 zł.
Zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowego
zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i
Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015r. poz. 187 z późn. zm.), producenci rolni mogą
ubiegać się w bankach współpracujących z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji
Rolnictwa m.in. o kredyt na inwestycje w rolnictwie i w rybactwie śródlądowym:
Kredyt może zostać udzielony na realizację inwestycji w gospodarstwach rolnych i
działach specjalnych produkcji rolnej. Kredytowaniem może być objęta produkcja
rolna prowadzona w ramach działalności wymienionych w „Wykaz działalności w
zakresie rolnictwa, przetwórstwa produktów rolnych, przetwórstwa ryb, skorupiaków
i mięczaków lub w zakresie rybactwa śródlądowego”, m.in. chów i hodowla świń.
Okres kredytowania może wynosić maksymalnie na 15 lat.
Kwota kredytu nie może przekroczyć:
a) 80% wartości nakładów inwestycyjnych i wynosić więcej niż 5 mln zł, w przypadku
inwestycji realizowanych w gospodarstwie rolnym,
b) 70% wartości nakładów inwestycyjnych i wynosić więcej niż 8 mln zł w przypadku
inwestycji realizowanych w dziale specjalnym produkcji rolnej.
Oprocentowanie kredytu na realizację inwestycji jest zmienne i nie może wynosić
więcej niż stopa referencyjna WIBOR 3M powiększona o nie więcej niż 2,5 punktu
procentowego. Oprocentowanie płacone bankowi przez kredytobiorcę w zależności
od Banku wynosi 5,15 % – 5,17 %.
Dostępne są również kredyty:
-- 8 of 13 --
9 | S t r o n a
- na zakup ziemi (linia Z),
- na inwestycje w przetwórstwie produktów rolnych, ryb, skorupiaków i mięczaków
oraz na zakup akcji lub udziałów (linia PR),
- na wznowienie produkcji w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych
produkcji rolnej, w których wystąpiły szkody spowodowane przez suszę, grad, deszcz
nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan,
piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę (linia inwestycyjna K01, linia obrotowa K02),
- na ponowne uruchomienie produkcji świń zaprzestanej w związku z ASF (linia KPS).
Kwestia rozwoju rolnictwa w Polsce uwzględniona została w Strategii
zrównoważonego rozwoju wsi, rolnictwa i rybactwa 2030 (SZRWRiR 2030), przyjętej
uchwałą nr 193 Rady Ministrów z dnia 17 października 2023 r. Zawarto w niej m.in.
projekty strategiczne, które są w trakcie realizacji lub które planuje się zrealizować do
2027 r. Należą do nich m.in. projekty strategiczne Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju
Wsi, takie jak:
- projekty rozwoju branż, dedykowane poszczególnym branżom sektora rolno-
spożywczego spójne, z Programem Rozwoju Głównych Rynków Rolnych w Polsce,
w tym: Innowacyjne przetwory owocowo-warzywne, Polska wieprzowina, Polska
wołowina, Polska jagnięcina i baranina,
- wsparcie budowy oraz rozbudowy i modernizacji infrastruktury logistycznej
i technologicznej służącej przechowywaniu, magazynowaniu, pakowaniu,
przeładunkowi, przygotowaniu do sprzedaży i wprowadzaniu do obrotu produktów
rolnych, rybołówstwa i akwakultury oraz do zakupu specjalistycznych środków
transportu i systemów aplikacji cyfrowych,
- rozwój centrów przechowalniczo-dystrybucyjnych i rolno-spożywczych rynków
hurtowych,
- wsparcie dla producentów zbóż poprzez przygotowanie i uruchomienie programu
pomocowego dla producentów rolnych, którzy ponieśli straty spowodowane wojną
w Ukrainie,
-- 9 of 13 --
10 | S t r o n a
- inwestycje w transport intermodalny produktów rolno-spożywczych, co ma służyć
zwiększeniu przepustowości terminali intermodalnych do przeładunku towarów
z ukierunkowaniem na terminale kolejowo-drogowe i tabor kolejowy.
Natomiast w ramach Polskiej Strefy Inwestycji (PSI) dominują inwestycje polskich
przedsiębiorstw (głównie z sektora MŚP). Od początku funkcjonowania PSI polscy
mikro, mali i średni przedsiębiorcy uzyskali 2 103 decyzji o wsparciu (63%
wszystkich) na łączną wartość inwestycji 22,1 mld zł (16% wartości inwestycji w PSI)
oraz zadeklarowali utworzenie 9 654 nowych miejsc pracy, co stanowi 18%
wszystkich nowych miejsc pracy w ramach PSI.
Jednocześnie, w ramach uzupełnienia, warto zaznaczyć, że przedsiębiorcy z branży
rolno-spożywczej mogą otrzymać decyzję o wsparciu uprawniającą do korzystania ze
zwolnienia z podatku dochodowego w ramach PSI. Jednakże z możliwości uzyskania
tego rodzaju wsparcia wykluczona jest produkcja pierwotna. Kolejnym instrumentem
wsparcia, z którego mogą korzystać przedsiębiorcy w Polsce jest program wspierania
inwestycji (….). Wsparciem z programu grantowym dotychczas objętych zostało 141
inwestycji, na łączną kwotę nakładów wynoszącą 35,9 mld zł. Inwestycje te
zapewniły 32 096 nowych miejsc pracy. Przyznane wsparcie w ramach programu
wyniosło 1,996 mld zł, w tym na koszty inwestycji 1,839 mld zł, a na koszty nowych
miejsc pracy 0,157 mld zł. Przelicznik siły wsparcia w Programie wynosi 18 zł
nakładów inwestycyjnych na każde 1 zł przekazanego wsparcia. W programie
grantowym wzięło udział 26 polskich inwestycji o łącznej wartości 2,5 mld zł,
tworząc 1 025 miejsc pracy. Zagraniczne przedsiębiorstwa zostały objęte programem
na 115 projektów o wartości inwestycji wynoszącej 33,4 mld zł, tworząc 31 071
nowych miejsc pracy.
W latach 2024-2025 programem grantowym objętych zostało 8 inwestycji
zagranicznych o łącznej wartości nakładów wynoszącej 3,7 mld zł
W ramach ww. projektów przedsiębiorcy zadeklarowali utworzenie przynajmniej
1 722 nowych miejsc pracy.
Przedsiębiorcy mogą również skorzystać ze wsparcia na realizację dużych projektów
niskoemisyjnych. Dla inwestorów dostępna jest pomoc publiczna na realizację
-- 10 of 13 --
11 | S t r o n a
projektów inwestycyjnych o znaczeniu strategicznym dla przejścia na gospodarkę
o zerowej emisji netto (Dz.U. 2023 poz. 2127). W ramach ww. instrumentu możliwe
jest uzyskanie wsparcia na inwestycje przemysłowe, związane z produkcją czystych
technologii. Wspierane są m.in. inwestycje związane z wytwarzaniem baterii, paneli
słonecznych, turbin wiatrowych, pomp ciepła, elektrolizerów czy sprzętu do
wychwytywania i składowania CO2. Pomoc na podstawie ww. rozporządzenia może
być udzielana do końca 2025 r.
W ramach programu obecnie procedowane jest 6 umów o wsparcie dla
przedsiębiorców, z czego 3 już zostały podpisane.
Łączna deklarowana wartość wszystkich projektów przekracza 21,6 mld zł. Liczba
deklarowanych nowych miejsc pracy w ramach projektów przekracza 2 tys.
Ad 6) Rząd dokłada wszelkich starań, aby utrzymywać wysoką atrakcyjność
inwestycyjną Polski oraz tworzyć optymalne warunki do prowadzenia działalności
inwestycyjnej. Dotyczy to również kwestii przyciągania bezpośrednich inwestycji
zagranicznych, które mają wieloaspektowy wpływ na rozwój gospodarczy m.in. dzięki
zapewnianiu transferu technologicznego oraz zakorzeniania nowych sektorów.
Polska posiada szereg atutów takich jak: stabilna gospodarka o ugruntowanej pozycji
makroekonomicznej, odporność na kryzysy gospodarcze, które pozwalają aktywnie
przyciągać przedsiębiorców/inwestorów z całego świata. Pozytywny wpływ na
atrakcyjność Polski w oczach inwestorów odgrywa również wzmacnianie efektywnej
współpracy pomiędzy rządem, samorządem, instytucjami rozwojowymi i
przedstawicielami biznesu. Warto również podkreślić, że dla przedsiębiorców
inwestujących w Polsce, niezależnie od kraju pochodzenia kapitału, przygotowane
zostały liczne instrumenty wsparcia, które pozwalają na skuteczne przyciąganie
inwestorów do naszego kraju. Warunkiem stabilnego rozwoju gospodarczego jest
wspieranie zarówno BIZ, jak i inwestycji krajowych. Wpływ BIZ na rozwój
poszczególnych gospodarek jest przedmiotem wielu publikacji i badań czego
przykładem jest niedawna publikacja pt. World Investment Report 2025,
przygotowana przez Konferencję Narodów Zjednoczonych ds. Handlu i Rozwoju
(UNCTAD). Raport koncentruje się na globalnych trendach w zakresie bezpośrednich
inwestycji zagranicznych (BIZ) i podejmuje również kwestie pojawiających się
sposobów na zwiększenie udziału BIZ w rozwoju gospodarczym. Autorzy raportu
-- 11 of 13 --
12 | S t r o n a
zwracają m.in. uwagę na trwający drugi rok z rzędu globalny spadek bezpośrednich
inwestycji zagranicznych (BIZ), o 11% w 2024 r., co daje łącznie 1,5 biliona dolarów.
Przyczyny spadku mają związek ze wyhamowaniem gospodarek rozwiniętych.
W Polsce dla przedsiębiorców dostępne są liczne instrumenty wsparcia, takie jak ulga
podatkowa w ramach Polskiej Strefy Inwestycji (PSI) oraz bezpośrednie wsparcie
gotówkowe w ramach programu wspierania inwestycji o istotnym znaczeniu dla
gospodarki polskiej na lata 2011-2030 (program grantowy). W ramach Polskiej Strefy
Inwestycji (od września 2018 r. do 30 czerwca 2025 r.) przedsiębiorstwa zagraniczne
(dominująca część kapitału w przedsiębiorstwie pochodzi spoza Polski) uzyskały
decyzje o wsparciu na realizację 680 projektów inwestycyjnych, które nadal są
aktywne (to 24,9% nadal aktywnych projektów z tego okresu), na łączną
deklarowaną wartość 61 mld zł (co stanowi 56,5% wartości wszystkich inwestycji z
tego okresu) oraz zadeklarowały utworzenie 24 034 nowych miejsc pracy (to 64%
deklarowanych nowych miejsc pracy z tego okresu).
W 2024 r. w ramach PSI przedsiębiorstwa zagraniczne uzyskały decyzję o wparciu
na 96 inwestycji o łącznej wartości 7,6 mld zł oraz zadeklarowały utworzenie 2 387
nowych miejsc pracy. W 2025 r. (wg stanu na 30 czerwca br.) takich inwestycji
zanotowano 48. Ich łączną wartość przekroczyła 4,8 mld zł, tworząc przy tym 1 011
nowych miejsc pracy.
Analizując dane statystyczne dostępnych instrumentów wsparcia można wstępnie
założyć, że przy zachowaniu obecnej dynamiki do końca obecnego roku liczba
inwestycji zagranicznych, w tym ich łączna wartość oraz liczba utworzonych nowych
miejsc pracy, mogą osiągnąć poziom porównywalny do lat ubiegłych. Ponadto rząd
prowadzi kompleksowe działania mające za cel przyciąganie kolejnych inwestycji
zagranicznych do Polski. Działania te koncentrują się na zachęcaniu do inwestowania
w strategiczne sektory, dostępności ulg podatkowych oraz ofercie bezpośrednich
grantów. Działania obejmują również wspieraniu projektów kluczowych,
uproszczeniu regulacji oraz zapewnienie lepszej koordynacji instytucjonalnej.
Polska jest niezaprzeczalnie jednym z liderów europejskiej produkcji owoców
i warzyw. Część produkcji trafia bezpośrednio do krajowego konsumenta, ale znaczna
część jest przedmiotem eksportu. Z tego względu Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju
-- 12 of 13 --
13 | S t r o n a
Wsi wraz z podległymi instytucjami podejmuje zdecydowane działania
ukierunkowane na poszerzenie dostępu polskich produktów rolno-spożywczych
do rynków krajów trzecich. Jest to często proces pracochłonny i długotrwały
wymagający zaangażowania nie tylko instytucji państwowych, ale również
przedstawicieli producentów i eksporterów, aby jak najskuteczniej móc wypracować
warunki dostępu polskich produktów korzystne dla obu stron. W przypadku rynków
zamkniętych, aby mogło dojść do eksportu określonych towarów rolnych, konieczne
jest złożenie wniosku do urzędu odpowiedzialnego za kwestie fitosanitarne danego
państwa trzeciego o dokonanie analizy ryzyka (pest risk analysis - PRA). Na jej
podstawie ustalane są następnie środki fitosanitarne wymagane przy wysyłce, celem
ochrony zasobów roślinnych kraju przeznaczenia towarów. W ostatnim czasie
otwarto rynek Chin dla nasion fasoli (2024) i Indii dla owoców borówki (2024).
Trwają m.in. prace nad otwarciem rynku Filipin dla polskich jabłek i Wietnamu
dla owoców borówki.
Informacje o wymaganiach importowych państw trzecich, w tym ustalone w ramach
negocjacji bilateralnych zasady eksportu do państw o tzw. „zamkniętym systemie
importowym”, są dostępne na stronie internetowej Państwowej Inspekcji Ochrony
Roślin i Nasiennictwa w zakładce Wykaz przepisów państw i rynków pozaunijnych
(https://www.gov.pl/web/piorin/wykaz-przepisow-panstw-i-rynkow-pozaunijnych).
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 13 of 13 --