Interpelacja w sprawie finansowania z Funduszu Pracy projektu pilotażowego dotyczącego skróconego czasu pracy przy zachowaniu dotychczasowego wynagrodzenia
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10870
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie finansowania z Funduszu Pracy projektu pilotażowego dotyczącego skróconego czasu pracy przy zachowaniu dotychczasowego wynagrodzenia
Zgłaszający: Sławomir Zawiślak
Data wpływu: 10-07-2025
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie zapowiedzianego przez Panią Minister przeznaczenia 10 milionów złotych z Funduszu Pracy na realizację projektu pilotażowego dotyczącego skróconego czasu pracy przy zachowaniu dotychczasowego wynagrodzenia.
Cechą charakterystyczną państwowego funduszu celowego jest to, że gromadzone w nim dochody są przeznaczane wyłącznie na finansowanie celów określonych w ustawie powołującej fundusz, a nie na dowolne wydatki budżetowe. W związku z tym wydatki pokrywane z Funduszu Pracy, jako państwowego funduszu celowego, mogą być ponoszone wyłącznie na realizację ściśle określonych, wyodrębnionych zadań państwowych, które zostały enumeratywnie wymienione w art. 108 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Z informacji przekazanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wynika, że środki w wysokości 10 milionów złotych mają zostać przeznaczone na pilotaż skróconego czasu pracy obejmujący testowanie różnych modeli, takich jak skrócenie liczby godzin pracy w ciągu dnia, wprowadzenie dodatkowych dni wolnych czy klasyczne przejście na czterodniowy tydzień pracy.
Według niektórych organizacji pracodawców przesłanki ustawowe nie wskazują jednoznacznie na możliwość przeznaczenia środków Funduszu Pracy na eksperymentalne programy dotyczące organizacji czasu pracy, które nie są bezpośrednio związane z aktywizacją zawodową, przeciwdziałaniem bezrobociu czy wsparciem osób pozostających bez pracy.
Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę Panią Minister o odpowiedź na poniższe pytania:
Na jakiej dokładnie podstawie prawnej, zawartej w obowiązującej ustawie, środki Funduszu Pracy mają zostać przeznaczone na finansowanie pilotażu skróconego tygodnia pracy?
Czym uzasadniana jest interpretacja, która umożliwia takie wydatkowanie środków publicznych?
Na jakie dokładnie cele i działania zostaną przeznaczone środki w ramach tego pilotażu?
Jakie są kryteria podziału środków oraz zasady ich przyznawania beneficjentom programu?
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10886 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.347.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10870 Pana Posła Sławomira Zawiślaka, w sprawie
finansowania z Funduszu Pracy projektu pilotażowego dotyczącego skróconego czasu pracy
przy zachowaniu dotychczasowego wynagrodzenia, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Informuję, że przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia
i instytucjach rynku pracy1 zostały uchylone 1 czerwca 2025 r. wraz z wejściem w życie
ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia2. Zarówno na gruncie
ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jak i ustawy o rynku pracy
i służbach zatrudnienia zdefiniowano pojęcie projektu pilotażowego i sposobu jego
finansowania.
Zgodnie z art. 2 pkt 33 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia pod używanym w tym
akcie pojęciem projektu pilotażowego rozumieć należy przedsięwzięcie polegające na
wdrażaniu nowych metod, narzędzi i sposobów aktywności zawodowej oraz wsparcia
zatrudnienia w celu przygotowywania nowych rozwiązań o charakterze systemowym.
Projekt pilotażowy finansowany jest z rezerwy Funduszu Pracy pozostającej w dyspozycji
ministra właściwego do spraw pracy. Ustawa uprawnia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej do inicjowana i realizowania projektów pilotażowych, których celem jest m.in.
wypracowanie i przetestowanie nowych form organizacji pracy na podstawie art. 25 ust. 1
pkt 1 lit. f oraz art. 25 ust. 1 pkt 1 lit. i w związku z art. 211 ust. 1. Przywołany artykuł
wskazuje, że minister właściwy do spraw pracy realizuje zadania w zakresie aktywności
zawodowej, wspierania zatrudnienia oraz rynku pracy przez inicjowanie, powierzanie
realizacji lub realizowanie i koordynowanie projektów pilotażowych, a także prowadzi
badania i przeprowadza ewaluację polityk oraz analiz rynku pracy. Możliwość finansowania
projektów pilotażowych ze środków rezerwy Funduszu Pracy uregulowano w ustawie z dnia
20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia.
Zgodnie z art. 211 ust. 8 w rozdziale 14 pt. „Projekty pilotażowe” tego aktu projekt
pilotażowy wraz z kosztami obsługi finansowany jest z rezerwy Funduszu Pracy -
pozostającej w dyspozycji ministra właściwego do spraw pracy - o której mowa w art. 267
ust. 2 ustawy. Stosownie do tego przepisu z kwoty środków ujętych w planie finansowym
Funduszu Pracy na finansowanie form pomocy dla samorządów powiatów wyodrębnia się
rezerwę pozostającą w dyspozycji ministra właściwego do spraw pracy, stanowiącą 20%
kwoty tych środków. Zadania finansowane z Funduszu Pracy, określone poprzednio w art.
108 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wymienia obecnie art.
1Dz. U. z 2025 r. poz. 214;
2Dz. U. poz. 620.
-- 1 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
300 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia. W art. 300 ust. 5 pkt 3, wskazano
jednoznacznie możliwość finansowania projektów pilotażowych wraz z kosztami ich
obsługi. Ponadto środki Funduszu Pracy mogą być przeznaczane na finansowanie badań,
analiz i ekspertyz dotyczących rynku pracy i przeciwdziałania bezrobociu, w tym
funkcjonowania instrumentów rynku pracy. Oznacza to, że projekty badawcze dotyczące
skróconego czasu pracy, jeśli mają na celu ocenę ich wpływu na zatrudnienie,
produktywność, zdrowie pracowników, organizację pracy czy godzenie życia zawodowego
z prywatnym, mogą być finansowane z Funduszu Pracy, o ile są zgodne z celami polityki
rynku pracy.
Pilotaż przyczyni się do wskazania istotnych dla poszczególnych sektorów polskiej
gospodarki uwarunkowań skrócenia czasu pracy. Jego przeprowadzenie dostarczy wiedzy
na temat możliwości wdrożenia nowych rozwiązań i ich konsekwencji. Pilotaż zostanie
przeprowadzony na ograniczonej liczbie podmiotów–pracodawców, którzy dobrowolnie
zdecydują się wziąć w nim udział. Decyzja o gruntownym sprawdzeniu nowych rozwiązań
przed ich zastosowaniem w szerokiej skali jest wyrazem dbałości o sytuację przedsiębiorstw
oraz zasadne wydatkowanie środków publicznych. Pilotaż umożliwi opracowanie dobrych
praktyk wdrażania i upowszechniania skróconego czasu pracy do polskiego porządku
prawnego.
Zgodnie z definicją projekty pilotażowe mają charakter inkluzywny i mogą obejmować nie
tylko działania kierowane do osób bezrobotnych, ale również inicjatywy adresowane do
pracodawców oraz szeroko rozumiane wsparcie zatrudnienia. W art. 211 ustawy o rynku
pracy określono katalog podmiotów uprawnionych do realizacji projektów pilotażowych.
Dopuszcza on możliwość realizacji projektów pilotażowych przez: Wojewódzkie
i Powiatowe Urzędy Pracy, podmioty ekonomii społecznej, Ochotnicze Hufce Pracy,
agencje zatrudnienia, instytucje szkoleniowe, jednostki samorządu terytorialnego, podmioty
tworzące centra integracji społecznej lub podmioty prowadzące kluby integracji społecznej,
o których mowa w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym oraz inne
podmioty współpracujące z urzędami pracy. Podmioty te mogą realizować projekty
pilotażowe samodzielnie lub we współpracy. Naboru na projekty pilotażowe pod nazwą
„Skrócony czas pracy – to się dzieje!” i przeznaczenia środków z rezerwy Funduszu Pracy
na realizację projektów pilotażowych nie dokonano zatem w oparciu o swobodną
interpretację tekstu ustawy, lecz wypełniając obowiązki i wykorzystując uprawnienia
wynikające wprost z jej przepisów.
Regulamin naboru na projekty pilotażowe pod nazwą „Skrócony czas pracy – to się dzieje!”
stanowi, że głównym celem projektów testujących skrócony czas pracy jest sprawdzenie
różnych modeli pozwalających na wprowadzenie i realizację tego rozwiązania, dokonanie
oceny jego wpływu na zatrudnienie, produktywność, organizację pracy, zdrowie
pracowników i ich możliwość godzenia życia zawodowego z prywatnym w badanych
podmiotach, a także identyfikacja barier prawnych dotyczących jego wdrożenia. Działania
przewidziane w projektach pilotażowych podzielono na trzy etapy:
— Etap I: przygotowanie do wprowadzenia skróconego czasu pracy;
— Etap II: testowanie skróconego czasu pracy w środowisku pracy poprzez wdrożenie
wypracowanego modelu, który może polegać na: zmniejszeniu liczby dni pracy
w tygodniu, zmniejszeniu liczby godzin pracy w poszczególne dni pracy, zmniejszeniu
liczby godzin pracy poprzez przyznanie dodatkowych dni wolnych w miesiącu,
-- 2 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
udzielaniu dodatkowych dni wolnych w formie urlopu wypoczynkowego lub innych
modeli dopasowanych do specyfiki danego pracodawcy;
— Etap III: podsumowanie realizacji projektu pilotażowego.
Zgodnie z Regulaminem naboru na projekty pilotażowe pn. „Skrócony Czas Pracy– to się
dzieje!” możliwe jest sfinansowanie ich kosztów merytorycznych oraz kosztów obsługi. Do
drugiej z tych kategorii zalicza się działania informacyjno-promocyjne oraz związane
z obsługą projektu, w tym: koordynowaniem, rekrutacją uczestników, monitorowaniem,
oceną, rozliczaniem. Koszty obsługi projektu nie mogą przekroczyć 10% jego wartości. Do
kosztów merytorycznych zalicza się w m.in. te związane z: badaniami, analizami
i ekspertyzami dotyczącymi sposobu wdrożenia skróconego czasu pracy oraz oczekiwań
pracowników i realizatora w tym zakresie; finansowanie optymalizacji i automatyzacji
procesów kluczowych dla możliwości skracania czasu pracy, dostosowane do specyfiki
danego realizatora; zapewnienie narzędzi wspomagających implementację skróconego
czasu pracy, których zastosowanie umożliwi rezygnację z nadmiarowych procedur;
dofinansowanie wynagrodzeń pracowników objętych pilotażem.
Kryteria podziału środków i zasady przyznawania ich beneficjentom programu określono
w regulaminie naboru na projekty pilotażowe. Projekty spełniające kryteria formalne
przyporządkowano do jednej z 12 grup, wyodrębnionych według kryterium grup sekcji PKD
i wielkości zatrudnienia. Podział ten miał na celu dofinansowanie projektów pilotażowych
zgodnie z celami naboru, a także zapewnienie pracodawcom równego dostępu do środków.
Do dofinansowania rekomendowano projekty, które uzyskały najwyższą punktację na
podstawie kryteriów merytorycznych w każdej z 12 grup, zgodnie z ustaloną pulą miejsc.
Kryteria merytoryczne w naborze obejmowały: odsetek pracowników uczestniczących
w pilotażu; spójność i racjonalność projektu pilotażowego; plan wdrożenia skróconego
czasu pracy obejmujący zmiany organizacyjne i technologiczne, polegające na
usprawnieniach procesów stosowanych w organizacji; wykorzystanie własnego
wskaźnika/wskaźników monitorujących wydajność pracy w organizacji w ramach oceny
skutków zaplanowanych rozwiązań związanych ze skróceniem czasu pracy.
Do naboru mógł przystąpić każdy pracodawca współpracujący z wojewódzkim lub
powiatowym urzędem pracy. Za spełnienie tego warunku uznawano zaznaczenie przez
pracodawcę w załączniku do wniosku o przyznanie środków deklaracji wcześniejszej,
bieżącej lub planowanej współpracy. Przez planowaną współpracę z urzędami pracy
rozumiano deklarację przekazywania przez podmiot informacji o wyniku pilotażu do
właściwego powiatowego urzędu pracy, natomiast dotychczasowa współpraca z urzędem
pracy oznaczała np. zgłaszanie ofert pracy do bazy ofert pracy (ePraca), świadczenie usług,
instrumentów rynku pracy, form pomocy realizowanych przez urząd pracy, współpracę
w zakresie Krajowego Funduszu Szkoleniowego lub przy realizacji projektów EFS/EFS+.
Listę projektów zakwalifikowanych do dofinansowania w ramach naboru opublikowano 15
października 2025 r. Wyboru i oceny złożonych projektów pilotażowych dokonano na
podstawie kryteriów formalnych i merytorycznych.
Na realizację projektów pilotażowych w ramach naboru na lata 2025-2027 przeznaczono
50 milionów złotych, z czego nie więcej niż 10 milionów zł na rok 2025.
Rekomendowanych do realizacji zostało 90 projektów. Umowy podpisano z 82 podmiotami.
Dwa podmioty wycofały się z realizacji pilotażu już po podpisaniu umów. Aktualnie
-- 3 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
realizowanych jest 80 umów na realizację projektów pilotażowych testujących skrócony
czas pracy.
Z uwagi na fakt, że umowy zostały podpisane z mniejszą niż zakładano liczbą podmiotów,
na finansowanie naboru pilotażu „Skrócony czas pracy – to się dzieje!” zostanie
przeznaczona kwota 43 411 699,35 zł.
W roku 2025 na realizację projektów pilotażowych przekazano w ramach ww. naboru
5 235 649,73 zł.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 4 of 4 --