Interpelacja w sprawie zakazu sprzedaży alkoholu przez Internet, jego destrukcyjnego wpływu na małych polskich producentów oraz niespójności z celami regulacyjnymi państwa
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10727
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi, ministra zdrowia
w sprawie zakazu sprzedaży alkoholu przez Internet, jego destrukcyjnego wpływu na małych polskich producentów oraz niespójności z celami regulacyjnymi państwa
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 03-07-2025
Szanowni Państwo Ministrowie,
obowiązujący w Polsce zakaz sprzedaży alkoholu przez Internet uderza wprost w najbardziej wartościowy segment polskiej gospodarki rolno-spożywczej – czyli małych, lokalnych producentów alkoholu wysokiej jakości, wytwarzanego z polskich surowców, w ograniczonych i kontrolowanych ilościach. Dotyczy to winiarzy, browarników, sadowników wytwarzających cydr, którzy wkładają ogrom pracy i pasji w tworzenie produktów opartych na tradycji.
Tymczasem prawo całkowicie blokuje im możliwość legalnej sprzedaży własnych produktów dorosłym konsumentom w Polsce, jeśli ci chcą kupić je zdalnie – przez Internet, z dostawą do domu, mimo że:
- sprzedaż miałaby dotyczyć pełnoletnich klientów,
- możliwe jest wdrożenie pewnej weryfikacji wieku,
- produkty są objęte pełną kontrolą akcyzową i sanitarną.
W tym samym czasie Polacy mogą bez żadnych przeszkód zamawiać alkohol przez zagraniczne serwisy, które dostarczają go kurierem – często z pominięciem polskiego systemu podatkowego i akcyzowego. To sytuacja nie tylko niesprawiedliwa, ale absurdalna i szkodliwa z punktu widzenia interesu publicznego.
Zyskują na tym wyłącznie zagraniczne korporacje oferujące produkty przemysłowe, natomiast lokalni polscy producenci są wypychani z własnego rynku, mimo że ich działalność:
- wspiera lokalną gospodarkę,
- daje pracę w regionach wiejskich i mniej uprzemysłowionych,
- promuje polskie odmiany winorośli, jabłek,
- opiera się na wartościach, których rząd deklaratywnie broni – takich jak patriotyzm gospodarczy, zrównoważony rozwój, zdrowa żywność i jakość.
Co więcej – to nie sprzedaż wysyłkowa polskiego wina za 70–150 zł za butelkę powoduje problemy zdrowotne i społeczne. Główne źródło masowego spożycia alkoholu to powszechnie dostępne, reklamowane i tanie piwo przemysłowe za 2 złote, które promowane jest w każdej telewizji, serwisie streamingowym i mediach społecznościowych – również wobec niepełnoletnich.
Reklama piwa w Polsce kwitnie, sprzedaż lokalna jest zakazana, a leczenie uzależnień finansuje się z polskiego budżetu. To państwo polskie ponosi koszty zdrowotne i społeczne, podczas gdy zyski trafiają do zagranicznych podmiotów, które nie inwestują w lokalne społeczności ani rolnictwo.
Obecna sytuacja to nie tylko sprzeczność legislacyjna, ale de facto polityka antyrozwojowa, która uderza w polską żywność i skazuje małych producentów na marginalizację.
Polska nie może dłużej udawać, że ratuje zdrowie publiczne, zakazując sprzedaży legalnych produktów lokalnych, a jednocześnie przymyka oczy na miliardy złotych wydawane na reklamę taniego alkoholu przez globalne koncerny. Jeśli mamy mówić o nowoczesnym państwie i odpowiedzialnej polityce zdrowotnej – czas na systemową, uczciwą i skuteczną reformę.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Dlaczego rząd wciąż nie zlikwidował archaicznego i szkodliwego zakazu dla małych polskich producentów dotyczącego sprzedaży alkoholu przez Internet?
Czy planowane są przepisy umożliwiające sprzedaż wysyłkową przez certyfikowanych małych producentów krajowych, przy jednoczesnym wdrożeniu pewnego systemu weryfikacji wieku?
Czy Ministerstwo Zdrowia zamierza zlikwidować możliwość reklamy piwa, skoro deklarowanym celem polityki jest ochrona zdrowia publicznego? Jeżeli tak, to kiedy? Jeżeli nie, to dlaczego?
Czy państwo zamierza wprowadzić spójne i uczciwe zasady, w których sprzedaż alkoholu jakościowego z polskich surowców nie będzie bardziej restrykcyjna niż reklama taniego alkoholu koncernowego?
Czy Ministerstwo Zdrowia uznaje, że realnym źródłem alkoholizmu i problemów zdrowotnych jest bardzo drogie rzemieślnicze wino – czy jednak masowa, niekontrolowana promocja piwa i powszechność tanich alkoholi w przestrzeni publicznej?
Czy planowana jest nowelizacja ustawy o wychowaniu w trzeźwości uwzględniająca gospodarkę cyfrową, ochronę małych polskich producentów i konieczność ograniczenia szkodliwej reklamy alkoholizmu w telewizji?
Jakie jest stanowisko ministra rolnictwa i rozwoju wsi na temat zagospodarowania polskich surowców rolnych do produkcji wina i cydru?
Minister Czesław Siekierski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12491 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 17 lipca 2025 r.
znak sprawy: DRE.wa.058.1.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na Interpelację nr 10727 w sprawie zakazu sprzedaży alkoholu
przez Internet, jego destrukcyjnego wpływu na małych polskich producentów oraz
niespójności z celami regulacyjnymi państwa
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na Interpelację Pana Jarosława Sachajko w przedmiotowej sprawie
informuję, że zagadnienia poruszane w Interpelacji, to jest: uregulowania dotyczące
sprzedaży napojów alkoholowych, przeciwdziałania alkoholizmowi czy reklamy i
promocji napojów alkoholowych, mieszczą się w kompetencji Ministra Zdrowia.
Odnosząc się do kwestii zagospodarowywania polskich surowców rolnych do
produkcji wina i cydru chciałbym poinformować, że mój resort, od lat, podejmuje
działania mające na celu rowój branży wyrobów winiarskich, tj. produkcji wina
(gronowego), jakościowych cydrów, win owocowych czy miodów pitnych przez
tworzenie dogodnych warunków do wytwarzania produktów o znaczącym udziale
owoców lub miodu w nastawach na takie napoje. Wysoki udział owoców lub miodu
w takich produktach podnosi jakość takich wyrobów oraz wpływa na
zagospodarowywanie nadwyżek owoców. W tym celu między innymi została
opracowana ustawa o wyrobach winiarskich [2], która między innymi:
wprowadziła ułatwienia dla drobnych producentów wina (którzy produkują
do 100 000 l wina/rok) - uzyskali oni możliwość produkcji wina z zakupionych
-- 1 of 3 --
2 | S t r o n a
winogron bez konieczności wpisu do rejestru przedsiębiorców prowadzących
działalność w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich,
zniosła część obowiązków zgłaszania czynności produkcyjnych do instytucji
kontrolnych,
przesunęła termin na zgłaszanie produkcji wina do Krajowego Ośrodka
Wsparcia Rolnictwa (KOWR), wychodząc naprzeciw postulatom producentów
wina,
uprościła wymagania dla podmiotów, które chcą rozpocząć produkcję lub
rozlew wyrobów winiarskich,
wprowadziła elektroniczny obieg dokumentów pomiędzy instytucjami
kontrolnymi, zmniejszając tym samym liczbę kontroli u producentów oraz
uprościła obowiązki dla producentów wina,
uprościła system certyfikacji wina rocznikowego i odmianowego,
dała drobnym producentom jakościowych fermentowanych napojów
winiarskich możliwość zakupu części surowców do wyrobu takich napojów,
zwolniła producentów jakościowych cydrów, perry, win owocowych lub
miodów pitnych w ilości do 100 000 l/rok z obowiązku produkcji w składzie
podatkowym,
ułatwiła sprzedaż jakościowych fermentowanych napojów winiarskich oraz
win przez drobnych producentów, znosząc obowiązek posiadania zezwoleń
na sprzedaż hurtową przez te podmioty - dzięki temu producenci mają
możliwość sprzedaży swoich wyrobów bezpośrednio do restauracji czy
sklepów,
uwzględniła oczekiwania konsumentów oraz innowacje technologiczne
w sektorze fermentowanych napojów winiarskich umożliwiając produkcję
cydrów aromatyzowanych, cydrów lodowych czy win miodowych.
Powyższe zmiany ustawy przyczyniły się od rozwoju winiarstwa (gronowego) w
Polsce. Wg danych KOWR przez ostatnie 10 lat sześciokrotnie wzrosła liczba
producentów wina (do 504 podmioty w 2024 r.), a areał uprawy winorośli w tym
okresie wzrósł dziesięciokrotnie, do ponad 1 000 ha. W roku winiarskim 2024/2025
do wyrobu wina użyto 3 tys. ton winogron, z których wyrobiono 20 tys. hl wina.
Mam nadzieję, że sektor ten nadal będzie się rozwijał w tak dynamiczny sposób.
-- 2 of 3 --
3 | S t r o n a
Wg danych GUS w Polsce od wielu lat spada produkcja fermentowanych napojów
winiarskich, do których zalicza się m.in. wina owocowe, miody pitne, wina z soku
winogronowego, cydry czy napoje winne owocowe (aromatyzowane bądź nie). W
przeciągu ostatnich 10 lat taka produkcja obniżyła się o ponad 50%. Wielkość
produkcji takich wyrobów w 2024 r. wyniosła 613 tys. hl. Według szacunków
rocznie do ich wyrobu zużywa się 40-50 tys. ton owoców. Pomimo tak dużych
spadków produkcji takich napojów ich jakość jest coraz lepsza. Z rynku eliminowane
są natomiast produkty najtańsze. Przez ostatnie lata powstaje coraz więcej drobnych
producentów cydrów, perry czy win owocowych jakościowych. W odniesieniu do
podkategorii cydru, wyrób takich wyrobów jest w Polsce niewielki i wynosi ok. 38,5
tys. hl, a do jego produkcji zużywa się ok. 5 tys. ton owoców.
Chciałbym nadmienić, że ww. wysokojakościowe fermentowane napoje winiarskie, z
uwagi na koszt surowca oraz obecnie niewielką skalę produkcji, podobnie jak wina z
polskich winogron, nie są zaliczane do tanich produktów alkoholowych, a więc, przez
ich niską dostępność ekonomiczną, wzrost ich produkcji nie powinien negatywnie
wpływać na zdrowie publiczne. Dalszy rozwój świadomości konsumentów na temat
takich wyrobów może pozytywnie wpłynąć na kulturę spożywania napojów
alkoholowych w Polsce.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
[1] Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i
przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2023 r. poz. 2125, ze zm.)
[2] Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o wyrobach winiarskich (Dz. U. z 2023 r. poz.
550)
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
2. Ministerstwo Zdrowia
-- 3 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.59.2025.DL
Warszawa, 22 października 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10727 złożoną przez Pana Jarosława Sachajkę, Posła na
Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, w sprawie zakazu sprzedaży alkoholu przez Internet, jego
destrukcyjnego wpływu na małych polskich producentów oraz niespójności z celami
regulacyjnymi państwa, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Uprzejmie informuję, że projekt ustawy o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i
przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych (UD147) został skierowany do ponownych
konsultacji publicznych i uzgodnień międzyresortowych w dniu 10 października 2025 r. z
21-dniowym terminem zgłaszania uwag. Wśród zmian postulowanych w ramach
pierwszych konsultacji publicznych, uzgodnień międzyresortowych i opiniowania, o które
uzupełniony został ww. projekt ustawy, znalazło się m.in. uregulowanie kwestii sprzedaży
napojów alkoholowych na odległość.
Obecnie, mimo jasno określonego katalogu miejsc sprzedaży napojów alkoholowych,
znajdującego uregulowanie w art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o
wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, zwanej dalej „ustawą”,
sprzedaż napojów alkoholowych jest prowadzona z wykorzystaniem środków
porozumiewania się na odległość, np. przez Internet. Co więcej, napoje alkoholowe
zamawiane w ten sposób często dostarczane są bezpośrednio pod adres wskazany przez
nabywcę, co z punktu widzenia zdrowia publicznego jest wysoce niepożądane.
Ministerstwo Zdrowia konsekwentnie i stanowczo negatywnie odnosiło się do podjęcia
prac legislacyjnych umożliwiających tego rodzaju działalność przez wzgląd na szereg
zagrożeń z punktu widzenia zdrowia publicznego:
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
1) prowadzenie sprzedaży napojów alkoholowych przez Internet nie stwarza
należytych gwarancji prowadzenia działalności w rzetelny sposób w rozumieniu
przepisów ustawy oraz spełniania nadrzędnych celów tej regulacji;
2) pomimo, że sprzedawcy internetowi mogą zabezpieczać swe strony mechanizmami
weryfikacji wieku, są one zazwyczaj łatwo obchodzone przez osoby niepełnoletnie
(niemniej jednak problem weryfikacji wieku i stanu trzeźwości nabywcy to nie
jedyny problem związany ze sprzedażą przez Internet);
3) otwarcie kolejnego kanału sprzedaży stoi w sprzeczności z polityką fizycznego
ograniczania dostępności;
4) można przewidywać również pogorszenie sytuacji ze względu na dostępność
ekonomiczną – zakupy e-commerce mogą wpływać na zmniejszenie kosztów
przedsiębiorcy, co może odnieść skutek w postaci spadku cen oferowanych
towarów;
5) nabywanie alkoholu przez Internet sprzyja zachowaniu anonimowości (w
odróżnieniu do zakupów dokonywanych osobiście w punkcie sprzedaży), co może
być dodatkowym impulsem zachęcającym do dokonania zakupu.
Mając na uwadze wszystkie związane z powyższym modelem problemy, zaproponowano
rozwiązanie, zgodnie z którym przedsiębiorcy posiadający zezwolenie na sprzedaż napojów
alkoholowych do spożycia poza miejscem sprzedaży będą mogli prowadzić sprzedaż na
odległość, wyłącznie z odbiorem w punkcie sprzedaży napojów alkoholowych, w tym
prowadzonym przez innego przedsiębiorcę, zwanym dalej „punktem odbioru”.
Proponowane rozwiązanie zakłada, że napoje alkoholowe przekazane do punktu odbioru w
ramach omawianej sprzedaży na odległość, oznacza się w sposób umożliwiający ich
identyfikację a także wskazuje się imię i nazwisko nabywcy. Do odbioru napojów
alkoholowych w ramach tej sprzedaży będzie uprawniony wyłącznie nabywca. Sprzedawca
w punkcie odbioru będzie obowiązany do weryfikacji tożsamości oraz wieku nabywcy w
momencie odbioru napoju alkoholowego, w tym będzie uprawniony do żądania okazania
dokumentu stwierdzającego tożsamość i wiek nabywcy. W przypadku nieokazania przez
nabywcę ww. dokumentu, sprzedający będzie obowiązany odmówić wydania napoju
alkoholowego.
Uwzględniając aktualną sytuację, w której dostępność napojów alkoholowych często
ograniczona jest jedynie czasem niezbędnym na dostarczenie zamówionego napoju
alkoholowego przez przedsiębiorców świadczących usługi dostawy do miejsca
zamieszkania lub pobytu, konieczne jest podjęcie stanowczych działań regulujących
materię sprzedaży napojów alkoholowych na odległość. Zaproponowane rozwiązanie nie
stanowi nowego kanału sprzedaży napojów alkoholowych ze względu na konieczność
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
odbioru napojów alkoholowych w punktach sprzedaży. Proponowane regulacje stanowią
także odpowiedź na zagrożenia związane z możliwością naruszenia przepisów określonych
w art. 15 ustawy (tj. m.in. w zakresie sprzedaży napoju alkoholowego osobie poniżej 18.
roku życia). Ponadto, zamówienie napojów alkoholowych na odległość nie będzie
narzędziem umożliwiającym szybkie, bezrefleksyjne nabycie napoju alkoholowego, np. gdy
podczas spotkania towarzyskiego zaplanowane do spożycia napoje alkoholowe skończą się.
Zaproponowano, aby przepisy dotyczące sprzedaży napojów alkoholowych na odległość
weszły w życie w życie z dniem 1 stycznia 2027 r.
Ponadto, w związku ze znaczną liczbą zgłoszonych uwag, w projekcie ustawy
zaproponowano wprowadzenie całkowitego zakazu reklamy napojów alkoholowych oraz
objęcie sankcją grożącą za nielegalną również reklamy lub promocji napojów alkoholowych
również reklamy lub promocji produktów i usług, których nazwa, znak towarowy, kształt
graficzny lub opakowanie wykorzystuje podobieństwo lub jest tożsame z oznaczeniem
napoju alkoholowego lub innym symbolem obiektywnie odnoszącym się do napoju
alkoholowego.
Uwzględniając m.in. charakter działalności gospodarczej prowadzonej przez
przedsiębiorców w tym zakresie, zawarte umowy i poniesione nakłady na kampanie
reklamowe, ale także kwestie planowania budżetu państwa, zaproponowano odsunięcie w
czasie wejścia w życie przepisów dot. zakazu reklamy (od 1 stycznia 2027 r.) – zapewni to
czas na zakończenie działalności, umożliwi wprowadzenie przepisów przejściowych dot.
uiszczania ostatnich deklaracji dot. opłaty za reklamę oraz pozwoli zaplanować zmianę
źródła finansowania w dokumentach planistycznych.
Mając na uwadze najnowszą wiedzę, zgodnie z którą obecnie uważa się, że każda dawka
alkoholu nie pozostaje obojętna dla zdrowia i żaden poziom spożycia alkoholu nie jest
bezpieczny dla zdrowia1, Ministerstwo Zdrowia każdorazowo rekomenduje rezygnację ze
spożywania alkoholu lub znaczne ograniczenie jego spożycia, bez względu na rodzaj napoju
alkoholowego, który jest jego źródłem.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
1 https://www.who.int/europe/news/item/04-01-2023-no-level-of-alcohol-consumption-is-safe-for-our-health.
-- 3 of 3 --