Interpelacja nr 10788
Interpelacja w sprawie zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (90%)
Zdrowie i Lecznictwo (64%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie
Interpelacja nr 10788
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 07-07-2025
Zwracam się w imieniu mieszkańców powiatu wodzisławskiego, w szczególności miasta Pszowa, z prośbą o podjęcie pilnych działań w kierunku ochrony zdrowia i życia mieszkańców z powodu nasilających się zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie, zarządzanej obecnie przez SRK SA.
Na pokopalnianej hałdzie trwają prace przygotowawcze do realizacji rekultywacji technicznej, wraz z likwidacją zapożarowania, pn. Przeprowadzenie doraźnych działań likwidujących zjawiska pożarowe na części zwałowiska Wrzosy I. Niestety już wstępne prace spowodowały generowanie zwiększonej emisji gazów i pyłów do środowiska stanowiące zagrożenie dla zdrowia ludzi oraz pogorszenie ich komfortu życia. W bardzo bliskiej odległości od hałdy znajdują się zabudowania mieszkalne. Zatem mieszkańcy mają słuszne prawo obawiać się o swoje bezpieczeństwo i zdrowie.
Interpelację składam w szczególności na wniosek radnej powiatu wodzisławskiego Jolanty Góreckiej, radnych Rady Miejskiej w Pszowie: Jolanty Lis, Czesławy Stramki, Heleny Durok oraz mieszkańców powiatu wodzisławskiego (266 podpisów).
Z pozyskanych dokumentów wynika, że:
1) wydana przez starostę wodzisławskiego decyzja naprawcza z dnia 31 grudnia 2010 r., znak: WOŚ.7630-20/10 (z późniejszymi zmianami), nie została poprzedzona wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
2) na terenie hałdy umiejscowiony jest gazociąg DN 300 PN 1.6 MPa Radlin – Racibórz;
3) nie zakwalifikowano przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko;
4) w obrębie terenu oddziaływania hałdy obecnie nie prowadzi się monitoringu w zakresie oddziaływania na środowisko celem natychmiastowego reagowania w przypadku wystąpienia przekroczeń;
5) brak stacji monitorujących mających na celu pomiar jakości powietrza.
Z uwagi na powyższe kieruję pytania:
Czy przeprowadzana rekultywacja hałdy Wrzosy I w Pszowie nie zagraża zdrowiu i życiu mieszkańców powiatu wodzisławskiego?
Jakie są realne możliwości wyeliminowania zagrożenia dla środowiska i zdrowia mieszkańców na tym terenie?
W jakim terminie wykonano ostatnie badanie jakości powietrza na terenie oddziaływania hałdy? Jakie są wyniki tych badań?
Czy SRK SA prawidłowo realizuje nałożony obowiązek ograniczania oddziaływania na środowisko w trakcie wykonywanych prac na hałdzie?
Czy działalność spółki na hałdzie nie powinna być poprzedzona postępowaniem o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych?
Czy opracowana i wprowadzona technologia wykonywania robót na hałdzie nie powinna być poddana weryfikacji?
Interpelacja nr 10788
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 07-07-2025
Zwracam się w imieniu mieszkańców powiatu wodzisławskiego, w szczególności miasta Pszowa, z prośbą o podjęcie pilnych działań w kierunku ochrony zdrowia i życia mieszkańców z powodu nasilających się zjawisk pożarowych na hałdzie Wrzosy I w Pszowie, zarządzanej obecnie przez SRK SA.
Na pokopalnianej hałdzie trwają prace przygotowawcze do realizacji rekultywacji technicznej, wraz z likwidacją zapożarowania, pn. Przeprowadzenie doraźnych działań likwidujących zjawiska pożarowe na części zwałowiska Wrzosy I. Niestety już wstępne prace spowodowały generowanie zwiększonej emisji gazów i pyłów do środowiska stanowiące zagrożenie dla zdrowia ludzi oraz pogorszenie ich komfortu życia. W bardzo bliskiej odległości od hałdy znajdują się zabudowania mieszkalne. Zatem mieszkańcy mają słuszne prawo obawiać się o swoje bezpieczeństwo i zdrowie.
Interpelację składam w szczególności na wniosek radnej powiatu wodzisławskiego Jolanty Góreckiej, radnych Rady Miejskiej w Pszowie: Jolanty Lis, Czesławy Stramki, Heleny Durok oraz mieszkańców powiatu wodzisławskiego (266 podpisów).
Z pozyskanych dokumentów wynika, że:
1) wydana przez starostę wodzisławskiego decyzja naprawcza z dnia 31 grudnia 2010 r., znak: WOŚ.7630-20/10 (z późniejszymi zmianami), nie została poprzedzona wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
2) na terenie hałdy umiejscowiony jest gazociąg DN 300 PN 1.6 MPa Radlin – Racibórz;
3) nie zakwalifikowano przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko;
4) w obrębie terenu oddziaływania hałdy obecnie nie prowadzi się monitoringu w zakresie oddziaływania na środowisko celem natychmiastowego reagowania w przypadku wystąpienia przekroczeń;
5) brak stacji monitorujących mających na celu pomiar jakości powietrza.
Z uwagi na powyższe kieruję pytania:
Czy przeprowadzana rekultywacja hałdy Wrzosy I w Pszowie nie zagraża zdrowiu i życiu mieszkańców powiatu wodzisławskiego?
Jakie są realne możliwości wyeliminowania zagrożenia dla środowiska i zdrowia mieszkańców na tym terenie?
W jakim terminie wykonano ostatnie badanie jakości powietrza na terenie oddziaływania hałdy? Jakie są wyniki tych badań?
Czy SRK SA prawidłowo realizuje nałożony obowiązek ograniczania oddziaływania na środowisko w trakcie wykonywanych prac na hałdzie?
Czy działalność spółki na hałdzie nie powinna być poprzedzona postępowaniem o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych?
Czy opracowana i wprowadzona technologia wykonywania robót na hałdzie nie powinna być poddana weryfikacji?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
50%
Konkretność
50%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
12
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (12)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie jest właściwe” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„nie jest właściwe”
(brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14758 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
BM-WP.050.87.2025.DI
3896708.15843725.12742019
Warszawa, 22-08-2025
Dotyczy: odpowiedź na interpelację Posła Grzegorza Matusiaka (znak: K10INT10788).
Temat: zjawiska pożarowe na hałdzie Wrzosy I w Pszowie.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do ww. interpelacji, przesyłam odpowiedzi na zawarte w niej pytania.
1. Czy przeprowadzana rekultywacja hałdy „Wrzosy 1” w Pszowie nie zagraża zdrowiu
i życiu mieszkańców Powiatu Wodzisławskiego?
2. Jakie są realne możliwości wyeliminowania zagrożenia dla środowiska i zdrowia
mieszkańców na tym terenie?
3. W jakim terminie wykonano ostatnie badanie jakości powietrza na terenie
oddziaływania hałdy? Jakie są wyniki tych badań?
Należy zaznaczyć, że jedną z głównych zasad gospodarowania odpadami jest fakt, że ma
ona być prowadzona w sposób zapewnianiający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz
środowiska. Natomiast jeżeli chodzi o nadzór nad stosowaniem przepisów z zakresu
gospodarki odpadami rolę organów kontrolnych pełnią wojewódzcy inspektorzy ochrony
środowiska, którzy w przypadku naruszenia przepisów prawa mogą podjąć stosowne
działania.
Ostatnie badania jakości powietrza w sąsiedztwie hałdy "Wrzosy I" prowadzone były
w rejonie ul. Ks. Pawła Skwary 25 w Pszowie na zlecenie Wojewódzkiego Inspektoratu
Ochrony Środowiska w Katowicach (dalej: „WIOŚ w Katowicach”) przez Centralne
Laboratorium Badawcze Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska Oddział
w Katowicach (dalej: „CLB GIOŚ”) w związku z działalnością firmy CELMAST Sp. z o.o.
Celem badań było określenie stężeń imisyjnych w powietrzu dla pyłu zawieszonego PM10
i PM2.5. Przedmiotowe badania przeprowadzono w dniach od 10 kwietnia do 16 maja
2025 r. Uzyskane wyniki porównano z dopuszczalnymi wartościami określonymi
w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie poziomów niektórych substancji
w powietrzu [1]. Analizując wyniki przeprowadzonych badań stwierdzono, że największe
stężenie dobowe pyłu zawieszonego PM10 wystąpiło 24 kwietnia 2025 r. Wyniosło ono
26,7 μg/m3, co nie stanowi przekroczenia poziomu dopuszczalnego uśrednionego dla
doby, równego 50 μg/m3. Ponadto, wartość średnia zmierzonych stężeń pyłu
zawieszonego PM10 w okresie pomiarów wyniosła 16,7 μg/m3, podczas gdy poziom
dopuszczalny dla roku kalendarzowego wynosi 40 μg/m3. Natomiast największe stężenie
dobowe pyłu zawieszonego PM2.5 wystąpiło 12 kwietnia 2025 r. i wyniosło 20,6 μg/m3.
Wartość średnia zmierzonych stężeń pyłu zawieszonego PM2.5 w okresie pomiarów
wyniosła 10,9 μg/m3, podczas gdy poziom dopuszczalny dla roku kalendarzowego wynosi
-- 1 of 6 --
2
20 μg/m3. Podsumowując, uzyskane wyniki nie wykazywały przekroczeń poziomów
dopuszczalnych.
Ponadto CLB GIOŚ prowadziło na zlecenie WIOŚ w Katowicach badania opadu pyłu
w związku z działalnością składu węgla w rejonie ul. Ks. Pawła Skwary 25 w Pszowie.
Przedmiotowe badania wykonano w dniach od 18 października 2024 r. do 3 kwietnia 2025r.
Uzyskane wyniki porównano z wartościami odniesienia tych substancji w powietrzu
określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie wartości odniesienia dla
niektórych substancji w powietrzu [2]. Na podstawie wyników pomiarów stwierdzono, że
prognozowane wielkości opadu pyłu nie przekraczają 200 g/(m2 x rok) tj. wartości
odniesienia opadu substancji pyłowej.
Badania jakości powietrza w rejonie hałdy Wrzosy I w Pszowie prowadzone były również
przez CLB GIOŚ na zlecenie WIOŚ w Katowicach w okresie od 15 listopada do 30 listopada
2023 r. Badania wykonano metodą próbkowania, a uzyskane wyniki porównano
z wartościami odniesienia określonymi w ww. rozporządzeniu Ministra Środowiska
w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu [2]. Stwierdzono, że
średnie stężenia mierzonych substancji w okresie pomiarów nie przekroczyły
obowiązujących wartości odniesienia:
Fenol – wartość średnia: poniżej 2,5 μg/m³,
Siarkowodór – wartość średnia: poniżej 5 μg/m³,
Amoniak – wartość średnia: poniżej 50 μg/m³,
Węglowodory aromatyczne (suma) – wartość średnia: poniżej 43 μg/m³.
Odnośnie pomiarów wykonywanych przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska
w ramach Państwowego Monitoringu Powietrza (dalej: „PMŚ”) informuję, że
w bezpośrednim sąsiedztwie hałdy Wrzosy I w Pszowie brak jest stacji pomiarowych jakości
powietrza.
Najbliższe stacje funkcjonujące w ramach PMŚ, zlokalizowane są w Wodzisławiu Śląskim
i w Rybniku, w odległości odpowiednio 5 km na południowy-wschód i 10 km na północy-
wschód od przedmiotowej hałdy.
Na stacji pomiarowej jakości powietrza w Wodzisławiu Śląskim, zlokalizowanej przy
ul. Gałczyńskiego, wykonywane są pomiary automatyczne pyłu zawieszonego PM10,
tlenków azotu (NO2, NO, NOx), tlenku węgla (CO), dwutlenku siarki (SO2) oraz ozonu (O3).
Parametry statystyczne dla stacji za rok 2024 ujęto w tabeli 1.
Tabela 1. Parametry statystyczne dla stacji w Wodzisławiu Śląskim obliczone na podstawie serii
wyników pomiarów stężenia dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO) i pyłu
zawieszonego PM10, na potrzeby oceny pod kątem ochrony zdrowia ludzi w 2024 r.
Rok
SO2
μg/m3/
1 godzina**
24 razy***
SO2
μg/m3/
24
godziny**
3 razy***
NO2
μg/m3/
1
godzina**
18 razy***
CO
mg/m3/
8 godzin**
PM10
μg/m3 L>50 (S24)
2024 0 0 0 3 25 21
Poziom
dopuszczalny/doce
lowy*
350 125 200 10 40 35****
*dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie
poziomów niektórych substancji w powietrzu [1]
**okres uśredniania wyników pomiarów
***dopuszczalna częstość przekraczania poziomu dopuszczalnego w roku kalendarzowym
****dopuszczalna częstość przekraczania wynosząca 35 dni dla stężeń dobowych w ciągu roku
-- 2 of 6 --
3
Kryteria klasyfikacyjne dla pyłu zawieszonego PM10 w celu ochrony zdrowia ludzi obejmują
poziom dopuszczalny stężeń średnich rocznych 40 μg/m3 oraz dobowy poziom
dopuszczalny wraz z dopuszczalną częstością przekraczania wynoszącą 35 dni dla stężeń
dobowych przekraczających 50 μg/m3 [L>50 (S24)]. W 2024 r. na stacji pomiarowej
w Wodzisławiu Śląskim stężenie średnioroczne pyłu zawieszonego PM10 było poniżej
poziomu dopuszczalnego. W przypadku kryterium 35 dni dla stężeń dobowych
przekraczających 50 μg/m3 w ciągu roku, dopuszczalna częstość nie była przekroczona
i wyniosła 21 dni.
Kryteria klasyfikacyjne dla dwutlenku siarki (SO2), dla ochrony zdrowia ludzi, obejmują
poziom dopuszczalny 1-godzinny i 24-godzinny, z uwzględnieniem dopuszczalnej częstości
przekraczania 24 razy dla stężeń 1-godzinnych, wynoszących 350 μg/m3 i 3 razy dla
stężeń dobowych, wynoszących 125 μg/m3. W 2024 r. na stacji pomiarowej
w Wodzisławiu Śląskim nie zanotowano przekroczeń poziomów dopuszczalnych
obowiązujących dla SO2, zarówno dla poziomu 1-godzinnego, jak i 24-godzinnego.
Ponadto, nie zostało przekroczone kryterium klasyfikacyjne dla tlenku węgla w celu
ochrony zdrowia ludzi, dla którego poziom dopuszczalny wynosi 10 mg/m3 i określany jest
jako maksimum ze stężeń średnich ośmiogodzinnych kroczących (obliczanych ze stężeń
1-godzinnych) w ciągu roku kalendarzowego.
Najbliższa stacja wykonująca pomiary benzenu (C6H6) oraz zawartego w pyle zawieszonym
PM10: benzo(a)pirenu, arsenu, kadmu, niklu oraz ołowiu znajduje się w Rybniku, przy ul.
Borki. Parametry statystyczne dla tej stacji za rok 2024 ujęto w tabeli 2.
Tabela 2. Parametry statystyczne dla stacji w Rybniku obliczone na podstawie serii wyników
pomiarów stężenia dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO), pyłu
zawieszonego PM10, benzenu (C6H6) oraz zawartego w pyle zawieszonym PM10: benzo(a)pirenu,
arsenu, kadmu, niklu oraz ołowiu na potrzeby oceny pod kątem ochrony zdrowia ludzi w 2024 r.
Rok
SO2
μg/m3
/
1
godzin
a**
24
razy***
SO2
μg/m3
/
24
godzin
y**
3
razy**
*
NO2
μg/m3/
1
godzina
**
18
razy***
CO
mg/
m3/
8
godzi
n**
PM1
0
μg/
m3
L>50
(S24)
Benz
en
μg/
m3
Pb
μg/
m3
As
ng/m
3
Cd
ng/m
3
Ni
ng/m
3
BaP
ng/m
3
2024 0 0 0 3 27 20 1 0,01 0,6 0,3 0,9 3
Poziom
dopuszcza
lny/
docelowy
*)
350 125 200 10 40 35***
* 5 0,5 6 5 20 1
*dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie
poziomów niektórych substancji w powietrzu [1]
**okres uśredniania wyników pomiarów
***dopuszczalna częstość przekraczania poziomu dopuszczalnego w roku kalendarzowym
****dopuszczalna częstość przekraczania wynosząca 35 dni dla stężeń dobowych w ciągu roku
Na stacji pomiarowej w Rybniku, w 2024 r. stężenie średnioroczne pyłu zawieszonego
PM10 było poniżej poziomu dopuszczalnego. W przypadku kryterium 35 dni dla stężeń
dobowych przekraczających 50 μg/m3 w ciągu roku, na ww. stacji dopuszczalna częstość
nie była przekroczona i wyniosła 20 dni. Nie wystąpiły również przekroczenia w zakresie
zanieczyszczeń gazowych (dwutlenek azotu, dwutlenek siarki, benzen, tlenek węgla) oraz
-- 3 of 6 --
4
metali zawartych w pyle zawieszonym PM10 (ołów, arsen, kadm, nikiel). Przekroczone
zostało natomiast kryterium klasyfikacyjne dla benzo(a)pirenu (poziom docelowy
wynoszący 1 ng/m3 w roku kalendarzowym), podobnie jak na prawie wszystkich stacjach
mierzących stężenie tego zanieczyszczenia na terenie województwa śląskiego.
Ocenami jakości powietrza objęte są wszystkie gminy w województwie śląskim, również te
na terenie których nie ma stacji pomiarowej. Metodę uzupełniającą w stosunku do
pomiarów stężeń zanieczyszczeń w powietrzu stanowi, zgodnie z obowiązującymi
przepisami prawa, matematyczne modelowanie transportu i przemian substancji
w powietrzu. Realizacja modelowania stężeń wybranych zanieczyszczeń na potrzeby
wsparcia rocznej oceny jakości powietrza w strefach w Polsce, zgodnie z art. 88 ustawy
Prawo ochrony środowiska [3], została powierzona Instytutowi Ochrony Środowiska –
Państwowemu Instytutowi Badawczemu (IOŚ-PIB).
W tabeli 3 przedstawiono wyniki stężeń średniorocznych zanieczyszczeń powietrza
w gminie Pszów za 2024 r., uzyskane metodą obiektywnego szacowania wykonanego
w oparciu o wyniki modelowania matematycznego.
Tabela 3. Wartości stężeń średniorocznych zanieczyszczeń powietrza w gminie Pszów w 2024 r.,
uzyskane na podstawie obiektywnego szacowania wykonanego w oparciu o wyniki modelowania
matematycznego.
Rok NO2
μg/m3
SO2
μg/m3
PM10
μg/m3
PM2,5
μg/m3
As
ng/m3
BaP
ng/m3
2024 13-15 5-6 26-35 18-20 0,5-0,6 2-9
Poziom dopuszczalny/
docelowy*) dla stężeń
średniorocznych
40 20** 40 20 6 1
* dopuszczalne/docelowe poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w
sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu [1],
** wg kryterium dla ochrony roślin
Pełna treść „Rocznej oceny jakości powietrza w województwie śląskim, raport wojewódzki
za 2024 rok” wraz z wynikami klasyfikacji dla wszystkich pięciu stref w województwie
śląskim zamieszczona jest na stronie internetowej Głównego Inspektoratu Ochrony
Środowiska1.
4. Czy SRK S.A prawidłowo realizuje nałożony obowiązek ograniczania oddziaływania
na środowisko w trakcie wykonywanych prac na hałdzie?
Śląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej „Śląski WIOŚ”) w związku
z występowaniem zapożarowania hałdy Wrzosy I zwracał się w tej sprawie w 2023 r. do
Spółki Restrukturyzacji Kopalń S.A. w Bytomiu, jako właściciela obiektu oraz do
Okręgowego Urzędu Górniczego w Rybniku, będącego organem sprawującym nadzór nad
działalnością zakładów górniczych.
Ponadto, zgodnie z informacjami przekazanymi Śląskiemu WIOŚ przez Urząd Miasta
Pszów, w 2023 r. prowadzone były działania mające na celu zabezpieczenie rejonu
objętego zapożarowaniem, które były realizowane przez SRK S.A. w Bytomiu. Ocena
prawidłowości wykonywania przedmiotowych działań wykracza poza kompetencje
Śląskiego WIOŚ.
1 https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/rwms/12/publications.
-- 4 of 6 --
5
5. Czy działalność Spółki na hałdzie nie powinna być poprzedzona postępowaniem
o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych?
Hałda, zgodnie z definicją zawartą w ustawie o odpadach wydobywczych [4], to obiekt
przeznaczony do składowania stałych odpadów wydobywczych na powierzchni ziemi.
Rekultywacja takich obiektów nie została wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów
z dnia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko [5],
a zatem nie stanowi ani przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na
środowisko, ani przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na
środowisko. W konsekwencji rekultywacja hałdy nie wymaga uzyskania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach ani nie wymaga przeprowadzenia oceny
oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Jeśli natomiast chodzi o kwestie wskazanego w interpelacji gazociągu, informuję, że
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach decyzją z 20 lipca 2023 r.
stwierdziła brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla
przedsięwzięcia pn.: „Modernizacja gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN 300
relacji: Radlin-Racibórz PN 1,6 MPa – wykonanie dokumentacji projektowej” polegającego
na budowie nowego gazociągu wysokiego ciśnienia DN300/MOP 5,5 MPa, który zastąpi
ww. gazociąg DN300/PN 1,6 MPa.
6. Czy opracowana i wprowadzona technologia wykonywania robót na hałdzie nie
powinna być poddana weryfikacji?
MKiŚ nie jest właściwe do zajęcia stanowiska w przedmiotowej kwestii. Jak wynika
z informacji zawartych w przedmiotowej interpelacji, decyzję nakładającą obowiązek
ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia oraz przywrócenie
środowiska do stanu właściwego zwałowiska odpadów górniczych „Wrzosy’’ w Pszowie
wydał Starosta Wodzisławski. Zatem, można sądzić, że organem właściwym do nadzoru
realizacji ww. zadania jest Starosta Wodzisławski lub jeśli została wydana decyzja w
sprawie rekultywacji przedmiotowego terenu - organ wydający taką decyzję.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Podstawa prawna:
[1] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów
niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2021 r. poz. 845).
[2] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości
odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87).
[3] Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2025 r. poz. 647).
[4] Ustawa z dnia 10 lipca 2008 r. o odpadach wydobywczych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2336 ze
zm.).
[5] Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć
mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839, ze zm.).
-- 5 of 6 --
6
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 6 of 6 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
BM-WP.050.87.2025.DI
3896708.15843725.12742019
Warszawa, 22-08-2025
Dotyczy: odpowiedź na interpelację Posła Grzegorza Matusiaka (znak: K10INT10788).
Temat: zjawiska pożarowe na hałdzie Wrzosy I w Pszowie.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do ww. interpelacji, przesyłam odpowiedzi na zawarte w niej pytania.
1. Czy przeprowadzana rekultywacja hałdy „Wrzosy 1” w Pszowie nie zagraża zdrowiu
i życiu mieszkańców Powiatu Wodzisławskiego?
2. Jakie są realne możliwości wyeliminowania zagrożenia dla środowiska i zdrowia
mieszkańców na tym terenie?
3. W jakim terminie wykonano ostatnie badanie jakości powietrza na terenie
oddziaływania hałdy? Jakie są wyniki tych badań?
Należy zaznaczyć, że jedną z głównych zasad gospodarowania odpadami jest fakt, że ma
ona być prowadzona w sposób zapewnianiający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz
środowiska. Natomiast jeżeli chodzi o nadzór nad stosowaniem przepisów z zakresu
gospodarki odpadami rolę organów kontrolnych pełnią wojewódzcy inspektorzy ochrony
środowiska, którzy w przypadku naruszenia przepisów prawa mogą podjąć stosowne
działania.
Ostatnie badania jakości powietrza w sąsiedztwie hałdy "Wrzosy I" prowadzone były
w rejonie ul. Ks. Pawła Skwary 25 w Pszowie na zlecenie Wojewódzkiego Inspektoratu
Ochrony Środowiska w Katowicach (dalej: „WIOŚ w Katowicach”) przez Centralne
Laboratorium Badawcze Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska Oddział
w Katowicach (dalej: „CLB GIOŚ”) w związku z działalnością firmy CELMAST Sp. z o.o.
Celem badań było określenie stężeń imisyjnych w powietrzu dla pyłu zawieszonego PM10
i PM2.5. Przedmiotowe badania przeprowadzono w dniach od 10 kwietnia do 16 maja
2025 r. Uzyskane wyniki porównano z dopuszczalnymi wartościami określonymi
w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie poziomów niektórych substancji
w powietrzu [1]. Analizując wyniki przeprowadzonych badań stwierdzono, że największe
stężenie dobowe pyłu zawieszonego PM10 wystąpiło 24 kwietnia 2025 r. Wyniosło ono
26,7 μg/m3, co nie stanowi przekroczenia poziomu dopuszczalnego uśrednionego dla
doby, równego 50 μg/m3. Ponadto, wartość średnia zmierzonych stężeń pyłu
zawieszonego PM10 w okresie pomiarów wyniosła 16,7 μg/m3, podczas gdy poziom
dopuszczalny dla roku kalendarzowego wynosi 40 μg/m3. Natomiast największe stężenie
dobowe pyłu zawieszonego PM2.5 wystąpiło 12 kwietnia 2025 r. i wyniosło 20,6 μg/m3.
Wartość średnia zmierzonych stężeń pyłu zawieszonego PM2.5 w okresie pomiarów
wyniosła 10,9 μg/m3, podczas gdy poziom dopuszczalny dla roku kalendarzowego wynosi
-- 1 of 6 --
2
20 μg/m3. Podsumowując, uzyskane wyniki nie wykazywały przekroczeń poziomów
dopuszczalnych.
Ponadto CLB GIOŚ prowadziło na zlecenie WIOŚ w Katowicach badania opadu pyłu
w związku z działalnością składu węgla w rejonie ul. Ks. Pawła Skwary 25 w Pszowie.
Przedmiotowe badania wykonano w dniach od 18 października 2024 r. do 3 kwietnia 2025r.
Uzyskane wyniki porównano z wartościami odniesienia tych substancji w powietrzu
określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie wartości odniesienia dla
niektórych substancji w powietrzu [2]. Na podstawie wyników pomiarów stwierdzono, że
prognozowane wielkości opadu pyłu nie przekraczają 200 g/(m2 x rok) tj. wartości
odniesienia opadu substancji pyłowej.
Badania jakości powietrza w rejonie hałdy Wrzosy I w Pszowie prowadzone były również
przez CLB GIOŚ na zlecenie WIOŚ w Katowicach w okresie od 15 listopada do 30 listopada
2023 r. Badania wykonano metodą próbkowania, a uzyskane wyniki porównano
z wartościami odniesienia określonymi w ww. rozporządzeniu Ministra Środowiska
w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu [2]. Stwierdzono, że
średnie stężenia mierzonych substancji w okresie pomiarów nie przekroczyły
obowiązujących wartości odniesienia:
Fenol – wartość średnia: poniżej 2,5 μg/m³,
Siarkowodór – wartość średnia: poniżej 5 μg/m³,
Amoniak – wartość średnia: poniżej 50 μg/m³,
Węglowodory aromatyczne (suma) – wartość średnia: poniżej 43 μg/m³.
Odnośnie pomiarów wykonywanych przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska
w ramach Państwowego Monitoringu Powietrza (dalej: „PMŚ”) informuję, że
w bezpośrednim sąsiedztwie hałdy Wrzosy I w Pszowie brak jest stacji pomiarowych jakości
powietrza.
Najbliższe stacje funkcjonujące w ramach PMŚ, zlokalizowane są w Wodzisławiu Śląskim
i w Rybniku, w odległości odpowiednio 5 km na południowy-wschód i 10 km na północy-
wschód od przedmiotowej hałdy.
Na stacji pomiarowej jakości powietrza w Wodzisławiu Śląskim, zlokalizowanej przy
ul. Gałczyńskiego, wykonywane są pomiary automatyczne pyłu zawieszonego PM10,
tlenków azotu (NO2, NO, NOx), tlenku węgla (CO), dwutlenku siarki (SO2) oraz ozonu (O3).
Parametry statystyczne dla stacji za rok 2024 ujęto w tabeli 1.
Tabela 1. Parametry statystyczne dla stacji w Wodzisławiu Śląskim obliczone na podstawie serii
wyników pomiarów stężenia dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO) i pyłu
zawieszonego PM10, na potrzeby oceny pod kątem ochrony zdrowia ludzi w 2024 r.
Rok
SO2
μg/m3/
1 godzina**
24 razy***
SO2
μg/m3/
24
godziny**
3 razy***
NO2
μg/m3/
1
godzina**
18 razy***
CO
mg/m3/
8 godzin**
PM10
μg/m3 L>50 (S24)
2024 0 0 0 3 25 21
Poziom
dopuszczalny/doce
lowy*
350 125 200 10 40 35****
*dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie
poziomów niektórych substancji w powietrzu [1]
**okres uśredniania wyników pomiarów
***dopuszczalna częstość przekraczania poziomu dopuszczalnego w roku kalendarzowym
****dopuszczalna częstość przekraczania wynosząca 35 dni dla stężeń dobowych w ciągu roku
-- 2 of 6 --
3
Kryteria klasyfikacyjne dla pyłu zawieszonego PM10 w celu ochrony zdrowia ludzi obejmują
poziom dopuszczalny stężeń średnich rocznych 40 μg/m3 oraz dobowy poziom
dopuszczalny wraz z dopuszczalną częstością przekraczania wynoszącą 35 dni dla stężeń
dobowych przekraczających 50 μg/m3 [L>50 (S24)]. W 2024 r. na stacji pomiarowej
w Wodzisławiu Śląskim stężenie średnioroczne pyłu zawieszonego PM10 było poniżej
poziomu dopuszczalnego. W przypadku kryterium 35 dni dla stężeń dobowych
przekraczających 50 μg/m3 w ciągu roku, dopuszczalna częstość nie była przekroczona
i wyniosła 21 dni.
Kryteria klasyfikacyjne dla dwutlenku siarki (SO2), dla ochrony zdrowia ludzi, obejmują
poziom dopuszczalny 1-godzinny i 24-godzinny, z uwzględnieniem dopuszczalnej częstości
przekraczania 24 razy dla stężeń 1-godzinnych, wynoszących 350 μg/m3 i 3 razy dla
stężeń dobowych, wynoszących 125 μg/m3. W 2024 r. na stacji pomiarowej
w Wodzisławiu Śląskim nie zanotowano przekroczeń poziomów dopuszczalnych
obowiązujących dla SO2, zarówno dla poziomu 1-godzinnego, jak i 24-godzinnego.
Ponadto, nie zostało przekroczone kryterium klasyfikacyjne dla tlenku węgla w celu
ochrony zdrowia ludzi, dla którego poziom dopuszczalny wynosi 10 mg/m3 i określany jest
jako maksimum ze stężeń średnich ośmiogodzinnych kroczących (obliczanych ze stężeń
1-godzinnych) w ciągu roku kalendarzowego.
Najbliższa stacja wykonująca pomiary benzenu (C6H6) oraz zawartego w pyle zawieszonym
PM10: benzo(a)pirenu, arsenu, kadmu, niklu oraz ołowiu znajduje się w Rybniku, przy ul.
Borki. Parametry statystyczne dla tej stacji za rok 2024 ujęto w tabeli 2.
Tabela 2. Parametry statystyczne dla stacji w Rybniku obliczone na podstawie serii wyników
pomiarów stężenia dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO), pyłu
zawieszonego PM10, benzenu (C6H6) oraz zawartego w pyle zawieszonym PM10: benzo(a)pirenu,
arsenu, kadmu, niklu oraz ołowiu na potrzeby oceny pod kątem ochrony zdrowia ludzi w 2024 r.
Rok
SO2
μg/m3
/
1
godzin
a**
24
razy***
SO2
μg/m3
/
24
godzin
y**
3
razy**
*
NO2
μg/m3/
1
godzina
**
18
razy***
CO
mg/
m3/
8
godzi
n**
PM1
0
μg/
m3
L>50
(S24)
Benz
en
μg/
m3
Pb
μg/
m3
As
ng/m
3
Cd
ng/m
3
Ni
ng/m
3
BaP
ng/m
3
2024 0 0 0 3 27 20 1 0,01 0,6 0,3 0,9 3
Poziom
dopuszcza
lny/
docelowy
*)
350 125 200 10 40 35***
* 5 0,5 6 5 20 1
*dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie
poziomów niektórych substancji w powietrzu [1]
**okres uśredniania wyników pomiarów
***dopuszczalna częstość przekraczania poziomu dopuszczalnego w roku kalendarzowym
****dopuszczalna częstość przekraczania wynosząca 35 dni dla stężeń dobowych w ciągu roku
Na stacji pomiarowej w Rybniku, w 2024 r. stężenie średnioroczne pyłu zawieszonego
PM10 było poniżej poziomu dopuszczalnego. W przypadku kryterium 35 dni dla stężeń
dobowych przekraczających 50 μg/m3 w ciągu roku, na ww. stacji dopuszczalna częstość
nie była przekroczona i wyniosła 20 dni. Nie wystąpiły również przekroczenia w zakresie
zanieczyszczeń gazowych (dwutlenek azotu, dwutlenek siarki, benzen, tlenek węgla) oraz
-- 3 of 6 --
4
metali zawartych w pyle zawieszonym PM10 (ołów, arsen, kadm, nikiel). Przekroczone
zostało natomiast kryterium klasyfikacyjne dla benzo(a)pirenu (poziom docelowy
wynoszący 1 ng/m3 w roku kalendarzowym), podobnie jak na prawie wszystkich stacjach
mierzących stężenie tego zanieczyszczenia na terenie województwa śląskiego.
Ocenami jakości powietrza objęte są wszystkie gminy w województwie śląskim, również te
na terenie których nie ma stacji pomiarowej. Metodę uzupełniającą w stosunku do
pomiarów stężeń zanieczyszczeń w powietrzu stanowi, zgodnie z obowiązującymi
przepisami prawa, matematyczne modelowanie transportu i przemian substancji
w powietrzu. Realizacja modelowania stężeń wybranych zanieczyszczeń na potrzeby
wsparcia rocznej oceny jakości powietrza w strefach w Polsce, zgodnie z art. 88 ustawy
Prawo ochrony środowiska [3], została powierzona Instytutowi Ochrony Środowiska –
Państwowemu Instytutowi Badawczemu (IOŚ-PIB).
W tabeli 3 przedstawiono wyniki stężeń średniorocznych zanieczyszczeń powietrza
w gminie Pszów za 2024 r., uzyskane metodą obiektywnego szacowania wykonanego
w oparciu o wyniki modelowania matematycznego.
Tabela 3. Wartości stężeń średniorocznych zanieczyszczeń powietrza w gminie Pszów w 2024 r.,
uzyskane na podstawie obiektywnego szacowania wykonanego w oparciu o wyniki modelowania
matematycznego.
Rok NO2
μg/m3
SO2
μg/m3
PM10
μg/m3
PM2,5
μg/m3
As
ng/m3
BaP
ng/m3
2024 13-15 5-6 26-35 18-20 0,5-0,6 2-9
Poziom dopuszczalny/
docelowy*) dla stężeń
średniorocznych
40 20** 40 20 6 1
* dopuszczalne/docelowe poziomy substancji w powietrzu określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w
sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu [1],
** wg kryterium dla ochrony roślin
Pełna treść „Rocznej oceny jakości powietrza w województwie śląskim, raport wojewódzki
za 2024 rok” wraz z wynikami klasyfikacji dla wszystkich pięciu stref w województwie
śląskim zamieszczona jest na stronie internetowej Głównego Inspektoratu Ochrony
Środowiska1.
4. Czy SRK S.A prawidłowo realizuje nałożony obowiązek ograniczania oddziaływania
na środowisko w trakcie wykonywanych prac na hałdzie?
Śląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej „Śląski WIOŚ”) w związku
z występowaniem zapożarowania hałdy Wrzosy I zwracał się w tej sprawie w 2023 r. do
Spółki Restrukturyzacji Kopalń S.A. w Bytomiu, jako właściciela obiektu oraz do
Okręgowego Urzędu Górniczego w Rybniku, będącego organem sprawującym nadzór nad
działalnością zakładów górniczych.
Ponadto, zgodnie z informacjami przekazanymi Śląskiemu WIOŚ przez Urząd Miasta
Pszów, w 2023 r. prowadzone były działania mające na celu zabezpieczenie rejonu
objętego zapożarowaniem, które były realizowane przez SRK S.A. w Bytomiu. Ocena
prawidłowości wykonywania przedmiotowych działań wykracza poza kompetencje
Śląskiego WIOŚ.
1 https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/rwms/12/publications.
-- 4 of 6 --
5
5. Czy działalność Spółki na hałdzie nie powinna być poprzedzona postępowaniem
o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych?
Hałda, zgodnie z definicją zawartą w ustawie o odpadach wydobywczych [4], to obiekt
przeznaczony do składowania stałych odpadów wydobywczych na powierzchni ziemi.
Rekultywacja takich obiektów nie została wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów
z dnia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko [5],
a zatem nie stanowi ani przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na
środowisko, ani przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na
środowisko. W konsekwencji rekultywacja hałdy nie wymaga uzyskania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach ani nie wymaga przeprowadzenia oceny
oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Jeśli natomiast chodzi o kwestie wskazanego w interpelacji gazociągu, informuję, że
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach decyzją z 20 lipca 2023 r.
stwierdziła brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla
przedsięwzięcia pn.: „Modernizacja gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN 300
relacji: Radlin-Racibórz PN 1,6 MPa – wykonanie dokumentacji projektowej” polegającego
na budowie nowego gazociągu wysokiego ciśnienia DN300/MOP 5,5 MPa, który zastąpi
ww. gazociąg DN300/PN 1,6 MPa.
6. Czy opracowana i wprowadzona technologia wykonywania robót na hałdzie nie
powinna być poddana weryfikacji?
MKiŚ nie jest właściwe do zajęcia stanowiska w przedmiotowej kwestii. Jak wynika
z informacji zawartych w przedmiotowej interpelacji, decyzję nakładającą obowiązek
ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia oraz przywrócenie
środowiska do stanu właściwego zwałowiska odpadów górniczych „Wrzosy’’ w Pszowie
wydał Starosta Wodzisławski. Zatem, można sądzić, że organem właściwym do nadzoru
realizacji ww. zadania jest Starosta Wodzisławski lub jeśli została wydana decyzja w
sprawie rekultywacji przedmiotowego terenu - organ wydający taką decyzję.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Podstawa prawna:
[1] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów
niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2021 r. poz. 845).
[2] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości
odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87).
[3] Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2025 r. poz. 647).
[4] Ustawa z dnia 10 lipca 2008 r. o odpadach wydobywczych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2336 ze
zm.).
[5] Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć
mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839, ze zm.).
-- 5 of 6 --
6
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 6 of 6 --