Interpelacja nr 10765
Interpelacja w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT w wyniku działań polskiej prezydencji w Radzie UE
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (64%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT w wyniku działań polskiej prezydencji w Radzie UE
Interpelacja nr 10765
do ministra infrastruktury
w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT w wyniku działań polskiej prezydencji w Radzie UE
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 06-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z przyjęciem w dniu 5 czerwca 2025 roku przez Radę Unii Europejskiej nowelizacji rozporządzenia (WE) nr 261/2004 regulującego prawa pasażerów linii lotniczych wyrażam głęboki niepokój wobec roli, jaką odegrał Pan Minister, jako przedstawiciel polskiej prezydencji w Radzie UE, w przeprowadzeniu zmian, które mogą mieć negatywne skutki zarówno dla pasażerów, jak i dla narodowego przewoźnika – Polskich Linii Lotniczych LOT.
Zgodnie z oficjalnymi komunikatami Rady UE to właśnie polska prezydencja – kierowana przez Pana Ministra – była autorem kluczowych propozycji zmian obejmujących:
podwyższenie progów opóźnień, po których przysługuje rekompensata – z 3 do 4 godzin dla lotów krótkodystansowych oraz z 4 do 6 godzin dla lotów długodystansowych,
obniżenie wysokości ryczałtowego odszkodowania dla pasażerów o 100 euro w każdej kategorii odległości,
wprowadzenie przepisów pozwalających przewoźnikom narzucać pasażerom alternatywne trasy lub środki transportu, często mniej korzystne i dłuższe, bez możliwości realnego sprzeciwu.
Przyjęcie tych propozycji – określone przez Pana Ministra jako „historyczny milowy krok” – zostało zaprezentowane jako sukces negocjacyjny po 12 latach impasu. W rzeczywistości jednak przyjęte rozwiązania realizują postulaty Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E) – największej grupy lobbingowej linii lotniczych w Unii Europejskiej, zrzeszającej m.in.:
Ryanair Holdings (Ryanair, Buzz, Lauda, Ryanair UK),
easyJet,
Lufthansa Group (Lufthansa, Austrian Airlines, SWISS, Brussels Airlines, Eurowings),
AirFrance – KLM Group,
International Airlines Group (IAG) – (British Airways, Iberia, Aer Lingus, Vueling),
TAP Air Portugal, Norwegian, TUI Group, Jet2.com, Finnair i inne podmioty.
Polskie Linie Lotnicze LOT nie są członkiem A4E, co oznacza, że nie miały wpływu na kształtowanie agendy tej organizacji i nie korzystają z żadnych mechanizmów ochrony interesów dostępnych dla jej członków.
Wprowadzone zmiany mogą mieć szczególnie negatywny wpływ na konkurencyjność oraz pozycję rynkową PLL LOT. Polski przewoźnik od lat buduje swoją markę na filarach punktualności, niezawodności operacyjnej oraz wysokiego standardu obsługi. Dotychczasowy system rekompensat premiował linie, które realnie inwestują w terminowość i jakość połączeń.
Obniżenie kwot odszkodowań i podniesienie progów czasowych sprawia, że pasażer, którego lot opóźni się np. o 3 godziny i 50 minut – co jest sytuacją typową dla wielu tanich przewoźników – nie otrzyma żadnej rekompensaty. W istocie oznacza to legalizację opóźnień, które przestają stanowić dla linii lotniczych jakiekolwiek realne ryzyko operacyjne lub finansowe, a w praktyce penalizuje przewoźników takich jak LOT, inwestujących w punktualność i niezawodność operacyjną.
W efekcie działania Pana Ministra pozbawiają Polskie Linie Lotnicze LOT ważnej przewagi konkurencyjnej, a nowe przepisy zrównują naszego narodowego przewoźnika z liniami oferującymi niższy standard usług, często nieutrzymującymi siatek połączeń transferowych i regularnie przekraczającymi normy opóźnień. Taki kierunek zmian uderza także w pasażerów i jest rażąco niesprawiedliwy i szkodliwy dla uczciwej konkurencji na europejskim rynku lotniczym.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury prowadziło konsultacje bądź uzgodnienia treści proponowanych zmian z przedstawicielami Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E), w szczególności dotyczące podwyższenia progów opóźnień i obniżenia wysokości odszkodowań?
Z jakich powodów ogranicza się prawa pasażerów w kontekście potencjalnych sporów z przewoźnikami notorycznie naruszającymi obowiązki punktualności i rzetelności usługowej?
Czy ministerstwo przeprowadziło analizę wpływu tych zmian na konkurencyjność, reputację i pozycję ekonomiczną Polskich Linii Lotniczych LOT? Jeżeli tak – proszę o jej udostępnienie. Jeżeli nie – proszę wskazać, dlaczego taka analiza nie została sporządzona.
Czy ministerstwo planuje jakiekolwiek działania kompensujące potencjalne negatywne skutki przyjętych przepisów dla narodowego przewoźnika?
Czy w dalszym toku prac legislacyjnych, na poziomie Parlamentu Europejskiego, Polska zamierza podtrzymać dotychczasowe stanowisko w wobec projektu nowelizacji?
Na koniec pozwalam sobie postawić pytanie zasadnicze:
Czy to, co Pan Minister przedstawia dziś jako sukces polskiej prezydencji, nie jest w rzeczywistości przyłożeniem ręki do obniżenia praw pasażerów w całej Unii Europejskiej oraz działaniem na szkodę narodowego przewoźnika – Polskich Linii Lotniczych LOT?
Interpelacja nr 10765
do ministra infrastruktury
w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT w wyniku działań polskiej prezydencji w Radzie UE
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 06-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z przyjęciem w dniu 5 czerwca 2025 roku przez Radę Unii Europejskiej nowelizacji rozporządzenia (WE) nr 261/2004 regulującego prawa pasażerów linii lotniczych wyrażam głęboki niepokój wobec roli, jaką odegrał Pan Minister, jako przedstawiciel polskiej prezydencji w Radzie UE, w przeprowadzeniu zmian, które mogą mieć negatywne skutki zarówno dla pasażerów, jak i dla narodowego przewoźnika – Polskich Linii Lotniczych LOT.
Zgodnie z oficjalnymi komunikatami Rady UE to właśnie polska prezydencja – kierowana przez Pana Ministra – była autorem kluczowych propozycji zmian obejmujących:
podwyższenie progów opóźnień, po których przysługuje rekompensata – z 3 do 4 godzin dla lotów krótkodystansowych oraz z 4 do 6 godzin dla lotów długodystansowych,
obniżenie wysokości ryczałtowego odszkodowania dla pasażerów o 100 euro w każdej kategorii odległości,
wprowadzenie przepisów pozwalających przewoźnikom narzucać pasażerom alternatywne trasy lub środki transportu, często mniej korzystne i dłuższe, bez możliwości realnego sprzeciwu.
Przyjęcie tych propozycji – określone przez Pana Ministra jako „historyczny milowy krok” – zostało zaprezentowane jako sukces negocjacyjny po 12 latach impasu. W rzeczywistości jednak przyjęte rozwiązania realizują postulaty Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E) – największej grupy lobbingowej linii lotniczych w Unii Europejskiej, zrzeszającej m.in.:
Ryanair Holdings (Ryanair, Buzz, Lauda, Ryanair UK),
easyJet,
Lufthansa Group (Lufthansa, Austrian Airlines, SWISS, Brussels Airlines, Eurowings),
AirFrance – KLM Group,
International Airlines Group (IAG) – (British Airways, Iberia, Aer Lingus, Vueling),
TAP Air Portugal, Norwegian, TUI Group, Jet2.com, Finnair i inne podmioty.
Polskie Linie Lotnicze LOT nie są członkiem A4E, co oznacza, że nie miały wpływu na kształtowanie agendy tej organizacji i nie korzystają z żadnych mechanizmów ochrony interesów dostępnych dla jej członków.
Wprowadzone zmiany mogą mieć szczególnie negatywny wpływ na konkurencyjność oraz pozycję rynkową PLL LOT. Polski przewoźnik od lat buduje swoją markę na filarach punktualności, niezawodności operacyjnej oraz wysokiego standardu obsługi. Dotychczasowy system rekompensat premiował linie, które realnie inwestują w terminowość i jakość połączeń.
Obniżenie kwot odszkodowań i podniesienie progów czasowych sprawia, że pasażer, którego lot opóźni się np. o 3 godziny i 50 minut – co jest sytuacją typową dla wielu tanich przewoźników – nie otrzyma żadnej rekompensaty. W istocie oznacza to legalizację opóźnień, które przestają stanowić dla linii lotniczych jakiekolwiek realne ryzyko operacyjne lub finansowe, a w praktyce penalizuje przewoźników takich jak LOT, inwestujących w punktualność i niezawodność operacyjną.
W efekcie działania Pana Ministra pozbawiają Polskie Linie Lotnicze LOT ważnej przewagi konkurencyjnej, a nowe przepisy zrównują naszego narodowego przewoźnika z liniami oferującymi niższy standard usług, często nieutrzymującymi siatek połączeń transferowych i regularnie przekraczającymi normy opóźnień. Taki kierunek zmian uderza także w pasażerów i jest rażąco niesprawiedliwy i szkodliwy dla uczciwej konkurencji na europejskim rynku lotniczym.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury prowadziło konsultacje bądź uzgodnienia treści proponowanych zmian z przedstawicielami Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E), w szczególności dotyczące podwyższenia progów opóźnień i obniżenia wysokości odszkodowań?
Z jakich powodów ogranicza się prawa pasażerów w kontekście potencjalnych sporów z przewoźnikami notorycznie naruszającymi obowiązki punktualności i rzetelności usługowej?
Czy ministerstwo przeprowadziło analizę wpływu tych zmian na konkurencyjność, reputację i pozycję ekonomiczną Polskich Linii Lotniczych LOT? Jeżeli tak – proszę o jej udostępnienie. Jeżeli nie – proszę wskazać, dlaczego taka analiza nie została sporządzona.
Czy ministerstwo planuje jakiekolwiek działania kompensujące potencjalne negatywne skutki przyjętych przepisów dla narodowego przewoźnika?
Czy w dalszym toku prac legislacyjnych, na poziomie Parlamentu Europejskiego, Polska zamierza podtrzymać dotychczasowe stanowisko w wobec projektu nowelizacji?
Na koniec pozwalam sobie postawić pytanie zasadnicze:
Czy to, co Pan Minister przedstawia dziś jako sukces polskiej prezydencji, nie jest w rzeczywistości przyłożeniem ręki do obniżenia praw pasażerów w całej Unii Europejskiej oraz działaniem na szkodę narodowego przewoźnika – Polskich Linii Lotniczych LOT?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maciej Lasek
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Dużo ogólników
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
70%
Konkretność
30%
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
2.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada wiedzy” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„nie posiada wiedzy”
(brak danych / ewidencji w resorcie)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8094 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DL-4-1.054.2.2025
Warszawa, 01 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr 10765 z dnia 9 lipca 2025 r. posła na Sejm RP Macieja
Małeckiego w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności
narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT S.A. w wyniku działań polskiej
prezydencji w Radzie Unii Europejskiej (dalej: Radzie UE), pragnę poinformować Pana
Marszałka, że prawa pasażerów oraz zapewnienie warunków konkurencyjności dla
narodowego przewoźnika jest najwyższym priorytetem Ministra Infrastruktury.
Należy podkreślić, że zasadniczym celem sprawowania prezydencji jest prowadzenie
w sposób bezstronny negocjacji nad tekstem projektowego aktu normatywnego
z państwami członkowskimi UE oraz dążenie do wypracowania wspólnego kompromisu.
Tak też było w trakcie prezydencji Polski, która w roli mediatora podjęła się wznowienia
dyskusji dot. praw pasażerów w transporcie lotniczym. Prócz kierowania pracami Rady
nad unijnym ustawodawstwem Polska reprezentowała zbiorowe interesy rządów państw
członkowskich w stosunkach z instytucjami, organami i agencjami Unii Europejskiej.
Celem wypracowanego kompromisu i przyjętych propozycji zmian przepisów
rozporządzenia (WE) nr 261/2004 jest zagwarantowanie lepszej ochrony oraz komfortu
pasażerów, przy jednoczesnym zapewnieniu równowagi między wysokim poziomem
ochrony podróżujących a zachowaniem jakości połączeń i równych warunków działania
w sektorze lotniczym na unijnym rynku wewnętrznym. Oznacza to konieczność
zbalansowania praw i obowiązków między pasażerami oraz przewoźnikami lotniczymi,
przy jednoczesnym uwzględnieniu konieczności zapewnienia konkurencyjności
transportu lotniczego w Unii Europejskiej.
Poza powyższym, poniżej przedstawiam odpowiedzi bezpośrednio odnoszące się kolejno
do pytań zawartych w treści interpelacji.
Ministerstwo Infrastruktury ze względu na wyżej opisaną istotę sprawowania prezydencji
w Radzie UE nie zajmowało stanowisk ani nie prowadziło konsultacji
w niniejszym zakresie.
Jednakże odnotowania wymaga, że mimo iż Polskie Linie Lotnicze LOT S.A. nie są
członkiem Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E), to nie zostały pozbawione głosu
w aktualnie toczącej się dyskusji dot. praw pasażerów w transporcie lotniczym. Polski
narodowy przewoźnik lotniczy przynależy do innej organizacji lotniczej znajdującej się
w Brukseli tj. Airlines International Representation in Europe (AIRE). W ramach
Stowarzyszenia AIRE, PLL LOT S.A. wraz z innymi przewoźnikami dysponują możliwością
-- 1 of 3 --
2
prezentowania stanowiska branży w tym jak i w wielu innych tematach z zakresu lotnictwa
cywilnego. Jeszcze podczas trwających przygotowań do objęcia przez Polskę przywództwa
w Radzie UE, w dniu 1 października 2024 r., Polskie Linie Lotnicze LOT S.A. zaprezentowały
w Parlamencie Europejskim program AIRE pn. Aviation Policy Program (w załączeniu),
którego jeden z punktów dedykowany jest rewizji praw pasażerów w transporcie
lotniczym zawierając bardzo zbliżone postulaty do tych uzyskanych na drodze
kompromisu w Radzie UE. Także w trakcie polskiej prezydencji AIRE aktywnie
artykułowało zdanie swoich członków wobec planowanej reformy praw pasażerów
prezentując swoje stanowisko zarówno przedstawicielom Rady UE, jak i Parlamentu
Europejskiego.
Ponadto, PLL LOT S.A. jest członkiem Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników
Powietrznych IATA, które poprzez swoje brukselskie biuro bierze aktywny udział
w debacie dot. praw pasażerów, i z którym to polski przewoźnik blisko współpracuje.
Nie podzielam stanowiska, że zaproponowane zmiany miałyby ograniczać prawa
pasażerów. Wręcz przeciwnie, projektowe zmiany balansując prawa pasażerów oraz
przewoźników lotniczych wdrażają blisko 30 nowych przepisów, które poprawią sytuację
podróżnych oraz znacząco zwiększą ochronę ich praw w stosunku do obecnie
obwiązujących regulacji. Należy pamiętać, że istotą rozporządzenia nie jest sama wypłata
odszkodowań, lecz zapewnienie pasażerom odpowiedniego poziomu ochrony
w przypadku opóźnienia bądź odwołania lotu oraz umożliwienie dotarcia do celu podróży.
Proponowane zmiany przyniosą pasażerom dodatkową korzyść w postaci ograniczenia
potrzeby angażowania podmiotów zajmujących się dochodzeniem roszczeń w ich imieniu,
dzięki wprowadzeniu automatycznego mechanizmu wypłaty odszkodowań.
W konsekwencji świadczenia będą wypłacane w pełnej wysokości, bez pomniejszeń
wynikających z wynagrodzenia pośredników. Ponadto rozwiązanie
to może przyczynić się do ograniczenia niepokojącego zjawiska obserwowanego
w niektórych państwach członkowskich, polegającego na stosowaniu przez wspomniane
podmioty klauzul abuzywnych oraz nadużyć w zakresie dochodzenia zryczałtowanych
roszczeń. Z tego względu konieczne jest wprowadzenie przepisów przejrzystych,
jednoznacznych i możliwych do samodzielnego zastosowania przez każdego pasażera, co
leży zarówno w interesie konsumentów, jak i przewoźników lotniczych.
Ministerstwo Infrastruktury dotychczas nie zidentyfikowało konieczności przygotowania
analizy wpływu aktualnie proponowanych zmian na konkurencyjność, reputację i pozycję
ekonomiczną Polskich Linii Lotniczych LOT S.A. Decyzja ta jest wynikiem utrzymywania
stałego kontaktu Ministerstwa Infrastruktury z polskim narodowym przewoźnikiem
lotniczym, również w przedmiotowej sprawie.
Zgodnie z pozyskanym stanowiskiem od PLL LOT S.A., mimo generowania obecnie
mniejszej ilości opóźnień niż inni przewoźnicy, wysokość odszkodowań wypłacana co
miesiąc z tytułu realizacji prawa pasażerów na podstawie przepisów rozporządzenia (WE)
nr 261/2004 nadal stanowi istotny koszt działalności operacyjnej. W związku
z powyższym polski przewoźnik odnosi się pozytywnie do wynegocjowanego na poziomie
Rady UE tekstu projektu rozporządzenia.
-- 2 of 3 --
3
Należy także zauważyć że większość przewoźników europejskich rocznie wydaje znaczące
kwoty na obsługę roszczeń wynikających z aktualnych przepisów co negatywnie wpływa
na ich konkurencyjność względem swoich odpowiedników spoza UE. Przesuniecie progu
opóźnień z 3 do 4 godzin pozwoli operatorom statków powietrznych dołożyć wszelkich
starań, aby planowany lot się odbył – W tym czasie linia posiada możliwość naprawy
usterki, ściągnięcia części zapasowych, zorganizowania alternatywnego samolotu bądź
zapewnienia innej załogi.
Zarówno Ministerstwo Infrastruktury, Urząd Lotnictwa Cywilnego jak i PLL LOT S.A.
bazując na swojej wiedzy i doświadczeniu w zakresie polskiego oraz europejskiego rynku
lotniczego nie przewidują wystąpienia jakichkolwiek negatywnych skutków dla
narodowego przewoźnika w sytuacji wprowadzenia do porządku prawnego przepisów
w postulowanym zakresie.
W konsekwencji, Ministerstwo Infrastruktury na chwilę obecną nie planuje działań
kompensacyjnych, o których mowa w przedmiotowym pytaniu.
Stanowisko przyjęte przez Parlament Europejski charakteryzuje się silniejszym
ukierunkowaniem na ochronę interesów konsumentów w porównaniu
z propozycją Rady, która uwzględnia również dotychczasowe obciążenia przewoźników
i zakłada ich częściową racjonalizację. Ostateczny kształt nowej regulacji zostanie
określony w ramach trilogów, czyli negocjacji pomiędzy Radą, Komisją Europejską
a Parlamentem Europejskim, które rozpoczną się po przerwie wakacyjnej.
Na tym etapie Polska nie wyklucza możliwości poparcia ostatecznego brzmienia regulacji,
jeżeli uzna, że wynegocjowane rozwiązania w sposób odpowiedni uwzględniają zarówno
interesy konsumentów, jak i realia funkcjonowania rynku transportu lotniczego.
Natomiast zaznaczenia wymaga, że Ministerstwo Infrastruktury nie posiada wiedzy na
temat tego jak ostatecznie zagłosują Posłowie do Parlamentu Europejskiego
(w tym polscy).
Z wyrazami szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Maciej Lasek
Sekretarz Stanu
Załącznik:
- AIRE, Aviation Policy Program zaprezentowany 1 października 2024 r.
-- 3 of 3 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DL-4-1.054.2.2025
Warszawa, 01 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr 10765 z dnia 9 lipca 2025 r. posła na Sejm RP Macieja
Małeckiego w sprawie ograniczenia praw pasażerów i osłabienia konkurencyjności
narodowego przewoźnika - Polskich Linii Lotniczych LOT S.A. w wyniku działań polskiej
prezydencji w Radzie Unii Europejskiej (dalej: Radzie UE), pragnę poinformować Pana
Marszałka, że prawa pasażerów oraz zapewnienie warunków konkurencyjności dla
narodowego przewoźnika jest najwyższym priorytetem Ministra Infrastruktury.
Należy podkreślić, że zasadniczym celem sprawowania prezydencji jest prowadzenie
w sposób bezstronny negocjacji nad tekstem projektowego aktu normatywnego
z państwami członkowskimi UE oraz dążenie do wypracowania wspólnego kompromisu.
Tak też było w trakcie prezydencji Polski, która w roli mediatora podjęła się wznowienia
dyskusji dot. praw pasażerów w transporcie lotniczym. Prócz kierowania pracami Rady
nad unijnym ustawodawstwem Polska reprezentowała zbiorowe interesy rządów państw
członkowskich w stosunkach z instytucjami, organami i agencjami Unii Europejskiej.
Celem wypracowanego kompromisu i przyjętych propozycji zmian przepisów
rozporządzenia (WE) nr 261/2004 jest zagwarantowanie lepszej ochrony oraz komfortu
pasażerów, przy jednoczesnym zapewnieniu równowagi między wysokim poziomem
ochrony podróżujących a zachowaniem jakości połączeń i równych warunków działania
w sektorze lotniczym na unijnym rynku wewnętrznym. Oznacza to konieczność
zbalansowania praw i obowiązków między pasażerami oraz przewoźnikami lotniczymi,
przy jednoczesnym uwzględnieniu konieczności zapewnienia konkurencyjności
transportu lotniczego w Unii Europejskiej.
Poza powyższym, poniżej przedstawiam odpowiedzi bezpośrednio odnoszące się kolejno
do pytań zawartych w treści interpelacji.
Ministerstwo Infrastruktury ze względu na wyżej opisaną istotę sprawowania prezydencji
w Radzie UE nie zajmowało stanowisk ani nie prowadziło konsultacji
w niniejszym zakresie.
Jednakże odnotowania wymaga, że mimo iż Polskie Linie Lotnicze LOT S.A. nie są
członkiem Stowarzyszenia Airlines for Europe (A4E), to nie zostały pozbawione głosu
w aktualnie toczącej się dyskusji dot. praw pasażerów w transporcie lotniczym. Polski
narodowy przewoźnik lotniczy przynależy do innej organizacji lotniczej znajdującej się
w Brukseli tj. Airlines International Representation in Europe (AIRE). W ramach
Stowarzyszenia AIRE, PLL LOT S.A. wraz z innymi przewoźnikami dysponują możliwością
-- 1 of 3 --
2
prezentowania stanowiska branży w tym jak i w wielu innych tematach z zakresu lotnictwa
cywilnego. Jeszcze podczas trwających przygotowań do objęcia przez Polskę przywództwa
w Radzie UE, w dniu 1 października 2024 r., Polskie Linie Lotnicze LOT S.A. zaprezentowały
w Parlamencie Europejskim program AIRE pn. Aviation Policy Program (w załączeniu),
którego jeden z punktów dedykowany jest rewizji praw pasażerów w transporcie
lotniczym zawierając bardzo zbliżone postulaty do tych uzyskanych na drodze
kompromisu w Radzie UE. Także w trakcie polskiej prezydencji AIRE aktywnie
artykułowało zdanie swoich członków wobec planowanej reformy praw pasażerów
prezentując swoje stanowisko zarówno przedstawicielom Rady UE, jak i Parlamentu
Europejskiego.
Ponadto, PLL LOT S.A. jest członkiem Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników
Powietrznych IATA, które poprzez swoje brukselskie biuro bierze aktywny udział
w debacie dot. praw pasażerów, i z którym to polski przewoźnik blisko współpracuje.
Nie podzielam stanowiska, że zaproponowane zmiany miałyby ograniczać prawa
pasażerów. Wręcz przeciwnie, projektowe zmiany balansując prawa pasażerów oraz
przewoźników lotniczych wdrażają blisko 30 nowych przepisów, które poprawią sytuację
podróżnych oraz znacząco zwiększą ochronę ich praw w stosunku do obecnie
obwiązujących regulacji. Należy pamiętać, że istotą rozporządzenia nie jest sama wypłata
odszkodowań, lecz zapewnienie pasażerom odpowiedniego poziomu ochrony
w przypadku opóźnienia bądź odwołania lotu oraz umożliwienie dotarcia do celu podróży.
Proponowane zmiany przyniosą pasażerom dodatkową korzyść w postaci ograniczenia
potrzeby angażowania podmiotów zajmujących się dochodzeniem roszczeń w ich imieniu,
dzięki wprowadzeniu automatycznego mechanizmu wypłaty odszkodowań.
W konsekwencji świadczenia będą wypłacane w pełnej wysokości, bez pomniejszeń
wynikających z wynagrodzenia pośredników. Ponadto rozwiązanie
to może przyczynić się do ograniczenia niepokojącego zjawiska obserwowanego
w niektórych państwach członkowskich, polegającego na stosowaniu przez wspomniane
podmioty klauzul abuzywnych oraz nadużyć w zakresie dochodzenia zryczałtowanych
roszczeń. Z tego względu konieczne jest wprowadzenie przepisów przejrzystych,
jednoznacznych i możliwych do samodzielnego zastosowania przez każdego pasażera, co
leży zarówno w interesie konsumentów, jak i przewoźników lotniczych.
Ministerstwo Infrastruktury dotychczas nie zidentyfikowało konieczności przygotowania
analizy wpływu aktualnie proponowanych zmian na konkurencyjność, reputację i pozycję
ekonomiczną Polskich Linii Lotniczych LOT S.A. Decyzja ta jest wynikiem utrzymywania
stałego kontaktu Ministerstwa Infrastruktury z polskim narodowym przewoźnikiem
lotniczym, również w przedmiotowej sprawie.
Zgodnie z pozyskanym stanowiskiem od PLL LOT S.A., mimo generowania obecnie
mniejszej ilości opóźnień niż inni przewoźnicy, wysokość odszkodowań wypłacana co
miesiąc z tytułu realizacji prawa pasażerów na podstawie przepisów rozporządzenia (WE)
nr 261/2004 nadal stanowi istotny koszt działalności operacyjnej. W związku
z powyższym polski przewoźnik odnosi się pozytywnie do wynegocjowanego na poziomie
Rady UE tekstu projektu rozporządzenia.
-- 2 of 3 --
3
Należy także zauważyć że większość przewoźników europejskich rocznie wydaje znaczące
kwoty na obsługę roszczeń wynikających z aktualnych przepisów co negatywnie wpływa
na ich konkurencyjność względem swoich odpowiedników spoza UE. Przesuniecie progu
opóźnień z 3 do 4 godzin pozwoli operatorom statków powietrznych dołożyć wszelkich
starań, aby planowany lot się odbył – W tym czasie linia posiada możliwość naprawy
usterki, ściągnięcia części zapasowych, zorganizowania alternatywnego samolotu bądź
zapewnienia innej załogi.
Zarówno Ministerstwo Infrastruktury, Urząd Lotnictwa Cywilnego jak i PLL LOT S.A.
bazując na swojej wiedzy i doświadczeniu w zakresie polskiego oraz europejskiego rynku
lotniczego nie przewidują wystąpienia jakichkolwiek negatywnych skutków dla
narodowego przewoźnika w sytuacji wprowadzenia do porządku prawnego przepisów
w postulowanym zakresie.
W konsekwencji, Ministerstwo Infrastruktury na chwilę obecną nie planuje działań
kompensacyjnych, o których mowa w przedmiotowym pytaniu.
Stanowisko przyjęte przez Parlament Europejski charakteryzuje się silniejszym
ukierunkowaniem na ochronę interesów konsumentów w porównaniu
z propozycją Rady, która uwzględnia również dotychczasowe obciążenia przewoźników
i zakłada ich częściową racjonalizację. Ostateczny kształt nowej regulacji zostanie
określony w ramach trilogów, czyli negocjacji pomiędzy Radą, Komisją Europejską
a Parlamentem Europejskim, które rozpoczną się po przerwie wakacyjnej.
Na tym etapie Polska nie wyklucza możliwości poparcia ostatecznego brzmienia regulacji,
jeżeli uzna, że wynegocjowane rozwiązania w sposób odpowiedni uwzględniają zarówno
interesy konsumentów, jak i realia funkcjonowania rynku transportu lotniczego.
Natomiast zaznaczenia wymaga, że Ministerstwo Infrastruktury nie posiada wiedzy na
temat tego jak ostatecznie zagłosują Posłowie do Parlamentu Europejskiego
(w tym polscy).
Z wyrazami szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Maciej Lasek
Sekretarz Stanu
Załącznik:
- AIRE, Aviation Policy Program zaprezentowany 1 października 2024 r.
-- 3 of 3 --