Interpelacja nr 10733
Interpelacja w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z cytostatykami
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z cytostatykami
Interpelacja nr 10733
do ministra zdrowia
w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z cytostatykami
Zgłaszający: Katarzyna Ueberhan
Data wpływu: 04-07-2025
Szanowna Pani Ministro,
pomimo postępu medycyny i wdrażania nowoczesnych metod leczenia onkologicznego, zasady bezpieczeństwa i higieny pracy przy przygotowywaniu, podawaniu i przechowywaniu leków cytostatycznych w Polsce reguluje nadal rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 19 czerwca 1996 roku (Dz. U. Nr 80, poz. 376). Zasady te, opracowane blisko 30 lat temu, nie uwzględniają obecnych technologii, metod leczenia i środków ochrony stosowanych we współczesnej chirurgii onkologicznej. Dotyczy to w szczególności procedury HIPEC (ang. Hyperthermic Intraperitoneal Chemotherapy), czyli nowoczesnej metody leczenia rozsianych nowotworów jamy otrzewnej. To bezpieczna, sprawdzona procedura, która odbywa się w obiegu zamkniętym, gdzie leki aplikowane są poprzez system drenów, bez kontaktu operatora z cytostatykiem.
W świetle obecnych wytycznych europejskich (m.in. QuapoS-6 – standardy opracowane przez ESOP), metoda ta jest uznawaną formą terapii. Tymczasem, zgodnie z §10 ww. rozporządzenia, osoby pracujące w kontakcie z lekami cytostatycznymi nie mogą wykonywać czynności, podczas których będą narażone na promieniowanie jonizujące. Państwowa Inspekcja Pracy interpretuje ten zapis w sposób literalny, co może prowadzić do absurdalnych sytuacji, np. jednorazowy udział lekarza lub pielęgniarki w procedurze HIPEC może trwale wykluczyć ich z pracy z aparaturą RTG, np. z tzw. ramieniem C, które dziś standardowo wykorzystywane jest podczas operacji.
Z uwagi na powyższe, obecnie w Polsce procedury HIPEC wykonuje się zaledwie w kilku ośrodkach, a mniej niż 10% pacjentów kwalifikujących się do tej metody ma do niej realny dostęp. Utrzymywanie przestarzałych regulacji łamie prawa pacjenta i ogranicza dostępność do leczenia, równocześnie paraliżując organizację pracy szpitali - na blokach operacyjnych i zmusza lekarzy do wyboru między przestrzeganiem nieadekwatnych, nieaktualnych regulacji a realną pomocą pacjentowi zgodną z aktualną wiedzą medyczną europejskimi standardami. Równocześnie, brak w polskim systemie prawnym rozwiązań regulujących wykonywanie procedury HIPEC, pomimo licznych opracowań i zaleceń środowisk naukowych, m.in. Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej oraz Towarzystwa Chirurgów Polskich.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Ministry z pytaniami i prośbą o przedstawienie informacji:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje nowelizację rozporządzenia z dnia 19 czerwca 1996 r., tak aby uwzględnić aktualny stan wiedzy medycznej i technologii związanej z podawaniem leków cytostatycznych, w tym procedury HIPEC?
Czy planowane jest opracowanie oraz wdrożenie regulacji, które szczegółowo doprecyzują zasady bezpiecznego i zgodnego z wiedzą medyczną wykonywania zabiegów HIPEC w polskich szpitalach?
Czy ministerstwo przewiduje działania mające na celu zwiększenie dostępności zabiegów HIPEC, np. przez umożliwienie szpitalom wojewódzkim rozszerzenie działalności o chirurgię onkologiczną oraz zawieranie kontraktów na onkologię kliniczną lub podwykonawstwo w tym zakresie?
Czy resort zdrowia zamierza skonsultować się z ekspertami i praktykami z dziedziny medycyny aktywnie wykonującymi procedurę HIPEC, jak i przedstawicielami środowiska farmacji onkologicznej, w celu dostosowania przepisów do obowiązujących obecnie, aktualnych, europejskich standardów oraz praktyk klinicznych?
Z wyrazami szacunku
Katarzyna Ueberhan
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 10733
do ministra zdrowia
w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z cytostatykami
Zgłaszający: Katarzyna Ueberhan
Data wpływu: 04-07-2025
Szanowna Pani Ministro,
pomimo postępu medycyny i wdrażania nowoczesnych metod leczenia onkologicznego, zasady bezpieczeństwa i higieny pracy przy przygotowywaniu, podawaniu i przechowywaniu leków cytostatycznych w Polsce reguluje nadal rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 19 czerwca 1996 roku (Dz. U. Nr 80, poz. 376). Zasady te, opracowane blisko 30 lat temu, nie uwzględniają obecnych technologii, metod leczenia i środków ochrony stosowanych we współczesnej chirurgii onkologicznej. Dotyczy to w szczególności procedury HIPEC (ang. Hyperthermic Intraperitoneal Chemotherapy), czyli nowoczesnej metody leczenia rozsianych nowotworów jamy otrzewnej. To bezpieczna, sprawdzona procedura, która odbywa się w obiegu zamkniętym, gdzie leki aplikowane są poprzez system drenów, bez kontaktu operatora z cytostatykiem.
W świetle obecnych wytycznych europejskich (m.in. QuapoS-6 – standardy opracowane przez ESOP), metoda ta jest uznawaną formą terapii. Tymczasem, zgodnie z §10 ww. rozporządzenia, osoby pracujące w kontakcie z lekami cytostatycznymi nie mogą wykonywać czynności, podczas których będą narażone na promieniowanie jonizujące. Państwowa Inspekcja Pracy interpretuje ten zapis w sposób literalny, co może prowadzić do absurdalnych sytuacji, np. jednorazowy udział lekarza lub pielęgniarki w procedurze HIPEC może trwale wykluczyć ich z pracy z aparaturą RTG, np. z tzw. ramieniem C, które dziś standardowo wykorzystywane jest podczas operacji.
Z uwagi na powyższe, obecnie w Polsce procedury HIPEC wykonuje się zaledwie w kilku ośrodkach, a mniej niż 10% pacjentów kwalifikujących się do tej metody ma do niej realny dostęp. Utrzymywanie przestarzałych regulacji łamie prawa pacjenta i ogranicza dostępność do leczenia, równocześnie paraliżując organizację pracy szpitali - na blokach operacyjnych i zmusza lekarzy do wyboru między przestrzeganiem nieadekwatnych, nieaktualnych regulacji a realną pomocą pacjentowi zgodną z aktualną wiedzą medyczną europejskimi standardami. Równocześnie, brak w polskim systemie prawnym rozwiązań regulujących wykonywanie procedury HIPEC, pomimo licznych opracowań i zaleceń środowisk naukowych, m.in. Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej oraz Towarzystwa Chirurgów Polskich.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Ministry z pytaniami i prośbą o przedstawienie informacji:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje nowelizację rozporządzenia z dnia 19 czerwca 1996 r., tak aby uwzględnić aktualny stan wiedzy medycznej i technologii związanej z podawaniem leków cytostatycznych, w tym procedury HIPEC?
Czy planowane jest opracowanie oraz wdrożenie regulacji, które szczegółowo doprecyzują zasady bezpiecznego i zgodnego z wiedzą medyczną wykonywania zabiegów HIPEC w polskich szpitalach?
Czy ministerstwo przewiduje działania mające na celu zwiększenie dostępności zabiegów HIPEC, np. przez umożliwienie szpitalom wojewódzkim rozszerzenie działalności o chirurgię onkologiczną oraz zawieranie kontraktów na onkologię kliniczną lub podwykonawstwo w tym zakresie?
Czy resort zdrowia zamierza skonsultować się z ekspertami i praktykami z dziedziny medycyny aktywnie wykonującymi procedurę HIPEC, jak i przedstawicielami środowiska farmacji onkologicznej, w celu dostosowania przepisów do obowiązujących obecnie, aktualnych, europejskich standardów oraz praktyk klinicznych?
Z wyrazami szacunku
Katarzyna Ueberhan
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5007 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.44.2025
Warszawa, 05 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10733 z dnia 9 lipca 2025 r. Pani Poseł Katarzyny
Ueberhan w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z
cytostatykami, uprzejmie przekazuję następujące informacje.
Świadczenie Chemioterapia dootrzewnowa w hipertermii (HIPEC) (ICD- 9 54.971) jest
świadczeniem gwarantowanym realizowanym w leczeniu szpitalnym w ramach
Kompleksowej opieki onkologicznej nad pacjentem z nowotworem jelita grubego (przez
Centra Kompetencji), oraz świadczeniodawców którzy mają podpisaną umowę na realizację
tego świadczenia w ramach umów odrębnie kontraktowanych w ramach oddziałów o
profilu np. chirurgii onkologiczna, chirurgia dziecięca i ginekologia onkologiczna. Rozliczana
jest produktem rozliczeniowym 5.52.01.0001533 Chemioterapia dootrzewnowa w
hipertermii (HIPEC), a taryfa wynosi 26 515 pkt. tj. 48 787,6 zł (przy założeniu 1,84zł/pkt).
Koszty te obejmują koszty: zabiegu, zestawu do chemioterapii dootrzewnowej, cytostatyku
oraz hospitalizacji.
W odpowiedzi na pytanie: Czy Ministerstwo Zdrowia planuje nowelizację rozporządzenia z
dnia 19 czerwca 1996 r., tak aby uwzględnić aktualny stan wiedzy medycznej i technologii
związanej z podawaniem leków cytostatycznych, w tym procedury HIPEC?, uprzejmie
informuję, że Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. Jerzego Nofera w Łodzi zajął
stanowisko, że regulacja zawarta w § 10 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki
Społecznej z dnia 19 czerwca 1996 roku (Dz. U. Nr 80, poz. 376), która mówi, że osoby
pracujące w kontakcie z lekami cytostatycznymi nie mogą wykonywać czynności, podczas
których będą narażone na promieniowanie jonizujące nie powinna być zmieniana.
Dodatkowo należy wskazać, że podczas zabiegu HIPEC (ang. Hyperthermic Intraperitoneal
Chemotherapy) nie wykorzystuje się aparatu rentgenowskiego jako standardowego
elementu leczenia.
Odnosząc się do pytania: Czy planowane jest opracowanie oraz wdrożenie regulacji, które
szczegółowo doprecyzują zasady bezpiecznego i zgodnego z wiedzą medyczną
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
wykonywania zabiegów HIPEC w polskich szpitalach?, uprzejmie informuję że Ministerstwo
Zdrowia nie planuje opracowania oraz wdrażania takich regulacji.
Odpowiadając na pytanie: Czy Ministerstwo przewiduje działania mające na celu
zwiększenie dostępności zabiegów HIPEC, np. przez umożliwienie szpitalom wojewódzkim
rozszerzenie działalności o chirurgię onkologiczną oraz zawieranie kontraktów na
onkologię kliniczną lub podwykonawstwo w tym zakresie?, uprzejmie informuję, że
zgodnie z wyżej przekazaną informacją szpitale posiadające oddział o profilu chirurgia
onkologiczna mają możliwość zawarcie kontraktu z narodowym Funduszem Zdrowia, a
zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze
środków publicznych zawieranie umów należy do zadań Narodowego Funduszu Zdrowia.
Odnosząc się do pytania: Czy resort zdrowia zamierza skonsultować się z ekspertami i
praktykami z dziedziny medycyny aktywnie wykonującymi procedurę HIPEC, jak i
przedstawicielami środowiska farmacji onkologicznej, w celu dostosowania przepisów do
obowiązujących obecnie, aktualnych, europejskich standardów oraz praktyk klinicznych?,
uprzejmie informuję, że Ministerstwo Zdrowia zamierza dokonać takich konsultacji pod
warunkiem, że zgodnie z art.31e ust 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych, otrzyma wniosek złożony przez:
1. konsultanta krajowego z dziedziny medycyny odpowiedniej dla danego
świadczenia opieki zdrowotnej;
2. stowarzyszenia będące zgodnie z postanowieniami ich statutów towarzystwami
naukowymi o zasięgu krajowym - za pośrednictwem konsultantów, o których mowa
w pkt 1;
3. Prezesa Funduszu;
4. stowarzyszenia i fundacje, których celem statutowym jest ochrona praw pacjenta -
za pośrednictwem konsultantów, o których mowa w pkt 1.
Mając na uwadze przedstawione powyżej informacje, należy podkreślić, że procedura
HIPEC jest obecnie dostępna w ramach świadczeń gwarantowanych i realizowana przez
wyspecjalizowane ośrodki, posiadające odpowiednie umowy z Narodowym Funduszem
Zdrowia. Ministerstwo Zdrowia, w świetle aktualnej wiedzy medycznej i opinii eksperckich,
nie planuje zmian w obowiązujących przepisach dotyczących bezpieczeństwa pracy z
cytostatykami w kontekście tej procedury. Jednocześnie resort pozostaje otwarty na
konsultacje z ekspertami i środowiskami naukowymi, pod warunkiem złożenia stosownego
wniosku, zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.44.2025
Warszawa, 05 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10733 z dnia 9 lipca 2025 r. Pani Poseł Katarzyny
Ueberhan w sprawie potrzeby nowelizacji przepisów dotyczących bezpieczeństwa pracy z
cytostatykami, uprzejmie przekazuję następujące informacje.
Świadczenie Chemioterapia dootrzewnowa w hipertermii (HIPEC) (ICD- 9 54.971) jest
świadczeniem gwarantowanym realizowanym w leczeniu szpitalnym w ramach
Kompleksowej opieki onkologicznej nad pacjentem z nowotworem jelita grubego (przez
Centra Kompetencji), oraz świadczeniodawców którzy mają podpisaną umowę na realizację
tego świadczenia w ramach umów odrębnie kontraktowanych w ramach oddziałów o
profilu np. chirurgii onkologiczna, chirurgia dziecięca i ginekologia onkologiczna. Rozliczana
jest produktem rozliczeniowym 5.52.01.0001533 Chemioterapia dootrzewnowa w
hipertermii (HIPEC), a taryfa wynosi 26 515 pkt. tj. 48 787,6 zł (przy założeniu 1,84zł/pkt).
Koszty te obejmują koszty: zabiegu, zestawu do chemioterapii dootrzewnowej, cytostatyku
oraz hospitalizacji.
W odpowiedzi na pytanie: Czy Ministerstwo Zdrowia planuje nowelizację rozporządzenia z
dnia 19 czerwca 1996 r., tak aby uwzględnić aktualny stan wiedzy medycznej i technologii
związanej z podawaniem leków cytostatycznych, w tym procedury HIPEC?, uprzejmie
informuję, że Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. Jerzego Nofera w Łodzi zajął
stanowisko, że regulacja zawarta w § 10 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki
Społecznej z dnia 19 czerwca 1996 roku (Dz. U. Nr 80, poz. 376), która mówi, że osoby
pracujące w kontakcie z lekami cytostatycznymi nie mogą wykonywać czynności, podczas
których będą narażone na promieniowanie jonizujące nie powinna być zmieniana.
Dodatkowo należy wskazać, że podczas zabiegu HIPEC (ang. Hyperthermic Intraperitoneal
Chemotherapy) nie wykorzystuje się aparatu rentgenowskiego jako standardowego
elementu leczenia.
Odnosząc się do pytania: Czy planowane jest opracowanie oraz wdrożenie regulacji, które
szczegółowo doprecyzują zasady bezpiecznego i zgodnego z wiedzą medyczną
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
wykonywania zabiegów HIPEC w polskich szpitalach?, uprzejmie informuję że Ministerstwo
Zdrowia nie planuje opracowania oraz wdrażania takich regulacji.
Odpowiadając na pytanie: Czy Ministerstwo przewiduje działania mające na celu
zwiększenie dostępności zabiegów HIPEC, np. przez umożliwienie szpitalom wojewódzkim
rozszerzenie działalności o chirurgię onkologiczną oraz zawieranie kontraktów na
onkologię kliniczną lub podwykonawstwo w tym zakresie?, uprzejmie informuję, że
zgodnie z wyżej przekazaną informacją szpitale posiadające oddział o profilu chirurgia
onkologiczna mają możliwość zawarcie kontraktu z narodowym Funduszem Zdrowia, a
zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze
środków publicznych zawieranie umów należy do zadań Narodowego Funduszu Zdrowia.
Odnosząc się do pytania: Czy resort zdrowia zamierza skonsultować się z ekspertami i
praktykami z dziedziny medycyny aktywnie wykonującymi procedurę HIPEC, jak i
przedstawicielami środowiska farmacji onkologicznej, w celu dostosowania przepisów do
obowiązujących obecnie, aktualnych, europejskich standardów oraz praktyk klinicznych?,
uprzejmie informuję, że Ministerstwo Zdrowia zamierza dokonać takich konsultacji pod
warunkiem, że zgodnie z art.31e ust 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych, otrzyma wniosek złożony przez:
1. konsultanta krajowego z dziedziny medycyny odpowiedniej dla danego
świadczenia opieki zdrowotnej;
2. stowarzyszenia będące zgodnie z postanowieniami ich statutów towarzystwami
naukowymi o zasięgu krajowym - za pośrednictwem konsultantów, o których mowa
w pkt 1;
3. Prezesa Funduszu;
4. stowarzyszenia i fundacje, których celem statutowym jest ochrona praw pacjenta -
za pośrednictwem konsultantów, o których mowa w pkt 1.
Mając na uwadze przedstawione powyżej informacje, należy podkreślić, że procedura
HIPEC jest obecnie dostępna w ramach świadczeń gwarantowanych i realizowana przez
wyspecjalizowane ośrodki, posiadające odpowiednie umowy z Narodowym Funduszem
Zdrowia. Ministerstwo Zdrowia, w świetle aktualnej wiedzy medycznej i opinii eksperckich,
nie planuje zmian w obowiązujących przepisach dotyczących bezpieczeństwa pracy z
cytostatykami w kontekście tej procedury. Jednocześnie resort pozostaje otwarty na
konsultacje z ekspertami i środowiskami naukowymi, pod warunkiem złożenia stosownego
wniosku, zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --