Interpelacja w sprawie sytuacji osób chorych na cukrzycę w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10876
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji osób chorych na cukrzycę w Polsce
Zgłaszający: Elżbieta Gelert
Data wpływu: 10-07-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację poselską w sprawie dotyczącą sytuacji osób chorych na cukrzycę w Polsce, która z roku na rok staje się coraz bardziej alarmująca. Według danych Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków, już co dwunasty mieszkaniec naszego kraju żyje z cukrzycą, a liczba przypadków niezdiagnozowanych lub w stanie przedcukrzycowym jest również niepokojąco wysoka. Chciałabym zwrócić uwagę na konieczność podjęcia działań, które przybliżą nas do standardów europejskich w leczeniu tej przewlekłej choroby.
W oparciu o raport opublikowany przez Polskie Stowarzyszenie Diabetyków - pełną treść raportu można pobrać ze strony: https://diabetyk.org.pl/raport-diabetologia-w-polsce-na-tle-unii-europejskiej-bilans-z-okazji-polskiej-prezydencji-w-radzie-unii-europejskiej/ - zwracam się z następującymi pytaniami:
Jakie kroki podejmuje Ministerstwo Zdrowia, aby skrócić czas oczekiwania na refundację leków przeciwcukrzycowych, który obecnie wynosi średnio 1943 dni, co jest jednym z najdłuższych okresów w Europie?
Czy planowane jest zwiększenie dostępności nowoczesnych terapii dla pacjentów z cukrzycą, w tym leków flozynowych i inkretynowych, które są kluczowe dla ograniczenia skutków tej choroby?
Jakie działania są podejmowane, aby środki z tzw. opłaty cukrowej były wykorzystywane zgodnie z ich przeznaczeniem, tj. na promocję zdrowego stylu życia i rozwój innowacyjnych terapii?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrożenie systemowych zmian, takich jak wzmocnienie opieki ambulatoryjnej oraz poprawa wyceny świadczeń diabetologicznych, co zostało zaproponowane przez ekspertów w raporcie „Diabetologia w Polsce na tle Unii Europejskiej”?
Jakie kroki są podejmowane w zakresie profilaktyki i edukacji zdrowotnej, aby zwiększyć świadomość społeczną na temat cukrzycy oraz jej powikłań, w tym poprzez wprowadzenie programów edukacyjnych w szkołach?
Proponuję następujące rozwiązania, które mogłyby znacząco przyczynić się do poprawy sytuacji diabetyków w Polsce:
- Zwiększenie transparentności i efektywności w zarządzaniu środkami z opłaty cukrowej poprzez regularne raportowanie i audyty.
- Wzmocnienie roli profilaktyki i edukacji zdrowotnej, m.in. poprzez wprowadzenie programów edukacyjnych w szkołach oraz rozważenie wdrożenia medycyny szkolnej.
- Lepsze wykorzystanie zasobów systemu zdrowia poprzez większe zaangażowanie pielęgniarek i farmaceutów w opiekę nad pacjentami oraz rozwój opieki koordynowanej w podstawowej opiece zdrowotnej.
Mam nadzieję, że moje sugestie spotkają się z uwagą i przyczynią się do podjęcia konstruktywnych działań na rzecz osób z cukrzycą w Polsce. Oczekuję na odpowiedź i z góry dziękuję za podjęcie działań w tej istotnej kwestii.
Podsekretarz stanu Marek Kos
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 45 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
25439 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLR2.050.44.2025.EB
Warszawa, 05 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10876 Pani Elżbiety Gelert, Posłanki na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie dotyczącej sytuacji osób chorych na cukrzycę w Polsce,
Minister Zdrowia prosi o przyjęcie poniższych informacji.
Jakie kroki podejmuje Ministerstwo Zdrowia, aby skrócić czas oczekiwania na refundację
leków przeciwcukrzycowych, który obecnie wynosi średnio 1943 dni, co jest jednym z
najdłuższych okresów w Europie?
Kwestie związanie z refundacją reguluje ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków,
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 907), dalej jako ustawa o refundacji.
Zapisy art. 31 ww. ustawy ściśle określają terminy w jakich należy rozpatrywać
poszczególne rodzaje wniosków, o których mowa w art. 24 ustawy o refundacji.
Dodatkowo, zgodnie z art. 36a ust. 2, w przypadku gdy postępowanie wszczęte na
podstawie wniosku, o którym mowa w art. 24 ust. 1, w odniesieniu do którego została
wydana rekomendacja Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji nie
zostanie zakończone w terminie jednego roku, licząc od daty złożenia tego wniosku,
minister właściwy do spraw zdrowia umarza postępowanie. Należy podkreślić, że decyzje
refundacyjne wydawane są w terminach zgodnych z zapisami ustawy.
Odnosząc się do kwestii średniego czasu oczekiwania na refundację leków
przeciwcukrzycowych na poziomie średnio 1943, Minister Zdrowia zauważa, że ogólnie
rozumiany okres oczekiwania na refundację danej terapii uwzględnia wiele czynników, w
tym te niezależne od Ministerstwa Zdrowia, a pozostające wyłącznie po stronie podmiotów
odpowiedzialnych, jak na przykład przedłożenie wniosku refundacyjnego. W tym miejscu
warto zaznaczyć, że średni czas procedowania wniosków refundacyjnych dla nowych
-- 1 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
terapii ogółem – w tym również wniosków dotyczących leków przeciwcukrzycowych –
uległ znaczącemu skróceniu w ostatnich latach, o czym Ministerstwo Zdrowia
komunikowało chociażby podczas ostatniej konferencji prasowej związanej z nowym
obwieszczeniem refundacyjnym podkreślając przy tym, iż celem Ministra Zdrowia jest
systematyczne skracanie czasu procedowania wniosków o refundację. Liczba dni
aktywnego procedowania wniosku od 2022 do 2025 r. (do lipca) spadła ponad dwukrotnie z
479 do 229 dni.
Należy wskazać, iż średni czas procedowania (liczba dni) wniosków refundacyjnych dla
leków w leczeniu cukrzycy typu 2 od złożenia wniosków przez podmioty odpowiedzialne do
wydania decyzji przez Ministra Zdrowia w 2025 r. (stan na lipiec) wyniósł 210 dni (bez
odjęcia czasu w którym wnioski były zawieszony). Natomiast w 2024 r. średni czas
procedowania (liczba dni) 151 dni (bez odjęcia czasu w którym wnioski były zawieszony).
Czy planowane jest zwiększenie dostępności nowoczesnych terapii dla pacjentów z
cukrzycą, w tym leków flozynowych i inkretynowych, które są kluczowe dla ograniczenia
skutków tej choroby?
Od 1 lipca 2021 r., tj. od wprowadzenia opłaty cukrowej, doszło do znaczących zmian w
zakresie refundacji leków diabetologicznych – sukcesywnie rozszerzane są wskazania
refundacyjne poszczególnych grup tych leków, co znajduje odzwierciedlenie w wysokości
kwoty ich finansowania przez płatnika publicznego. Wprowadzone zmiany, o których mowa
powyżej:
1. Od 2022 r. refundowane są igły do wstrzykiwaczy insulinowych.
2. Od września 2023 r. na wykazie leków przysługujących bezpłatnie osobom po 65.
r.ż. znalazły się m.in. leki z grupy inhibitorów SGLT-2 (flozyny) oraz analogi GLP-1.
3. Od listopada 2023 r. rozszerzone zostały wskazania refundacyjne dla leków z
grupy inhibitorów DPP-4, tj. gliptyn.
4. Od lipca 2024 r. zmianie uległy wskazania refundacyjne dla długodziałających
analogów insulin – po wielu latach zostały one dostosowane do wytycznych
klinicznych leczenia cukrzycy typu 2 oraz do Charakterystyk Produktów
Leczniczych. Usunięte zostały ograniczenia dotyczące poziomu hemoglobiny
glikowanej, występowania hipoglikemii i stosowania insulin NPH. Dzięki temu
pacjenci mają lepszy dostęp do właściwej terapii, obarczonej mniejszym ryzykiem
wystąpienia hipoglikemii.
5. Od lipca 2025 r. obniżono również wiek pacjentów, u których refundowana jest
insulina glargine (produkt Toujeo). Teraz z tej terapii refundowanej mogą korzystać
pacjenci od 6 r.ż. (dotychczas jedynie dorośli).
-- 2 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
6. Od lipca 2025 r. znaczącemu rozszerzeniu uległo wskazanie refundacyjne leku
zawierającego substancję czynną empagliflozynę, polegające na zmianie wskazania
z:
„
Cukrzyca typu 2 u pacjentów leczonych co najmniej dwoma lekami
hipoglikemizującymi, z HbA1c ≥ 7,5% oraz bardzo wysokim ryzykiem sercowo-
naczyniowym rozumianym jako: 1) potwierdzona choroba sercowo-naczyniowa,
lub 2) uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez: białkomocz lub
przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3) obecność 3 lub więcej głównych
czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: -wiek ≥ 55 lat dla mężczyzn, ≥60
lat dla kobiet, -dyslipidemia, -nadciśnienie tętnicze, -palenie tytoniu, -otyłość”,
na nowe wskazanie w brzmieniu:
„
Cukrzyca typu 2, u pacjentów stosujących co najmniej jeden lek
hipoglikemizujący, z HbA1c ≥7% oraz bardzo wysokim ryzykiem sercowo-
naczyniowym rozumianym jako: 1. potwierdzona choroba sercowo-naczyniowa,
lub 2. uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez: białkomocz lub
przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3. obecność 3 lub więcej głównych
czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: wiek ≥55 lat dla mężczyzn i ≥60
lat dla kobiet, dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu, otyłość”.
Powyższe zmiany wiążą się również z dodatkowym wpływem na wydatki płatnika
publicznego, w konsekwencji koszty refundacji aptecznych leków przeciwcukrzycowych
systematycznie wzrastają rok do roku począwszy od 2021.
Grupa limitowa 2021 r. 2022 r. 2023 r. 2024 r.
14.1 - insuliny ludzkie i analogi insulin ludzkich 567,9 mln zł 560,8 mln zł 530,7 mln zł 554,5 mln zł
14.3 - długodziałające analogi insulin 113,2 mln zł 24,0 mln zł 114,3 mln zł 172,5 mln zł
15.0 - biguanidy o działaniu
przeciwcukrzycowym – metformina 211,2 mln zł 222,1 mln zł 250,6 mln zł 324,2 mln zł
16.0 - poch. Sulfonylomocznika 66,7 mln zł 66,5 mln zł 73,8 mln zł 98,3 mln zł
17.0 - inhibitory alfaglukozydazy – akarboza 8,6 mln zł 7,8 mln zł 7,4 mln zł 8,5 mln zł
219.1 - paski diagnostyczne do oznaczania
glukozy i ciał ketonowych w moczu 0,5 mln zł 0,5 mln zł 0,4 mln zł 0,3 mln zł
219.2 - paski diagnostyczne do oznaczania
glukozy we krwi 492,8 mln zł 494,1 mln zł 455,4 mln zł 439,8 mln zł
251.0 - flozyny 69,8 mln zł 152,3 mln zł 364,2 mln zł 774,7 mln zł
252.0 - agoniści GLP-1 34,2 mln zł 75,1 mln zł 185,5 mln zł 329,4 mln zł
258.0 - inhibitory DPP-4 0,23 mln zł 2,3 mln zł 21,9 mln zł 56,6 mln zł
-- 3 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Łącznie 1 565,13 mln zł 1 605,5 mln zł 2 004,2 mln zł 2 758,8 mln zł
Jakie działania są podejmowane, aby środki z tzw. opłaty cukrowej były wykorzystywane
zgodnie z ich przeznaczeniem, tj. na promocję zdrowego stylu życia i rozwój innowacyjnych
terapii?
Przychody uzyskane w 2024 r. z tytułu opłat, o których mowa w art. 12a ust. 1 i art. 12i ust.
1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1670,
z późn. zm.) wyniosły 1 440 489 692,77 zł.
1. Refundacja produktów leczniczych stosowanych w leczeniu cukrzycy
W 2024 r. przeznaczono kwotę 632 128 995,93 zł na refundację produktów leczniczych
stosowanych w leczeniu cukrzycy (ogólna kwota refundacji NFZ na ten cel wyniosła 2 320
115 082,74 zł) oraz kwotę 440 738 456,71 zł na paski do mierzenia glukozy w krwi.
Kwoty te dotyczą zarówno pacjentów z cukrzycą typu I jak i z cukrzycą typu II. Ponadto,
wydatkowana została kwota 2 840 723,69 zł na refundację igieł do penów insulinowych.
2. Realizacja KOS-BAR
W 2024 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie programu pilotażowego
w zakresie kompleksowej opieki specjalistycznej nad świadczeniobiorcami leczonymi
z powodu otyłości olbrzymiej KOS-BAR1 program pilotażowy był realizowany przez
19 podmiotów.
Według danych znajdujących się w systemie informatycznym NFZ opieką w ramach
pilotażu KOS-BAR w 2024 r. było objętych 6 005 świadczeniobiorców.
W poniższych tabelach nr 1 i 2 przedstawiono dane dotyczące:
liczby świadczeniobiorców zakwalifikowanych do pilotażu,
liczby świadczeniodawców, którzy udzielali świadczeń,
wartości rozliczonych świadczeń,
wysokość ryczałtu KOS-BAR za koordynację.
1 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 sierpnia 2021 r. w sprawie programu pilotażowego
w zakresie kompleksowej opieki specjalistycznej nad świadczeniobiorcami leczonymi z powodu
otyłości olbrzymiej KOS-BAR (Dz.U. z 2025 r. poz. 629)
-- 4 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
3. Realizacja świadczeń w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna (AOS)
Na realizację świadczeń w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresach
chorób metabolicznych, diabetologii dla dorosłych i dla dzieci w 2024 r. wydano:
4. Portal Diety NFZ
Portal Diety NFZ to strona, na której NFZ promuje zdrowe nawyki i wspiera osoby
z chorobami przewlekłymi w wyborze odpowiedniej diety.
W celu edukacji prozdrowotnej Polaków oraz w związku z szerzeniem wiedzy na temat
wpływu żywienia na zdrowie, na portalu diety.nfz.gov.pl dostępne są plany żywieniowe
przygotowane z myślą o prawidłowym żywieniu i kształtowaniu właściwych nawyków
żywieniowych.
W 2024 r. zostały opublikowane:
plany żywieniowe:
o DASH Sport – dieta dla osób, które chcą się zdrowo odżywiać przy zwiększonej
aktywności fizycznej,
o DASH Ekspres – dieta dla osób, które chcą dbać o zdrowie, ale nie mają czasu
na gotowanie,
dzienniczek żywieniowy – narzędzie, które pozwala użytkownikom na oznaczenie
zjedzonych posiłków z wybranego przez nich planu żywieniowego oraz zapisanie
posiłków własnych, zjedzonych poza planem,
pomiary postępów – narzędzie, które ułatwia monitorowanie pomiarów ciała,
e-booki: Letnie inspiracje z NFZ oraz Lunchbox bezglutenowy,
-- 5 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
artykuły z poradami:
o Białko jest niezbędne do życia – Diety NFZ,
o Cukrzyca ciążowa – najważniejsze zalecenia – Diety NFZ,
o Czym jest indeks glikemiczny produktów i dla kogo będzie pomocny – Diety
NFZ,
o Dieta w hipoglikemii reaktywnej – Diety NFZ,
o Moda na restrykcyjne diety – dlaczego mogą zagrażać Twojemu zdrowiu? –
Diety NFZ,
o Słodycze – jak nauczyć dziecko zdrowych nawyków? – Diety NFZ,
o Vademecum zdrowego odchudzania – Diety NFZ,
o Woda i napoje w diecie małych dzieci – Diety NFZ,
o Korzyści z uważnego jedzenia – Diety NFZ,
o Jak zmniejszyć stan zapalny za pomocą diety? – Diety NFZ,
o Jak się odżywiać, żeby poprawić pracę mózgu – Diety NFZ,
o Jarmuż – niedoceniony polski superfood – Diety NFZ,
o Triki na sprytne gotowanie – Diety NFZ,
filmy instruktażowe dotyczące korzystania z portalu Diety NFZ.
W ramach popularyzowania zdrowych nawyków:
promowano plany żywieniowe: DASH Nadwaga i otyłość, DASH Classic oraz DASH
Rodzina,
udostępniono materiały przygotowane przez Narodowe Centrum Edukacji
Żywieniowej,
zapraszani byli użytkownicy strony Diety NFZ do bezpłatnych konsultacji
z dietetykami w ramach Poradni Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej.
Na projekt Diety NFZ przeznaczono w 2024 r. 143 676,23 zł brutto (wskazane środki
uwzględniają działania na stronie internetowej, w tym rozbudowę, utrzymanie, modyfikacje
programistyczne i wsparcie techniczne oraz obsługę błędów strony diety.nfz.gov.pl).
4.1. Promocja portalu Diety NFZ
Portal diety.nfz.gov.pl jest stale promowany przez NFZ. W tym celu NFZ wykorzystuje
własne kanały komunikacji: media społecznościowe, w tym portale X (poziom Centrali NFZ
i Oddziałów Wojewódzkich NFZ), Facebook, publikacje na stronie internetowej nfz.gov.pl
oraz komunikaty medialne.
W 2024 r. z poziomu Centrali NFZ opublikowano lub wysłano następujące komunikaty:
Z przepisów oferowanych przez NFZ korzysta blisko 870 tys. osób
-- 6 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
Link: Centrala NFZ - Aktualności / Aktualności / Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)
- finansujemy zdrowie Polaków,
Portal Diety NFZ ma nowe funkcjonalności: „Dzienniczek żywieniowy" oraz
„Pomiary postępów"
Link: Centrala NFZ - Aktualności / Aktualności / Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)
- finansujemy zdrowie Polaków,
Kosztowne konsekwencje otyłości. Nowy raport NFZ
Link: Centrala NFZ - Aktualności / Aktualności / Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)
- finansujemy zdrowie Polaków,
Portal Diety NFZ. Nowe plany żywieniowe: DASH Sport, DASH Odporność i DASH
Celiakia.
Dodatkowo w 2024 r. portal Diety NFZ był odpłatnie promowany podczas akcji
mailingowej do klientów jednego z dostawców poczty elektronicznej. Akcja była
przeprowadzona w grudniu 2024 r. Wiadomość e-mail zachęcającą do korzystania z portalu
Diety NFZ wysłano do 1 mln użytkowników.
Koszt: 18 536,10 zł brutto.
5. Akademia NFZ
Materiały informacyjne oraz filmy-wywiady z ekspertami w dziedzinie profilaktyki chorób
i promocji zdrowia zamieszczane są na stronie Akademii NFZ. W 2024 r. w zakresie
promocji zdrowych nawyków zostały opublikowane materiały merytoryczne:
Cukrzyca ciążowa – co o niej wiesz? – Akademia NFZ,
Zdrowa rodzina to szczęśliwa rodzina – Akademia NFZ,
Masz prawo do zdrowia! – Akademia NFZ.
W 2024 r. aktualizowana była także baza kalendarza badań profilaktycznych. W kalendarzu
można znaleźć między innymi programy profilaktyczne, które zwracają uwagę na choroby,
w których otyłość jest jednym z czynników ryzyka.
Rozwijana była także zakładka dla najmłodszych, w której znajdują się materiały
profilaktyczne dla dzieci w różnym wieku:
Czytaj-etykiety – Akademia NFZ,
Quiz online "Postaw na lepszy wybór" – Akademia NFZ,
Karty-memory – Akademia NFZ,
Polacz-definicje-z-wyjasnieniami – Akademia NFZ.
Na stronie Akademia NFZ promowane były także:
• projekt Health 4 EU Kids – program "Zdrowa rodzina",
-- 7 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
• materiały przygotowane przez Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej |
pzh.gov.pl,
• podcasty w ramach cyklu „Zdrowie na pierwszym planie”.
Na projekt Akademia NFZ zostało przeznaczone w 2024 r. 139 127,54 zł brutto (wskazane
środki uwzględniają działania na stronie internetowej, w tym rozbudowę, utrzymanie,
modyfikacje programistyczne i wsparcie techniczne, obsługę błędów stron
akademia.nfz.gov.pl oraz e-learning.nfz.gov.pl).
Cykl filmów „Zdrowie na pierwszym planie”
Cykl filmów edukacyjnych poruszających ważne tematy związane ze zdrowiem.
Filmy publikowane były cyklicznie na kanale YouTube Akademii NFZ. Promowane
w pozostałych kanałach mediów społecznościowych NFZ. Dodatkowo filmy
dystrybuowane były do mediów, organizacji pacjenckich czy samorządów. Do każdego
filmu głównego powstały również po 2 krótkie filmy tzw. shortsy.
Lista filmów edukacyjnych wyprodukowanych w ramach cyklu dotyczących otyłości lub
cukrzycy na kanale You Tube:
Diety NFZ-portal dla każdego, Link: YouTube,
Ukryty cukier: słodkie napoje i energetyki, Link: YouTube,
Podjadasz w stresie? Sprawdź, zanim sięgniesz po kolejny kęs!, Link: YouTube,
Dzieci i przekąski: Jak nie wpaść w niebezpieczną pułapkę, Link: YouTube,
Otyłość olbrzymia i chirurgia bariatryczna, Link: YouTube,
Hiperinsulinemia i insulinooporność, Link: YouTube,
Otyłość to choroba, Link: YouTube,
Cukrzyca ciążowa: Objawy, Przyczyny, Konsekwencje i Leczenie, Link: YouTube.
Łączny koszt produkcji wyżej wymienionych filmów wraz z shortsami: 155 224,00 zł brutto.
6. Stanowiska ds. profilaktyki w oddziałach wojewódzkich NFZ
W 2024 roku kontynuowaliśmy obsługę klientów na stanowiskach ds. profilaktyki
i promocji zdrowia w salach obsługi oddziałów wojewódzkich NFZ. Integralną częścią
stanowisk są kioski profilaktyczne.
W kiosku profilaktycznym klienci mogli wykonać bezpłatne pomiary:
wzrostu,
masy ciała,
analizy składu ciała,
ciśnienia tętniczego krwi,
określenia wskaźnika BMI, czyli indeksu masy ciała,
-- 8 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
saturacji,
temperatury,
siły uścisku dłoni.
Wyniki pomiarów drukowane w kiosku profilaktycznym są omawiane z doradcą ds.
profilaktyki i promocji zdrowia, który:
wskazuje klientowi normy uzyskanych pomiarów w kiosku profilaktycznym,
informuje o programach profilaktycznych,
przekazuje klientowi przykładowy plan żywieniowy dostosowany do jego
indywidualnych potrzeb, który jest oparty na diecie DASH (portal Diety NFZ),
omawia korzyści płynące z posiadania Internetowego Konta Pacjenta,
może potwierdzić profil zaufany.
W celu zachęcenia do regularnego wykonywania pomiarów w kiosku profilaktycznym
klienci stanowiska ds. profilaktyki i promocji zdrowia otrzymywali „karnety zdrowia”.
W 2024 r.:
37 tys. osób skorzystało ze stanowiska ds. profilaktyki i promocji zdrowia,
33 tys. osób wykonało pomiary w kiosku profilaktycznym.
W 2024 r. koszty realizacji umowy o „Najem 16 pomiarowych samoobsługowych Kiosków
Profilaktycznych przez Narodowy Fundusz Zdrowia” wyniosły 861 548,54 zł.
Kioski są wykorzystywane do działań i obsługi klientów w wielu kierunkach profilaktyki.
Podsumowanie:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrożenie systemowych zmian, takich jak wzmocnienie
opieki ambulatoryjnej oraz poprawa wyceny świadczeń diabetologicznych, co zostało
zaproponowane przez ekspertów w raporcie „Diabetologia w Polsce na tle Unii
Europejskiej”?
-- 9 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
10
Z dniem 1 stycznia 2024 r. Ministerstwo Zdrowia rozpoczęło praca nad projektem
Odwróconej Piramida Świadczeń (OPŚ). W ramach projektu prowadzone są między innymi
prace nad budową pakietów diagnostycznych w AOS, które zastąpią fragmentarycznie
udzielane porady. Pozwolą one na realizację profilaktyki, diagnostyki i leczenia najbliżej
pacjenta, w tym pacjenta starszego, tj. w ramach współpracy podstawowej opieki
zdrowotnej (POZ) i AOS oraz odciążenie szpitali z procedur, które mogą być realizowane na
niższych poziomach opieki zdrowotnej. Celem OPŚ jest przenoszenie ciężaru opieki
zdrowotnej z wyższych poziomów na niższe, odpowiednio z leczenia szpitalnego do AOS
oraz z AOS do POZ, a w tym wyeliminowanie bodźców do wykonywania badań
diagnostycznych i procedur leczniczych o charakterze ambulatoryjnym w ramach leczenia
szpitalnego. OPŚ zakłada również poprawę modelu finansowania świadczeń opieki
zdrowotnej ze środków publicznych.
Z danych przekazanych przez Płatnika (NFZ) wynika, że wartość świadczeń z zakresu
diabetologii w ramach AOS sfinansowanych przez NFZ z roku na rok systematycznie
wzrasta.
W roku 2021 było to 131 666 020 zł, w 2022 – 184 100 880 zł, 2023 – 239 140 305 zł
natomiast tylko w pierwszym półroczu 2024 wartość wszystkich świadczeń
zrefundowanych przez NFZ w ramach AOS z zakresu diabetologii wyniosła 123 833 006 zł.
Z powyższych danych wynika, że wartość świadczeń sfinansowanych przez NFZ pomiędzy
2021 a 2023 rokiem wzrosła niemal o 100%.
Tabela 1. Liczba i wartość świadczeń udzielonych i rozliczonych w poradniach oraz
w oddziałach diabetologicznych w związku z rozpoznaniem cukrzycy w 2024 roku
Rok Nazwa rodzaju świadczeń Liczba świadczeńRozliczona wartość świadczeń
2024 Ambulatoryjna opieka specjalistyczna 2 454 377 314 311 498,62
2024 Leczenie szpitalne 119 115 643 158 689,83
Źródło: opracowanie własne na podstawie danych NFZ
Tabela 2. Liczba i wartość świadczeń udzielonych i rozliczonych w poradniach
diabetologicznych w związku z rozpoznaniem cukrzycy i leczeniem jej z zastosowaniem
pompy insulinowej w 2024 roku
Rok Nazwa rodzaju świadczeń Nazwa zakresu Liczba świadczeń Rozliczona wartość świadczeń
2024
Świadczenia zdrowotne
kontraktowane odrębnie
LECZENIE CUKRZYCY Z ZASTOSOWANIEM
POMPY INSULINOWEJ U DZIECI 2 964 36 516 792,30
2024
Świadczenia zdrowotne
kontraktowane odrębnie
LECZENIE CUKRZYCY Z ZASTOSOWANIEM
POMPY INSULINOWEJ U DOROSŁYCH 1 126 11 559 637,37
Źródło: opracowanie własne na podstawie danych NFZ
-- 10 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
11
Jakie kroki są podejmowane w zakresie profilaktyki i edukacji zdrowotnej, aby zwiększyć
świadomość społeczną na temat cukrzycy oraz jej powikłań, w tym poprzez wprowadzenie
programów edukacyjnych w szkołach?
Działania skierowane do pacjentów z cukrzycą, realizowane w ramach Narodowego
Programu Zdrowia na lata 2021-2025 obejmują głównie działania informacyjno-
edukacyjne.
Od 2017 r. swoją działalność prowadzi Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ,
https://ncez.pzh.gov.pl)2. NCEŻ zrodziło się z potrzeby szerzenia rzetelnej wiedzy w
zakresie żywienia i zdrowego stylu życia, pozytywnej zmiany postaw i nawyków
żywieniowych, a w konsekwencji poprawy stanu zdrowia Polaków. NCEŻ ma za zadanie
edukować różne grupy populacji zgodnie z podejściem „evidance-based” czyli w oparciu o
wiarygodne dowody naukowe. Bazując na dotychczasowej działalności badawczo-
edukacyjnej oraz czerpiąc z doświadczenia i nowoczesnych narzędzi, wypracowanych w
realizowanych programach, NCEŻ jest wiarygodnym i łatwo dostępnym źródłem wiedzy.
Każdy zainteresowany poprawą stanu swojego zdrowia i jakości życia, ma dostęp do
wyników najnowszych badań, szeregu artykułów edukacyjnych, materiałów video i wielu
innych praktycznych narzędzi pomagających w zmianie nawyków na prozdrowotne. Treści
dotyczące cukrzycy zostały zamieszczone w zakładce
Choroba a dieta
(https://ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/ ).
Przy NCEŻ funkcjonuje także Centrum Dietetyczne Online (CDO,
https://ncez.pzh.gov.pl/poradnia/). Jest to innowacyjna platforma umożliwiająca pacjentom
bezpośredni kontakt z dietetykiem przez Internet. Udzielane poprzez Platformę CDO
konsultacje są całkowicie bezpłatne. Pacjenci mają możliwość skorzystania z dwóch
rodzajów konsultacji dietetycznych - indywidualnej bądź rodzinnej, jeśli problem dotyczy
kilku jej członków. Konsultacje mogą mieć charakter jednorazowej porady lub stałej opieki
dietetycznej, psychologicznej/psychodietetycznej i dotyczącej aktywności fizycznej.
Platforma CDO i udzielane przez nią bezpłatne porady online stanowią narzędzie w
prewencji oraz wspomaganiu leczenia nadwagi i otyłości, a także innych chorób
dietozależnych.
2 W ramach Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020 oraz Narodowego Programu Zdrowia na lata
2021-2025
-- 11 of 12 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
12
W ramach realizacji Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021-20253 realizowane są
również działania edukacyjne skierowane do pacjentów z cukrzycą oraz ich rodzin i
opiekunów mające na celu ograniczenie powikłań cukrzycy oraz poprawę jakości i długości
życia chorych. Realizatorem zadania jest Fundacja Wygrajmy Zdrowie im. prof. Grzegorza
Madeja. Zadanie jest realizowane od 2022 r. do 2025 r. Podstawowym celem realizacji
projektu jest zwiększenie poziomu wiedzy dotyczącej cukrzycy, a także nabycie
umiejętności praktycznego radzenia sobie z cukrzycą u osób chorych na cukrzycę lub
rodzin/opiekunów osób z cukrzycą. Cel ten możliwy jest do realizacji za pomocą szkoleń
edukacyjnych, teoretycznych i praktycznych, skierowanych do ogółem 21 tysięcy
mieszkańców Polski, chorujących na cukrzycę różnego typu (cukrzyca typu 1, 2, cukrzyca
ciążowa oraz inne specyficzne typy cukrzycy) lub rodzin/opiekunów osób z cukrzycą, które
zamieszkują na terenie dziesięciu, wybranych województw. W Programie szkoleń
uwzględniono zagadnienia dotyczące choroby, jej powikłań, samokontroli i samoopieki,
leczenia farmakologicznego oraz terapii behawioralnych. W 2024 r. przeprowadzono
działania szkoleniowe w 10 województwach: kujawsko-pomorskim, łódzkim, małopolskim,
mazowieckim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, warmińsko-mazurskim i
wielkopolskim. W szkoleniach wzięło udział 6819 osób. W 2025 r. planowane jest
przeprowadzenie 340 szkoleń dla 6800 osób.
Dostrzegając potrzebę przekazania pracownikom przedszkoli i szkół wiedzy na temat
cukrzycy, od 2014 r. realizowane są, we współpracy z wojewodami i wojewódzkimi
kuratorami oświaty, ogólnopolskie szkolenia dla tej grupy zawodowej. Tematyka szkoleń
obejmuje wiedzę o cukrzycy, a także zasady pierwszej pomocy dla dziecka chorego na
cukrzycę.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
3 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata
2021-2025 (Dz.U. z 2021 r. poz. 642)
-- 12 of 12 --