Interpelacja nr 10869
Interpelacja w sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi
Interpelacja nr 10869
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi
Zgłaszający: Maja Ewa Nowak
Data wpływu: 09-07-2025
Szanowna Pani Minister,
alergie wziewne stają się jednym z najpowszechniejszych problemów zdrowotnych XXI wieku. Według danych epidemiologicznych liczba dzieci cierpiących na przewlekłe choroby alergiczne – takie jak alergiczny nieżyt nosa, alergia na roztocze kurzu domowego czy pyłki roślin – systematycznie rośnie. Szacuje się, że nawet co czwarte dziecko w Polsce może mieć objawy alergii wziewnej, co czyni ją jedną z najczęstszych chorób przewlekłych wieku rozwojowego.
Rozwój cywilizacyjny, zmiany klimatyczne, zanieczyszczenie powietrza oraz coraz większa ekspozycja na alergeny środowiskowe sprawiają, że alergie całoroczne i sezonowe przestają być sporadycznym problemem zdrowotnym – stają się wyzwaniem społecznym wpływającym na codzienne funkcjonowanie rodzin i system ochrony zdrowia.
Z licznych głosów ekspertów, przedstawicieli pacjentów zrzeszonych w Polskim Towarzystwie Chorób Atopowych oraz danych epidemiologicznych jednoznacznie wynika, że alergie wziewne są chorobami przewlekłymi o istotnym wpływie na jakość życia dzieci i ich rodzin. Dzieci cierpiące na alergię na roztocze kurzu domowego zmagają się z codziennym alergicznym zapaleniem spojówek, uporczywym kaszlem, katarem, co przekłada się na problemy ze snem, a to na trudności w nauce, koncentrację oraz ogólne pogorszenie samopoczucia i funkcjonowania psychospołecznego. Zgodnie z przeprowadzoną przez Polskie Towarzystwo Chorób Atopowych ankietą wśród rodziców dzieci cierpiących na alergie wziewne aż 94% z nich deklaruje, że objawy alergii wpływają negatywnie na samopoczucie ich dzieci, prowadząc do nawracającego zapalenia uszu, bólów głowy, częstych infekcji prowadzących do absencji w przedszkolu czy w szkole, problemów z wyraźnym mówieniem oraz pogorszeniem słuchu – aż wreszcie do uczucia wykluczenia oraz wstydu w gronie rówieśników.
Rodzice dzieci z alergiami codziennie podejmują ogromny wysiłek związany z kontrolowaniem środowiska domowego, zakupem leków, wizytami u lekarzy czy stosowaniem specjalistycznego sprzętu. Wszystko to wiąże się również z dużymi kosztami, których wiele rodzin nie jest w stanie ponosić. Niemal połowa ankietowanych przyznała, że brak swobody finansowej uniemożliwia im zakup wszystkich przepisanych leków bez obaw o domowy budżet. Blisko jedna trzecia rodziców uczestniczących w ankiecie przyznała, że zakup leków przeciwalergicznych dla dziecka zmusił ich do rezygnacji z innych wydatków.
Dziś w wielu przypadkach dzieci chorujące na alergie wziewne leczone są lekami przeciwhistaminowymi i glikokortykosteroidami, które choć pomagają kontrolować objawy, to ich długotrwałe stosowanie – zwłaszcza u dzieci – może wiązać się z poważnymi skutkami ubocznymi, takimi jak przyrost masy ciała, nadpobudliwość, problemy skórne, zwiększona podatność na infekcje czy nawet zahamowanie wzrostu. Aż 34% ankietowanych rodziców przyznało że glikokortykosteroidy stosowane są u ich dzieci zgodnie z zaleceniem lekarza codziennie przez cały rok.
Tymczasem jedyną metodą leczenia przyczynowego alergii wziewnych, rekomendowaną przez Europejską Agencję Leków oraz Polskie Towarzystwo Alergologiczne, jest immunoterapia alergenowa (AIT). Leczenie to prowadzi do stopniowego „przyzwyczajenia“ układu odpornościowego do alergenu, zmniejszając lub całkowicie eliminując objawy choroby. Co więcej – immunoterapia swoista zmniejsza ryzyko rozwoju astmy oraz pojawienia się nowych uczuleń.
Na ogół leczenie odczulające stosuje się przez okres od 3 do 5 lat. W przypadku alergii sezonowej immunoterapię swoistą prowadzi się przez kilka sezonów w kolejnych latach, ale pierwsze pozytywne efekty można zauważyć już po kilku tygodniach stosowania.
Obecnie refundacja immunoterapii dla dzieci jest bardzo ograniczona. Dzieci uczulone na roztocze kurzu domowego, w wieku 5–12 lat, mają dostęp wyłącznie do preparatów iniekcyjnych (SCIT), których stosowanie jest źródłem bólu, stresu dziecka i ogromnych emocji. Terapie podjęzykowe (SLIT), dostępne w postaci kropli lub tabletek, które można stosować samodzielnie w domu – a więc w sposób przyjaźniejszy i mniej obciążający psychicznie dla dzieci – są całkowicie odpłatne. To istotna bariera dla wielu rodzin.
Immunoterapia alergenowa to nie tylko skuteczna metoda leczenia alergii, ale również kluczowa strategia zapobiegania astmie alergicznej. Jak wskazują eksperci, u dzieci poddanych immunoterapii ryzyko rozwoju astmy oskrzelowej jest znacznie niższe w porównaniu do dzieci leczonych wyłącznie objawowo. Dlatego eksperci alergologii i pulmonologii podkreślają, że immunoterapia powinna być postrzegana nie tylko jako leczenie objawów, ale jako długofalowa inwestycja w zdrowie najmłodszych pacjentów. Im wcześniej zostanie wdrożona, tym większa szansa na zatrzymanie marszu alergicznego, zanim przerodzi się on w astmę.
Mając na uwadze długofalowe korzyści zdrowotne, społeczne i ekonomiczne płynące z szerokiego stosowania immunoterapii alergenowej zwłaszcza wśród grupy najmłodszych dzieci, zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia, by poprawić sytuację dzieci chorujących na alergie wziewne?
2. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie refundacji immunoterapii alergenowej o preparaty podjęzykowe (SLIT) dla dzieci od 5 roku życia uczulonych na roztocze kurzu domowego i inne alergeny wziewne?
3. Czy jest rozważane wprowadzenie elementów profilaktyki alergii do obowiązkowych badań bilansowych dzieci?
4. Czy ministerstwo planuje podjęcie inicjatyw edukacyjnych i informacyjnych skierowanych do rodziców i personelu medycznego w zakresie wczesnego rozpoznawania, diagnostyki oraz nowoczesnych metod leczenia alergii?
Interpelacja nr 10869
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi
Zgłaszający: Maja Ewa Nowak
Data wpływu: 09-07-2025
Szanowna Pani Minister,
alergie wziewne stają się jednym z najpowszechniejszych problemów zdrowotnych XXI wieku. Według danych epidemiologicznych liczba dzieci cierpiących na przewlekłe choroby alergiczne – takie jak alergiczny nieżyt nosa, alergia na roztocze kurzu domowego czy pyłki roślin – systematycznie rośnie. Szacuje się, że nawet co czwarte dziecko w Polsce może mieć objawy alergii wziewnej, co czyni ją jedną z najczęstszych chorób przewlekłych wieku rozwojowego.
Rozwój cywilizacyjny, zmiany klimatyczne, zanieczyszczenie powietrza oraz coraz większa ekspozycja na alergeny środowiskowe sprawiają, że alergie całoroczne i sezonowe przestają być sporadycznym problemem zdrowotnym – stają się wyzwaniem społecznym wpływającym na codzienne funkcjonowanie rodzin i system ochrony zdrowia.
Z licznych głosów ekspertów, przedstawicieli pacjentów zrzeszonych w Polskim Towarzystwie Chorób Atopowych oraz danych epidemiologicznych jednoznacznie wynika, że alergie wziewne są chorobami przewlekłymi o istotnym wpływie na jakość życia dzieci i ich rodzin. Dzieci cierpiące na alergię na roztocze kurzu domowego zmagają się z codziennym alergicznym zapaleniem spojówek, uporczywym kaszlem, katarem, co przekłada się na problemy ze snem, a to na trudności w nauce, koncentrację oraz ogólne pogorszenie samopoczucia i funkcjonowania psychospołecznego. Zgodnie z przeprowadzoną przez Polskie Towarzystwo Chorób Atopowych ankietą wśród rodziców dzieci cierpiących na alergie wziewne aż 94% z nich deklaruje, że objawy alergii wpływają negatywnie na samopoczucie ich dzieci, prowadząc do nawracającego zapalenia uszu, bólów głowy, częstych infekcji prowadzących do absencji w przedszkolu czy w szkole, problemów z wyraźnym mówieniem oraz pogorszeniem słuchu – aż wreszcie do uczucia wykluczenia oraz wstydu w gronie rówieśników.
Rodzice dzieci z alergiami codziennie podejmują ogromny wysiłek związany z kontrolowaniem środowiska domowego, zakupem leków, wizytami u lekarzy czy stosowaniem specjalistycznego sprzętu. Wszystko to wiąże się również z dużymi kosztami, których wiele rodzin nie jest w stanie ponosić. Niemal połowa ankietowanych przyznała, że brak swobody finansowej uniemożliwia im zakup wszystkich przepisanych leków bez obaw o domowy budżet. Blisko jedna trzecia rodziców uczestniczących w ankiecie przyznała, że zakup leków przeciwalergicznych dla dziecka zmusił ich do rezygnacji z innych wydatków.
Dziś w wielu przypadkach dzieci chorujące na alergie wziewne leczone są lekami przeciwhistaminowymi i glikokortykosteroidami, które choć pomagają kontrolować objawy, to ich długotrwałe stosowanie – zwłaszcza u dzieci – może wiązać się z poważnymi skutkami ubocznymi, takimi jak przyrost masy ciała, nadpobudliwość, problemy skórne, zwiększona podatność na infekcje czy nawet zahamowanie wzrostu. Aż 34% ankietowanych rodziców przyznało że glikokortykosteroidy stosowane są u ich dzieci zgodnie z zaleceniem lekarza codziennie przez cały rok.
Tymczasem jedyną metodą leczenia przyczynowego alergii wziewnych, rekomendowaną przez Europejską Agencję Leków oraz Polskie Towarzystwo Alergologiczne, jest immunoterapia alergenowa (AIT). Leczenie to prowadzi do stopniowego „przyzwyczajenia“ układu odpornościowego do alergenu, zmniejszając lub całkowicie eliminując objawy choroby. Co więcej – immunoterapia swoista zmniejsza ryzyko rozwoju astmy oraz pojawienia się nowych uczuleń.
Na ogół leczenie odczulające stosuje się przez okres od 3 do 5 lat. W przypadku alergii sezonowej immunoterapię swoistą prowadzi się przez kilka sezonów w kolejnych latach, ale pierwsze pozytywne efekty można zauważyć już po kilku tygodniach stosowania.
Obecnie refundacja immunoterapii dla dzieci jest bardzo ograniczona. Dzieci uczulone na roztocze kurzu domowego, w wieku 5–12 lat, mają dostęp wyłącznie do preparatów iniekcyjnych (SCIT), których stosowanie jest źródłem bólu, stresu dziecka i ogromnych emocji. Terapie podjęzykowe (SLIT), dostępne w postaci kropli lub tabletek, które można stosować samodzielnie w domu – a więc w sposób przyjaźniejszy i mniej obciążający psychicznie dla dzieci – są całkowicie odpłatne. To istotna bariera dla wielu rodzin.
Immunoterapia alergenowa to nie tylko skuteczna metoda leczenia alergii, ale również kluczowa strategia zapobiegania astmie alergicznej. Jak wskazują eksperci, u dzieci poddanych immunoterapii ryzyko rozwoju astmy oskrzelowej jest znacznie niższe w porównaniu do dzieci leczonych wyłącznie objawowo. Dlatego eksperci alergologii i pulmonologii podkreślają, że immunoterapia powinna być postrzegana nie tylko jako leczenie objawów, ale jako długofalowa inwestycja w zdrowie najmłodszych pacjentów. Im wcześniej zostanie wdrożona, tym większa szansa na zatrzymanie marszu alergicznego, zanim przerodzi się on w astmę.
Mając na uwadze długofalowe korzyści zdrowotne, społeczne i ekonomiczne płynące z szerokiego stosowania immunoterapii alergenowej zwłaszcza wśród grupy najmłodszych dzieci, zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia, by poprawić sytuację dzieci chorujących na alergie wziewne?
2. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie refundacji immunoterapii alergenowej o preparaty podjęzykowe (SLIT) dla dzieci od 5 roku życia uczulonych na roztocze kurzu domowego i inne alergeny wziewne?
3. Czy jest rozważane wprowadzenie elementów profilaktyki alergii do obowiązkowych badań bilansowych dzieci?
4. Czy ministerstwo planuje podjęcie inicjatyw edukacyjnych i informacyjnych skierowanych do rodziców i personelu medycznego w zakresie wczesnego rozpoznawania, diagnostyki oraz nowoczesnych metod leczenia alergii?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
25%
Konkretność
75%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
2.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12162 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.129.2025.MK
Warszawa, 04 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację (nr 10869) z 11 lipca 2025r., Pani Poseł Mai Ewy Nowak w
sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi, uprzejmie proszę o przyjęcie
następujących informacji.
1. Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia by poprawić sytuację
dzieci chorujących na alergie wziewne?
2. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie refundacji immunoterapii alergenowej o
preparaty podjęzykowe (SLIT) dla dzieci od 5 roku życia uczulonych na roztocze kurzu
domowego i inne alergeny wziewne ?
W obowiązującym od 1 lipca 2025 r. obwieszczeniu Ministra Zdrowia w sprawie wykazu
refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
oraz wyrobów medycznych, zwanym dalej „obwieszczeniem” , zawierający szczegółowe
warunki objęcia leków refundacją, znajduje się 9 produktów z alergenami roztoczy kurzu
domowego stosowanymi do odczulania, w ramach 2 grup limitowych:
214.1, Alergeny kurzu domowego;
214.7, Alergeny kurzu domowego - produkty do stosowania doustnego.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 5 lat może być zastosowany podskórnie
lek Novo-Helisen Depot w postaci zawiesiny do wstrzykiwań refundowany we wszystkich
zarejestrowanych wskazaniach na dzień wydania decyzji.
Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL) zarejestrowane wskazanie dla ww.
leku to:
Wyciągi alergenowe przeznaczone są do odczulania (immunoterapii swoistej) w
schorzeniach alergicznych (IgE-zależnych), takich jak: alergiczny katar (nieżyt nosa),
alergiczne zapalenie spojówek, alergiczna astma oskrzelowa itd., wywoływane przez
alergeny niemożliwe do wyeliminowania ze środowiska pacjenta.
We wskazaniu nie ma wskazanego wieku pacjenta, u którego można stosować ten lek. W
ChPL jest natomiast zapis dotyczący stosowania u dzieci i młodzieży:
Nie określono
dotychczas bezpieczeństwa stosowania oraz skuteczności produktu leczniczego
NovoHelisen Depot u dzieci w wieku poniżej 5 lat. U dzieci w wieku powyżej 5 lat oraz u
młodzieży dane kliniczne odnośnie skuteczności są ograniczone i niewystarczające do jej
potwierdzenia, natomiast dane o bezpieczeństwie nie wskazują na wyższe ryzyko niż u
dorosłych.
Należy podkreślić, że do decyzji lekarza należy, czy zastosuje lek zgodnie z powyższym
zapisem, natomiast wg danych NFZ lek ten jest stosowny w populacji poniżej 18 lat.
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Dodatkowo lek ten znajduje się w wykazach bezpłatnych leków 18- oraz 65+ .
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 12 lat mogą być zastosowane leki
podjęzykowe Acarizax w postaci liofilizatu, Actair w postaci tabletek i Staloral 300 w postaci
roztworu refundowane we wskazaniu określonym stanem klinicznym:
1) Leczenie młodzieży w wieku od ukończonego 12. roku życia do ukończonego 18.
roku życia z umiarkowanym lub ciężkim alergicznym nieżytem nosa spowodowanym
kurzem domowym, utrzymującym się pomimo stosowania leków łagodzących
objawy, u których rozpoznanie zostało postawione na podstawie wywiadu
klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocza kurzu domowego
(punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny E);
2) Leczenie dorosłych chorych (w wieku od 18 do 65 lat), u których rozpoznanie zostało
postawione na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego
na roztocze kurzu domowego (punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny
E) oraz co najmniej jednego z poniższych stanów:
umiarkowany do ciężkiego alergiczny nieżyt nosa spowodowany kurzem
domowym, utrzymujący się pomimo stosowania leków łagodzących objawy;
astma oskrzelowa wywołana alergią na kurz domowy, niekontrolowana dobrze
za pomocą wziewnych kortykosteroidów z towarzyszącym umiarkowanym do
ciężkiego alergicznym nieżytem nosa wywołanym przez kurz domowy.
Leki te znajdują się w wykazie bezpłatnych leków 18-.
W obwieszczeniu znajdują się także 3 produkty z alergenami pyłków roślin stosowanymi do
odczulania, w ramach 2 grup limitowych:
214.4 Alergeny pyłków roślin - produkty do leczenia podtrzymującego;
214.8 Alergeny pyłków roślin- produkty do stosowania doustnego.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 5 lat mogą być zastosowane podskórnie
leki Purethal w postaci zawiesiny do wstrzykiwań refundowane we wszystkich
zarejestrowanych wskazaniach na dzień wydania decyzji.
Zgodnie z ChPL zarejestrowane wskazanie dla ww. leków to:
PURETHAL stosowany jest do
immunoterapii swoistej (leczenia odczulającego) alergii IgEzależnej pochodzenia
wziewnego, z objawami alergicznego nieżytu nosa, alergicznego zapalenia spojówek, astmy
oskrzelowej o podłożu alergicznym. Rozpoznanie powinno być oparte o szczegółowy
wywiad potwierdzający wystąpienie u pacjenta reakcji nadwrażliwości na pyłki roślin.
We wskazaniu nie ma wskazanego wieku pacjenta, u którego można stosować ten lek. W
ChPL jest natomiast zapis dotyczący stosowania u dzieci i młodzieży:
U dzieci i młodzieży w
wieku od 5 do 18 lat zaleca się stosowanie takiej samej dawki, jak u pacjentów dorosłych. Nie
ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania PURETHAL u dzieci w wieku poniżej 5
lat.
Leki te znajdują się w wykazach bezpłatnych leków 18- oraz 65+.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku od 5 do 18 lat może być zastosowany lek
podjęzykowy Grazax w postaci liofilizatu refundowany we wskazaniu określonym stanem
klinicznym:
Leczenie modyfikujące nieżytu nosa i zapalenia spojówek, wywołanego przez pyłki traw,
dzieci od ukończonego 5. roku życia do ukończonego 18. roku życia, z klinicznymi objawami i
rozpoznanym dodatnim wynikiem skórnych testów punktowych lub testu w kierunku
swoistej immunoglobuliny IgE na pyłki traw.
Leki ten został objęty refundacją od 1 lipca 2025 r. i nie znajduje się w wykazie bezpłatnych
leków 18-.
Procedurę obejmowania refundacją leków reguluje ustawa o refundacji , zgodnie z którą
podmiot odpowiedzialny (producent, importer leku) może złożyć wniosek o objęcie
refundacją i ustalenie ceny zbytu netto leku w danym wskazaniu. Minister Zdrowia nie
posiada narzędzi prawnych zobowiązujących firmę do złożenia wniosku o objęcie refundacją
danego produktu leczniczego.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Do Ministerstwa Zdrowia wpłynęły wnioski od podmiotów odpowiedzialnych o objęcie
refundacją następujących leków (różne kody GTIN):
Staloral 300, Mieszanki wyciągów alergenowych, Roztwór do stosowania
podjęzykowego (10 IR lub 300 IR) nie więcej niż 40 mg, 3 fiol.
Staloral 300, Mieszanki wyciągów alergenowych, Roztwór do stosowania
podjęzykowego (10 IR lub 300 IR) nie więcej niż 40 mg, 2 fiol.
1) we wskazaniach:
Leczenie dzieci w wieku od ukończonego 5. roku życia do ukończonego 12. roku
życia (w wieku 5-11 lat) z umiarkowanym lub ciężkim alergicznym nieżytem nosa
spowodowanym kurzem domowym, utrzymującym się pomimo stosowania leków
łagodzących objawy, u których rozpoznanie zostało postawione na podstawie
wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocza kurzu
domowego (punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny E)
Leczenie schorzeń alergicznych (typ I alergii wg klasyfikacji Gella i Coombsa),
objawiających się nieżytem nosa, zapaleniem spojówek, nieżytem nosa i spojówek
lub astmą (łagodną do umiarkowanej) u dzieci i młodzieży od ukończonego 5. roku
życia do ukończonego 18. roku życia (w wieku 5-17 lat), u których rozpoznanie
zostało postawione na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego wyniku
punktowych testów skórnych i (lub) testu w kierunku swoistej immunoglobuliny E
na pyłki traw lub brzozy o Acarizax, Standaryzowany wyciąg alergenowy roztoczy
kurzu domowego (Dermatophagoides pteronyssinus, Dermatophagoides farina),
Liofilizat podjęzykowy, 12 SQ-HDM, 30 szt.
2) we wskazaniu: Leczenie umiarkowanego do ciężkiego alergicznego nieżytu nosa
spowodowanego kurzem domowym, utrzymującego się pomimo stosowania leków
łagodzących objawy u dzieci w wieku 5-11 lat, u których rozpoznanie zostało postawione
na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocze
kurzu domowego (punktowe testy skórne i (lub) swoiste immunoglobuliny E).
Oralair 100 IR & 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki podjęzykowe,
100 IR; 300 IR, 31 tabl. o Oralair 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki
podjęzykowe, 300 IR, 30 tabl.
Oralair 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki podjęzykowe, 300 IR, 90
tabl.
3) we wskazaniu: Leczenie dzieci (od 5 roku życia), młodzieży oraz dorosłych (do 65 roku
życia), u których zdiagnozowano alergiczny nieżyt nosa z lub bez zapalenia spojówek, na
podstawie objawów klinicznych oraz dodatniego wyniku punktowego testu skórnego
i/lub obecności swoistych IgE w surowicy skierowanego przeciw pyłkowi jednej z traw z
grupy homologicznej traw wiechlinowatych (Pooideae).
Aktualnie nie ma możliwości określenia terminu wydania decyzji w ww. sprawach.
Należy wskazać, że do Ministra Zdrowia nie wpłynęły inne wnioski niż wskazane powyżej,
które dotyczyłyby kolejnych produktów stosowanych w procedurze odczulania.
3. Czy rozważane jest wprowadzenie elementów profilaktyki alergii do obowiązkowych
badań bilansowych dzieci?
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej
(Dz.U. z 2025 r. poz. 515) podstawowa opieka zdrowotna ma na celu m.in.: zapewnienie
opieki zdrowotnej nad świadczeniobiorcą i jego rodziną; ocenę potrzeb oraz ustalenie
priorytetów zdrowotnych populacji objętej opieką oraz wdrażanie działań profilaktycznych,
rozpoznawanie, eliminowanie lub ograniczanie zagrożeń i problemów zdrowia fizycznego i
psychicznego, zapewnienie profilaktycznej opieki zdrowotnej oraz promocji zdrowia
dostosowanych do potrzeb różnych grup społeczeństwa, zapewnienie edukacji
świadczeniobiorcy w zakresie odpowiedzialności za własne zdrowie i kształtowanie
świadomości prozdrowotnej.
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Wskazać należy, że profilaktyka alergii, ze względu na swoją specyfikę, nie jest elementem
pojedynczych badań profilaktycznych, lecz szerszego zadania i procesu za jaki
odpowiedzialna jest podstawowa opieka zdrowotna. Jednocześnie
4. Czy Ministerstwo planuje podjęcie inicjatyw edukacyjnych i informacyjnych skierowanych
do rodziców i personelu medycznego w zakresie wczesnego rozpoznawania, diagnostyki
oraz nowoczesnych metod leczenia alergii?
Przedstawione w pytaniu problemy posiadają rozwiązania systemowe.
W kwestii działań edukacyjnych i informacyjnych w zakresie wczesnego rozpoznawania,
diagnostyki oraz nowoczesnych metod leczenia alergii, skierowanych do rodziców i
młodzieży, zgodnie ze wskazanymi w odpowiedzi na pytanie 3 przepisami ustawy o
podstawowej opiece zdrowotnej, działania te pozostają w zakresie zadań podstawowej
opieki zdrowotnej.
Ponadto świadczenia gwarantowane w rodzaju podstawowa opieka zdrowotna obejmuje
m.in. opiekę koordynowaną, realizowaną m.in. w zakresie diagnostyki i leczenia astmy
oskrzelowej i przewlekłej choroby obturacyjnej płuc.
Świadczenie obejmuję opracowanie ,,Indywidualnego Planu Opieki Medycznej''
zawierającego zalecenia:
a) wizyt kontrolnych,
b) porad edukacyjnych udzielanych przez pielęgniarki lub lekarzy,
c) badań kontrolnych,
d) konsultacji dietetycznych realizowanych przez dietetyka.
Natomiast w zakresie edukacji lekarzy, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia
1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2024 r. poz. 1287) lekarz ma prawo i
obowiązek doskonalenia zawodowego. Doskonalenie zawodowe obejmuję m.in. stałą
aktywność w ramach samokształcenia lub w zorganizowanych formach kształcenia,
potwierdzone odpowiednią liczbą punktów edukacyjnych
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.129.2025.MK
Warszawa, 04 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację (nr 10869) z 11 lipca 2025r., Pani Poseł Mai Ewy Nowak w
sprawie sytuacji dzieci z chorobami alergicznymi, uprzejmie proszę o przyjęcie
następujących informacji.
1. Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia by poprawić sytuację
dzieci chorujących na alergie wziewne?
2. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie refundacji immunoterapii alergenowej o
preparaty podjęzykowe (SLIT) dla dzieci od 5 roku życia uczulonych na roztocze kurzu
domowego i inne alergeny wziewne ?
W obowiązującym od 1 lipca 2025 r. obwieszczeniu Ministra Zdrowia w sprawie wykazu
refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
oraz wyrobów medycznych, zwanym dalej „obwieszczeniem” , zawierający szczegółowe
warunki objęcia leków refundacją, znajduje się 9 produktów z alergenami roztoczy kurzu
domowego stosowanymi do odczulania, w ramach 2 grup limitowych:
214.1, Alergeny kurzu domowego;
214.7, Alergeny kurzu domowego - produkty do stosowania doustnego.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 5 lat może być zastosowany podskórnie
lek Novo-Helisen Depot w postaci zawiesiny do wstrzykiwań refundowany we wszystkich
zarejestrowanych wskazaniach na dzień wydania decyzji.
Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL) zarejestrowane wskazanie dla ww.
leku to:
Wyciągi alergenowe przeznaczone są do odczulania (immunoterapii swoistej) w
schorzeniach alergicznych (IgE-zależnych), takich jak: alergiczny katar (nieżyt nosa),
alergiczne zapalenie spojówek, alergiczna astma oskrzelowa itd., wywoływane przez
alergeny niemożliwe do wyeliminowania ze środowiska pacjenta.
We wskazaniu nie ma wskazanego wieku pacjenta, u którego można stosować ten lek. W
ChPL jest natomiast zapis dotyczący stosowania u dzieci i młodzieży:
Nie określono
dotychczas bezpieczeństwa stosowania oraz skuteczności produktu leczniczego
NovoHelisen Depot u dzieci w wieku poniżej 5 lat. U dzieci w wieku powyżej 5 lat oraz u
młodzieży dane kliniczne odnośnie skuteczności są ograniczone i niewystarczające do jej
potwierdzenia, natomiast dane o bezpieczeństwie nie wskazują na wyższe ryzyko niż u
dorosłych.
Należy podkreślić, że do decyzji lekarza należy, czy zastosuje lek zgodnie z powyższym
zapisem, natomiast wg danych NFZ lek ten jest stosowny w populacji poniżej 18 lat.
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Dodatkowo lek ten znajduje się w wykazach bezpłatnych leków 18- oraz 65+ .
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 12 lat mogą być zastosowane leki
podjęzykowe Acarizax w postaci liofilizatu, Actair w postaci tabletek i Staloral 300 w postaci
roztworu refundowane we wskazaniu określonym stanem klinicznym:
1) Leczenie młodzieży w wieku od ukończonego 12. roku życia do ukończonego 18.
roku życia z umiarkowanym lub ciężkim alergicznym nieżytem nosa spowodowanym
kurzem domowym, utrzymującym się pomimo stosowania leków łagodzących
objawy, u których rozpoznanie zostało postawione na podstawie wywiadu
klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocza kurzu domowego
(punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny E);
2) Leczenie dorosłych chorych (w wieku od 18 do 65 lat), u których rozpoznanie zostało
postawione na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego
na roztocze kurzu domowego (punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny
E) oraz co najmniej jednego z poniższych stanów:
umiarkowany do ciężkiego alergiczny nieżyt nosa spowodowany kurzem
domowym, utrzymujący się pomimo stosowania leków łagodzących objawy;
astma oskrzelowa wywołana alergią na kurz domowy, niekontrolowana dobrze
za pomocą wziewnych kortykosteroidów z towarzyszącym umiarkowanym do
ciężkiego alergicznym nieżytem nosa wywołanym przez kurz domowy.
Leki te znajdują się w wykazie bezpłatnych leków 18-.
W obwieszczeniu znajdują się także 3 produkty z alergenami pyłków roślin stosowanymi do
odczulania, w ramach 2 grup limitowych:
214.4 Alergeny pyłków roślin - produkty do leczenia podtrzymującego;
214.8 Alergeny pyłków roślin- produkty do stosowania doustnego.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku powyżej 5 lat mogą być zastosowane podskórnie
leki Purethal w postaci zawiesiny do wstrzykiwań refundowane we wszystkich
zarejestrowanych wskazaniach na dzień wydania decyzji.
Zgodnie z ChPL zarejestrowane wskazanie dla ww. leków to:
PURETHAL stosowany jest do
immunoterapii swoistej (leczenia odczulającego) alergii IgEzależnej pochodzenia
wziewnego, z objawami alergicznego nieżytu nosa, alergicznego zapalenia spojówek, astmy
oskrzelowej o podłożu alergicznym. Rozpoznanie powinno być oparte o szczegółowy
wywiad potwierdzający wystąpienie u pacjenta reakcji nadwrażliwości na pyłki roślin.
We wskazaniu nie ma wskazanego wieku pacjenta, u którego można stosować ten lek. W
ChPL jest natomiast zapis dotyczący stosowania u dzieci i młodzieży:
U dzieci i młodzieży w
wieku od 5 do 18 lat zaleca się stosowanie takiej samej dawki, jak u pacjentów dorosłych. Nie
ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania PURETHAL u dzieci w wieku poniżej 5
lat.
Leki te znajdują się w wykazach bezpłatnych leków 18- oraz 65+.
Zgodnie z obwieszczeniem u osób w wieku od 5 do 18 lat może być zastosowany lek
podjęzykowy Grazax w postaci liofilizatu refundowany we wskazaniu określonym stanem
klinicznym:
Leczenie modyfikujące nieżytu nosa i zapalenia spojówek, wywołanego przez pyłki traw,
dzieci od ukończonego 5. roku życia do ukończonego 18. roku życia, z klinicznymi objawami i
rozpoznanym dodatnim wynikiem skórnych testów punktowych lub testu w kierunku
swoistej immunoglobuliny IgE na pyłki traw.
Leki ten został objęty refundacją od 1 lipca 2025 r. i nie znajduje się w wykazie bezpłatnych
leków 18-.
Procedurę obejmowania refundacją leków reguluje ustawa o refundacji , zgodnie z którą
podmiot odpowiedzialny (producent, importer leku) może złożyć wniosek o objęcie
refundacją i ustalenie ceny zbytu netto leku w danym wskazaniu. Minister Zdrowia nie
posiada narzędzi prawnych zobowiązujących firmę do złożenia wniosku o objęcie refundacją
danego produktu leczniczego.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Do Ministerstwa Zdrowia wpłynęły wnioski od podmiotów odpowiedzialnych o objęcie
refundacją następujących leków (różne kody GTIN):
Staloral 300, Mieszanki wyciągów alergenowych, Roztwór do stosowania
podjęzykowego (10 IR lub 300 IR) nie więcej niż 40 mg, 3 fiol.
Staloral 300, Mieszanki wyciągów alergenowych, Roztwór do stosowania
podjęzykowego (10 IR lub 300 IR) nie więcej niż 40 mg, 2 fiol.
1) we wskazaniach:
Leczenie dzieci w wieku od ukończonego 5. roku życia do ukończonego 12. roku
życia (w wieku 5-11 lat) z umiarkowanym lub ciężkim alergicznym nieżytem nosa
spowodowanym kurzem domowym, utrzymującym się pomimo stosowania leków
łagodzących objawy, u których rozpoznanie zostało postawione na podstawie
wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocza kurzu
domowego (punktowe testy skórne lub swoiste immunoglobuliny E)
Leczenie schorzeń alergicznych (typ I alergii wg klasyfikacji Gella i Coombsa),
objawiających się nieżytem nosa, zapaleniem spojówek, nieżytem nosa i spojówek
lub astmą (łagodną do umiarkowanej) u dzieci i młodzieży od ukończonego 5. roku
życia do ukończonego 18. roku życia (w wieku 5-17 lat), u których rozpoznanie
zostało postawione na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego wyniku
punktowych testów skórnych i (lub) testu w kierunku swoistej immunoglobuliny E
na pyłki traw lub brzozy o Acarizax, Standaryzowany wyciąg alergenowy roztoczy
kurzu domowego (Dermatophagoides pteronyssinus, Dermatophagoides farina),
Liofilizat podjęzykowy, 12 SQ-HDM, 30 szt.
2) we wskazaniu: Leczenie umiarkowanego do ciężkiego alergicznego nieżytu nosa
spowodowanego kurzem domowym, utrzymującego się pomimo stosowania leków
łagodzących objawy u dzieci w wieku 5-11 lat, u których rozpoznanie zostało postawione
na podstawie wywiadu klinicznego oraz dodatniego testu alergicznego na roztocze
kurzu domowego (punktowe testy skórne i (lub) swoiste immunoglobuliny E).
Oralair 100 IR & 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki podjęzykowe,
100 IR; 300 IR, 31 tabl. o Oralair 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki
podjęzykowe, 300 IR, 30 tabl.
Oralair 300 IR, Wyciąg alergenów z pyłków traw, Tabletki podjęzykowe, 300 IR, 90
tabl.
3) we wskazaniu: Leczenie dzieci (od 5 roku życia), młodzieży oraz dorosłych (do 65 roku
życia), u których zdiagnozowano alergiczny nieżyt nosa z lub bez zapalenia spojówek, na
podstawie objawów klinicznych oraz dodatniego wyniku punktowego testu skórnego
i/lub obecności swoistych IgE w surowicy skierowanego przeciw pyłkowi jednej z traw z
grupy homologicznej traw wiechlinowatych (Pooideae).
Aktualnie nie ma możliwości określenia terminu wydania decyzji w ww. sprawach.
Należy wskazać, że do Ministra Zdrowia nie wpłynęły inne wnioski niż wskazane powyżej,
które dotyczyłyby kolejnych produktów stosowanych w procedurze odczulania.
3. Czy rozważane jest wprowadzenie elementów profilaktyki alergii do obowiązkowych
badań bilansowych dzieci?
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej
(Dz.U. z 2025 r. poz. 515) podstawowa opieka zdrowotna ma na celu m.in.: zapewnienie
opieki zdrowotnej nad świadczeniobiorcą i jego rodziną; ocenę potrzeb oraz ustalenie
priorytetów zdrowotnych populacji objętej opieką oraz wdrażanie działań profilaktycznych,
rozpoznawanie, eliminowanie lub ograniczanie zagrożeń i problemów zdrowia fizycznego i
psychicznego, zapewnienie profilaktycznej opieki zdrowotnej oraz promocji zdrowia
dostosowanych do potrzeb różnych grup społeczeństwa, zapewnienie edukacji
świadczeniobiorcy w zakresie odpowiedzialności za własne zdrowie i kształtowanie
świadomości prozdrowotnej.
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Wskazać należy, że profilaktyka alergii, ze względu na swoją specyfikę, nie jest elementem
pojedynczych badań profilaktycznych, lecz szerszego zadania i procesu za jaki
odpowiedzialna jest podstawowa opieka zdrowotna. Jednocześnie
4. Czy Ministerstwo planuje podjęcie inicjatyw edukacyjnych i informacyjnych skierowanych
do rodziców i personelu medycznego w zakresie wczesnego rozpoznawania, diagnostyki
oraz nowoczesnych metod leczenia alergii?
Przedstawione w pytaniu problemy posiadają rozwiązania systemowe.
W kwestii działań edukacyjnych i informacyjnych w zakresie wczesnego rozpoznawania,
diagnostyki oraz nowoczesnych metod leczenia alergii, skierowanych do rodziców i
młodzieży, zgodnie ze wskazanymi w odpowiedzi na pytanie 3 przepisami ustawy o
podstawowej opiece zdrowotnej, działania te pozostają w zakresie zadań podstawowej
opieki zdrowotnej.
Ponadto świadczenia gwarantowane w rodzaju podstawowa opieka zdrowotna obejmuje
m.in. opiekę koordynowaną, realizowaną m.in. w zakresie diagnostyki i leczenia astmy
oskrzelowej i przewlekłej choroby obturacyjnej płuc.
Świadczenie obejmuję opracowanie ,,Indywidualnego Planu Opieki Medycznej''
zawierającego zalecenia:
a) wizyt kontrolnych,
b) porad edukacyjnych udzielanych przez pielęgniarki lub lekarzy,
c) badań kontrolnych,
d) konsultacji dietetycznych realizowanych przez dietetyka.
Natomiast w zakresie edukacji lekarzy, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia
1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2024 r. poz. 1287) lekarz ma prawo i
obowiązek doskonalenia zawodowego. Doskonalenie zawodowe obejmuję m.in. stałą
aktywność w ramach samokształcenia lub w zorganizowanych formach kształcenia,
potwierdzone odpowiednią liczbą punktów edukacyjnych
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --