Interpelacja nr 10774
Interpelacja w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania, przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we własnej sprawie
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (100%)
Obrona i Bezpieczeństwo (89%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania, przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we własnej sprawie
Interpelacja nr 10774
do ministra sprawiedliwości
w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania, przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we własnej sprawie
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 07-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
udział organizacji pozarządowych w postępowaniach karnych dotyczących zwierząt budzi wiele kontrowersji w sytuacji, w której takie organizacje łączą w tym samym postępowaniu status organu prowadzącego czynności dochodzeniowe mające ustalić stan faktyczny ze statusem strony postępowania przeciwnej do oskarżanego właściciela zwierzęcia. Aktywiści odbierają właścicielom zwierzęta na podstawie przeprowadzonych przez siebie czynności oględzin zwierząt oraz miejsca ich utrzymywania, a sąd wyrokuje głównie w oparciu o informacje z tych czynności, przy czym jednocześnie te same organizacje w tych sprawach wykonują uprawnienia pokrzywdzonego.
W opisanej sytuacji orzeczenia zapadają na podstawie wyników oględzin, które prowadziła we własnej sprawie jedna ze stron postępowania – czyli organizacja pozarządowa, co wyklucza przyznanie wynikom takich oględzin przymiotu bezstronności i nakazuje uzasadnione obawy o trafność reakcji karnej opartej na oględzinach przeprowadzonych przez podmiot żywo zainteresowany w doprowadzeniu do skazania strony przeciwnej. Takie łączenie przez organizacje pozarządowe w tym samym postępowaniu roli organu dochodzeniowego ze statusem strony stanowi kuriozum z perspektywy każdego cywilizowanego systemu prawnego, bo godzi w podstawowe prawo obywateli, aby sądy wydawały orzeczenia oparte na ustaleniach podmiotów bezstronnych. Celowe i konieczne jest pilne ustalenie skali takich praktyk.
W związku z tym poniżej wymieniam wyroki, które zgodnie z informacją pochodzącą z kręgu organizacji zwanych pro-zwierzęcymi zapadły w wyniku działań takich organizacji:
- Sąd Rejonowy w Wieluniu: VI K 306/15; II K 936/15; VI K 305/16; II K 343/19; II K 334/19; II K 925/19; II K 391/20,
- Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli: II K 64/16,
- Sąd Rejonowy w Śremie: II K 506/15; II K 268/17,
- Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śl.: VI K 263/16; II K 935/15,
- Sąd Rejonowy w Nowym Tomyślu: II K 261/16; II K 637/17; II K 650/17; II K 611/17; II K 178/22,
- Sąd Rejonowy w Grodzisku Wkp.: II K 265/16; II K 25/19,
- Sąd Rejonowy w Obornikach: II K 320/16,
- Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze: II K 1896/16; II K 624/17; II W 1532/18,
- Sąd Rejonowy w Poznaniu N. Miasto: VI K 729/16; VI K 925/15,
- Sąd Rejonowy w Poznaniu St. Miasto: VIII K 561/15,
- Sąd Rejonowy w Radomiu: VIII K 295/17,
- Sąd Rejonowy w Kościanach II K 534/18,
- Sąd Rejonowy w Toruniu: VIII K 929/18,
- Sąd Rejonowy w Chorzowie: VII K 686/18,
- Sąd Rejonowy w Augustowie: VI K 211/18,
- Sąd Rejonowy w Kutnie: II K 445/16,
- Sąd Rejonowy w Wągrowcu: II K 120/18; II K 891/19,
- Sąd Rejonowy w Złotowie: II K 817/19; II K 321/20; II K 307/22,
- Sąd Rejonowy we Włocławku: II K 1315/21,
- Sąd Rejonowy w Szamotułach: II K 1194/19,
- Sąd Rejonowy w Pile: II K 474/19,
- Sąd Rejonowy w Trzciance: II K 521/19,
- Sąd Rejonowy w Sandomierzu: II K 21/22,
- Sąd Rejonowy w Stargardzie: VII K 151/22,
- Sąd Rejonowy w Gnieźnie: II K 199/22,
- Sąd Rejonowy w Lesznie: II K 141/22.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra o podanie w odniesieniu do każdej z wymienionych spraw:
1. Czy i jaka organizacja wykonywała w danej sprawie uprawnienia pokrzywdzonego? Proszę również o podanie nazwy organizacji.
2. Czy organizacja pozarządowa, która w danej sprawie wykonywała uprawnienia pokrzywdzonego: - Zainicjowała to postępowanie składając zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa?
- Odebrała zwierzęta osobie, której zawiadomienie dotyczyło?
- Czy funkcjonariusze Policji lub prokurator powierzyli tej organizacji pod opiekę zwierzęta, czy to zabezpieczone jako dowody w postępowaniu, czy też zabrane na zasadzie zatrzymania rzeczy w wyniku przeszukania?
3. Czy w danej sprawie w wyroku orzeczono przepadek zwierzęcia/zwierząt?
4. Jeśli w danej sprawie orzeczono przepadek zwierzęcia/zwierząt, proszę o informację jaka organizacja (proszę o podanie nazwy) wykonywała w danej sprawie orzeczenie o przepadku?
5. Czy w danej sprawie zasądzona została nawiązka na rzecz organizacji, a jeżeli tak, proszę o podanie nazwy tej organizacji?
Interpelacja nr 10774
do ministra sprawiedliwości
w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania, przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we własnej sprawie
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 07-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
udział organizacji pozarządowych w postępowaniach karnych dotyczących zwierząt budzi wiele kontrowersji w sytuacji, w której takie organizacje łączą w tym samym postępowaniu status organu prowadzącego czynności dochodzeniowe mające ustalić stan faktyczny ze statusem strony postępowania przeciwnej do oskarżanego właściciela zwierzęcia. Aktywiści odbierają właścicielom zwierzęta na podstawie przeprowadzonych przez siebie czynności oględzin zwierząt oraz miejsca ich utrzymywania, a sąd wyrokuje głównie w oparciu o informacje z tych czynności, przy czym jednocześnie te same organizacje w tych sprawach wykonują uprawnienia pokrzywdzonego.
W opisanej sytuacji orzeczenia zapadają na podstawie wyników oględzin, które prowadziła we własnej sprawie jedna ze stron postępowania – czyli organizacja pozarządowa, co wyklucza przyznanie wynikom takich oględzin przymiotu bezstronności i nakazuje uzasadnione obawy o trafność reakcji karnej opartej na oględzinach przeprowadzonych przez podmiot żywo zainteresowany w doprowadzeniu do skazania strony przeciwnej. Takie łączenie przez organizacje pozarządowe w tym samym postępowaniu roli organu dochodzeniowego ze statusem strony stanowi kuriozum z perspektywy każdego cywilizowanego systemu prawnego, bo godzi w podstawowe prawo obywateli, aby sądy wydawały orzeczenia oparte na ustaleniach podmiotów bezstronnych. Celowe i konieczne jest pilne ustalenie skali takich praktyk.
W związku z tym poniżej wymieniam wyroki, które zgodnie z informacją pochodzącą z kręgu organizacji zwanych pro-zwierzęcymi zapadły w wyniku działań takich organizacji:
- Sąd Rejonowy w Wieluniu: VI K 306/15; II K 936/15; VI K 305/16; II K 343/19; II K 334/19; II K 925/19; II K 391/20,
- Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli: II K 64/16,
- Sąd Rejonowy w Śremie: II K 506/15; II K 268/17,
- Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śl.: VI K 263/16; II K 935/15,
- Sąd Rejonowy w Nowym Tomyślu: II K 261/16; II K 637/17; II K 650/17; II K 611/17; II K 178/22,
- Sąd Rejonowy w Grodzisku Wkp.: II K 265/16; II K 25/19,
- Sąd Rejonowy w Obornikach: II K 320/16,
- Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze: II K 1896/16; II K 624/17; II W 1532/18,
- Sąd Rejonowy w Poznaniu N. Miasto: VI K 729/16; VI K 925/15,
- Sąd Rejonowy w Poznaniu St. Miasto: VIII K 561/15,
- Sąd Rejonowy w Radomiu: VIII K 295/17,
- Sąd Rejonowy w Kościanach II K 534/18,
- Sąd Rejonowy w Toruniu: VIII K 929/18,
- Sąd Rejonowy w Chorzowie: VII K 686/18,
- Sąd Rejonowy w Augustowie: VI K 211/18,
- Sąd Rejonowy w Kutnie: II K 445/16,
- Sąd Rejonowy w Wągrowcu: II K 120/18; II K 891/19,
- Sąd Rejonowy w Złotowie: II K 817/19; II K 321/20; II K 307/22,
- Sąd Rejonowy we Włocławku: II K 1315/21,
- Sąd Rejonowy w Szamotułach: II K 1194/19,
- Sąd Rejonowy w Pile: II K 474/19,
- Sąd Rejonowy w Trzciance: II K 521/19,
- Sąd Rejonowy w Sandomierzu: II K 21/22,
- Sąd Rejonowy w Stargardzie: VII K 151/22,
- Sąd Rejonowy w Gnieźnie: II K 199/22,
- Sąd Rejonowy w Lesznie: II K 141/22.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra o podanie w odniesieniu do każdej z wymienionych spraw:
1. Czy i jaka organizacja wykonywała w danej sprawie uprawnienia pokrzywdzonego? Proszę również o podanie nazwy organizacji.
2. Czy organizacja pozarządowa, która w danej sprawie wykonywała uprawnienia pokrzywdzonego: - Zainicjowała to postępowanie składając zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa?
- Odebrała zwierzęta osobie, której zawiadomienie dotyczyło?
- Czy funkcjonariusze Policji lub prokurator powierzyli tej organizacji pod opiekę zwierzęta, czy to zabezpieczone jako dowody w postępowaniu, czy też zabrane na zasadzie zatrzymania rzeczy w wyniku przeszukania?
3. Czy w danej sprawie w wyroku orzeczono przepadek zwierzęcia/zwierząt?
4. Jeśli w danej sprawie orzeczono przepadek zwierzęcia/zwierząt, proszę o informację jaka organizacja (proszę o podanie nazwy) wykonywała w danej sprawie orzeczenie o przepadku?
5. Czy w danej sprawie zasądzona została nawiązka na rzecz organizacji, a jeżeli tak, proszę o podanie nazwy tej organizacji?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
7.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3569 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.276.2025
Warszawa, 17 września 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przedstawiam odpowiedź na interpelację nr 10774 Pana Posła Jarosława Sachajki
w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje
pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania,
przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we
własnej sprawie.
Ad 1, 2
Z informacji przekazanych przez Prokuraturę Krajową wynika, że w większości zbadanych
spraw okoliczność, iż ta sama organizacja pozarządowa zajmująca się ochroną zwierząt,
dokonywała najpierw „czynności dochodzeniowych” przeprowadzając na miejscu
oględziny i odbierając zwierzęta a następnie występowała w charakterze pokrzywdzonego
w tych sprawach nie miała miejsca. Czynności na miejscu zdarzenia wykonywane były
przez Policję, czasem z udziałem przedstawiciela organizacji pozarządowej,
zawiadomienia o przestępstwie oprócz szeregu fundacji działających na rzecz ochrony
zwierząt, składały osoby prywatne, przedstawiciele Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami,
właściwe inspektoraty ochrony środowiska czy urzędów miast i gmin.
-- 1 of 3 --
2
Zdarzało się też, że inna organizacja pozarządowa odebrała zwierzę a inna złożyła
zawiadomienie o przestępstwie i realizowała następnie uprawnienia pokrzywdzonego
(np. postępowanie Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze – Sąd Rejonowy w Jeleniej
Górze sygn. II K 1896/16).
Spośród wszystkich zbadanych postępowań w niżej wymienionych sprawach
przedstawiciele tej samej fundacji/organizacji pozarządowej zajmującej się ochroną
zwierząt podejmowali działania interwencyjne odbierając zwierzęta a następnie składali
zawiadomienie o przestępstwie i realizowali uprawnienia pokrzywdzonego:
Prokuratura Rejonowa w Gnieźnie (Sąd Rejonowy w Gnieźnie sygn. II K 199/22),
Prokuratura Rejonowa w Grodzisku Wlkp. (Sąd Rejonowy w Grodzisku Wlkp. sygn.
II K 25/19),
Prokuratura Rejonowa w Kościanie (Sąd Rejonowy w Kościanie sygn. II K 534/18),
Prokuratura Rejonowa w Lesznie (Sąd Rejonowy w Lesznie sygn. II K 141/22),
Prokuratura Rejonowa w Nowym Tomyślu (Sąd Rejonowy w Nowym Tomyślu
sygn. II K 650/17 i II K 611/17),
Prokuratura Rejonowa w Pile (Sąd Rejonowy w Pile sygn. II K 474/19),
Prokuratura Rejonowa w Szamotułach (Sąd Rejonowy w Szamotułach sygn.
II K 1194/19),
Prokuratura Rejonowa w Śremie (Sąd Rejonowy w Śremie sygn. II K 506/15
i II K 268/17),
Prokuratura Rejonowa w Wągrowcu (Sąd Rejonowy w Wągrowcu sygn.
II K 120/18),
Prokuratura Rejonowa w Złotowie (Sąd Rejonowy w Złotowie sygn. II K 817/19).
We wszystkich tych postępowaniach organizacją pozarządową odbierającą zwierzęta
i działającą następnie w charakterze zawiadamiającego/pokrzywdzonego jest Fundacja na
Rzecz Ochrony Praw Zwierząt MONDO CANE z siedzibą w Żabiej Woli.
-- 2 of 3 --
3
Ad 3, 4, 5
Ministerstwo Sprawiedliwości nie gromadzi informacji o postępowaniach sądowych.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
(tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 334) Minister Sprawiedliwości sprawuje zewnętrzny nadzór
administracyjny nad działalnością sądów powszechnych, który obejmuje analizę i ocenę
prawidłowości i skuteczności wykonywania przez prezesów sądów wewnętrznego
nadzoru administracyjnego.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.276.2025
Warszawa, 17 września 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przedstawiam odpowiedź na interpelację nr 10774 Pana Posła Jarosława Sachajki
w sprawie postępowań karnych przeciwko posiadaczom zwierząt, w których organizacje
pozarządowe występują w tym samym postępowaniu jako strona postępowania,
przeciwna do oskarżonego oraz jako podmiot wykonujący czynności dochodzeniowe we
własnej sprawie.
Ad 1, 2
Z informacji przekazanych przez Prokuraturę Krajową wynika, że w większości zbadanych
spraw okoliczność, iż ta sama organizacja pozarządowa zajmująca się ochroną zwierząt,
dokonywała najpierw „czynności dochodzeniowych” przeprowadzając na miejscu
oględziny i odbierając zwierzęta a następnie występowała w charakterze pokrzywdzonego
w tych sprawach nie miała miejsca. Czynności na miejscu zdarzenia wykonywane były
przez Policję, czasem z udziałem przedstawiciela organizacji pozarządowej,
zawiadomienia o przestępstwie oprócz szeregu fundacji działających na rzecz ochrony
zwierząt, składały osoby prywatne, przedstawiciele Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami,
właściwe inspektoraty ochrony środowiska czy urzędów miast i gmin.
-- 1 of 3 --
2
Zdarzało się też, że inna organizacja pozarządowa odebrała zwierzę a inna złożyła
zawiadomienie o przestępstwie i realizowała następnie uprawnienia pokrzywdzonego
(np. postępowanie Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze – Sąd Rejonowy w Jeleniej
Górze sygn. II K 1896/16).
Spośród wszystkich zbadanych postępowań w niżej wymienionych sprawach
przedstawiciele tej samej fundacji/organizacji pozarządowej zajmującej się ochroną
zwierząt podejmowali działania interwencyjne odbierając zwierzęta a następnie składali
zawiadomienie o przestępstwie i realizowali uprawnienia pokrzywdzonego:
Prokuratura Rejonowa w Gnieźnie (Sąd Rejonowy w Gnieźnie sygn. II K 199/22),
Prokuratura Rejonowa w Grodzisku Wlkp. (Sąd Rejonowy w Grodzisku Wlkp. sygn.
II K 25/19),
Prokuratura Rejonowa w Kościanie (Sąd Rejonowy w Kościanie sygn. II K 534/18),
Prokuratura Rejonowa w Lesznie (Sąd Rejonowy w Lesznie sygn. II K 141/22),
Prokuratura Rejonowa w Nowym Tomyślu (Sąd Rejonowy w Nowym Tomyślu
sygn. II K 650/17 i II K 611/17),
Prokuratura Rejonowa w Pile (Sąd Rejonowy w Pile sygn. II K 474/19),
Prokuratura Rejonowa w Szamotułach (Sąd Rejonowy w Szamotułach sygn.
II K 1194/19),
Prokuratura Rejonowa w Śremie (Sąd Rejonowy w Śremie sygn. II K 506/15
i II K 268/17),
Prokuratura Rejonowa w Wągrowcu (Sąd Rejonowy w Wągrowcu sygn.
II K 120/18),
Prokuratura Rejonowa w Złotowie (Sąd Rejonowy w Złotowie sygn. II K 817/19).
We wszystkich tych postępowaniach organizacją pozarządową odbierającą zwierzęta
i działającą następnie w charakterze zawiadamiającego/pokrzywdzonego jest Fundacja na
Rzecz Ochrony Praw Zwierząt MONDO CANE z siedzibą w Żabiej Woli.
-- 2 of 3 --
3
Ad 3, 4, 5
Ministerstwo Sprawiedliwości nie gromadzi informacji o postępowaniach sądowych.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
(tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 334) Minister Sprawiedliwości sprawuje zewnętrzny nadzór
administracyjny nad działalnością sądów powszechnych, który obejmuje analizę i ocenę
prawidłowości i skuteczności wykonywania przez prezesów sądów wewnętrznego
nadzoru administracyjnego.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --