telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.133.2025.AJ
Warszawa, 27 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację (nr 10885), Pana Andrzeja Śliwki, Posła na Sejm RP,
w sprawie „
niedostatecznej dostępności opieki paliatywnej i leczenia bólu pacjentów
terminalnie chorych w Polsce”
, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień
odnoszących się kolejno do pytań zawartych w przedmiotowej interpelacji.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia posiada aktualne dane dotyczące liczby pacjentów
terminalnie chorych objętych opieką paliatywną w ostatnich latach?
Ministerstwo Zdrowia posiada dane dotyczące liczby pacjentów terminalnie chorych
objętych opieką paliatywną i hospicyjną. Przedmiotowe dane za lata 2020-2024 i pierwsze
półrocze 2025 r. zostały przedstawione w tabeli poniżej (tab. 1).
Tab. 1.
Zakres świadczeń 2020 2021 2022 2023 2024 2025*
ŚWIADCZENIA W HOSPICJUM DOMOWYM 58 902 60 645 62 029 65 018 67 180 45 375
ŚWIADCZENIA W ODDZIALE MEDYCYNY
PALIATYWNEJ/HOSPICJUM
STACJONARNYM
30 313 32 086 37 218 42 516 45 781 26 393
PORADA W PORADNI MEDYCYNY
PALIATYWNEJ 12 107 10 868 10 712 11 428 11 635 7 129
ŚWIADCZENIA W HOSPICJUM DOMOWYM
DLA DZIECI 2 098 2 275 2 410 2 446 2 503 2 292
PERINATALNA OPIEKA PALIATYWNA 501 459 310 360 295 67
* Dane wg. systemu informatycznego bo_klp2008 5.08.2025 MAMI
W odniesieniu zaś do samego województwa warmińsko-mazurskiego, liczba pacjentów
objętych opieką paliatywną i hospicyjną w ostatnich 5 latach wzrosła o około 3%. Dane te
obrazuje poniższe zestawienie (tab. 2).

-- 1 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Tab. 2.
ROK 2020 2021 2022 2023 2024
2025
(styczeń-
czerwiec)
Liczba pacjentów objętych opieką
paliatywną i hospicyjną na terenie
woj. warmińsko-mazurskiego
3 379 3 252 3 333 3 414 3 507 2 266
2. Jakie działania zostały zaplanowane lub wdrożone w celu poprawy dostępności do
leczenia bólu w szpitalach i hospicjach?
W celu poprawy dostępności do leczenia bólu, Narodowy Fundusz Zdrowia (dalej:
NFZ)
z roku na rok zwiększa finansowanie świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej.
Świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej to wszechstronna, całościowa opieka i leczenie
objawowe świadczeniobiorców chorujących na nieuleczalne, niepoddające się leczeniu
przyczynowemu, postępujące, ograniczające życie choroby. Opieka ta jest ukierunkowana
na poprawę jakości życia, ma na celu zapobieganie bólowi i innym objawom somatycznym
oraz ich uśmierzanie, łagodzenie cierpień psychicznych, duchowych i socjalnych.
Od 1 kwietnia 2024 r. świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej są nielimitowane.
Oznacza to, że NFZ finansuje wszystkie zrealizowane świadczenia opieki paliatywnej
i hospicyjnej, również wykonane ponad kwotę zawartej umowy. W konsekwencji liczba
pacjentów objętych opieką paliatywną i hospicyjną ograniczona jest jedynie posiadanym
przez świadczeniodawców potencjałem do realizacji umów, tj. personelem i sprzętem
niezbędnym do udzielania świadczeń.
Od 1 stycznia 2020 r. zaimplementowano w zarządzeniu Nr 184/2019/DSOZ Prezesa NFZ1
obwieszczenie Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia
30 września 2019 r. w sprawie taryf świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia
szpitalnego realizowanych przez zespoły leczenia bólu u dzieci. Na jego podstawie
w oparciu o § 5a rozporządzenia Ministra Zdrowia2, stanowiący o obowiązku opracowania
i wdrożenia procedury leczenia oraz oceny skuteczności leczenia bólu, świadczeniodawcy
zakwalifikowani do poziomu szpitali III stopnia, szpitali pediatrycznych oraz szpitali
ogólnopolskich systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki
zdrowotnej, udzielający świadczeń świadczeniobiorcom poniżej 18 r.ż. przez zespoły
leczenia bólu u dzieci mogą wdrożyć procedury leczenia i oceny skuteczności leczenia bólu,
z wykorzystaniem modeli zespołów:
 Zespół Leczenia Bólu u Dzieci – I stopień (szpitale ≥20 000 hospitalizacji
pediatrycznych rocznie),
 Zespół Leczenia Bólu u Dzieci – II stopień (szpitale w przedziale ≥7 000 <20 000
hospitalizacji pediatrycznych rocznie),
 Zespół Leczenia Bólu u Dzieci – III stopień (szpitale w przedziale ≥5000 <7 000
hospitalizacji pediatrycznych rocznie, warunek nie dotyczy szpitali
pediatrycznych).
Podział uzależniony jest od liczby hospitalizacji, uwzględniając sprawozdanie z realizacji
świadczeń w roku poprzedzającym rok, w którym rozpoczęto finansowanie świadczeń
związanych z leczeniem i oceną skuteczności leczenia bólu, co równocześnie przekłada się
na zróżnicowanie poziomu refundacji ze względu na potencjalne obciążenie zespołu.
Zdaniem NFZ wprowadzenie nowych produktów związanych z leczeniem i oceną
skuteczności leczenia bólu pozwala na lepszą organizację świadczeń związanych
1 Zarządzenie Nr 184/2019/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 grudnia 2019 r. w sprawie
określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie szpitalne oraz leczenie szpitalne –
świadczenia wysokospecjalistyczne.
2 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
leczenia szpitalnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 870, z późn. zm.).

-- 2 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
z zapobieganiem bólowi i jego leczeniem u dzieci, umożliwia wdrażanie najwyższych
standardów leczenia przeciwbólowego w placówkach i przyczynia się do szybszego oraz
skuteczniejszego leczenia choroby podstawowej w wyspecjalizowanych jednostkach.
Poza wyżej wymienionymi rodzajami świadczeń, pacjent ma prawo do korzystania ze
świadczeń ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w tym poradni leczenia bólu oraz
świadczeń Podstawowej Opieki Specjalistycznej (POZ).
Co do poprawy dostępności do leczenia bólu w szpitalach i hospicjach na terenie
województwa warmińsko-mazurskiego, Ministerstwo Zdrowia uprzejmie informuje, że
z informacji uzyskanych od Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ
wynika, że w 2023 roku w tym oddziale wojewódzkim został przeprowadzony konkurs
ofert, w ramach którego zawarto umowy w rodzaju: opieka paliatywna i hospicyjna
obowiązujące do 31 marca 2028 roku. We wszystkich powiatach województwa działają
placówki udzielające takich świadczeń. Najwięcej, 25 (co najmniej jedno w każdym
powiecie) jest hospicjów domowych, dodatkowo funkcjonują 3 hospicja domowe dla dzieci
w: Olsztynie, Elblągu i Giżycku oraz hospicjum perinatalne. Zadbano o rozwój świadczeń
domowych, ponieważ pacjenci paliatywni najczęściej chcą przebywać wśród bliskich,
w znanym sobie otoczeniu.
Ponadto, w województwie jest 10 poradni medycyny paliatywnej, a pacjenci wymagający
opieki stacjonarnej, mogą korzystać z jednego z sześciu oddziałów medycyny paliatywnej
(hospicjów stacjonarnych), w których od 2024 roku zwiększono całkowitą liczbę
zakontraktowanych łóżek ze 101 do 108. Bazę placówek ambulatoryjnych, które
poszerzają możliwość uzyskania pomocy w przypadku bólu przewlekłego, uzupełnia
8 poradni leczenia bólu, działających w regionie.
3. Czy przewiduje się zwiększenie nakładów finansowych lub zmianę mechanizmów
finansowania opieki paliatywnej w ramach NFZ?
W kwestii zwieszenia nakładów finansowych na opiekę paliatywną, należy zauważyć, że
nakłady te rosną sukcesywnie w każdym roku. W zestawieniu poniżej (tab. 3)
przedstawiono nakłady finansowe na opiekę paliatywną i hospicyjną ujęte w planie
finansowym NFZ w latach 2021- 2025. Ponadto, Ministerstwo Zdrowia, uprzejmie
informuje, że w chwili obecnej nie zatwierdzono planu finansowego NFZ na rok 2026.
Tab. 3.
Pozycja
planu Wyszczególnienie 2021 2022 2023 2024 2025
B2.7
opieka
paliatywna
i hospicyjna
966 573 000 zł 1 166 852 000 zł 1 634 519 000 zł 1 957 666 000 zł 2 093 542 000 zł
W odniesieniu do nakładów finansowych przeznaczono na opiekę paliatywną na terenie
województwa warmińsko-mazurskiego zarówno w ostatnich pięciu latach, jak i bieżącym
roku, zauważa się wzrost o nakładów o 93%, a plan na rok 2026 zakłada wzrost o dalsze
blisko 10%.
4. Czy prowadzone są działania edukacyjne skierowane do personelu medycznego
w zakresie monitorowania i leczenia bólu?

-- 3 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Ministerstwo Zdrowia w zakresie odpowiedzi dotyczącej działań edukacyjnych
skierowanych do personelu medycznego w zakresie monitorowania i leczenia bólu,
uprzejmie przedkłada poniższe informacje – w odniesieniu do poszczególnych zwodów.
 Lekarza i lekarza dentysty
Na wstępie informuję, że weszło w życie Rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia
29 września 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów kształcenia
przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty, farmaceuty,
pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika medycznego
(Dz. U. 2152), w którym wskazano, że zmienione standardy na kierunku lekarskim
i lekarsko-dentystycznym obowiązują od roku akademickiego 2024/2025.
Standardy te są zbiorem reguł i wymagań w zakresie kształcenia dotyczących sposobu
organizacji kształcenia, osób prowadzących to kształcenie, ogólnych i szczegółowych
efektów uczenia się, a także sposobu weryfikacji osiągniętych efektów uczenia się.
W powyższych standardach wskazano m. in. w sposobie organizacji kształcenia na kierunku
lekarskim, że proces kształcenia jest realizowany w postaci: wielodyscyplinarnych grup
zajęć poświęconych określonym zagadnieniom (np. mechanizm i leczenie bólu, choroby
autoimmunologiczne).
 Lekarz - w zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
 klasyfikację bólu (ostry i przewlekły lub nocyceptywny, neuropatyczny
i nocyplastyczny) i jego przyczyny, narzędzia oceny bólu oraz zasady jego leczenia
farmakologicznego i niefarmakologicznego;
 filozofię opieki paliatywnej i jej znaczenie w kontekście opieki nad pacjentem na
wszystkich etapach poważnej choroby i godnej śmierci;
 zasady kwalifikowania do opieki paliatywnej oraz postępowania terapeutycznego
w najczęstszych problemach medycyny paliatywnej, w tym w:
1) leczeniu objawowym najczęstszych objawów somatycznych;
2) postępowaniu w wyniszczeniu nowotworowym oraz w profilaktyce i leczeniu
odleżyn;
3) najczęstszych stanach nagłych w medycynie paliatywnej;
 zasady postępowania w opiece paliatywnej stosowane u pacjenta z cierpieniem
wynikającym z poważnej choroby, w tym w stanie terminalnym;
 zasady leczenia pooperacyjnego z terapią przeciwbólową i monitorowaniem
pooperacyjnym;
 inwazyjne metody leczenia bólu;
 regulacje prawne dotyczące opieki paliatywnej.
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
 rozpoznać najczęstsze objawy choroby u dorosłych, zastosować badania
diagnostyczne i interpretować ich wyniki, przeprowadzić diagnostykę różnicową,
wdrożyć terapię, monitorować efekty leczenia oraz ocenić wskazania do
konsultacji specjalistycznej, w szczególności w przypadku objawów, takich jak ból:
w klatce piersiowej, brzucha, głowy, pleców, stawów;
 uczestniczyć w procesie godnego umierania pacjenta, wykorzystując potencjał
opieki paliatywnej.
 Lekarz dentysta - w zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
 fizjologię i psychologię bólu, diagnostykę i klasyfikację bólu, narzędzia oceny bólu;
 sposoby zapobiegania i zwalczania bólu u pacjentów oraz lęku i stresu w różnych
sytuacjach klinicznych;

-- 4 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
 zasady farmakologicznego i niefarmakologicznego leczenia bólu ostrego
i przewlekłego, nowotworowego, neuropatycznego oraz specyfikę leczenia bólu
u różnych grup pacjentów;
 diagnostykę różnicową bólu jamy ustnej i twarzy;
 zasady znoszenia bólu w praktyce stomatologicznej z uwzględnieniem
odpowiednich środków i metod znieczulania.
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
 diagnozować bóle głowy i twarzy oraz choroby neurologiczne występujące
u różnych grup pacjentów, stwarzające problemy w praktyce stomatologicznej;
 stosować farmakologiczne i niefarmakologiczne metody znoszenia bólu
związanego z zabiegiem stomatologicznym oraz lęku i stresu stomatologicznego;
 przeprowadzić diagnostykę różnicową bólu jamy ustnej i twarzy.
Mając na uwadze powyższe, w standardzie kształcenia skoncentrowano się na objawach –
student na podstawie objawów szuka rozwiązania diagnostycznego, w tym duchu należy
uznać, że przekazywana jest wiedza na temat postępowania terapeutycznego w różnych
objawach chorobowych, w tym również w zakresie medycyny bólu oraz także medycyny
paliatywnej.
Jednocześnie należy zauważyć, że lekarz, lekarz dentysta przed przyznaniem pełnego
prawa wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty jest zobowiązany do realizacji
obowiązkowego stażu podyplomowego, na podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia
z dnia 24 lutego 2023 r. w sprawie stażu podyplomowego lekarza i lekarza dentysty
(Dz.U. 2023 r. poz. 377). W nim wskazano m.in. obowiązkowe szkolenie z zakresu leczenia
bólu dla lekarzy i lekarzy dentystów.
Należy również dodać, że dalsze kształcenie lekarzy odbywa się w szczególności poprzez
szkolenie specjalizacyjne w danej dziedzinie medycyny, podobnie jak u lekarza dentysty.
 Fizjoterapeuta
W odniesieniu do zawodu fizjoterapeuty, zwracamy uwagę, iż kształcenie przygotowujące
do wykonywania zawodu fizjoterapeuty prowadzone jest na jednolitych studiach
magisterskich na kierunku fizjoterapia w oparciu o przepisy wynikające z rozporządzenia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 lipca 2019 r. w sprawie standardów
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty,
farmaceuty, pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika
medycznego.
Minister Zdrowia w drodze zarządzenia powołał Zespół do spraw ewaluacji standardu
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu fizjoterapeuty. Zadaniem Zespołu
było opracowanie ewaluacji standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania
zawodu fizjoterapeuty. Zespół zakończył swoje prace i przygotował nowy projekt
standardów fizjoterapeutów. Projekt standardów fizjoterapeutów został przekazany do
Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego celem ich procedowania.
W zakresie szczegółowych efektów dotyczących wiedzy zmiany obejmują między innymi
wprowadzenie nowego efektu dotyczącego mechanizmów leżących u podstaw bólu ostrego
i przewlekłego. Zaproponowano także nowy efekt dotyczących biologicznych podstaw
metod oceny bólu fizjologicznego i patologicznego.
Ponadto należy podkreślić, iż w trakcie prowadzenia prac legislacyjnych projekt
standardów zostanie skierowany do konsultacji publicznych i opiniowania i będzie
dostępny w Biuletynie Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce
Rządowy Proces Legislacyjny.

-- 5 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
 Ratownik medyczny
W odniesieniu do zawodu ratownika medycznego, należy zauważyć, iż do podstawowych
zadań ratowników medycznych należy ratowanie życia i zdrowia osób w stanach nagłego
zagrożenia poprzez szybkie, skuteczne i profesjonalne udzielanie pomocy medycznej na
miejscu zdarzenia oraz w trakcie transportu do szpitala. Kształcenie przygotowujące do
wykonywania zawodu ratownika medycznego prowadzone jest na studiach pierwszego
i drugiego stopnia kierunku ratownictwo medyczne w oparciu o przepisy wynikające z ww.
rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. W toku kształcenia absolwent
kierunku przygotowującego do wykonywania zawodu ratownika medycznego nabywa
wiedzę z zakresu przyczyn, objawów oraz zasad diagnozowania i postępowania
terapeutycznego w najczęstszych problemach medycyny paliatywnej. Dodatkowo
absolwent uzyskuje wiedzę z zakresu skali oceny bólu i możliwości wdrożenia leczenia
przeciwbólowego przez ratownika medycznego oraz metod ograniczania bólu,
ze szczególnym uwzględnieniem farmakoterapii dzieci.
 Pielęgniarki i Położne
Odnosząc się do zawodu pielęgniarki i do zawodu położnej, uprzejmie informuję,
że standardy kształcenia przygotowujące do wykonywania tych zawodów wynikające z ww.
rozporządzenia zawierają treści kształcenia z zakresu opieki paliatywnej, w tym w zakresie
monitorowania i leczenia bólu.
 Pielęgniarki
Absolwent studiów pierwszego stopnia na kierunku pielęgniarstwo w zakresie
umiejętności potrafi: m.in.:
 oceniać poziom bólu, reakcję pacjenta na ból i jego nasilenie oraz stosować
farmakologiczne i niefarmakologiczne metody postępowania przeciwbólowego.
Absolwent studiów drugiego stopnia na kierunku pielęgniarstwo w zakresie wiedzy zna
i rozumie m.in.:
 metody i zasady terapii bólu ostrego i przewlekłego;
 rodzaje bólu (ostry, przewlekły), mechanizm i drogi przewodzenia oraz czynniki
wpływające na jego odczuwanie;
 metody i narzędzia oceny i monitorowania odczuwania bólu przez pacjenta;
 zasady i metody farmakologicznego i niefarmakologicznego postępowania
przeciwbólowego w różnych sytuacjach klinicznych u dorosłych, w tym osób
starszych;
 działanie i skuteczność leków przeciwbólowych z różnych grup (opioidowe
i nieopioidowe leki przeciwbólowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne – NLPZ,
drabina analgetyczna i koanalgetyki) oraz ich działania niepożądane.
W zakresie umiejętności absolwent potrafi m.in:
 wykorzystywać standaryzowane narzędzia do oceny natężenia bólu,
z uwzględnieniem wieku i stanu klinicznego pacjenta;
 samodzielnie dobierać i stosować metody leczenia farmakologicznego bólu ostrego
i przewlekłego oraz metody niefarmakologicznego leczenia bólu
w zależności od stanu klinicznego pacjenta;
 monitorować skuteczność leczenia przeciwbólowego oraz modyfikować dawkę
leku przeciwbólowego w zakresie zlecenia lekarskiego;
 prowadzić edukację pacjenta, jego rodziny lub opiekuna w procesie terapii bólu
ostrego i przewlekłego;

-- 6 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
 samodzielnie realizować specjalistyczne świadczenia zdrowotne z zakresu terapii
bólu ostrego i przewlekłego.
 Położne
Absolwent studiów pierwszego stopnia na kierunku położnictwo w zakresie umiejętności
potrafi m.in.:
 oceniać poziom bólu, w tym bólu porodowego, reakcję pacjentki na ból i jego
nasilenie oraz stosować farmakologiczne i niefarmakologiczne metody
postępowania przeciwbólowego.
Absolwent studiów drugiego stopnia na kierunku położnictwo w zakresie wiedzy zna
i rozumie m.in.:
 metody i zasady terapii bólu ostrego i przewlekłego;
 rodzaje bólu (ostry, przewlekły), mechanizm i drogi przewodzenia oraz czynniki
wpływające na jego odczuwanie;
 metody i narzędzia diagnostyki oraz monitorowania odczuwania bólu przez
pacjentkę;
 zasady i metody farmakologicznego i niefarmakologicznego postępowania
przeciwbólowego zgodnie z rekomendacjami i zaleceniami Polskiego Towarzystwa
Badania Bólu oraz odrębności terapii przeciwbólowej w zależności od wieku
(noworodek, niemowlę, kobieta w okresie senium) oraz stanu pacjenta (kobieta
w terminalnej fazie choroby nowotworowej lub
w okresie ciąży i karmienia piersią);
 działanie i skuteczność leków przeciwbólowych z różnych grup (opioidowe
i nieopioidowe leki przeciwbólowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ),
drabina analgetyczna i koanalgetyki) oraz ich działania niepożądane;
 źródła bólu i metody jego łagodzenia u noworodka i niemowlęcia;
 istotę psychoterapii jako metody wspomagającej w farmakologicznym leczeniu
bólu nowotworowego;
 zasady edukacji pacjentki, jej rodziny lub opiekuna w zakresie podawania
i świadomego dozowania leków przeciwbólowych oraz monitorowania bólu
nowotworowego;
W zakresie umiejętności absolwent potrafi m.in.:
 realizować samodzielnie świadczenia specjalistyczne z zakresu terapii bólu ostrego
i przewlekłego;
 oceniać ból ostry i przewlekły przy zastosowaniu skali jego natężenia dobranej do
danej grupy pacjentów (kobieta, noworodek, niemowlę) oraz skuteczność
zastosowanej terapii;
 określić poziom sprawności poznawczej pacjenta (kobieta, noworodek, niemowlę)
oraz ocenić poziom natężenia bólu i objawy związane z odczuwaniem bólu według
określonej skali u pacjentów bez zaburzeń poznawczych i z zaburzeniami
poznawczymi;
 uwzględnić w ocenie bólu ostrego i przewlekłego oraz prowadzonej terapii
przeciwbólowej metody niefarmakologiczne dostosowane do szczególnych grup
pacjentów (kobieta, noworodek, niemowlę);
 samodzielnie dobierać i stosować metody leczenia farmakologicznego bólu ostrego
i przewlekłego oraz metody niefarmakologicznego leczenia bólu w zależności od
stanu klinicznego i wieku pacjenta (kobieta, noworodek, niemowlę);
 monitorować skuteczność leczenia przeciwbólowego oraz modyfikować dawkę
leku przeciwbólowego w zakresie zlecenia lekarskiego;

-- 7 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
 prowadzić edukację pacjentki, jej rodziny lub opiekuna w zakresie metod oceny
i leczenia bólu z wykorzystaniem niefarmakologicznych metod leczenia bólu
w warunkach domowych;
 oceniać nasilenie bólu u noworodka oraz stosować zasady postępowania
przeciwbólowego i sedacyjnego na oddziale intensywnej terapii noworodka.
Dodatkowo w 2023 r. zaktualizowano programy szkolenia specjalizacyjnego dla
pielęgniarek w dziedzinach: pielęgniarstwo geriatryczne, onkologiczne, pediatryczne,
psychiatryczne, rodzinne i w dziedzinie: ochrona zdrowia pracujących oraz dla położnych
w dziedzinach: pielęgniarstwo ginekologiczno-położnicze i pielęgniarstwo rodzinne. Celem
aktualizacji było uzupełnienie treści programowych w zakresie profilaktyki
przeciwnowotworowej i opieki nad chorymi na nowotwory w trakcie i po zakończeniu
leczenia co w efekcie przyczynia się do poszerzenie wiedzy uczestników tych szkoleń, a tym
samym do podniesienia jakości opieki nad indywidualnym pacjentem.
Liczba pielęgniarek, które uzyskały tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa opieki
paliatywnej w latach 2002-2025 (sesja wiosenna) wynosi: 3 562.
W sesji jesiennej 2025 r. do egzaminu państwowego w dziedzinie pielęgniarstwa opieki
paliatywnej planuje przystąpić 159 pielęgniarek. Osoby, które uzyskają pozytywny wynik
z egzaminu zasilą liczbę specjalistów w tej dziedzinie.
Liczba pielęgniarek, które ukończyły kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa opieki
paliatywnej w latach 2000-2024 wynosi - 5 389.
Liczba pielęgniarek, które w latach 2000-2024 ukończyły kursy specjalistyczne, w zakresie
opieki paliatywnej:
- Pediatryczna domowa opieka paliatywna – 120,
- Podstawy opieki paliatywnej - 8 253,
- Terapia bólu ostrego u dorosłych - 4 805,
- Terapia bólu przewlekłego u dorosłych - 4 891.
5.
Czy Ministerstwo planuje program wsparcia mający na celu rozwój opieki paliatywno-
hospicyjnej, zwłaszcza w województwie warmińsko-mazurskim?
Odpowiadając na powyższe pytanie, Minister Zdrowia uprzejmie informuję, że w ramach
Subfunduszu modernizacji podmiotów leczniczych (dalej: „SMPL”) wyodrębnionego
z Funduszu Medycznego planowane są działania mające na celu m.in.: wsparcie rozwoju
infrastruktury udzielania świadczeń z zakresu opieki paliatywnej
i hospicyjnej udzielanych w warunkach stacjonarnych.
Biorąc pod uwagę środki przewidziane w ramach SMPL, o wsparcie mogą ubiegać się
podmioty lecznicze udzielające świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych.
Dofinansowanie podmiotów realizowane jest w ramach procedury konkursowej na wniosek
złożony przez Wnioskodawcę w zakresie konkretnego obszaru wsparcia wskazanego przez
Ministra Zdrowia. Dofinansowanie odbywa się w formie dotacji celowej.
Ogłoszenie konkursu w zakresie wsparcia opieki paliatywnej i hospicyjnej udzielanej
w warunkach stacjonarnych uzależnione jest od bieżąco identyfikowanych potrzeb
w sektorze zdrowia i będzie możliwe w przypadku wyboru wskazanego obszaru
priorytetowego do objęcia wsparciem w ramach SMPL w danym roku.
W odniesieniu do powyższego zakłada się, iż wsparcie w obszarze opieki paliatywnej
i hospicyjnej realizowane będzie w kolejnych latach realizacji
Programu inwestycyjnego
modernizacji podmiotów leczniczych (dalej: „PIMPL”) stanowiącego dokument
wdrożeniowy dla SMPL.

-- 8 of 9 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
Jednocześnie należy podkreślić, że trwa procedura nowelizacji uchwały Rady Ministrów
w zakresie dokumentu wdrożeniowego PIMPL będącego podstawą do ogłaszania
konkursów w ramach SMPL, stąd zakres wsparcia i harmonogram konkursów w ramach
SMPL może ulec zmianom.
W zakresie wsparcia z funduszy unijnych na poziomie krajowym nie ma środków
przeznaczonych na wsparcie finansowania opieki paliatywnej. Natomiast w ramach
programów regionalnych polityki spójności w perspektywie 2021-2027 wsparcie
skierowane jest przede wszystkim na działania obejmujące szeroko rozumiane inwestycje
w infrastrukturę zdrowotną, ukierunkowaną na rozwój deinstytucjonalizacji i niższych
szczebli opieki zdrowotnej, tj. przede wszystkim POZ i AOS.
Niemniej jednak w programie regionalnym
Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur 2021-
2027 przewidziano możliwość wsparcia inwestycji dotyczących usług opieki
długoterminowej w celu poprawy jej dostępności w formach zdeinstytucjonalizowanych,
świadczonych w społeczności lokalnej/miejscu zamieszkania jak i podniesienie potencjału
personelu. Możliwością wsparcia objęte mogą zostać również projekty z obszaru opieki
paliatywnej i hospicyjnej.
Mając na uwadze fakt, że udzielanie wsparcia współfinansowanego ze środków UE
w ramach programów regionalnych pozostaje w dyspozycji Instytucji Zarządzających tymi
programami, czyli samorządów właściwych województw, szczegółowych informacji może
w przedmiotowym zakresie udzielić Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-
Mazurskiego.
W zakresie dofinansowania inwestycji z Budżetu Państwa część 46-Zdrowie uprzejmie
informuję, że Ministerstwo Zdrowia organizuje nabory, których przedmiotem jest
przyznanie środków na realizację inwestycji budowlanych oraz zakupów inwestycyjnych
jednostkom podległym i nadzorowanym przez Ministra Zdrowia lub uczelnie medyczne3,
bez ograniczeń w zakresie dziedzin/ zakresów, których mogą dotyczyć składane wnioski.
Podmioty uprawnione mają możliwość złożenia wniosków w organizowanych naborach
w związku z indywidualnie rozpoznanymi potrzebami oraz priorytetami. Możliwe jest
zatem wsparcie realizacji przedsięwzięć z zakresu opieki paliatywnej i leczenia bólu u
pacjentów terminalnie chorych w przypadku zidentyfikowania takiej potrzeby
inwestycyjnej przez ww. podmioty.
Jednocześnie należy podkreślić, że podmiot leczniczy może ubiegać się o dotację na
realizację zadania, jeżeli dla inwestycji, przy pomocy której ma być realizowane dane
zadanie, została wydana pozytywna opinia, o której mowa w art. 95d ust. 1 ustawy z dnia
27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych, chyba że opinia ta nie jest wymagana na podstawie przepisów tej ustawy.
Przedkładany do objęcia wsparciem wniosek musi uzyskać pozytywną ocenę pod kątem
kryteriów określonych w ogłaszanych naborach.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
3 W województwie warmińsko-mazurskim podmiotami uprawnionymi do składania wniosków są: Regionalne
Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Olsztynie oraz Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Olsztynie.

-- 9 of 9 --